Gerrit Lansink, Pikstrik en aander grei (gedichtn), De Oare útjouwerij, Eanske 2008


Bestellingen
De eerste druk is uitverkocht.
Tweede druk is in voorbereiding, maar laat helaas veel te lang op zich wachten.

Voor een gratis op te halen Twents digitaal woordenboek zie Dialexicon Twents.



ISBN 978 90 71610 66 0

Schilderbeeld: Zeasvoeegel  van Ron Slooten
Boetnkaant: Gerhard van Dragt
Binnweark: Goaitsen van der Vliet
Pikstrikfoto (op n booknlegger): Rob Wevers

© 2008 Gerrit Lansink, Bokel (Boekelo)
Der mag oet disse oetgaaf nich wat oavernömn wördn zoonder schriftelik goodveendn veurof van n oetgevver.


Inhoald

Pikstrik 1, Weckglas, Baskuul, Breuikasweer, Pikstrik 2, Glaazngordien, Pikstrik 3, Boernearf an de Oldnzelsestroat in Hengel, Schoefkoar, Pikstrik 4, Leeuwerik, As ik dood zal goan, Hogedrukbaaln, Stroatlech, De buj, Pikstrik 5, Pikstrik 6, Noapeenkstern, Kooldgeboorn, Boerngeluk, Zommersokker, n Heetstn zöndag van t joar, Pikstrik 7, Voeegeljoar, Kateker, Pikstrik 8, Eand september, VSV b1 - Unisson b1 2-2, Carla met de 'zulverne' haandske, Aalnschepper, Eerpelgreep, RIR, Bökker, Pikstrik 9, Pikstrik 10, Nachtweend, Stoarm in de Emmastroat, Noajoarszoaterdag, Biej oelnvloch, Dörskemölle, Laandleavn en laanddood, Leoniedn-nach, Küppersbusch 1, Küppersbusch 2, 30-december-blues, t Leste woord.
 

Boerngeluk

In n laatn zommeroavnd steet,
lachnd noar t lech van de lege moan,
n nienduur nog wiedwaagns los.

Woar peerdegeklepper op de del
t heui der vannoamiddag in ebrach,
flostert wöarmte zik noe der oet.

De leu zit in t oonderschoer
en lostert, heurt
weurde dee nich zeg wordt.
 



Boerengeluk
(vert. Goaitsen van der Vliet)

In de late zomeravond staat,
lachend naar het licht van de lage maan,
de mendeur nog wagenwijd open.

Waar paardengeklepper op de deel
het hooi vanmiddag binnenbracht,
fluistert warmte zich nu naar buiten.

De mensen zitten onder het afdak
en luisteren, horen
woorden die niet worden gezegd.

 

Bökker

Iej heurt nich
wa.j zeet:

as n bökker doar
a wier
van n poal keump
raakt e t oor

Ko'j heurn
zoo hard as t lech geet
dan wa'j slecht of

De zun zol oe n kop,
Donar en löchtn te hoop,
ut al in basken.



Hamer (vert. Goaitsen van der Vliet)

Je hoort niet
wat je ziet:

als de hamer daar
al weer
van de paal af komt
raakt hij het oor

Als je kon horen
met lichtsnelheid
dan was je de pineut

De zon zou je hoofd,
met Donar en weerlicht,
het heelal in knallen.

 

As ik dood zal goan

As ik dood zal goan
loat t dan in t veurjoar wean
zeg zoo half april
op nen zöndagoavnd
loa'w der half zeuvn van maakn

en dan geern midn in ne grote weare
biej halfhoog grös
de zun nog net nich daal

as n lestn oam is goan
loat t dan zoo mer heel eavn motreagn,
net lang genog
um de leste troann
nich te verroadn
.
 



Als ik dood zal gaan
(vert. Goaitsen van der Vliet):

Als ik dood zal gaan
laat het dan in 't voorjaar zijn
zeg zo half april
op een zondagavond
laten we er half zeven van maken

en dan graag midden in een grote weide
bij halfhoog gras
de zon nog net niet onder

als de laatste adem is gegaan
laat het dan zomaar heel even motregenen,
net lang genoeg
om de laatste tranen
niet te verraden
.

Antekeningn

Gerrit Lansink (1950) wont en is optrokn in n hook tusken Bokel en Beckum. De sproak in disn beundel zo.j dan ok wa Bokums of Beckels könn neumn.

Wat gedichtn hebt eerder stoan in t .blad in t plat. De Nieje Tied. Dit betref Leeuwerik en n Heetstn zöndag van t joar in t neegnde nommer (junie 2002) en Voeegeljoar en Leoniedn-nach in t tiende nommer (april 2004).

Alle tekstn bint wiergövn in de Standaard Schriefwieze.

Biej bladzied 6: Greunte en vlees wördn in glaazn weckt um t laank (wa joarn) good te hooldn.

Biej bladzied 7: Ne baskuul is n apparaat um luk zwoardere dinge (van tien tot zon hoonderd kilo) met te weagn.

Biej bladzied 12: Henk Lamm (1908-1957) was nen kunstenaar oet Hengel den froai wat boernplaatsn hef schilderd.

Biej bladzied 22: The Sheer is nen Hollaandsn bend van noa t joar 2000.

Biej bladzied 26: Massey (vandaag n dag Massey Ferguson) is n trekkermeark. Daniel Massey hef t in 1847 in Newcastle, Ontario an t dreain zat.

Biej bladzied 34: Voetbalclub VSV (Vredestein Sport Vereniging) heetn eerst, in 1950, NAAF (Nederlands Amerikaanse Autobanden Fabriek), kort der noa wör t Twentsche Boys. Noa 1961 neumn ze zik VSV, tot ze t der in 1988 oet hadn droonkn. Van 1950 tot 1975 spöln ze an de Hengelerstroat in Eanske, kort biej n Broeierd.

Biej bladzied 48: De Leoniedn meteoornzweerm löt zik half november met valnde steerne zeen. November 2001 warn der op n moal in Bokel in korte tied onmeundig völ te zeen. t Hele laand zat oonder de wolkn, alleen hier was .s morns tieegn half zes de loch kloar.

Biej bladziedn 49-50: Friedrich Küppersbusch begon in 1875 in Gelsenkirchen-Schalke fornuuzn te maakn. t Bedrief en t meark bint der aait nog.

Aandere slimme weurde kö.j veendn in t Dialexicon Twents dat veur niks van t internet te haaln is.


Achterkanttekst

Gedichtn könt gedachtn anschearpn, veunskes loatn oaversloan. Zoo aain dat t mangs luk zeer döt. Krek zoo is t met t pikstrik dat t zeasblad schearp strik, t aait tot der steernkes van of vleegt en de zeas geunsket.
De gedichtn hier goat oaver n joar op de boerderiej, oaver leu, deers, grei, hette, keuldte, plezeer, leefde, leugte, leavn en  dood. Oaver vrogger, mer eavngood oaver vandaag n dag. As der gen ‘toen’ was wes, zol der gen ‘noe’ wean, zoln wiej nich bestoan. Niej en oold heurt biej mekaar, aait zik tot bloodns too. Zoo as t pikstrik en de zeas.

 Gedichten kunnen gedachten aanscherpen, vonkjes laten overslaan. Zó aaien dat het soms een beetje zeer doet. Zo is het ook met het pikstrik (de slijplat) dat het zeisblad scherp strijkt, het aait tot er sterretjes vanaf vliegen en de zeis gaat zingen.
Deze gedichten gaan over een jaar op de boerderij, over mens en dier, gereedschap, hitte, kou, plezier, liefde, leegte, leven en dood. Over vroeger, maar evengoed over de dag van vandaag. Als er geen ‘toen’ was geweest, zou er geen ‘nu’ zijn, zouden wij niet bestaan. Nieuw en oud horen bijeen, aaien elkaar tot bloedens toe. Zoals het pikstrik en de zeis.


Lijst van moeilijke woorden per pagina

1
pikstrik = slijplat, strekel
5
daal = neer
6
roodkokker = bepaald soort stoofpeer die bij het koken een rode kleur krijgt
7
peunder = gewicht, bijv. half kilo (ponder), maar ook een aan de onderzijde gepunte ijzeren staaf die in de grond geslagen wordt
kriesken = schreeuwen, krijten
zoch = moment, zucht
8
meertbleumke = sneeuwklokje
10
miegeamp = mier
12
schöp = schuur
13
schoefkoar = kruiwagen
kösterboksn = mopperen
17
liefslat = lijfkleed (ook als ‘slat’ in: de koo hef n slat um)
19
löchtn = weerlicht
guskern = hevig ruisend geluid maken
20
lichtn = bretels
21
öann noar = verlangen naar
22
groonzeln = hevig rommelen
deenkseldag = dinsdag
23
bleern = loeien
loln = loeien (zacht)
voel = nageboorte
krengnwage = kadaverwagen
stearkske = koekalf (vs. bölke = stierenkalf)
plas = erf
wölkedag = werkdag
24
nienduur = grote centrale deur(en) aan achterzijde van de boerderij (vaak in de vorm van twee onder- en twee bovendeuren)
oonderschoer = ombouw van de nienduur met bovendeel en zijstukken
26
zik weeltern = zich wentelen (zoals een hond, op de rug liggend)
27
slieperiej = slijpgedeelte van slijplat
haandhoolt = handvat van slijplat
28
kleanjantje = winterkoninkje
groov = begrafenis
stertjen = trots, kordaat lopen van een vogel waarbij het staartje op en neer gaat
bouwmeesterke = witte kwikstaart
29
beanzeln = ravotten
kuulkeszaand = droog, mul zand in een ‘badje’
markloaw = vlaamse gaai
Seent-Joapken = roggeoogsttijd (St. Jacob - 25 juli)
30
spier = tikkeltje (eigenlijk halm, stengel: n spier stro, n spier grös)
vespernieevel = avondmist (rond 17.00 uur)
dieseln = distels
stoa-reagn = stevige, lang aanhoudende regen
tukker = putter (distelvink)
leegriem = laagrijm – hier gebruikt om aan te geven dat de geluiden van de ganzen en de maïsmaaier niet bepaald harmoniëren
midweenter = midwinter
liekoel = lijkuil
31
kateker = eekhoorn
33
geunsken = ’t uitschreeuwen, gillen, met name bij plotselinge pijn
remeantn = herrie schoppen
36
aalnschepper = gierschepper (soort emmer met lange houten steel)
37
kienn = kiemen
38
nöaln = zaniken
ieslaander = Barnevelder kip
39
bökker = moker
al = het alles (heelal)
41
schroamn = (stukjes) reuzel
böargergleent = glad draad (vs. peuntdroad, stekkeldroad, takkndroad)
44
gaddern = rapen
plof = speelgoed: een stokje passend in een buisje, om halve eikels mee weg te schieten
45
oelnvloch = schemering (letterlijk uilenvlucht)
resselveerd = vastberaden, zonder enige twijfel
46
rouw = rogge
grimgreansken = grijnzen
47
häkselmasien = machine waarmee stro in stukken werd gesneden
sniezoomp = de lange stro-aanvoerbak van de strosnijmachine
spier stroo = strohalm


De Oare útjouwerij, post dou@home.nl
08-02-2012

website analytics