In deze 'leermethode' gaat het om het zo concreet mogelijk leren herkennen
van eigen emoties, emoties bij anderen en het verbeteren van het zelf om kunnen
gaan met emoties, dan wel leren rekening te houden met emoties van zichzelf en
anderen. Er zijn verschillende mogelijkheden om dit leerproces te versterken.
Soms gebeurd dit in combinatie met Assertiviteitstraining,
Sociale vaardigheidstraining (SOVA), of
Cognitieve Herstructurering. Soms ook gebeurd dit in de alledaagse praktijk
op concreet communicatie-niveau in nauwe samenwerking met de logopedist om met
behulp van een picto-systeem de emoties te herkennen en deze eerst voor zichzelf
te leren hanteren (vgl PAD).
Attwood heeft deze methode uitgewerkt t.b.v, kinderen met het Asperger
syndroom en de stemmingsproblemen die zij ervaren en de beperkingen op het
gebied van de Theory of Mind (TOM vgl. TOM-training). Enerzijds omdat mensen met
Asperger een eigen specifieke manier van denken hebben, anderzijds omdat zij
prettige of positieve emoties juist halen uit dingen die ze 'weten'. Bij Attwood
worden Affectieve educatie en Cognitieve herstructuring gecombineerd.
De affectieve educatie richt zich op de redenen van het hebben van emoties,
de verschillende uitingsvormen ervan en het omgaan er mee. cliënten zullen
daarom vooral de emotie-signalen moeten leren onderkennen: mimiek in
gezichtsuitdrukkingen, stemgeluiden, de lichaamstaal, gebaren, houdingen en dit
in verband tot een specifieke omgeving.
Door concrete spelvormen wordt dit getraind, met name ook daar waar
vergissingen optreden: dezelfde gezichtsuitdrukking kan verschillende emoties
betekenen (bijv.: boosheid, verwarring, teleurstelling). Bovendien gaat het om
de gehele gezichtsmimiek en niet alleen de stand van de mond of de ogen! Zo
worden ook oefeningen gedaan in het uitspreken van zinnen met verschillende
intonaties en snelheid om de verschillen in emoties uit te drukken. Spelvormen
zijn in alle gevallen handig ('Hints'!). De intensiteit van de emoties is een
tweede aandachtspunt: 'gemeten' met een thermometer of volumeregelaar (vgl. een
emotie-pyramide)
Mensen met Asperger vragen bij emotionele onbalans niet om een emotionele
steun (laat staan begripvol aanraken), maar om concrete duidelijke onderkenning
van de signalen en de nuchtere reacties daarop. Aanbieden van alternatieven kan
bijv. ingetraind worden met behulp van stripfiguren (figuren met
gedachteballonnen / Comic-Strip-Conversation), een dag- werkboek, een foto-album
met expressies (van anderen en zichzelf), of van situaties met 'raad wat er aan
de hand is'.
|