De kinderen van
Koning Willem III, Alexander Paul Frederik Lodewijk van Oranje-Nassau (1817-1890),
Prins van Oranje in 1840, Koning der Nederlanden in 1849. Groot-Hertog van Luxemburg in 1849.
Koning Willem III, Alexander Paul Frederik Lodewijk van Oranje-Nassau (1817-1890),
Prins van Oranje in 1840, Koning der Nederlanden in 1849. Groot-Hertog van Luxemburg in 1849.
Zoon van Koning Willem II Frederik Georg Lodewijk van Oranje-Nassau(1792-1849), Prins van Oranje in 1813, Koning der Nederlanden in 1840, Groot-Hertog van Luxemburg in 1840.
en
Prinses Sophia von Württemberg (1818-1877). Zij was de dochter van Catharina Pawlowna Romanov (1788-1819), van Rusland de zuster van Anna Pawlowna Romanov die met Koning Willem II was getrouwd. Catharina Pawlowna Romanov van Rusland werd Koningin Catharina von Württemberg toen zij in 1816 in St.Petersburg met Koning Friedrich I Wilhelm Karl von Württemberg (1781-1864) trouwde. (Sophia was de nicht van Koning Willem III).
Willem III, Alexander Paul Frederik Lodewijk van Oranje-Nassau (1817-1890) en Sophia von Württemberg (1818-1877) kregen 3 Kinderen:
* Willem Nicolaas Alexander Frederik Karel Hendrik van Oranje Nassau (1840-1879).
Prins van Oranje in 1849.
* Willem Frederik Maurits Alexander Hendrik Karel van Oranje Nassau (1843-1850).
* Willem Alexander Karel Hendrik Frederik van Oranje Nassau (1851-1884).
Prins van Oranje in 1879.
Koning Willem III, Alexander Paul Frederik Lodewijk van Oranje-Nassau trouwde, na de dood van zijn eerste echtgenote Sophia von Württemberg in 1877, met de veel jongere Adelheid Emma van Waldeck-Pyrmont (1858-1934) in 1879.
Adelheid Emma Wilhelmina Theresia van Waldeck-Pyrmont wordt op 2 augustus 1858 geboren te Arolsen. Ze was de tweede dochter van de Vorst Prins George Victor van Waldeck-Pyrmont en Prinses Helena van Nassau-Weilburg (1831-1888).
Ze trouwde op 7 januari 1879 met Koning Willem III. Ze was de tweede vrouw van Koning Willem III nadat zijn eerste vrouw, Sophia van Württemberg in 1877 was overleden.
Het district Waldeck behoorde rond 1200 tot het Heilig Romaans Rijk. Eind 17e eeuw verenigde Waldeck zich met Pyrmont en in 1712 werd de heerser van Waldeck-Pyrmont de Prinselijke status verleend. In 1918 werd het Prinsendom Waldeck-Pyrmont een republiek. In 1922 ging het op in Hannover provincie van Pruisen (Pyrmont) en de Hesse-Nassau provincie van Pruisen. Tot 1929 maakte het deel uit van de Weimar-Republiek. Het gebied besloeg zo'n 1088 M2.
Koningin-Regentes Emma van Waldeck-Pyrmont (1890-1898) was zeer geliefd bij het volk en werd na de troonbestijging van Wilhelmina in 1898 Koningin-Moeder genoemd.
Adelheid Emma Wilhelmina Theresia van Waldeck-Pyrmont en Koning Willem III kregen 1 kind:
Prinses Wilhelmina Helena Pauline Maria van Oranje-Nassau (1880-1962).
Koning Willem III, Koning der Nederlanden en Groot-Hertog van Luxemburg (1849-1890). Koning Willem III in zijn regeerperiode verzette zich vergeefs tegen de constitutionele en liberale vernieuwingen. Er werden zo'n 200.000 handtekeningen verzameld door de Aprilbeweging, die werden aangeboden aan Koning Willem III met het verzoek het besluit van de Paus af te keuren. De Paus wou zijn vertegenwoordigingen (bisdommen) weer installeren dit door de nieuwe grondwet de alle geloofsovertuigingen toeliet, vrijheid van geloofsovertuiging. Tegen het regeringsbesluit in stond hij hier openlijk positief tegenover in reactie hierop vroeg de regering Thorbecke haar ontslag aan, kabinet In 1867 begon de Luxemburgse kwestie die duurde tot 1868, Koning Willem III wilde Luxemburg aan Napoleon III verkopen die zijn macht in europa wou vergroten. Een compromis werd in London bereikt; Luxemburg bleef onafhankelijk en bleef tot het Huis van Oranje-Nassau behoren. De Tweede Kamer was er niet mee eens over het feit dat de regering de Nederlandse neutraliteit in gevaar gebracht met de Luxemburgse kwestie en eiste haar aftreden. Dit wilde Koning Willem III niet en hij ontbond de Kamer. Omdat er na de dood (1890) van Koning Willem III een mannelijke opvolger voor Luxemburg gezocht werd ging de titel Groot-Hertog, volgens een verbond uit 1783 tussen de verschillende Nassau takken, over naar de tak van Nassau-Weilburg's. De Nassau-Weilburg's stammen af van de tak van Walram van Nassau, de Oranje-Nassau's stammen af van de lijn van Otto van Nassau.
1)
Prins Willem Nicolaas Alexander Frederik Karel Hendrik van Oranje-Nassau (1840-1879). Prins van Oranje in 1849.
Prins Willem Nicolaas Alexander Frederik Karel Hendrik van Oranje-Nassau (1840-1879), roepnaam "Wiwill", stierf op 11 juni 1879 op 38 jarige leeftijd, hij was de oudste zoon van Koning Willem III en Prinses Sophia von Württemberg (1818-1877) en werd in 1849 als troonopvolger benoemd.
Het huwelijk tussen Koning Willem III en Prinses Sophia von Württemberg was een ongelukkig huwelijk. Vader en moeder 'trokken' beide aan de oudste zoon wat hem niet ten goede kwam.
Prins Wiwill kreeg tot zijn 11e jaar thuis les en volgt ook lessen in de school van P.C.L.J. Margadant te 's Gravenhage. In 1850 wordt jhr. E.A.O de Casembroot benoemd tot gouverneur van de Prins van Oranje.
Koning Willem III besluit hem naar het instituut Noorthey in Voorschoten te sturen, hier was hij buiten de invloed van zijn moeder. De Prins van Oranje verblijft hier van 1851 tot 1854 en valt op door zijn lastig en brutaal gedrag. Hij doet hierna een vervolg studie van 2 jaar in de stad Leiden en ging in 1856 naar de Universiteit van Leiden. In 1858 bereikte de Prins van Oranje de meerderjarigheid. In de volgende jaren liepen de spanningen tussen vader en zoon maar steeds verder op, Prins Wiwil trekt zich hierop steeds meer terug van officiele bijeenkomsten. Er werden vele pogingen gedaan om een passende echtgenote te vinden voor de Prins, zo wordt hij aan de Engelse Prinses Alice, dochter van Koningin Victoria voorgesteld. Door de Prins zelf uitgekozen kandidaten, zoals Lady Diana Beauclerk en Barones Agatha van Lynden werden door kabinet en Koning afgewezen, zij waren niet van vorstelijke bloedde.
In 1863 werd de Kroonprins benoemd tot Generaal der Infanterie. In 1870 wenste Prins Wiwil als particulier te leven en zijn rechten van opvolging af te staan aan zijn jongere broer Alexander. Hij wilde een inkomen van 30.000 gulden en huwen met Barones Agatha van Lynden. Jaren later stelt hij Als troonopvolger Willem Nicolaas Alexander Frederik Karel Hendrik toestemming vraagt om met Gravin Anna Mathilda (Mattie) van Limburg-Stirum (1854-1932) te mogen trouwen, verbiedt zijn vader dat vanwege haar ´te lage´ afkomst. Het kabinet vond dat Prins Willem beter kon trouwen, ondanks alle bezwaren, dan ongehuwd blijven. Het Koningshuis zou anders uitsterven, zijn jongere broer Prins Maurits (1843-1850) was al op 7 jarige leeftijd overleden en Prins Alexander (1851-1884) was nog jong.
De verhouding tussen zoon en vader verslechterde en Prins Willem vertrekt in 1876 naar Parijs en gaat daar wonen in een hotel, later neemt hij een gemeubileerde kamer aan de Rue de Helder en daarna aan de Rue Auber. In 1877 krijgt hij eervol ontslag, op zijn verzoek, als Generaal der Infantrie. Hij bracht veel tijd door met drank, gokken en uitgaan en had in Parijs de bijnaam "Prince Citron". Hij werd veel gezien met Prins Edward VII, Prins van Wales en had in 1877 een schuld van zo'n 6 miljoen Francs. Op 11 juni 1879 overlijdt de troonopvolger Prins Willem aan de Rue de Auber te Parijs.
Officieel was hij gestorven aan longontsteking, pleuritis en bronchitis.
Op 26 juni werd hij bijgezet in het familiegraf in de Nieuwe Kerk te Delft.
2)
Prins Willem Frederik Maurits Alexander Hendrik Karel van Oranje-Nassau (1843-1850).
Hij wordt geboren op 15 september 1843 te 's Gravenhage. In de lente van 1850 krijgt Prins Willem Frederik Maurits Alexander Hendrik Karel een hersenvliesontsteking. Op 1 juni dat jaar wordt in alle kerken van Nederland gebeden voor het herstel van de Prins. De hofarts Everhard verloor het vertrouwen van Koningin Sophia von Württemberg (1818-1877) na enkele diagnoses die volgens haar onjuist waren. Koningin Sophia von Württemberg vertrouwd de zieke Prins liever toe aan de bevriende arts Graaf E.F.H.M. van Byland. Op 4 juni sterft de jonge Prins op het paleis Noordeinde. De jonge Prins werd op 10 juni bijgezet in het familiegraf in de Nieuwe Kerk te Delft.
3)
Prins Willem Alexander Karel Hendrik Frederik van Oranje-Nassau (1851-1884). Prins van Oranje in 1879.
Prins Alexander had al vanaf zijn geboorte gezondheidsklachten, een zwakke rug dwingt hem op zijn 16 jarige leeftijd al een korset te dragen. Veel aandacht krijgt hij van zijn moeder, zijn vader noemt hem "zwak en minnetjes". In 1861 wordt Majoor der artillerie jhr. D.C.M. Hooft als gouverneur toegewezen. Op zijn tiende verjaardag werd hij op verzoek van zijn vader tot 2e Luitenant van het regiment van jagers en grenadiers benoemd.
In november 1869 vertrekt hij voor een drie maanden durende zeereis naar de Middelandse zee, waar hij de Bei van Tunis ontmoet. Van 1870 tot 1874 studeert hij in Leiden. Hij vestigd zich in het voor 55.000 gulden verbouwde Kneuterdijk 6 te 's Gravenhage, het Johan de Witthuis. De Prins is zeer intilligent en stelt belangstelling in de wetenschap en kunst wat hij van zijn moeder heeft. Hij verzamelde 18e eeuwse handschriften en miniaturen en was lid van de Haagse discussieclub 'Serva Fidem'. Met de latere predikant W. van den Berg en Jacques en Cornelis Beelaerts van Blokland maakte hij deel uit van een debating society waar hij lezingen volgde van ondermeer A.Kuyper. In 1877 werd de Prins benoemd tot Generaal-Majoor en Schout bij Nacht. In het zelfde jaar sterft zijn geliefde moeder, en raakt compleet van slag en trekt zich terug. Na de dod van zijn oudere broe Prins Wiwil in 1879 gaat hij met brouchures de aanvallen van de pers te lijf. Toen zijn vader in 1879 trouwde met Adelheid Emma Wilhelmina Theresia van Waldeck-Pyrmont wenste hij haar en later hun dochter Prinses Wilhemina niet te ontmoeten.
In 1882 wordt Prins Alexander met nipte meerderheid gekozen tot Grootmeeser-Nationaal-der vrijmetselaren. In 1883 deed minister van Marine F.L. Geerling de Prins een verzoek om de opening van de Staten-Generaal bij te wonen, hij weigerde vanwege de slechte relatie met zijn vader. In mei 1884 krijgt de Prins tyfus en sterft een maand later.
4)
Prinses Wilhelmina Helena Pauline Maria van Oranje-Nassau (1880-1962).
Emma van Waldeck-Pyrmont en Koning Willem III kregen een dochter op 31 augustus 1880, Prinses Wilhelmina.
Prinses Wilhelmina werd zeer streng opgevoed en werd ten alle tijden beschermd en noemde het hof in haar memoires 'de kooi'. Toen Koning Willem III overleed in 1890 was Wilhelmina 10 jaar en te jong om de troon te bestijgen, Emma van Waldeck-Pyrmont werd toen aangesteld als Koningin-Regentes tot dat Prinses Wilhelmina in 1898 de 18 jarige leeftijd bereikte en op 6 september 1898 de troon besteeg.
De oudere halfbroers, en troonopvolgers, van Prinses Wilhelmina waren al reeds gestorven. Koningin-Regentes Emma van Waldeck-Pyrmont was zeer geliefd bij het volk en werd na de troonbestijging van Prinses Wilhelmina in 1898 Koningin-Moeder genoemd.
Het Groot-Hertogdom Luxemburg dulde geen vrouwelijke opvolger, volgens een pact (1783) van alle takken van de Nassau's uit 1783, daarop trad Luxemburg uit de Unie van de Nederlanden en werd de tak van Nassau-Weilburg's de opvolgers van de titel Groot-Hertog.
In 1903 huwde Koningin Wilhelmina Helena Pauline Maria van Oranje-Nassau met Hertog Hendrik Wladimir Albrecht Ernst van Mecklenburg-Schwerin (1876-1934). Hij werd daardoor Prins der Nederlanden. Hij nam het initiatief tot oprichting van de Koniklijke Nederlandse Landbouwvereniging.
Op 30 april 1909 werd Prinses Juliana Louise Emma Wilhelmina van Oranje-Nassau uit dit huwelijk geboren.
Het huwelijk van Koningin Wilhelmina en Hendrik was geen groot succes en Prins Hendrik spendeerde veel tijd met andere vrouwen en verwekte tevens een buitenechtelijk kind (Mr.Lier?).
Koningin Wilhelmina Helena Pauline Maria van Oranje-Nassau maakte spannende tijden mee tijdens de Eerste Wereldoorlog waarin Nederland neutraal blijft. Ze stelt veel belangstelling in de krijgsmacht en was zeer gesteld op minister Hendrik Colijn ("een stoere krachtige en bij uitstek nationale figuur"), die als Atjeh-veteraan onder Van Heutsz diende. Colijn stelde in 1912 de militiewet in, wat het Nederlands leger in staat stelde flink uit te breiden, iets waar Koningin Wilhelmina erg ingenomen mee was. Het waren zware tijden tijdens de economische crisis in de jaren van 1930. Vlak erachter begon de Tweede Wereldoorlog, ze vluchte op 13 mei 1940 naar Engeland waar ze een regering in ballingschap vormde. Ze sprak de Nederlanders moed toe via de Engelse radio. Na de oorlog wilde ze weer een nieuwe regering vormen, maar de tegenslagen na de oorlog waren ook zwaar (bijv. de Indonesische kwestie)en de Koningin leed aan ischias, bronchites en oververmoeidheid. In 1948 wilde zij de kroon erbij neerleggen en de taken aan de troonopvolgster Prinses Juliana Louise Emma Wilhelmina van Oranje-Nassau overlaten. Tot haar grote teleurstelling weigerden Beel en Drees hun medewerking te verlenen aan een snelle regeringswisseling. Uiteindelijk kwamen ze samen tot een overgangsregeling waarbij Prinses Juliana de zaken zou waarnemen. Kort na de verjaardag op 31 augustus, op 4 september 1948 deed Koningin Wilhelmina afstand van de troon.
Ze trok zich terug op paleis Het Loo en bracht haar tijd door met lezen en veel schilderen, ze schreef gedurende deze tijd haar autobiografie 'Eenzaam maar niet alleen'. Tijdens de Watersnoodramp in 1953 trad ze weer in het openbaar om de mensen in het rampgebied toe te spreken en naar ze te luisteren zoals ze altijd deed.
Koningin Wilhelmina overleed op 28 november 1962. Volgens haar eigen wens werd ze, net als haar echtgenoot, in een witte koets naar de koninklijke grafkelder van de Oranjes in de Nieuwe Kerk in Delft gebracht.
In 1255 verdeelde de broers Walram van Nassau en Otto van Nassau het Graafschap Nassau, zo onstonden er 2 linies: De Walramse Linie en de Ottoonse Linie. Ons koninklijk huis stamt uit de Ottoonse lijn. In mannelijke lijn stierf deze tak uit met de dood van Koning Willem III in 1890. Hij was de Koning der Nederlanden en Groothertog van Luxemburg. Volgens een verbond uit 1783 tussen de verschillende Nassau takken ging Luxemburg over op de Walramse linie (Nassau-Weilburg).
Koning Willem III (Ottoonse Linie) overleed in 1890 en in 1912 stierf met de dood van Groothertog Willem IV van Luxemburg ook de Walramse linie in de mannelijke lijn uit. Zo stamt het tegenwoordige Nederlands Koningshuis in de vrouwelijke lijn van Ottoonse linie en het Luxemburgse Groothertogelijke huis in de vrouwelijke lijn van de Walramse tak. Sinds 1987 is Nassau de officieële naam van de Luxemburgse dynastie.
Ook in Nederland wilde men de historische naam Van Oranje-Nassau behouden. Op 8 februari 1901 wordt bij Koninklijk Besluit vastgesteld dat eventuele kinderen van Koningin Wilhelmina de naam Van Oranje Nassau, zonder streepje, zouden dragen.
Bij het Koninklijke Besluit van 8 januari 1937 bepaalde ditzelfde voor de eventuele kinderen van Prinses Juliana, echter dan met het streepje, Van Oranje-Nassau.
Bij het Koninklijk Besluit van 16 februari 1966 werd geregeld dat de eventuele kinderen van Prinses Beatrix de naam Van Oranje-Nassau zouden krijgen. De kinderen van (bijv.) Prinses Magriet is bij Koninklijk Besluit van 2 januari 1967 geregeld dat enkel de persoonlijke, dus niet erfelijke, titel Prins of Prinses van Oranje-Nassau wordt verleend, gevolgd door de geslachtsnaam van de vader.
Bronvermelding:
Reinildis van Ditzhuyzen - Oranje-Nassau.
Een biografisch woordenboek. Haarlem [Becht] 1992, 1998, 2003
Een geweldig boek over de Oranje-Nassau's en hun geschiedenis. Bevat 272 korte biografieën van (Oranje-)Nassaus, hun echtgenoten en hun afstammelingen. Het boek bevat een uitklapbare stamboom van alle takken van de Oranje-Nassau's.
Een echte aanrader !
ISBN 9023011244, uitgever: Gottmer/H.J.W. Becht, aantal paginas: 280.
(Een nieuwe druk verschijnt dit jaar !!!).
Reinildis van Ditzhuyzen - Het Huis van Oranje. De Oranjes in een handomdraai. ABC van ons vorstenhuis. Amsterdam [Balans] 2002.
(ISBN 90 5018 568 1, NUGI 698)
De geschiedenis van het Nederlandse vorstenhuis. Reinildis van Ditzhuyzen heeft een handzaam en origineel naslagwerk gemaakt. Ze stelde een ABC samen van alles wat zich in en rond het hof afspeelt, in heden en verleden.
Wie was de eerste Beatrix, wat is een passade, wat deed een stadhouder eigenlijk ? De vele trefwoorden geven een uniek beeld van het Huis Oranje-Nassau: funcies, gewoontes, hobby's, ziektes, folkore, huwelijken en geboortes, echtscheidingen en begrafenissen. Van AA nummerbord tot Willem de Zwijger, van Erfprins tot Stalmeester, een schitterende verzameling begrippen, anekdotes, feiten en wetenswaardigheden.
Extra informatie: Ingenaaid, 316 pagina's, met illustraties, verschenen: April 2002, gewicht: 445 gram, formaat: 201 x 135 x 17 mm,
Uitgeverij Balans.
Leidsegracht 22, 1016 CL te AMSTERDAM. Tel. (31)(0)20 626 89 82 - fax. (31)(0)20 622 34 81.
e-mail: balans@uitgeverijbalans.nl
Drs. Reinildis van Ditzhuyzen studeerde geschiedenis in Wenen, Salzburg, Barcelona en Brugge (Europa College). Zij is auteur van een twaalftal boeken over diverse onderwerpen.
Onder meer werd zij bekend door Oranje Nassau, een biografische woordenboek, waardoor ze regelmatig op radio en tv verschijnt. Ze houdt lezingen en schrijft voor NRC Handelsblad.
Ook van Drs. Reinildis van Ditzhuyzen: Hoe hoort het eigenlijk ?
Amy Groskamp-ten Have (geheel herziene uitgave door Reinildis van Ditzhuyzen) Uitg. Becht Haarlem, 1999; 334 blz.
Hoe hoort het eigenlijk ? geldt in Nederland als het standaardwerk over etiquette. Amy Groskamp-ten Have was de eerste die de regels voor een groot publiek op schrift stelde. Al vrijwel direct na het verschijnen van dit boek in 1939 was de titel synoniem met etiquette.
ISBN 90-230-1015-9.
Dr. H.P.H. Jansen - Geschiedenis van de Lage Landen in jaartallen.
Klaas Jansma & Meindert Schroor - 10.000 jaar geschiedenis der Nederlanden.
Drs. A. F. Wyers - Encyclopedie.
Nassau en Oranje in de Nederlandse geschiedenis.
Marieke E. Spliethoff - Oranje-Nassau van A - Z
Internet