Huis van Nassau, het ontstaan van het huis van Laurenburg-Nassau

Het Huis van Nassau.

Het ontstaan van het huis van Laurenburg-Nassau:

Het ontstaan van het Huis van Nassau begint bij de Graven van Laurenburg. Rond 1000 werd er gesproken van de Graven von Laurenburg, de eerste schijnt Ruprecht von Laurenburg (1040-1089), te zijn.
Zijn zoon Graaf Dudo von Laurenburg werd geboren voor 1080. In 1090 wordt Dudo von Laurenburg als 1e Laurenburg erkent. Van de burcht Laurenburg aan de Lahn staat nog 1 bouwvallige toren overeind.
Zijn zonen Ruprecht (Rupert) (+1152) en Arnold (+1148) von Laurenburg begonnen in 1124 met de bouw van de burcht Nassau.
Ruprecht von Laurenburg, de kleinzoon van Ruprecht von Laurenburg (1079-1089), was getrouwd met Beatrix van Limburg (geboren rond 1110) dochter van Walram Paganus van Limburg (en daarmee de eerste 'Nassauische' Gršfin). Laurenburg ligt niet ver van Nassau.
Zo komt het dat Walram I von Laurenburg-Nassau (ca.1146-1198), zoon van Rupert van Laurenburg (+1152), zich in 1160 'Graf von Nassau' (1160) mocht noemen. Walram I Graaf van Laurenburg en Nassau, geboren omstreeks 1146 en gestorven op 01-02-1198. Daarmee is Walram I von Laurenburg-Nassau de stamvader van de Nassau's.
Walram I Graaf van Laurenburg en Nassau was getrouwd met Kunegonda van Spanheim, geboren omstreeks 1150 en gestorven omstreeks 1200.
Dit huwelijk bracht 3 kinderen voort;
1. Hendrik, geboren circa 1180, overleden op 25-01-1251.
2. Rupert, geboren circa 1180, overleden circa 1240.
3. Beatrix, geboren circa 1180, overleden circa 1225.

Het was zijn zoon Hendrik 'de Rijke' Graaf van Nassau die in 1240 slot Dillenburg in Nassau liet bouwen.
Hendrik 'de Rijke', Graaf van Nassau trouwde rond 1221 te Dillenburg met Machteld van Gelre, geboren circa 1190, overleden circa 1247. Hendrik is de eerste Nassau die betrekkingen (door huwelijk) aanknoopt. Machteld is weliswaar geen erfdochter maar stamt uit een belangrijke en invloedrijke familie. Zo wordt Jan van Nassau, zoon van Graaf Hendrik van Nassau en Gravin Machteld van Gelre, met behulp van de Graaf van Gelre in 1267 tot veertigste Bisschop van het Sticht Utrecht (1267-1290). Echter heeft Jan van Nassau nooit zijn bisschopwijding ontvangen en mag zich daarom eigenlijk alleen
'elect' noemen, wel heeft hij de aanzet gegeven tot de bouw van de Dom in Utrecht.
Uit het huwelijk van Hendrik van Nassau en Machteld van Gelre kwamen de volgende kinderen:
1. Walram II van Laurenburg-Nassau.
2. Rupert, geboren circa 1220, overleden op 19-09-1247. Ridder van de       Duitse Orde.
3. Otto I van Laurenburg-Nassau
4. Elisabeth, geboren circa 1225, overleden circa 1306. Gehuwd
    omstreeks 1246 met Gerhard van Eppenstein, geboren circa 1230,
    overleden circa 1252. Graaf van Eppenstein.
5. Ook wordt nog vermeld door zowel Hans Vogels (kenner van middeleeuwse families), en in
    Coldeweij: De Heren van Kuyk, dat Hendrik 'de Rijke' van Nassau bij Machteld van Gelre nog een dochter
    had, nl. Jutta van Nassau, geboren circa 1225 en gestorven circa 1312. Zij was getrouwd met
    Jan van Cuijk.
6. Gerard, geboren circa 1230, overleden op 02-05-1311. Kannunik in
    Luik, proost in Maastricht, Aken en Tiel.
7. Jan, geboren circa 1230, overleden op 13-07-1309 te Deventer (Lebuinuskerk).
    Bisschop van Utrecht (1267-1290). Hij had twee bastaardzoons.

Het Graafschap van de Nassau's lag in het gebied wat nu het westelijke gedeelte van de Duitse staat Hesse en het district Westwald is. Het Graafschap Nassau was in twee helften gedeeld door de rivier de Lahn.
De kleinzoons van Walram I verdeelde het geŽrfde Graafschap, Walram II nam het zuidelijke gedeelte, Idstein en Weilburg en Otto I, Dillenburg, Siegen en Herborn, het noordelijke gedeelte van het Graafschap.
De leden van het geslacht Nassau uitgegroeid tot echte landsheren die door Frederik II in 1232 werd erkend. Op 17 december 1255 vindt de zogenaamde Prima Divisio plaats, de twee broers Walram II en Otto I splitsen het Nassause gebied in twee gelijke delen.


Walram II van Laurenburg-Nassau:

Walram II van Laurenburg-Nassau was rond 1251 te Katzenelnbogen getrouwd met
Adelheid van Katzenelnbogen, geboren circa 1220, overleden op 22-02-1288 te Mainz.
Zij kregen de volgende kinderen:
1. Adolf
2. Diederik, geboren circa 1255, overleden op 23-11-1307. Aartsbisschop van Trier.
3. Richarda, geboren circa 1255, overleden op 28-07-1311 te Wiesbaden. Non in Mainz, later in
    Wiesbaden.
4. Imagina, geboren circa 1255, overleden circa 1276.

De zoon van Walram II,   Adolf van Nassau wordt tot (anti)Koning van Duitsland (1292-1298) gekozen in 1292. De nazaten van Adolf van Nassau bleef het landgoed onderling verdelen en was in de late 18e eeuw verdeeld tussen de tak van Nassau-Weilburg en de tak van Nassau-Usingen. In 1801 neemt het Frankrijk van Napoleon het erflandgoed van Walram II in, maar in 1803 werden de tak van Nassau-Weilburg en de tak van Nassau-Usingen herenigd. Ze ontvangen van Frankrijk het landgoed terug met een compensatie, ze kregen aanzienlijke toevoegingen aan hun gebied.
In 1806 sluiten zij zich aan bij Napoleons Confederatie van de Rijn en mocht zich weer Graafschap noemen. Na het uitsterven van de tak Nassau-Usingen was in 1816 Willem van Weilburg-Nassau de enige erfgenaam. Zijn opvolger, Graaf Adolf, kiest de verliezende Oostenrijkse kant in de 'Zeven Weken Oorlog' en verliest het Graafschap aan Pruisen.

Wapen Laurenburg

Otto I van Laurenburg-Nassau:

Otto I van Laurenburg-Nassau, geboren omstreeks 1225, overleden rond 1289, trouwde rond 1260 met Agnes van Leiningen Saarbrucken, geboren circa 1240, overleden circa 1300.
Deze lijn (Ottoonse lijn) is de stamvader van het Nederlands Koningshuis.
Uit dit huwelijk kwamen de volgende kinderen voort:
1. Hendrik I, Graaf van Nassau-Siegen.
2. Emico, Graaf van Nassau-Hadamar.
3. Mechtilde, geboren circa 1270, overleden circa 1319. Gehuwd circa 1289 met Gerhard van Schoneck,
    Heer van Schoneck
, geboren circa 1270, overleden circa 1316.
4. Johan, geboren circa 1270, overleden op 10-08-1328 te Wetzlar.

Op 17 december 1255 vindt de Primera Divisio plaats, de twee broers Walram II en Otto I splitsen het Nassause gebied in twee gelijken delen. Otto had als jongste de eerste keus en koos het gedeelte ten noorden van de rivier de Lahn met de stad Siegen en het kasteel de Dillenburg, en de Burcht Beilstein. Het kasteel Dillenburg had zijn vader laten bouwen aan het riviertje de Dill. De stamburcht Nassau bleef gemeenschappelijk bezit.
Het gebied dat tot Otto I behoorde werd ook verdeeld door zijn nazaten, deze komen in bezit van Nederlands landgoed door huwelijk. Graaf Engelbert I van Nassau-Dietz en Vianden (1370-1442) trouwde in 1403 met, de 11 jarige zeer rijke en enige erfgenaam van haar tak, Johanna van Polanen, Vrouwe van Breda en De Leck (10-01-1392 - 15-05-1445). Uit dit (1e) huwelijk komen de volgende kinderen voort:
1. Jan IV van Nassau-Dillenburg, geboren op 01-08-1410 te Breda,
    overleden op 03-02-1475 te Dillenburg op 64-jarige leeftijd,
    begraven te Breda.
2. Hendrik II van Nassau-Dillenburg, geboren op 07-01-1414 te
    Dillenburg, overleden circa 1450 te
    Rome. Graaf van Nassau en Dillenburg
3. Margareta van Nassau-Dillenburg, geboren circa 1415, overleden op 27-05-1467. Gehuwd op
    01-01-1435 met Dietrich van Sayn Hachenburg, 19 jaar oud, geboren op 07-08-1415, overleden op
    01-01-1452 op 36-jarige leeftijd, zoon van Gerhard van Sayn Hachenburg en Anna van Solms.
4. Maria van Nassau-Dillenburg, geboren op 02-02-1418, overleden op 11-10-1472 op 54-jarige
    leeftijd

Graaf Otto II (1300- ca.1350/51), de kleinzoon van Graaf Otto I (+ ca.1289), is de stichter van de Dillenburgse linie en de eerste die zich door huwelijk verbind met Nederland. Hij trouwt met Adelheid van Vianden, erfdochter van o.a. Vianden in de Ardennen en Grimbergen in Brabant. Adelheid van Vianden was de dochter van Graaf Filips II van Vianden en Lucia von der Neuerburg. Adelheid van Vianden was de eerste keer getrouwd met Johan von Dollendorf-Cronenberg. Zij overleed op 30 september 1376 en werd begraven in de kerk te Dillenburg.
Hun zoon is Graaf Johan I van Nassau-Dillenburg (ca.1339-1416) die in 1357 met Gravin Margaretha van der Marck trouwt.
Uit dit huwelijk wordt geboren
Graaf Engelbert I van Nassau-Dietz en Vianden die trouwt op 1 augustus 1403 met de zeer rijke erfdochter Johanna van Polanen, Vrouwe van Breda en de Lek, geboren 10 januari 1392, gestorven 15 mei 1445.
Zo krijgen de Nassau's definitief groot grondgebied in de Nederlanden.
De erfdochter Johanna van Polanen, Vrouwe van Breda en de Lek bracht met haar huwelijk een enorme rijkdom mee, tot haar erfenis behoorde vele Heerlijkheden en Ridderhofsteden in Holland en Brabant, Henegouwen, Utrecht en Zeeland. In de Baronie Breda staat het (nieuwe) kasteel wat het echtpaar na hun huwelijk betrekken en in Brussel en Mechelen beschikken ze over prachtige woningen.
Door het huwelijk van Engelbert en Johanna worden de Nassau-Dillenburg tak tot de rijkste en belangrijkste adel van de Nederlanden.
De zoon van Engelbert, Johan (Jan) de IV van Nassau-Dillenburg (1410-1475) erfde alle landen van de Nassau-Dillenburg-Diez toen zijn jongere broer Hendrik II van Nassau-Dillenburg (1414- ca.1450) in ItaliŽ stierf.
De zoon van Johan de IV, Johan V van Nassau-Dillenburg (1455-1516) is de grootvader van Prins Willem 'de Zwijger' van Oranje-Nassau (1533-1584).
Nadat Koning Willem III van Engeland en Prins van Oranje, in 1702 kinderloos stierf viel de erfenis toe aan een andere afstammeling van Otto I, namelijk Graaf Johan Willem Friso van Nassau-Dietz. Zijn zoon, Willem IV van Oranje-Nassau (1711-1751), verloor zijn Duitse bezittingen in 1806 aan Napoleons Frankrijk.
In 1815 wordt tijdens het Congres van Wenen de bezittingen teruggegeven aan Willem IV van Oranje-Nassau en hij wordt gecompenseerd met het Hertogdom Luxemburg. Tevens wordt Willem IV van Oranje-Nassau tot Koning Willem I der Nederlanden gekroond.
Toen de mannelijke lijn uitstierf met de dood van Koning Willem III, Prins van Oranje in 1890, ging het Hertogdom Luxemburg over naar de Nassau-Weilburg's die uit de lijn van Walram II van Laurenburg-Nassau stammen. Het Hertogdom accepteerde geen vrouwelijke opvolger. De vrouwelijke lijn, Koningin Wilhelmina, Prinses van Oranje-Nassau kwam Nederland toe.
Prins Willem de Zwijger van Oranje-Nassau stamt af van de tak van Otto I de zoon van Hendrik de Rijke van Laurenburg, Graaf van Laurenburg en Nassau (1180-1251). De Hertogelijke familie van Luxemburg stamt af van de tak van Walram II, de andere zoon van Hendrik de Rijke van Laurenburg, Graaf van Laurenburg en Nassau (1180-1251). Zelfs onze Nationale rood-wit-blauwe vlag is verwant aan de Nationale vlag van Luxemburg, deze is rood-wit-lichtblauw. Sinds 1987 is Nassau de officiŽle naam van de Luxemburgse dynastie.



Huis van Oranje-Nassau en de Nederlandse geschiedenis




Schrijf naar: Het Huis van Oranje











Bronvermelding:
Reinildis van Ditzhuyzen - Oranje-Nassau.
Een biografisch woordenboek. Haarlem [Becht] 1992, 1998, 2003
Een geweldig boek over de Oranje-Nassau's en hun geschiedenis. Bevat 272 korte biografieŽn van (Oranje-)Nassaus, hun echtgenoten en hun afstammelingen. Het boek bevat een uitklapbare stamboom van alle takken van de Oranje-Nassau's.
Een echte aanrader !
ISBN 9023011244, uitgever: Gottmer/H.J.W. Becht, aantal paginas: 280.
(Een nieuwe druk verschijnt dit jaar !!!).

Reinildis van Ditzhuyzen - Het Huis van Oranje. De Oranjes in een handomdraai. ABC van ons vorstenhuis. Amsterdam [Balans] 2002.
(ISBN 90 5018 568 1, NUGI 698)
De geschiedenis van het Nederlandse vorstenhuis. Reinildis van Ditzhuyzen heeft een handzaam en origineel naslagwerk gemaakt. Ze stelde een ABC samen van alles wat zich in en rond het hof afspeelt, in heden en verleden.
Wie was de eerste Beatrix, wat is een passade, wat deed een stadhouder eigenlijk ? De vele trefwoorden geven een uniek beeld van het Huis Oranje-Nassau: funcies, gewoontes, hobby's, ziektes, folkore, huwelijken en geboortes, echtscheidingen en begrafenissen. Van AA nummerbord tot Willem de Zwijger, van Erfprins tot Stalmeester, een schitterende verzameling begrippen, anekdotes, feiten en wetenswaardigheden.
Extra informatie: Ingenaaid, 316 pagina's, met illustraties, verschenen: April 2002, gewicht: 445 gram, formaat: 201 x 135 x 17 mm,
Uitgeverij Balans.
Leidsegracht 22, 1016 CL te AMSTERDAM. Tel. (31)(0)20 626 89 82 - fax. (31)(0)20 622 34 81.
e-mail: balans@uitgeverijbalans.nl

Drs. Reinildis van Ditzhuyzen studeerde geschiedenis in Wenen, Salzburg, Barcelona en Brugge (Europa College). Zij is auteur van een twaalftal boeken over diverse onderwerpen.
Onder meer werd zij bekend door Oranje Nassau, een biografische woordenboek, waardoor ze regelmatig op radio en tv verschijnt. Ze houdt lezingen en schrijft voor NRC Handelsblad.
Ook van Drs. Reinildis van Ditzhuyzen: Hoe hoort het eigenlijk ?
Amy Groskamp-ten Have (geheel herziene uitgave door Reinildis van Ditzhuyzen) Uitg. Becht Haarlem, 1999; 334 blz.
Hoe hoort het eigenlijk ? geldt in Nederland als het standaardwerk over etiquette. Amy Groskamp-ten Have was de eerste die de regels voor een groot publiek op schrift stelde. Al vrijwel direct na het verschijnen van dit boek in 1939 was de titel synoniem met etiquette.
ISBN 90-230-1015-9.



Dr. H.P.H. Jansen - Geschiedenis van de Lage Landen in jaartallen.
Klaas Jansma & Meindert Schroor - 10.000 jaar geschiedenis der Nederlanden.
Drs. A. F. Wyers - Encyclopedie.
Nassau en Oranje in de Nederlandse geschiedenis.
Marieke E. Spliethoff - Oranje-Nassau van A - Z
Internet