Waar zijn de 4WS auto’s gebleven?

De auto is vrij zeldzaam in Nederland. In Frankrijk komen ze wel wat meer voor, Duitsland, Engeland en een beetje België wil ook nog wel. Je ziet ze nooit rijden doch wanneer je goed op let dan zie je ze wel eens. In sommige gevallen staat het er niet eens op. Bij de Coupé is er een sticker met ‘4ws’ op de kofferdeksel geplakt, bij de Hatchback zit het op de achterruit. Navraag bij de importeur leverde niet veel op. Volgens hun lijsten waren er maar 15 tot 20 stuks uitgeleverd. De wachttijden waren enorm. Voor een gewone GT was het al 4 maanden, met geluk! De 4WS kon wel tot 7 maanden duren. Nadien zijn er door enkele dealers nog wel enkele exemplaren na besteld. In 1987 is er een kleine serie geïntroduceerd. Simon van den Berg, secretaris van de Mazda 626 Club heeft een van de eerste 4 wielgestuurde auto’s van Nederland. In de autobladen staan verschillende testen. We hebben de kentekens achterhaald. Toen de auto’s Nederland binnen kwamen werden de eerste exemplaren ter onderzoek beschikbaar gesteld. Testen bij TNO, Autovisie, Autoweek en andere instanties kregen de auto aangeleverd. De auto van Simon zat bij deze eerste levering. Dat hebben we vastgesteld aan de hand van gegevens en kentekens die deze auto’s hadden. De nummers volgen elkaar mooi op.

Omdat ik het leuk vind er mee bezig te zijn heb ik geprobeerd het één en ander terug te vinden waarvan hieronder een lijstje.

1 Hatchback (grijs) naar Leonora van der Pijl (lid van de Mazda 626 Club)
1 Coupé (wit) in eigen bezit (lid van de Mazda 626 Club)
1 Hatchback (wit) bij Hendrik Jan Zwerver (lid van de Mazda 626 Club)
1 Hatchback (grijs) bij een Mazdadealer in Emmen
1 Hatchback (grijs) bij een Mazdadealer in Goes (stond te koop op Internet)
1 Hatchback (grijs) bij een Mazdadealer in Utrecht (stond te koop op Internet)
1 Hatchback bij een Mazdadealer in Enschede (met schade vuurwerkramp)
1 Hatchback (rood) op een sloperij in Drachten
1 Hatchback (champagne) op een sloperij in Rotterdam
1 Hatchback (gesloopt in Den Haag)
1 Hatchback (grijs) Friesland) door ondeskundigheid tot wrak gereden.
1 Coupé (rood) bij een eigenaar in Den Haag
1 Sedan (blauw) bij een eigenaar in Den Haag
1 Sedan (blauw) bij een eigenaar in Rotterdam
1 Hatchback (grijs) in eigen bezit
1 Hatchback (grijs) bij Hendrik Jan Zwerver (kwam uit Oss)
1 Hatchback (grijs) bij Hendrik Jan Zwerver (kwam oorspronkelijk uit Gaast)
1 Hatchback (grijs) bij Joost Patist (penningmeester bij de Mazda 626 club)
1 Hatchback (grijs) naar Zuid Afrika
1 Coupé (wit) (lederen interieur) uitgevoerd naar Zwitserland
1 Hatchback (wit) gedemonteerd bij van Deijne
1 Coupé (wit) bij Rob Leereveld (lid van de Mazda 626 Club)
1 Hatchback (grijs) bij een eigenaar in Friesland
1 Coupé (rood) op een sloperij in Rotterdam
1 Coupé (zwart) in bezit van Cees en Jos Hoebeke (erelid van de Mazda 626 Club) 
1 Coupé (zwart) bij een eigenaar in Den Haag
1 Hatchback (rood) bij een eigenaar in Schagen
1 Hatchback (grijs) overgedragen van Simon vd Berg aan Jurgen Willaert.

Er zijn meer 4WS gestuurde auto’s van Mazda maar die vallen buiten dit model.
Laatst nog een aanbod gehad van een Xedos 9 (4WS met Millermotor).
Voor een jaartje geleden nog contact gehad met 2 4WS rijders, Leiden en Middelbeers. Het ging hier om de exemplaren met V6 motor van het type auto GE (1992-1995). Ook hiervan zijn er niet veel van. Geruchten geven aantallen van 5 standaard geïmporteerde maar via grijs import en naleveringen maken het aantal wel wat hoger.

De zoektocht is nog niet ten einde. Laatst heeft er nog iemand zich aangemeld voor de verkoop van een rode 4WS.

 

Zeldzaam is maar een begrip

Nu er een aantal liefhebbers zijn en de auto's niet vaak voorkomen denken veel mensen dat deze auto's veel waard zijn. Maar is dat ook zo?
Omdat de auto bij aanschaf veel gekost heeft werd er vrij weinig aan onderhoud gedaan. De jaren schreiden voort en ook het technisch vernuft raakt in verval. Roest rust niet en dan moet opeens alles worden onderhouden.



Waar moet ik op letten bij de aanschaf van zo'n auto?


Bij een kilometerstand tussen de 180.000 en 250.000 is in de meeste gevallen de 4WS kapot. Daarbij komt dan een voorpijp om de hoek kijken, die ook niet imitatie te krijgen is en de kosten starten al op een kleine 500 euro. Dat zou eventueel nog met wat bak en braadwerk te omzeilen. Dan de rest van de uitlaat, de remklauwen achter (het handrem gedeelte) en natuurlijk het elektrische gedeelte zoals bougiekabels, verdeler en rotor, die zijn meestal goed gaar. Rondom de twee ton komt nog de distributie om de hoek kijken met zijn spanner, keringen en geleiderol, een paar riempjes erbij en je bent alles bij elkaar al meer dan 1000 euro armer. Niet vergeten de koppeling.  In de meeste auto's, zeker bij de leden van de autoclub, hebben we als eerste de koppeling vervangen. Dat kost ook een leuke duit en wanneer dan de versnellingsbak nog gaar is dan moet je zelf ook wel redelijk gaar zijn om de hele boel nog op te knappen. Tenzij je er natuurlijk helemaal voor gaat. Echte liefhebbers heb je voor  alles. Een bak is nog wel te vinden en als je geluk hebt is ie niet gaar anders kan die er ook weer onder uit. Al met al een heel kostbaar project. Wanneer zo'n auto dan technisch redelijk op orde is dan zijn 4 schokdempers ook wel gewenst. Omdat de 4WS extra scherp stuurt zitten er lagers in deze dempers. Je hebt altijd mensen die er van alles onder schroeven maar je merkt gauw genoeg dat het niet stabiel is. De schokdempers van een 4WS zijn ook anders geconstrueerd en de schokdempers van een Coupé zijn anders dan die van een Hatchback of Sedan. Sterker, ook de veren zijn anders en de schokdempers kun je in hoogte verstellen. Imitatie veren zijn zo te kort en uit het centrum. M.a.w. imitatie wil niet lukken dus dan maar origineel à een kleine 220 euro de stuk. Dan tref je in de meeste gevallen dat de leidingen op de achteras ook nog gaar zijn. Door allerlei zout en pekel in Nederland, zeker in het westen waar de meeste dure auto's vandaan komen, rotten de leidingen flink. Op het oog zie je niets maar opeens...pats, kan de leiding vervangen worden en uiteindelijk de benzinetank en vulpijp mag er ook nog onder uit. De tank is een speciale benzinetank dus hoest je nog maar eens 530 euro op. Uiteraard gaan we er van uit dat beide pompen nog goed zijn en natuurlijk ook de vlotters. Bij een aantal auto's van de clubleden week het enorm af. Een paar kleine truckjes voorkomt het schommelen van de meter maar de betrouwbaarheid is ver te zoeken.

Nee, wil je de auto weer hebben zo als afgeleverd dan is er een hele inhaalslag te gaan en ik zou er goed over nadenken dit te doen. Daarbij speelt nog de rol in welk tijdsbestek je dit soort auto's af te willen hebben. De onderdelen zijn nu al vrij moeilijk leverbaar en je kan er soms wel een maand of 3 op moeten wachten.

 

En dan?


Wanner dan de auto helemaal klaar is en je laat een expertise er op los dan moet je echt niet denken dat de auto dan meer dan 10.000 euro waard is want alle uitgevoerde werkzaamheden vallen onder het standaard onderhoud van de auto. Je hebt dan nog steeds een ouwe bak maar wel 4-wiel gestuurd, uiteraard in nieuwstaat dat nog jaren zonder problemen vooruit kan.

 

Hoe komt het dat er nog zo weinig rijden?


In vele gevallen ontdekten we dat de wagens uit de bocht vlogen, juist als je zou verwachten dat een 4WS dat niet zou doen. De auto kan tenslotte na genoeg niet uitbreken zou je zeggen.
Het probleem zit 'm in de meeste gevallen in de potmeter van de 4WS, dit in combinatie met enkele computers. Wanneer deze haperen en je rijdt toch door omdat je het wel vertrouwt, dan gaat het mis. Het systeem schakelt zich uit, de wielen komen in een veilige rechtuitstand te staan en dan begint het probleem. Wanneer je in een bocht zit dan staat je stuur bij de 4WS minder uitgedraaid dan bij een gewone auto. De sturing wordt verdeelt over beide assen. Als de achteras uitvalt dan zul je dus voor moeten compenseren, je moet in een fractie meer bijsturen. Dat is nu net niet mens eigen en met een reflex doe je het tegenovergestelde en draai je juist de andere kant op. De auto krijgt een oplawaai en kantelt. Zijkant in het gras en dan de andere kant in de vangrail.

Een andere mogelijkheid is het aanpassen van de schokdempers. Verlaging, ander merk dat er niet voor geschikt is en ja hoor, een van de koppen op de dempers blijven hangen, rukt je stuur uit je handen en daar ga je.

Wanneer we op de sloperijen gaan kijken, dat deden we dus ook, kwamen we veelal tot de conclusie dat bovenstaande het geval moet zijn geweest. Echt hard maken kunnen we dit natuurlijk niet maar ga er maar vanuit. In één enkele keer was het roekeloos gedrag.

Mocht je in het bezit zijn van zo'n auto en na het lezen van bovenstaande graag een advies willen hebben dan ben ik graag bereid te helpen. Schrijf naar: Hans Peters met als onderwerp 4WS.

Omdat ik een aantal vragen heb ontvangen over de achteras heb ik van Leonora van der Pijl toestemming gekregen het project van haar auto te mogen beschrijven. Klik hier voor Het Project: "De achteras van de 4WS".

Klik hier om terug te gaan