Reisverslag Noorwegen 2005

VRIJDAG 15 JULI 2005 Om 9.30 uur verlaten we de camping om weer een etappe richting het zuiden af te leggen. Al vrij snel komen we bij de Laerdaltunnel, die 24,5 km lang is en waar 3 zonsopkomsten zijn nagebootst om de chauffeurs bij de les te houden in deze extreem lange tunnel. Dit heeft ook precies het beoogde effect. Je ziet van verre het blauwe schijnsel van de kunstmatige zonsopgang al. Het is eigenlijk heel simpel opgezet: een grote ronde ruimte met verschillende kleuren licht. De Laerdaltunnel is niet de laatste tunnel vandaag, er volgen er nog wel 20. Al met al hebben we vandaag zeker 80 km in tunnels gereden. In één van de vele tunnels stond een caravan met pech, er miste een wiel. Daar moet je ook niet aan denken en dan ook nog op zo'n hachelijke plek!
	We nemen de veerboot van Bruravik naar Brimnes en betalen hier slechts 118 kronen voor. Deze prijs verbaast ons nog al, gezien de eerdere veerboot die 221 kronen kostte. Koopie dus!
Laerdaltunnel		Laerdaltunnel

	Låtefossen
Aan het eind van de dag nemen we de veerboot van Nesvik naar Hjelme, kosten wederom 118 kronen. Nadat we de veerboot hebben verlaten gaan we op zoek naar een camping en komen terecht op Fister Camp in Fister, een nette camping met uitzicht op een klein haventje. Kosten 155 kronen per nacht. En jawel, ook nu is er tijdens de rit weer hagelslag uit verborgen hoekjes naar voren gekomen. Hier word je toch werkelijk niet goed van...?!
Het weer: 's Morgens vroeg ligt de camping in de wolken. Bij vertrek is het droog maar tegen 11.00 uur begint het te regenen en niet zo zuinig ook. Nabij Lofthus is het mooi weer en is het behoorlijk warm. Later krijgen we weer regen en soms komt het echt met bakken naar beneden. Als we in Sand zijn is het vervolgens het mooiste weer van de wereld, maar net als vanmorgen is het van korte duur. Als we van de tweede veerboot af komen begint het weer te miezeren.

ZATERDAG 16 JULI 2005 We slapen uit tot 9.30 uur. We twijfelen nog wat we vandaag zouden gaan doen: óf hier een dag blijven en wat in de omgeving gaan toeren, óf met het hele spul weer een etappe richting zuiden afleggen. Doordat het miezert is de keuze snel gemaakt: inpakken en wegwezen! Een uur later verlaten we Fister en volgen de weg naar Jorpeland (rv13? het nummer van de weg is niet goed meer te lezen op onze zwaar gehavende kaart). In Oanes gaan we met de veerboot naar Lauvik. Als we hier 131 kronen hebben betaald en richting boot rijden, althans dat denken we, worden we getrakteerd op het verkeersbord hiernaast. Dat geeft te denken..... Als we gewoon in het water worden geduwd vinden we 131 kronen toch niet zo'n koopie. Na een kwartiertje komt er gelukkig toch een veerboot die ons in ongeveer 10 minuten naar de overkant brengt. Het is wat miezerig weer, bewolkt en het zeewater is niet bepaald rustig en het lukt me zelfs om binnen 10 minuten alweer de eerste verschijnselen van zeeziekte te vertonen.

Waterval op de camping		Sageneset Feriesenter in Solheim
Na een prachtige rit door het Setesdal komen we omstreeks 14.00 uur aan op Sageneset Camping in Solheim, kosten 150 kronen per nacht. De camping is omgeven door (vis)water en heeft zelfs een eigen waterval. Het sanitair is redelijk en voor het eerst treffen we een camping waar je gratis kunt douchen. Daar gaan we zeker gebruik van maken.

	Sageneset Feriesenter

ZONDAG 17 JULI 2005 We slapen weer lekker uit en ontbijten buiten aan de picknicktafel, maar dat is wel wat frisjes.
	Vandaag gaan we naar Lysbotn. Als we eenmaal op de (enige) weg naar Lysbotn zitten (het is 31 km), komen we al snel in een bijzonder landschap terecht zodat we weer regelmatig stoppen en rotsen beklimmen om alles goed te kunnen zien. De weg is niet overal even breed maar er zijn diverse uitwijkhavens zodat passeren geen enkel probleem oplevert.
Onderweg naar Lysbotn		Lysbotn

	Lysbotn
	This road was constructed in connection with the development of the Tjodan power station and is normaly open to traffic from May to October. Officialy opened: 22-10-1984 Tunnel length: 1,1 km Maximum gradient: 1:9 Highest point: 932 m.o.h. Number of bends: 27
Lysbotn		Lysbotn
We rijden eerst de grote parkeerplaats van waaruit je naar Kjerag kunt lopen voorbij en nemen de 27 haarspeldbochten die ons uiteindelijk naar Lysbotn zullen brengen. Hier wordt in korte tijd een gigantisch hoogteverschil overbrugd. Ik heb de haarspeldbochten geteld en volgens mij zijn het er zelfs 32. Wie snel last heeft van tureluursheid kan hier z'n lol op. Vlak voor het eind komen we bij een vreemde tunnel met één rijstrook maar wel met heel veel uitwijkhavens zodat passeren geen problemen zou moeten opleveren en dat doet het ook niet. Zelfs in de tunnel is een soort van haarspeldbocht. Heel apart! Daarna kom je vrij snel in Lysbotn maar dat plaatsje stelt niet veel voor.

	Lysbotn

	Lysbotn
	Op de foto rechts zie je het eindpunt van Lysbotn. Er vaart net een veerboot weg. Vanaf deze fjord heb je uitzicht op de Prekestolen en wellicht ook op Kjerag. We pauzeren even aan een picknicktafel aan de kade. Er is maar één weg die naar Lysbotn leidt en we moeten dus dezelfde weg weer terug nemen maar dat is helemaal geen straf. Maar voordat we terug gaan proberen we de weg naar Nilsebu te vinden. Aan het begin van de weg wordt al aangegeven dat de weg na 3 km is afgesloten vanwege ingrijpende wegwerkzaamheden. Maakt niet uit, we gaan toch even kijken.
Er zijn tientallen fietsers		Lysbotn
Aan het eind moeten we inderdaad omkeren. We stoppen op een soort van parkeerplaatsje waar een handjevol mensen met verrekijkers nauwlettend de acties van een helikopter volgt. Twee Noorse mannen bieden aan om hun verrekijker te gebruiken en de ene legt uit dat de helikopter bezig is met de aanleg van elektriciteitsbedrading. In onherbergzame gebieden zoals hier is dat de enige manier om elektriciteit aangelegd te krijgen. De helikopter heeft een drum elektriciteitskabel aan boord die van de ene naar de andere mast wordt gelegd. Dit duurt ongeveer een half uur per drum. Mooi om te zien hoor!
	Daarna zal er nog een 'conductor' worden aangebracht maar ons technisch Engels is ver beneden peil dus we hebben geen idee wat dat is. De Noor vertelt dat er vandaag ook een grotere helikopter is ingehuurd (daar zijn we net langs gereden) omdat er een 'winch' moet worden geplaatst. Tja, weten wij veel wat dat is. Het zal wel iets groots zijn. We praten nog een tijdje met deze aardige man over Noorwegen en basediving oftewel fjellhopping. Hij vertelt dat er net een wedstrijd basejumping is geweest in dit gebied en dat er in totaal 87 deelnemers met helikopters werden ingevlogen. Er is slechts (?) één ongeluk gebeurd, met een Nederlander die kennelijk plat op z'n gezicht viel. De volgende dag ging het volgens de Noor al een stuk beter met de man, dus achteraf viel het gelukkig mee.
Aanleg van elektriciteit met een helikopter		Aanleg van elektriciteit met een helikopter
Eenmaal thuis raadplegen we het Engels-Nederlandse woordenboek. Een conductor blijkt een stroomgeleider te zijn en een winch is een lier of windas. Das mooi, maar we kunnen ons er nog steeds niet veel bij voorstellen.
We gaan weer terug en zijn aan het eind van de bijzondere tunnel gelijktijdig met 2 bussen op dezelfde plek, maar dat is geen enkel probleem. Daarna nog even tig haarspeldbochten. Op een grote parkeerplaats stoppen we en hebben we een prachtig uitzicht op Lysbotn. Nu zien we de helikopters van bovenaf vliegen. We lezen de informatieborden over Kjerag. Het blijkt een 5 uur durende wandeling/klim te zijn heen en terug en bepaald geen route voor watjes. Ons niet gezien, want het gaat meteen al steil omhoog over de rotsen.

	Lysbotn

Overzichtskaart van de weg naar Kjerag	Stijgingsoverzicht naar Kjerag	De klim begint al meteen erg steil
KJERAG - A 5 hour round trip It is an impressive experience to walk along the Lyse Fjord to Kjerag. From the top at Nesatind there is a 1000 metre drop to sea level. The walk to Kjerag has to be descriped as hard. It begins with a steep climb up the cliffs from 640 metres above sea level tot 818 and continues along the fertile Litledalen. The path then follows a track up and over a new ridge before coming down into Stordalen which is the main valley behind the Kjerag Massive. The path then winds a little towards the Lyse Fjord and from that point climbs steeply along the edge of the massive over polished granite out to the cairn at Nesatind.
THE KJERAG BOLT A round stone block, held in place in a crevice, is to be seen 300 metres to the west of the drop at Nesatind. This is the Kjerag Bolt. Many have been tempted to cross and stand on the bolt, but for most it should be more than enough to just look at it.
BEFORE YOU START THE WALK Good footwear is necessary for the walk. When the mountains are wet parts of the route can be very slippery. In icey conditions the trip is not recommended. The trip is not advisable in foggy conditions or in strong winds. It can be dangerous if you loose track of the red markers. Be prepares for the fact that the weather can change very quickly even on fine summer days. Due to the steep drops the tour is not recommended for small children. Have a safe and pleasant walk!
Klik hier voor een foto van Kjerag

	Lysbotn
	Ik weet niet of ik het al eerder heb gezegd (waarschijnlijk al een keer of 10) maar het is hier echt hartstikke mooi! Wat is dit toch een niet te evenaren land.
Lysbotn

	Lysbotn

Lysbotn		Lysbotn
	In de loop van de middag zijn we terug op de camping. Inmiddels is de zon tevoorschijn gekomen en er is weinig wind zodat we lekker buiten kunnen zitten.
Lysbotn		Lysbotn

	Setesdal	Nee, deze keer heb ik geen wollegras geplukt om te drogen voor in het fotoalbum. Dat is namelijk verboden (maar in 2002 wist ik dat niet). Alleen dus een fotootje.

MAANDAG 18 JULI 2005
Vandaag trekken we weer een stukje zuidelijker. De campingbaas reserveert voor ons een plekje op de veerboot van Kristiansand naar Hirtshals voor overmorgen. We willen graag met de snelboot, maar die blijkt geen caravans mee te nemen. Dus wordt het de gewone veerboot maar we vergeten te vragen hoe lang deze er over doet. Het plan is om vlak vóór Kristiansand op een camping te gaan staan, in Høllen, en morgen o.a. naar de vuurtoren van Lindenes te gaan. Eenmaal aangekomen in Høllen, blijkt dit een loeidrukke camping aan zee te zijn met een groot zwembad, heel veel toeters en bellen en propvol tenten, caravans en mensen. Niets voor ons dus! Omdraaien en wegwezen. Op naar de volgende camping. Maar ook dat blijkt zo'n kermistoestand te zijn. Dan maar aan de andere kant van Kristiansand bivakkeren.

Op naar de camping van Cees Verkerk. Ook daar is het verschrikkelijk druk en bij de receptie staat een lange rij wachtenden. Tijdens het wachten valt mijn oog op een bordje met de prijzen en daar krijg je prompt grijze haren van. Een plaats kost 250 kronen en stroom kost nog eens 45 kronen. Dat is bijna het dubbele van wat we tot nu toe hebben betaald!! Bekijk het maar mooi, dat doet we dus niet. We besluiten om net zo lang de E18 te volgen tot we bij een aangename camping komen. Die moeten er toch wel zijn? Voor de eerste camping moeten we aardig wat kilometers omrijden en het blijkt ook nog eens voor niets te zijn want ook hier kermistoestanden alom. Dit geldt ook voor de volgende camping en de moed begint ons zo langzamerhand enigszins in de schoenen te zakken.

Als we een bordje met 'camping 1 km' zien staan, vragen we ons dan ook af of de camping daadwerkelijk nog 1 km is of dat er net als de vorige keren over een kilometer een bordje staat naar links of rechts met daarop dat het nog 8 km of verder is. Maar wat schertst onze verbazing? Het blijkt een kleine, nette, soort boerencamping te zijn die direct aan de weg ligt. Dit spreekt ons wel aan! We rijden het erf van Kjerlingland Camping (vlak voor Lillesand) op en horen bij de receptie dat we 110 kronen per nacht moeten betalen. De goedkoopste camping tot nu toe dus. Tegen 1 nacht bij Cees, kunnen we hier bijna 3 nachten staan! Het sanitair is eenvoudig maar redelijk netjes. Enige nadeel hier is dat de camping direct aan de E18 ligt en dat je overdag constant verkeer hoort.

We zoeken een zo vlak mogelijke plaats uit. Als alles op z'n plek staat gaan we boodschappen doen en komen terecht bij een grote Spar vlak voor Lillesand. Zo'n uitgebreid assortiment als hier hebben we in heel Noorwegen nog niet gezien. En we hebben al héél wat supermarkten van binnen gezien. Ook lijkt de winkel zich op Nederlanders te hebben gericht; je kunt er drop kopen en Mentos en dat hebben we nog nooit eerder gezien in het buitenland. Verder is er een uitgebreid vleesassortiment, weliswaar tegen woekerprijzen maar dat weerhoudt ons niet om kipfilet te kopen. Tot slot slaan we voor het thuisfront 5 grote potten jam in.

Bij terugkomst op de camping installeren we ons in het zonnetje. 's Avonds is het behoorlijk fris.