4
Okt. '07 is er weer een nieuwe versie van het OpenSUSE
besturing systeem uitgekomen. OpenSUSE is een op Linux
gebaseerd besturing systeem die gratis kan worden gedownload
en gebruikt. Dit besturing systeem is grotendeels
Open
Source.
Naast de gratis versie is er ook een betaalde variant, met
deze versie heb je de beschikking over meer software en er
zit er een handleiding bij samen met 3 maanden installatie
ondersteuning vanuit Novell.
Voor de gratis versie
moet je jou vragen veelal online zoeken of stellen, één van die
locaties is deze site
en uiteraard de vernieuwde OpenSUSE website die tegenwoordig
veel nuttige informatie bevat. OpenSUSE is al jarenlang één van
de gebruiksvriendelijkste Linux distributies en komt met
verschillende nieuwe technologieën. Deze versie zal twee jaar
ondersteund worden met (beveiliging) updates.
Versie
10.3 is gebaseerd op de
kernel
2.6.22 En wordt geleverd met de
nieuwste
KDE desktop
versie 3.5.7,
Gnome
2.20 en
Xfce
4.4.1 ook is er een preview versie van KDE 4 aanwezig, deze is nog zeer
in bèta status maar het geeft voor de geïnteresseerden wel alvast een
idee van wat eraan zit te komen in de nieuwste KDE desktop. Naast de
populaire desktop omgevingen wordt er uiteraard ook weer heel veel extra
software meegeleverd waarvan o.a.
Firefox 2.0,
Koffice,
Amarok,
Banshee,
Kaffeine
Ook wordt
OpenOffice.org 2.3
meegeleverd en deze versie kan nu beter omgaan met Microsoft office
bestanden. Er is ook
aandacht voor veiligheid in de vorm van AppArmor™ dit programma
beschermt het Linux systeem en programma's tegen aanvallen en virussen
en frauduleuze programma's. In OpenSUSE 10.3 is ook meer aandacht
besteed aan virtualisatie zo is er een nieuwste versie van Xen 3.1
aanwezig, en een nu ook VirtualBox 1.5. In de voorgaande versies van
OpenSUSE is het pakket management grotendeels herschreven en is ZENworks
volledig verwijderd. daarnaast is er een nieuwe manier van installeren
via "1 click install". Meer over de nieuwe pakket manager en de 1 klik
installatie lees je verderop. Standaard is er nu ondersteuning voor Mp3
in de Banshee™ en Amarok mediaspelers, en is er nu standaard
ondersteuning om te schijven naar NTFS Windows partities. Voor iedereen
die WOW
zei
toen hij voor de eerste keer Microsoft Vista zag, moet ook Compiz eens
gaan gebruiken, OpenSUSE levert de nieuwste versies van Compiz en Compiz
fusion mee. Compiz voegt ontelbare adembenemende effecten toe aan de
desktop, zoals een kubus voor het wisselen van de desktop, minimaliseer
effecten, schaduw enz enz. Compiz maakt de desktop nauwelijks trager
omdat die effecten door de grafische kaart gerendeerd worden, dit in
tegenstelling tot Vista. De snelheid en effecten laten die van Vista
echt verbleken (en dat is niet overdreven).
Verschillende versies
Van OpenSUSE is er een 32 bit, 64 bit en power pc versie
beschikbaar. Er is een DVD versie en 2 cd versies beschikbaar Met de cd
versie heb je de keuze tussen een Gnome en een KDE desktop versie. Let
wel op want de cd versie heeft standaard geen ondersteuning voor de
Nederlandse taal. Handiger is het om de DVD versie te downloaden, op
deze DVD staan zowel de Gnome als de KDE desktop omgeving en allerhande
extra software inclusief alles in het Nederlands. Op de
OpenSUSE Download pagina
vind je de link.
OK let's
go!
DVD in de drive, de computer starten, opstarten van de DVD en het
eerste wat dan opvalt zijn de "nostalgische"groene kleuren die de
oude SuSE versies ook hadden voordat Novell deze distributie had
ingelijfd. Persoonlijk vind ik deze kleur groen zeer geslaagd,...
goed installeren dan maar. De YaST installer wordt gestart en ik kan
gaan beginnen.
Ik kies
voor een Volledig nieuwe installatie maar ik had ook voor een
upgrade kunnen kiezen omdat ik OpenSUSE 10.2 al op mijn computer had
staan. De reden dat ik dat niet heb gedaan is omdat ik veel niet
standaard software op het systeem had staan waardoor ik
waarschijnlijk behoorlijk wat dependenties problemen tegen zou komen
en ik wel weer eens een opgeschoond nieuw systeem wilde. Dus ik kies
voor een nieuwe installatie. Die ging net als de andere keren soepel
en zonder noemenswaardige problemen. Wel moest ik bij het
partitioneren even opletten omdat YaST
(net als bij versie 10.2) mijn Windows
partitie wilde inkrimpen,... waarom... geen idee.
Maar nadat dat was gecorrigeerd ging het perfect. Tijdens de
installatie herkende het automatisch mijn canon 500 printer, bij de
voorgaande keren moest ik altijd handmatig de kleurbalans aanpassen
omdat ik anders alleen maar hele lichte printjes kreeg, om die reden
heb ik meteen maar een test print gemaakt en die was in één keer
goed! Verderop moest in mijn internet instellingen aangeven en nadat
hij internet verbinding had werd er meteen een update server
toegevoegd aan de installatie en installeerde het meteen de laatste
updates, dit alles ging zonder problemen. In de installatie waren er
wel wat dingen weer anders dan in voorgaande versies maar daarover
kan je in het stappenplan hieronder lezen. Na ongeveer een 45
minuten op mijn AMD XP1150 met 512Gb intern geheugen was de
installatie klaar en kon ik mij voor het eerst aanmelden op het
systeem zodat de nieuwe KDE desktop voor mijn neus stond.
Net als
bij het bootscherm en het inlog scherm is de achtergrond van de
desktop groen,... heel groen, grappig
genoeg is dat groene thema niet doorgetrokken in de rest van de
desktop omgeving, de venster randen ed. zijn blauw. Maar als
combinatie is het wel een mooi geheel, maar persoonlijk vond ik de
achtergrond niet zo mooi dus dat was het eerste wat ik wilde
veranderen dus ging ik opzoek naar mijn wallpaper verzameling die ik
op de Opslag partitie had staan, helaas waren mijn Windows, muziek
en Opslag schijven niet benaderbaar. Voor een beginnende gebruiker
kan dat veel hoofdbrekens opleveren maar de oplossing is heel simpel
in YaST moest ik nog een aankoppel locatie
(mount locatie) aangeven, dit was ik
tijdens de installatie waarschijnlijk vergeten en omdat ik de
partitionering handmatig had aangepast was dat niet goed gegaan.
nadat ik de aankoppel punten weer had ingesteld op
/media/Opslag, /media/Muziek en
/media/WindowsXP
was alles weer ok.
Omdat ik
nu ook mijn muziek partitie terug had heb ik maar meteen Amarok
gestart en tot mijn verbazing kreeg ik geen popup dat ik de Mp3
codex moest installeren maar speelde hij ze gewoon af! Dit was
waarschijnlijk bij de online update tijdens de installatie al
geïnstalleerd. Helaas werkte dat grapje niet bij andere gesloten
codex bestanden, maar er is een nieuw ding en dat is de 1 klik
installatie. Nadat ik op de site
opensuse-community.org
op een installatie link klikte werden alle
benodigde bestanden die nodig zijn voor WMA, DVD enz geïnstalleerd
zonder dat ik nog wat moest doen... Super.
Daarna wilde in meer software installeren en daarvoor startte ik wat
huivering de pakket manager YaST op. Huiverig want na de ervaring
met 10.1 en 10.2 Had ik eigenlijk de hoop opgegeven dat ze die ooit
nog eens normaal werkend zouden krijgen, maar ze hebben de
ZENupdater eruit gesloopt met als gevolg dat YaST nu weer als
vanouds werkt. In de voorgaande versies van YaST moest je eerst nog
allerlei extra software repertoires toevoegen en dat was een lastig
en tijdrovend werkje, maar in deze versie staan alle belangrijke
repertoires
(software bronnen) er al in en kan je
ze met een vinkje aanzetten. erg handig, nu was ik in één keer
klaar. Nadat ik de vinkjes van de benodigde repertoires had aangezet
heb ik mijn NVIDIA driver geïnstalleerd en dat ging in 1 keer goed.
na een herstart had ik 3D ondersteuning. Super simpel dus.
Hierna
heb ik alle software die ik nog extra wilde installeren toegevoegd
waaronder Thunderbird en Opera deze waren niet standaard aanwezig.
Helaas was net als in eerdere versies het fonts te groot in Firefox
maar dit is wel simpel op te lossen als je eenmaal weet hoe. Na het
terug zetten van de backups die ik gemaakt had van de
/.kde
en /.mozilla en
/.thunderbird
map had ik al mijn desktop instellingen en e-mail berichten ed. weer
terug.
Bij het
programma's installeren via YaST had hij helaas nog wel steeds last
van dependenties die niet automatisch werden opgelost en dat kan
voor beginnende gebruikers lastig zijn. Persoonlijk prefereer in dan
ook nog steeds de
Smart
pakket manager deze valt de gebruiker minder lastig met
moeilijke vragen, deze kan je overigens via YaST gewoon installeren
als je dat wenst, wel moet je dan handmatig extra software
repertoires toevoegen. Een ander dingetje wat ik minder vind van
YaST is dat bij het updaten van de repertoires er snel achter elkaar
vensters verschijnen en weer verdwijnen dit geeft een onrustig idee,
het was prettiger geweest als dit gewoon één venter was waar de
inhoud van veranderde maar goed dat zijn details.
Goed
alles werkt nu weer zoals gewenst en wat opvalt is de snelheid van
het systeem, hij start niet alleen merkbaar veel sneller op maar ook
de desktop voelt sneller aan. Dat geld ook voor het Beagle index
zoek systeem. Beagle indexeert alle bestanden van de hardeschijf als
de computer niet wordt belast. Eerder zette ik Beagle uit omdat het
indexeren het systeem erg vertraagde. Met deze nieuwe versie merk je
eigenlijk niet dat Beagle op de achtergrond meedraait dus nu laat ik
hem maar aan staan. Wat ze aan het systeem hebben gedaan dat alles
beter loopt weer ik niet maar het heeft wel gewerkt.
Gebruikers kunnen tijdens het opstarten kiezen voor Windows
(als die aanwezig is) en OpenSUSE, wat
ook handig is dat je nu tijdens het opstarten van het systeem kan
zien hoever hij is gevorderd door middel van een progressie
indicator. OpenSUSE 10.3 is in veel opzichten weer
verbeterd en alles werkte bij mij eigenlijk vrijwel meteen. Met een
paar klikken was alles geregeld. Één klein ding wat ik minder vind
is dat er standaard geen tools zijn geïnstalleerd waarmee je vanuit
source kan compilen, voor de gemiddelde gebruiker geen probleem
omdat voor 99% er wel RPM bestanden beschikbaar zijn maar ik vind
het een gemis.
Hieronder staat een installatie stappenplan, zoals ik die heb
doorlopen. Doordat geen computer hetzelfde is kan het natuurlijk zijn
dat je op sommige punten moet afwijken van wat hier staat beschreven.
Grotendeels zal het echter overeenkomen en ik hoop dat gebruiker er wat
aan zullen hebben.
Even een paar weetjes:
Tijdens de installatie kan je bijna altijd aan de rechterkant
informatie vinden over de te nemen keuzes, deze kan je dus raadplegen om
te weten wat je aan het doen bent.
Als je zowel Windows als Linux op één computer wilt hebben dan moet
je wel eerst Windows installeren (of al geïnstalleerd hebben
staan) en dan Linux, zou je het andersom doen dan kan je allen
Windows starten. Dit komt omdat Windows geen rekening houd met
ander besturing systemen en Linux wel, sterker nog hij installeert
meteen een bootloader waardoor je tijdens het opstarten kan kiezen
voor Windows of OpenSUSE.
Voorbereiding - Back-up maken van je bestanden.
Voordat je begint met de installatie is het verstandig eerst een
back-up te maken van je huidige systeem. Hoewel het mij na vele
Linux installaties nog niet is overkomen kan het voorkomen dat je
tijdens de installatie Windows per ongeluk wist of beschadigd.
Als je ervoor kiest om Linux alleen op de computer te installeren
dan kan je meteen beginnen met de installatie, ben je echter van
plan om Windows en Linux naast elkaar te installeren dan is het
handig om belangrijke dingen zoals bladwijzers in de browser,
e-mails en documenten zoals foto's ed. elders op te slaan. Je kan er
ook voor kiezen om een exacte kopie (image) te maken van de
hardeschijf een goed programma op dat te doen is Acronis TrueImage
Dit programma moet je wel aanschaffen.
Voor het gebruiken van Twee verschillende besturing systemen is het
nodig om ook twee aparte partities aan te maken, één voor Windows en
één voor Linux. Dit kan je tijdens de set-up doen maar je kan ook
een apart programma gebruiken. Beschik je niet over een goed (niet
gratis) partitioneer
Gparted
programma zoals Acronis of Partition magic dan kan je de boot cd
Gparted
eens proberen deze werkt erg goed. Maar zoals gezegd er zit ook een
goede met OpenSUSE meegeleverd deze kom je tegen tijdens de
installatie.
Goed na deze stappen kan je beginnen met de installatie en mocht het
dan onverhoopt toch mis gaan kan je Windows en je bestanden
herstellen.
DVD downloaden.
Om te beginnen zal je de DVD moeten downloaden om te
kunnen beginnen met de installatie.
Op deze pagina kan je de download locaties vinden. Er zijn twee
manieren om de DVD te downloaden, via FTP of via Bittorrent. Het
voordeel van Bittorrent is wel dat je de server van Novell minder
belast en dat je er zeker van kan zijn dat je de DVD zonder fouten
binnenhaalt, Dit komt omdat het Bittorrent programma dit controleert,
het nadeel is wel dat je de hele DVD ook weer moet uploaden zodat
andere gebruikers het ook kunnen downloaden. Meer informatie over
bittorrent kan je hier
lezen.
Wil je hem liever gewoon downloaden dan kan ook klik gewoon in je
brouwer op de download link en gaan.
Gebruik in ieder geval
niet de Internet Explorer om de
DVD te downloaden want deze ziet maar 105Kb waardoor het downloaden
fout gaat. Dit kan je oplossen door gebruik te maken van een
download manager zoals
Free
download manager. Dit programma kan het ev. ook pauzeren en
later weer oppakken. Via Firefox of Opera downloaden gaat ook prima.
Let ook even op als je geen DVD brander hebt want dan
moet je uiteraard de cd versie downloaden.
DVD Branden.
Gebruik je favoriete brand programma om het
gedownloade ISO bestand op een DVD / Cd te zetten. Let wel op dat je
deze DVD brand als image en niet als data DVD. Als alles goed is
gegaan kan je nu vanuit deze cd opstarten.
Opstarten vanuit DVD /Cd
Om te kunnen starten van de DVD / Cd moet je even wat
aanpassen in sommige gevallen, In mijn geval kan ik op
> F11 drukken bij het opstarten van de Pc en kiezen voor
Cd-rom. Sommige computers zijn ook al standaard zo ingesteld dat ze
vanuit een boot Cd kunnen starten, is dit niet het geval dan zal je
wat moeten aanpassen in de Bios van de computer. Dit doe je door
direct tijdens het aanzetten van de pc op
> Esc, Del of
F2 te drukken.
(Welke knop je moet hebben staat vaak onderaan in het opstart
scherm). Éénmaal in de bios moet je zoeken naar de boot
volgorde en deze aanpassen naar eerst Cdrom en dan Hdd. (Hdd =
hardeschijf). Heb je dit éénmaal gedaan kan je de wijziging opslaan
en herstarten, als het goed is zie je nu een bootscherm van OpenSUSE
verschijnen.
Opmerking:
Er is ook nog een ander manier en dat is de installatie starten in
Windows, dit gaat vanzelf als je de DVD in de drive (*als autorun
aanstaat, anders moet je even klikken op het DVD icoon) de installer
zal dat de computer herstarten en dan moet het ook werken... zou
moeten... bij mij werkte het dus niet, maar bovenstaande manier
werkt altijd.
Het eerste welkomst scherm.
Als het welkomst scherm verschijnt kan je op
> F2 drukken en vervolgens de Nederlandse taal selecteren.
Vanaf nu is alles in het Nederlands. Kijk nu ook even naar de
resolutie mocht deze niet kloppen dan kan je deze aanpassen door op
> F3 te drukken en deze aan te passen. Mocht je deze niet
weten kijk dan even in de specificaties van je monitor of in Windows
voor je juiste instellingen. Overigens is meestal de geselecteerde
resolutie al de goede, in mijn geval was dit 1280x786 maar ik
gebruik met mijn 17” crt 1024x768 dus ik heb het aangepast anders
werd alles op het scherm erg klein.
Installatie starten
Nadat je op installeren (>
enter) hebt geklikt wordt het installatie programma YaST
gestart. Nadat deze klaar is krijg je het eerste scherm in beeld.
Hier heb je de mogelijkheid om de DVD / Cd te controleren op fouten.
Door dit uit te voeren voorkom je wellicht latere installatie
problemen. Het is slim om dit dus uit te voeren. Klik op
> “controle starten”. Als de uitkomst
> “ok” is kan je verder gaan.
Licentie overeenkomst
Klik op > "Ja, ik accepteer de
licentieovereenkomst" en klik op
> volgende.
Nu wordt het systeem onderzocht.
Installatie modus
Hier moet je een keuze maken wat je wilt uitvoeren:
(in dit stappenplan kies ik voor
Nieuwe installatie)
Nieuwe installatie:
oude
Linux installatie wissen of de Windows partitie inkrimpen
voor een nieuwe Linux installatie. Opwaarderen:
Als je van een oude OpenSUSE versie wilt opwaarderen, let
wel op als je veel software van
buiten de distributie hebt geïnstalleerd, mogelijk moet je
dan veel dependenties oplossen.
Overige opties:
(Toen ik dit selecteerde resulteerde dat in een herstart... een
bug??) hier kiezen we voor een
> Nieuwe installatie dus deze kan je selecteren en vervolgens
op verder klikken.
Initialiseren
Wachten op de installer.
Configuratie van klok en tijdzone
Als het goed is staat deze al goed, als je in Nederland
woont moet hij staan op > Europa >
Nederland. Controleer ook de tijd en klik op
> verder.
Desktop selectie
Hier zal je een keuze moeten maken uit een desktop
omgeving, De desktop omgeving is het uiterlijk waarmee je dagelijks
zal gaan werken.
heb je geen idee wat KDE of Gnome inhoud dan adviseer ik je om
deze
pagina even door te lezen.
Kies voor KDE of
Gnome (of een andere) en klik op
> verder.
Ps.
Het is mogelijk om
achteraf toch voor een ander desktop omgeving te kiezen, in OpenSUSE
kunnen ze naast elkaar geïnstalleerd worden, hou er echter wel
rekening mee dat je dan wel meer schijfruimte gebruikt.
Installatie instellingen.
Hier krijg je een rijtje opties te zien:
Partitioneren:
Er zal nu een voorstel gemaakt worden naar aanleiding van je
systeem configuratie. Je kan de hele schijf gebruiken als je
alleen OpenSUSE wilt gaan gebruiken. Heb je echter ook een
Windows installatie op je computer staan dan zal deze
vrijwel altijd worden herkent en zal deze partitie worden
ingekrompen en een nieuwe
“ext3” partitie worden aangemaakt voor de Linux
installatie en een *“swap”
partitie. Let hier dus wel even op dat OpenSUSE er niet
voor kiest de hele schijf te gebruiken waardoor je ineens
Windows kwijt bent. Ben je het eens met het voorstel kan je
> accepteer voorstel
selecteren, zo niet dan kan je klikken op
> Baseer partitionering op dit
voorstel
Software:
Lokalisatie –
instellingen:
en pas het dan aan naar jou wensen.
Dit kan je zo laten, als de
installatie achter de rug is kan altijd nog dingen
extra installeren.
Kan je waarschijnlijk zo laten.
Als alles klopt kan je op > verder
klikken. Nu heb je de moeilijkste stap wel gehad.
Er volgt nu een popup met de melding "installatie
bevestigen", als je zeker bent dat alles goed is kan je op
> installeren klikken. Nu wordt
de hardeschijf voorbereid.
*(De
swap partitie wordt in Linux gebruikt als opslag als het Intern geheugen
vol is, vergelijk het maar met het
wissel bestand van Windows,
in de regel is de swap partitie 2x de grote van het intern geheugen en
vaak niet groter dan 1000Mb)
popup
Je krijgt nu een aantal popups voor je neus van
Adobe, Agfa-fonts, Flash-player, Java_1_5_0-sun,
Java_1_5_0-sun-plugin klik op >
Ik ga akkoord (nadat je het hebt
gelezen uiteraard)
Nu is het tijd om koffie te gaan
zetten... en deze ook te gaan nuttigen.
De hardeschijf wordt nu voorbereid voor installatie en daarna begint
de pakketinstallatie.
Er staan bovenaan het scherm drie tabbladen.
Diashow, Details en Uitgaven notities.
De Diashow geeft want informatie over OpenSUSE, ben je benieuwt wat
er allemaal geïnstalleerd wordt dan kan je via Details kijken wat er
gebeurd. In het tabblad uitgaven notities staan wat handige weetjes
over het systeem, dit is wel in het Engels maar als je het liever in
het Nederlands wilt lezen kan dat ook want aan het einde van de
installatie wordt het ook nog een keer in het Nederlands getoond.
Aan het einde van de pakket installatie geeft het systeem aan
“basis installatie afronden”.
popup – Herstart.
Het systeem zal nu opnieuw worden gestart. Druk op
> ok
(verwijder niet de DVD)
Wachtwoord voor “root” de
systeembeheerder
In Linux ben je als gebruiker standaard beperkt in je
rechten dit is ook de reden dat virussen bijna niet
voorkomen in de Linux wereld. Wil je nu toch dingen doen die
beheer rechten nodig hebben zoals installeren van een
programma of veranderen van systeem instellingen dan vraagt
het systeem om een Root wachtwoord.
(root = systeembeheerder) De
root gebruiker kan alles regelen veranderen
en breken in je Linux
installatie dus wees wel voorzichtig. Log nooit als root in
als het niet nodig is (en dat is 99%
het geval!) En gebruik een wachtwoord die niet te
makkelijk te achterhalen is.
Geef hier nu twee maal hetzelfde wachtwoord aan voor de root
gebruiker en klik op > verder.
Hostnaam en domeinnaam.
@home gebruikers kunnen bij >
hostnaam hun persoonlijke aansluit code
(CC123456-B) invullen.
Klik vervolgens op > verder.
(@home gebruikers die achter een router zitten hoeven hier niets in
te vullen.)
Netwerk configuratie
Hier kan je je internet instellingen invullen. Omdat ik alleen
ervaringen met @home heb kan ik hier verder geen advies neerzetten.
(heb je zelf ervaring over jou provider
instellingen laat het mij weten dan kan ik deze hier plaatsen.)
Internet verbinding testen
Selecteer nu > ja verbinding
met het internet via -> ... jou netwerkkaart ..., of > nee deze
test overslaan.
Als je "succes" in beeld
krijgt na het testen van je internet verbinding is alles ok, mocht
dit niet zo zijn kan je of terug gaan of het na de installatie
nogmaals goed instellen via YaST. Als je klaar bent kan je op
> verder klikken.
Configuratie van online
opwaarderen.
Je hebt nu de keuze uit
later configureren
nu configureren (aanbevolen)
Daaronder staan wat extra opties: hardware profiel,
optionele informatie en registratie code. Deze kan je zo laten staan
en op
> verder klikken.
Nu verschijnt er een popup met de melding verbinding
maken met de server dit kan even duren (even geduld dus) daarna
staat er te lezen
“configuratie van online opwaardering”
en als het goed is is er dan een opwaardeer server toegevoegd aan de
installatie. Nu kan je op
> ok drukken.
Online opwaarderen
Hier kan je meteen de installatie bijwerken naar de
nieuwste versie. Deze kan je nu uitvoeren of later na de
installatie. klik op > verder.
Als je voor online updaten hebt gekozen krijg je nu
een aantal overeenkomsten op je beeldscherm, kies voor
> accepteren. Aan het einde staat er “installatie is gereed”
je kan nu op > verder klikken.
Gebruiker verificatie methode
Hier kan je op > verder klikken.
Nieuwe lokale gebruiker toevoegen
Hier moet je je eigen account aanmaken waar je
dagelijks mee gaat werken.
Vul hier je volledige gebruikersnaam in (bijv. jan janssen), je
gebruikers naam (bijv. jan), en tweemaal hetzelfde wachtwoord.
De vinkjes kan je zo laten staan en klik op >
verder.
Nu wordt de systeem configuratie opgeslagen.
Uitgaven notities
Hier staan belangrijke informatie over het systeem, misschien is het
voor sommige wat te technisch maar toch raad ik het aan om deze even
te lezen. Klik op > verder.
Hardware configuratie
hier staan een aantal dingen die je even moet nakijken. OpenSUSE
heeft meestal alle apparaten gevonden en al geïnstalleerd, maar
controleer even de instellingen.
Grafische kaarten:
Hier staan aangeven wat het systeem denkt dat de beste
instellingen zijn voor o.a. je beeldscherm resolutie. Mocht
dit anders moeten zijn dan kan je er op klikken. In mijn
geval stond de resolutie op 1280x1024 maar ik gebruik een
17” CRT monitor dus dat zou erg klein worden door er op te
klikken kon ik veranderen naar 10224x768 en een kleur diepte
van 24bit ipv 16bit.)
Printer:
hier heeft het systeem een Canon S500 gevonden en na een
test pagina te hebben gemaakt
Geluid
Tv- kaart Bluetooth
was die ok
Klik nu op > voltooien. De
installatie is nu klaar.
Nu zal
voor het eerste de gekozen desktop omgeving starten. Er
zullen vanaf nu nog wel wat aanpassingen moeten worden
gemaakt om alles te krijgen hoe jij dat wilt hebben.
Hieronder staan een aantal tips over het installeren van
NVIDIA, extra software het instellen van YaST enz.
Bij mij waren de andere “opslag”, “Muziek” en de “WindowsXP”
partities (schijven)
niet zichtbaar na de installatie. Hoewel dit waarschijnlijk mijn
eigen “fout” is kan het andere ook gebeuren dus hierbij even een
uitleg mocht je het ook nodig hebben, de oplossing is namelijk erg
simpel. Om de partities zichtbaar te maken in Linux moet je ze
ergens aankoppelen, dit wordt mounten genoemd. Het hier volgende kan
je na maar ook tijdens de installatie doen. Start YaST op en ga aan
de rechterkant naar > Systeem en dan
naar
> Partitioneren. Nu krijg je een
waarschuwing, klik > JA . Nu kan je
alle schijven / Partities zien die op de computer aanwezig zijn.
Deze heten anders dan in Windows in Windows is het C: D: enz. in
Linux is dat hda1, hda2 enz. In mijn geval heb ik twee fat32
partities en één NTFS partitie. Die laatste is mijn Windows
installatie. Als voorbeeld neem ik nu de Windows partitie.
Dubbelklik op de NTFS partitie, nu verschijnt er een ander venster,
waar rechts onderin staan “mountpunt” vul hier het aankoppelpunt in.
In OpenSUSE is dat standaard de /Media/
map. dus vul hier in
/media/verzin_een_naam_van_de_schijf.
(bijv. /media/WindowsXP)
Herhaal dit als je meerdere schijven hebt, geef ze wel
allemaal een andere naam. Klik vervolgens op >
Ok en dan op
> Toepassen.
Anders dan in Windows kan je in OpenSUSE alle extra software
installeren via de YaST pakket manager. Via deze pakketmanager kan
je software installeren die op de online server van OpenSUSE staat
en op de DVD. Nu zal het regelmatig voorkomen dat je iets wilt
installeren en het niet in YaST te vinden is. Nu is het mogelijk om
in YaST extra software bronnen (ook wel
servers of channels benoemt) toe te voegen, hierdoor kan YaST
op meerdere server locaties op internet zoeken naar de verschilden
pakketen / programma's. Zo is er een speciale locatie voor
Mozilla waar je altijd de laatste Firefox versie kunt vinden, dit
geld dus ook voor vele andere programma's. Om deze bronnen toe te
voegen aan de pakket manager moest je in eerdere versies van
OpenSUSE veel moeite doen met invullen van alle server informatie,
maar in OpenSUSE hebben ze het de gebruiker gemakkelijk gemaakt.
Start YaST op, dit kan je doen via het
KDE of Gnome menu maar in KDE kan je het ook makkelijker doen. Druk
tegelijk op Alt + F2 en vul dan in
> yast en druk op
> enter. Nu moet je je
> root wachtwoord invullen gevolgd door
een > enter. Als het YaST
configuratiescherm is gestart klik je op
> gemeenschapsbronnen. Nu staat daar
een lijst met allemaal verschillende bronnen. Nu is het persoonlijk
welke je nodig hebt maar een aantal ik kan aanraden aan te vinken:
Hoofd-installatiebron (niet-opensource)
Hoofd-installatiebron (opensource)
Hoofd-opwaardeerbron
NVIDIA Repository
(beschik je niet over een NVIDIA kaart maar bijv. een ATI versie dan
moet je uiteraard kiezen voor de ATI Repository)
Packman Repository
VideoLan Repository
openSUSE BuildService – KDE-backports
openSUSE BuildService – KDE- gemeenschap
openSUSE BuildService – Mozilla
openSUSE BuildService – OpenOffice.org
openSUSE BuildService – Spellen (actie)
openSUSE BuildService – Wine CVS Builds
Nu deze bronnen aangevinkt zijn heb je vanaf nu de beschikking over
veel meer software die je kan installeren, voor het installeren van
andere software staat iets verderop meer info. Eerste ga ik hier de
grafisch kaart drivers installeren van ATI of NVIDIA.
Voor
mensen die eerder al met OpenSUSE hebben gewerkt zullen zich
waarschijnlijk afvragen waar de Guru server is gebleven.
Guru heeft besloten om zijn pakketten samen te voegen met
Packman en de OpenSUSE – Opensource server. Ze blijven dus
wel actief pakketten aanleveren maar gebruikers hoeven nu
niet meer twee verschillende servers toe te voegen aan de
installatie.
NVIDIA (ATI) Drivers installeren.
Voor het installeren van de display drivers moest je “vroeger” over
wat kennis beschikken om ze te installeren zo ging dat bijna altijd
via de commandoregel. In OpenSUSE 10.3 is dat niet meer nodig, het
kan nog wel maar het is nu grafisch heel makkelijk te doen. op de
pagina's
http://en.opensuse.org/NVIDIA en
http://en.opensuse.org/ATI
staat zeer duidelijk hoe je de drivers kan installeren, hieronder
kan je het in het kort ook lezen. Er zijn twee manieren om NVIDIA te
installeren via YaST of via de 1 klik installatie. Via YaST kan je
zelf de juiste driver zoeken en installeren en als je de 1 klik
installatie methode gebruikt dan gaat alles automatisch. De drivers
weken pas naar een herstart van de computer (of herstarten van de X
server).
1 klik installatie (NVIDIA):
Er zijn twee verschillende NVIDIA drivers, één voor de nieuwere
kaarten een één voor de oudere. Als je kaart in deze
lijst voorkomt dan
moet je de legacy driver installeren ipv. de gewone.
Klik op de groene (op gele voor de oudere
kaarten) knop hieronder om de NVIDIA driver te installeren:
1 klik installatie (ATI):
klik op de grijze knop hieronder om de ATI driver te
installeren via de 1 klik installatie:
Om de drivers van ATI of NVIDIA actief te maken moet de X server
opnieuw gestart worden. Dit kan je doen door de toetsen combinatie
Ctrl+Alt+Backspace of door even de computer te herstarten.
Via YaST (ATI & NVIDIA):
Zoek van tevoren even uit welke drivers je moet installeren, op de
OpenSUSE
NVIDIA
of de
OpenSUSE ATI
pagina.
Start nu YaST op en ga naar > Softwarebeheer.
Nu start er een nieuw venster, geef bij het filter aan
“zoeken” en zoek nu naar > NVIDIA
of > ati. Je krijgt nu een heel rijtje
pakketen te zien. Installeer nu je juiste pakketten en sluit daarna
YaST af. en herstart de computer. (technisch gezien is het starten
van X voldoende maar herstarten is voor de meeste makkelijker) Nu
moet je als het goed is 3D ondersteuning hebben.
Resolutie instellen via Sax2:
Als de
computer weer is gestart kan je de resolutie en afmetingen ed.
instellen via Sax2. Om dit te kunnen doen moet je Sax2 opstarten dit
kan via het KDE / Gnome menu of door > Alt+F2
> sax gevolgd door een > enter.
Nu kan je het beeldscherm aanpassen en het vervolgens testen en weer
opslaan. Als het nu goed is werkt je beeldscherm nu zoals het hoort.
Multimedia ondersteuning installeren
Standaard ondersteunt OpenSUSE
alleen maar Mp3 maar geen WMA, MOV, FLASH, DVD. ed. Dit komt omdat
dit gesloten formaten zijn die niet zomaar gebruikt mogen worden. Om
deze bestanden toch te kunnen gaan gebruiken moeten deze codexen
worden geïnstalleerd. Met de Komst van OpenSUSE 10.3 is ook een
nieuwe manier van installeren geïntroduceerd en dat is 1 klik
installatie. Klik op één van de onderstaande knoppen voor het
automatisch installeren van de multimedia ondersteuning. welke je
moet hebben is afhankelijk van de desktop manager. Op
deze pagina staat meer informatie over o.a. wat er geïnstalleerd
word via de "1 klik installatie", je kan uiteraard ook daar de "1
klik installatie" starten dit is dezelfde link als die hieronder
staat..
Om te controleren of alles werkt
kan je na deze update Kaffeine opstarten, dit programma laat bij de
eerste keer opstarten zien of alle codexen aanwezig zijn en of er
problemen zijn, als "alles ok"
is staat dat onderaan vermeld.
Must have software
Standaard komt OpenSUSE al met behoorlijk veel software maar er zijn
altijd een aaltal dingen die erg handig zijn om nog te installeren.
Hier volgt een rijtje, al deze programma's kan je installeren door
ze te zoeken in de pakketmanager van YaST (Softwarebeheer) en het
vinkje aan te zetten. (hiervoor moeten wel de
extra software bronnen
zijn geactiveerd)
VLC:
- media speler die bijna alles kan afspelen, een erg handige
speler om erbij te hebben.
Keytouch:
- toetsenbord multimedia toetsen instellen.
Kirocker:
- aanvulling op de muziek speler Amarok, hiermee kan het op
volledig scherm de track en album hoes weergeven.
Opera:
- browser.
Azureus:
- goede bittorrent cliënt.
Frostwire:
- peer to peer programma dit is een fork van Limewire maar
dan zonder DRM.
Thunderbird:
- zeer goed Open Source e-mail programma, installeer ook
MozillaThunderbird-translations om het programma in
het Nederlands te kunnen gebruiken en beagle-thunderbird
zodat het beagle zoek programma de e-mails kan indexeren.
Decorator:
- hiermee kan je Decorator geschikte venter decoratie
gebruiken die je van www.kde-look.org kan downloaden.
Polyester:
- mooi thema voor KDE.
kdeadmin3:
- in dit pakket zit o.a. Kpackage, met dit programma kan je
gemakkelijk RPM losse pakketjes installeren.
kdeutils3-extra:
- in dit pakket vind je o.a. Super Karamba, hiermee kan je
widgets / themes / gadgets (geeft het een naam ;)
op de KDE desktop draaien.
Lettertypen toevoegen en anti alias aanzetten
In Windows heb je een aantal lettertypen tot je beschikking waar
patenten op rusten zoals Arial, Verdana en zo nog een aantal, deze
kan je in Linux ook gebruiken mits je een Windows licentie hebt. Het
installeren van deze fonts bestaat uit het kopiëren van de fonts
vanuit de Windows installatie naar Linux. (als
je geen Windows op je computer hebt staan kan je het ook van een
andere computer kopiëren maar dit mag officieel niet zonder
licentie)
Open de Windows schijf. In mijn geval is dat
/media/WindowsXP
en ga vervolgens naar
/media/WindowsXP/WINDOWS/Fonts. Open nu
nog een venter en ga naar je home map
/home/jou_naam en ga dan naar
/home/jou_naam/.fonts
Selecteer nu alle fonts in de Windows fonts map en kopieer
(niet verplaasten!) deze nu naar de
Linux map. Nu krijg je een melding dat er al bestanden in staan met
dezelfde naam, deze kan je beantwoorden met >
Automatisch overslaan. Nu heb je de beschikking over alle
fonts die je ook hebt in Windows. Een ander manier om de lettertypen
te installeren is via het KDE configuratiescherm, dan moet je ook de
Windows fonts map opzoeken en alles selecteren en installeren. Beide
manieren kunnen.
Mochten de lettertypen in Linux (KDE) er slecht uitzien, te
kartelig, iel, of te klein enz. dan kan je proberen om de anti
aliasing instellingen aan te passen. Dit kan via het KDE
configuratiescherm. Dit kan je opstarten via het KDE menu en wordt
> Desktop instellingen genoemd ga in dit programma naar
> uiterlijk en thema's en dan naar
> lettertypen hier kan je spelen met de
instellingen. Als je een aanpassingen hebt gedaan en het wilt testen
start dan bijv. Firefox even een programma op om te kijken of het
werkt, het is namelijk alleen zichtbaar op programma's die nieuw
opgestart worden
(en niet al voorgeladen zijn in het intern
geheugen).
Ik had zelf problemen met een veel te groot lettertype in o.a.
Firefox en Thunderbird, mocht dit bij jou ook zo zijn dan moet je
even
deze blog post doorlezen.
Toetsenbord indeling instellen (KDE)
Waarschijnlijk werken de ë ö é enz nog niet, dus moeten we nog even
de toetsenbord indeling aanpassen. Hiervoor moeten we ook zijn in
het
> KDE configuratiescherm. Ga na naar
> regio en toegankelijkheid en dan naar
> toetsenbordindeling. Als je een QWERTY toetsenbord indeling
hebt
(dit kan je herkennen als links boven de
toetsen beginnen met QWERTY) moet je de
> V.S Engels Opmaak hebben en
> us toetsenindeling, waarschijnlijk is dit standaard al
geselecteerd. Onderaan staat > Indelingvariant
hier moet staan
> alt-intl. Als het goed is werken nu
de ë toetsen.
Ondanks
dat het software beheer van OpenSUSE 10.3 een stuk is verbeterd
worden gebruikers nog steeds regelmatig gevraagd om afhankelijkheden
(dependenties) op te lossen. De Smart pakket manager gaat beter met
dependenties om dan YaST. Omdat beide pakket managers zo hun voor-
en nadelen kennen gebruik ik ze eigenlijk continu door elkaar. YaST
voor de updates te installeren (via het
systeemvak applet)
en Smart voor het installeren van individuele pakketen en voor het
updaten van het gehele systeem zodat alle programma's worden
bijgewerkt naar de laatste versies. Wil je Smart proberen of naast
YaST gaan gebruiken dan kan je Smart gewoon installeren en naast
YaST draaien op je systeem. Het enige wat je even moet weten is dat
je ze niet tegelijk kan gebruiken, dan kan één van de programma's
geen toegang krijgen tot de pakket database.
Je kan
Smart op twee manieren installeren, door smart op te zoeken in YaST
en het te selecteren om het vervolgens te installeren. Of via de
console zoals hieronder uitgelegd staat. Dit laatste lijkt
moeilijker maar is de makkelijkste manier. Als je ervoor kiest om
Smart via YaST te installeren dan moet je nog wel handmatig de
channels toevoegen. Deze channels vertellen Smart waar hij de
software moet vinden, zou je dit niet doen dan vind Smart geen
software. Nu kan je dit in Smart zelf gaan invullen maar als je de
laatste drie commando's uitvoert in een console venter dan gaat het
vanzelf en dat is veel makkelijker.
Om smart
nog makkelijker te installeren kan je het beste helemaal YaST niet
gebruiken maar gewoon simpelweg de volgende commando's plakken in
een console venter. Open een Console, toets tegelijk de
> Atl+F2
in en tik > konsole gevolgd door een
> enter. (KDE desktop)
tik nu > su gevolgd door een
> enter
geef je wachtwoord van de root (beheerder) in
********* > enter
plak of schrijf nu één voor één de volgende regel in de console,
telkens gevolgd door een enter.
(zonder > teken)
Nu heb je smart geïnstalleerd, inclusief de extra software bronnen.
meer info
over Smart kan je
hier lezen.
Smart kan je nu starten via het KDE/Gnome menu of door
> Alt+F2 > smart
gevolgd door een > enter.
3D effecten met XGL / Compiz fusion
In
OpenSUSE is het mogelijk om 3d effecten te activeren voor de
desktop. Hiermee kan je mooie effecten creëren door de kracht van de
grafische kaart te gebruiken, hieronder staat een filmpje wat
verdere uitleg overbodig maakt. Voor het installeren van Compiz
fusion kan je eens kijken op de
Compiz_Fusion
pagina op de OpenSUSE website. Ook voor het installeren vian
Compiz-fusion kan je gebruik maken van de 1 klik installatie.
Ik heb
het zelf geïnstalleerd via de 1 klik installatie en dat ging
perfect, Ik gebruik de Nvidia legacy driver
(werkt ook net de gewone Nvidia driver) zonder XGL Hiervoor
moet je na de 1 klik installatie nog een aantal console commando's
geven om deze Nvidia drivers in te schakelen voor Compiz.
Wat heb ik gedaan:
De juiste Nvidia driver geïnstalleerd... Daarna op
deze
pagina Op de 1 klik installatie knop geklikt. Ik gebuik KDE dus
heb ik de "compiz-fusion-kde" knop gebruikt maar het spreekt
voorzich dat als je Gnome gebruikt dat je de andere moet hebben
Je kan hieronder nu ook de 1 klik installatie
starten.
Nu werden alle benodigde pakketjes
geïnstalleerd. Nadat dit klaar was heb ik compiz aangezet. Op
deze
pagina staat hoe je dat kan doen.
Maar het komt er op neer dat je de volgende regels één voor één moet
plakken in de konsole. (zonder > teken)
>
su (en wachtwoord)
>
nvidia-xconfig --composite
>
nvidia-xconfig --allow-glx-with-composite
>
nvidia-xconfig --render-accel
>
nvidia-xconfig --add-argb-glx-visuals
Daarna de computer herstarten en klaar... compiz draait hier als een
zonnetje, ik hoef niets meer te doen, zelfs het compiz-icon draait
in het systeemvak.
Er zijn
meerder manieren om Compiz te installeren en voordat deze compiz
handleiding online stond heeft Linux_Usr
ook een tutorial in het forum geplaatst.
(waarvoor dank) Hoe je Compiz Fusion kan installeren als je
een nieuwe Nvidia kaart gebruikt.
In OpenSUSE 10.3 is veel verbeterd, zo werkt de pakketmanager YaST
weer goed en is het updaten erg simpel uit te voeren. De 1 klik
installatie zal vooral voor beginnende gebruikers een goede
aanvulling zijn om gemakkelijk dingen te installeren. Compiz-fusion
werkt zeer goed en is relatief makkelijk te activeren. Compiz is een
welkome aanvulling voor de desktop en gaat veel verder dan Aero in
Vista, Compiz is echt gaaf om te zien en te gebruiken
(zie YouTube filmpje hierboven). Helaas
is Compiz nog niet zo stabiel als de standaard Kwin decoratie dus
voor systemen die altijd moeten werken zonder teveel problemen
kunnen de 3d effecten beter uitlaten staan. Het systeem start snel
en de desktop werkt stabiel. Qua gebruikvriendelijkheid is OpenSUSE
erg goed hoewel er nog wel veel verbeterd kan worden, zo vind ik het
storend dat je twee locaties hebt om het systeem te regelen. Zo heb
je het KDE / Gnome configuratiescherm voor de desktop instellingen
ed. en daarnaast Yast voor de systeem configuratie. Voor vooral
nieuwe gebruiker is niet altijd duidelijk wat je waar kan instellen
en waarom er twee beheer programma´s zijn. Daarnaast is de naam YaST
niet echt duidelijk waar het voor staat, een leuke naam maar
"OpenSUSE Systeem configuratie" zou bijv. een duidelijkere benaming
zijn.Voor iedereen die nu Op XP werkt en overweegt om naar Vista te
gaan... Denk nog eens goed na,
Vista
is zwaar qua systeem eisen en lijkt in veel gevallen niet op zijn
voorganger qua uiterlijk en gebruik. Wat ik bedoel te zeggen, als je
dan toch moet overstappen naar een systeem waar je aan moet wennen
dan is de overstap naar Linux is niet zo´n gekke keuze. Linux is een
veilig en stabiel systeem waar de "gewone" thuis gebruiker prima mee
overweg kan, het draait op de huidige computer, desnoods naast de
oude Windows installatie. Daarentegen eist Vista zo ongeveer een
nieuw systeem (en dan liefst een snelle). Overspoeld de gebruiker
met beveiliging vragen omdat het anders net zo gevoelig is voor
ongein als XP en het systeem is zo gesloten als wat met alle nadelen
vandien zoals activaties, WGA check, DRM enz. OpenSUSE kan op Uw
huidige systeem draaien en kan alles wat je met je XP computer deed,
en het mooiste is het is Open Source en kost niets. Wat let je,
bevalt het niet dan kan je altijd nog honderden euro´s uitgeven aan
een nieuwe computer en een dure Vista licentie. Speel je echter veel
games of gebruik je een programma wat alleen onder Windows werkt en
daarvan geen goede vervanger beschikbaar is dan kan je beter een
Windows installatie houden.
En Voor diegene die nog niet
overtuigt zijn en toch geen Windows Vista willen... koop een MAC Os...
!