2008

Bevertjes

Briza of trilgras of bevertjes. Een eenjarig grasje. Begonnen met een (1) zaadje meegenomen bij de Natuurtuin. En uitgezaaid. Eerst een polletje en nu hele plakaten. In het najaar komen de graspolletjes al weer omhoog, een beetje blauwgroen. En bij een hele koude winter vriezen ze stuk. Maar op beschutte plekje blijft er altijd wat over op komen er nieuwe plantjes op. Inmiddels zoveel, dat ik soms emmers vol weghaal.

En onder de pergola, half in het grindpad van de oprit. Ongeveer een vierkante meter met trilgras. En dat staat nu (derde kerstdag 2008) gewoon te bloeien. En te wiegen in de ijskoude oostenwind. En te blinken in het lage zonnetje.



.

Groenling

Groenlingen zijn vinkjes. Regelmatige tuinbezoekers, het hele jaar door. Het groene valt niet zo op, is namelijk ook een beetje bruinig. Maar als je de knalgele randjes aan de vleugels ziet, weet je het zeker: groenling in beeld.

Kijk maar eens met een verrekijker: dan zie je ook de duidelijke vinkensnavel.




Een deel van de groenlingen trekt 's winters naar het zuiden. Maar omdat er andere uit noordelijk streken naar ons toekomen valt het niet op. Bijna het hele jaar door het zelfde aantal groenlingen.

Ze zijn dol op zaden. De groenling op de vogelvoederaar zat er minutenlang, achter elkaar zonnepitjes etend. En de kleinere koolmeesjes op afstand houdend.

Bosje gras in 't wak

Vanaf tweede kerstdag 2008 even een koude periode. Prachtig helder weer, maar koud. Dus binnen 1 dag was de vijver al weer voorzien van een ijslaag. Op derde kerstdag met een kan met heet water naar buiten en een pannetje. En daarmee een paar wakken gesmolten in het ijs. Om de slapende kikkers en andere beestjes wat frisse lucht te geven.

Van afgeknipte siergras-halmen een bosje gemaakt en deze in de wakken gehangen. Op de een of andere manier denk ik dat de kleine gaatjes binnen in de riethalmen niet meteen dichtvriezen, beetje geisoleerd door de warme omhulsels van het riet. Zo zou het wak open blijven. Maar misschien is dit gewoon een broodje aap-verhaal. Morgen weer even kijken.




En onder het bruggetje is het water ook nog open.

Uitzicht van een poes

Op 24 december was het nog niet echt koud, graad of 8. Maar onze poezen zijn koukleumen en komen in deze tijd van het jaar nauwelijks buiten. Ik had een paar uur doorgebracht in detuin en was op het overdekt terras op een rieten stoeltje even aan het uitblazen. Poes mee naar buiten. Brrr. Maar op schoot, dat kon dan weer wel. Ik viste fototoestel uit mijn jaszak.

En bij deze: foto van poes op schoot. En 3 maal uitzicht van poes, steeds tussen twee pilaren van de veranda door.






En toen ik naar binnen ging, ging poes ook weer mee. Was ie toch even 15 minuten buiten geweest.
WATJE!

Groene indringers (4): prunus laurocerasus

Deze prunus laurocerasus of laurierkers wordt veel gebruikt in grotere tuinen. Doet het goed als windkering of om een gebouw (of weg) aan het zicht te onttrekken. Glanzende lichtgroene bladeren en wintergroen.

Hij wordt groot, als je hem niet snoeit tot een meter of 3-4 hoog en even breed. En als je wel snoeit... dan blijf je bezig. En echt klein houden, bijvoorbeeld als lage heg, ik zou er niet aan beginnen. Met een takkenschaar, tak voor tak. Gebruik geen electrische heggenschaar, dan snij je de grote leerachtige bladeren doormidden en die blijven lelijk. De struik is overigens goed bestand tegen diep terug snoeien. Het duurt dan wel een jaar of twee voordat de struik weer vol is.
In april-mei komen er aan vrijstaande struiken met voldoende licht roomwitte, welriekende bloemen. Een soort kaarsjes. En daarna komen er grote glanzende paarszwarte bessen aan de struik. Pas op het sap, dat geeft erg af en is bovendien giftig! Maar niet voor vogels, die zijn er dol op. En zo hebben wij op diverse plaatsen kleine laurierskersjes in de tuin (de meeste haal ik er uit).

Wij hebben twee soorten in de tuin, ik denk de ‘gewone’ wilde soort. Die wordt hoog en groot. Zie foto 1 en 2. Zo'n 4 meter hoog, 5 meter breed en 4 meter diep.
En een kleinere variant, met wat smallere puntige bladeren. Deze kan ik wel klein houden ca 1 meter hoog. Iets breder dan hoog. Zie foto 3 (midden) en 4.
prun2


Deze heester kan behoorlijk goed tegen schaduw en gedijt prima in gebieden met milde vochtige winters. Oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Oost Europa, is de heester invasief in delen van noordwest Amerika, op Jamaica en in New South Wales in Australië.

Voor meer groene indringers, zie ook:
Groene Indringers (1): japanse duizendknoop | Tuin | 't Groentje
Groene indringers (2): Vinca major | Tuin | 't Groentje
Groene indringers (3): boomlupine | Tuin | 't Groentje.

Honing Pomelo

Weer een nieuw fruit gevonden: de honey pomelo of honing pomelo. Duidelijk familie van de citrusvruchten, maar heel groot. Zie foto 1, fietssleutel als maat. De vrucht woog maar liefst 1225 gram (foto 2). En is een beetje peervormig, niet rond zoals bijvoorbeeld grapefruits.

Op het labeltje stond een instructie, hoe de vrucht te pellen. Bovenin de punt met een mes kruisvormig insnijden, dan schil in 4 grote kwarten afpellen. Vooral in de punt blijkt de schil heel dik te zijn, en dus een mooie beschermlaag voor de vrucht zelf. Daarna bleef een fors grapefruit model vrucht over. Nog wel een flink gepeuter om de velletjes, -eetbaar, maar bitter- te verwijderen. Ik heb ook de vliezen van de partjes verwijderd. Ging heel goed omdat het vruchtvlees erg stevig was.

Zacht smaakje. Stevige bite.




Honing-pomelo-weetjes
- andere naam: chinese grapefruit
- komt uit China
- pitloos
- veel vitamientjes
- 2-3 weken te bewaren
- gepeld, losse stukjes in plastic zakje in koelkast, tot 3 dagen

Kerst-rood-staand

Trilogie van kerststukjes in 't Groentje, zie ook vorige twee bijdragen.




FOTO 1: tak barstensvol bessen in grote gouden bak met een groene rand. Zet hem voor een grote spiegel en je hebt er twee!
FOTO: 2 en 3: Minikerstboompjes, buiten, met rode appeltjes en rode balletjes, zo'n 40 cm hoog.
FOTO 4: de besjes van foto 1 van dichtbij: een ge-glim van jewelste

Kerst-rood

Kerststukjes, bloemstukjes, vaak donkere groenen met felle roden. Een vleugje goud kan er bij en ook glimmend zwart steekt mooi af.




Net als vorige en volgende weblog entry: foto's bij Groeneveld bloemsierkunst, Meerweg Haren. Voor wie er in de buurt woont: ga er echt eens kijken! Klein winkeltje, maar tjokvol bloemen, bloemstukjes en aanverwanten. Bijzonder.

Kerst-groen-met-goud

Bij ons in de straat is een bloemenwinkeltje.
Groeneveld, Meerweg 56 in Haren.
Op
driekwart december ga ik er altijd heen om een kerststukje te bestellen voor mijn moeder. Steeds dezelfde opdracht: maak maar iets leuks, als het maar makkelijk mee te nemen is in de trein. Vandaag besteld, 24 december staat het klaar.

En elke keer als ik in het winkeltje ben kijk ik mijn ogen uit.
Zo veel fraaie kleuren, en plantenvormen.
In december veel groen en rood.

Ik heb al vaker gedacht dat ik mijn fototoestel eens moet meenemen en vandaag heb ik er aan gedacht. Een selectie van kerst groen-met-goud.




Smaakvol gesorteerd en gestoken.

Voederplateau

Al een tijdje geleden besteld (vivara) en nu aangekomen. Een vogelvoederplateau.
Een houten raamwerk, gaas op de bodem, kettinkjes eraan, en ophangen maar. Aan de pergola (foto 1)

We hadden al diverse vogelvoederplaatsen, o.a. een voedersilo (foto 2), en een vetblokkenhuisje (foto 3). En dan nu een zwevend tableau. Vrijhangend op zo'n 150 cm hoog.


Laat de vogeltjes nu maar komen. In een flits al wel een goudvinkenpaartje gezien (fototoestel niet paraat, houden jullie te goed), een winterkoning op de pergola, diverse meesjes en vooral een zeer bazig roodborstje.

Dat roodborstje zit in de beukenhaag net achter het voederplateau en elke keer als een meesje een poging tot landen waagt is meneer (of mevrouw) roodborst er als de kippen bij om de ander te verjagen.

Koude pootjes of warme pootjes?


Afgelopen weekend kwam de temperatuur maar net boven nul. Op schaduwplekken in de tuin bleef een rijp-laag zichtbaar, en de vijver zat voor even dicht met een laagje ijs. Onze katten zijn koukleumen en wilden bijna niet naar buiten.

Brr.
Koud aan de pootjes.
De overbuurpoes 'Zalm' zat wat mistroostig naar onze deur te kijken. Zou daar misschien wat voer vandaan komen? Ze tilde haar voorpootjes op en parkeerde de voetzooltjes op haar eigen staart, dus
koude pootjes.

En achter in de tuin zagen we juist het effect van
warme pootjes. Alleen kunnen we aan de afdrukken niet zien van welke kat de afdrukken zijn.








Koude pootjes of warme pootjes.
Alles is relatief.

Zweedse kristallen

In twee weblog entries van 13 december 2008 liet ik foto's zien van ijskristallen bij ons in de tuin. Als reactie daarop kreeg ik een mail van een van de weblog-lezers.

Hoi Tineke,
Zag net in 't Groentje je stukje over de kristallen.
Wij waren de 3e week van november weer in Zweden en onze achtertuin komt
door de lage zon daar niet meer uit de schaduw een paar maanden lang. De
kristallen hebben dus alle kans op aan te groeien. Ik was er helemaal door
gefascineerd, kon niet ophouden te fotograferen. Hierbij een kleine
selectie. Ik begon op een gegeven moment aan me zelf te twijfelen toen ik in het
stikkedonker (daar is het nog echt donker, zonder lantarenpalen) achter in
het bos stond met mijn camera en een zaklantaarn tussen mijn tanden om de
boel mooi uit te lichten.... Ik hoorde de elanden lachen in het bos  Happy
Groetjes, Paula


Hieronder een paar van de foto's van Paula.




En ik heb er ook maar een lachende eland bij gezocht.
.

Kristal 2

Koud en wat guur.
Een waterig zonnetje.
Met handen diep in de zakken en handschoenen aan.
En voorover gebogen bij de verschillende plantjes stilstaan.
Een wintertuin met vaste planten is vaak wat 'laag-bij-de-gronds'.


Suikerrandjes rond allerlei bladeren. En afhankelijk van de bladvorm in verschillende patronen. Bij
lichtbehaarde bladeren groeien de kristallen vanaf de haartjes en een beetje aan de bladrand. Dit is te zien bij de eerste twee foto's van de tiarella of schuimbloem. De bladeren zijn normaal groen, maar in wintertijd kunnen ze roodachtig kleuren. Bij gladde bladeren zoals van de steenanjertjes zit het witte laagje aan de buitenkant.




.

Kristal 1

's Nachts matige vorst en overdag nauwelijks boven het vriespunt. Dat betekent ijskristalletjes in alle soorten en maten op de planten. Als suikerkorreltjes op de bladeren of in staafjes. Bij planten die de hele dag in de schaduw blijven kunnen de kristalletjes behoorlijk uitgroeien.

Op deze foto's een blad van Oranje Havikskruid. Het is een heel harig blad. En dat blijkt te bepalen hoe de ijskristallen groeien. Als naaldjes langs de dunne haartjes.
Fascinerend!


.

Toestellen

Een toestel, twee toestellen (of op zijn vlaams: toestels).

Die gebruik ik om de foto's voor dit weblog te maken.
Digitale foto's.



Een grote zwarte spiegelreflex, met desgewenst een telelens er op.
En een schattig, klein lichtgewicht zilveren cameraatje. Met fijn zoomlensje en macromogelijkheden.

De Nikon D40 met telelens is ideaal voor bijvoorbeeld vogels of landschappen. In de tuin gebruik ik meestal de kleine Canon Digital IXUS 90 IS. Kan makkelijk in mijn jaszak. En meestal maak ik gebruik van de macromogelijkheid. Dan kan ik foto's van heel dichtbij maken. Perfect voor bloemetjes en niet te snelle insecten. Voor vlinders valt het nog niet mee, die vliegen vaak weg als ik te dicht bij kom.

Wie zijn gangetjes?

Half december.
Niet zo veel te doen in de tuin.
Maar nog volop te kijken.
Zo maakte ik van de week deze foto.
Kronkelige gangetjes in hout.
En een ingang (of uitgang?) dieper de stam in.
In de stam van de jaren geleden omgevallen appelboom.



Het is koud, geen kevertjes of larven te zien.
Hoe zou ik kunnen achterhalen welk beest deze gangetjes maakt.
Gewoon 'voor de weet'.

Ik ben begonnen met zoeken op 'insect' en 'hout' en 'gangen'.
Maar die zoekttocht is nog veel te breed. Er blijken eindeloos veel insecten en kevers en larven te zijn die dood hout kunnen aanknagen.

Wie kan mij een tip geven? Wel beestje maakt deze gangetjes.

Ik heb ook nog een onbekend gat: zie
Wie zijn gat? | Tuin | 't Groentje .

Bigswap

Ik ben lid van een tuinclub, Groei & Bloei. Eigenlijk kan ik beter schrijven: ik ben abonnee van het tijdschrift G&B en daar krijg je gratis het lidmaatschap bij van de locale afdeling van Groei & Bloei.
Naast het tijdschrift is er ook een website van G&B met een maandelijkse fotowedstrijd. Ga naar www.groei.nl, dan 'platform' en 'fotowedstrijd'. Kijk maar een bij december, de eerste foto is van mij!
Maar er is ook de mogelijkheid om een tuinlog (weblog over de tuin) bij te houden. Ga naar www.groei.nl, dan 'platform' en 'tuinlog' . Ik doe al vanaf het eerste moment mee en sta hoog in de lijst van 'meest gelezen logs'.

Het is eenvoudig om teksten en digitale foto's te plaatsen en alle leden van Groei en Bloei kunnen meedoen.

Maar je kunt ook de stukjes van andere tuinliefhebbers lezen.
Zo kwam ik in contact met Marjolein Ottens die een BIGSWAP organiseerde: een ruil van zaden per post. Met een kleine 30 personen (zelfs enkele internationaal) deden we mee.
Zaadjes insturen, postzegeltje mee.
En na een week of twee kwam er een dikke enveloppe terug.

Wauw. Spannend. Wat zou er allemaal inzitten...
Echt een beetje een Sinterklaas gevoel bij het uitpakken.
Allemaal piepkleine kadootjes.
Zaadjes in zelfgemaakte zakjes, pakjes of in plastic zakjes.
Handgeschreven of geprint met plaatje en zaaibeschrijving.

Erg leuk.
In mijn verzameling (goed dertig zakjes) zaten ook allerlei planten die ik nog niet ken!
Celosia argentea,
cineraria silver dust --> zilverachtig blad?
anagallis linifolia --> iets met smalle blaadjes?
argemone mexicana --> zal wel van zon houden

Gelukkig hebben we google om e.e.a. op te zoeken. En soms is het
flink zoeken, de handgeschreven namen op de zakjes kloppen niet altijd (lunaria, terwijl waarschijnlijk linaria wordt bedoeld) of zijn verouderd (cineraria is te vinden bij senecio, logisch he).

Dat wordt wat dit voorjaar... Overal bakjes in huis en in de serre.




Reiger

Afgelopen weekend, zittend op de bank, zag ik uit mijn ooghoek iets groots bewegen. Het bleek een reiger te zijn die een mooie positie uitzocht op de nok van het garagedak van de buren. Een mooi uitzichtspunt en een prima plek om de laatste etappe naar onze vijver af te leggen.

Ik was te laat om een foto te nemen, maar de volgende dag was ie er weer. Nu stond ik klaar en met het fototoestel in aanslag kwam ik heel voorzichtig dichterbij. Zo'n grote vogel. En toch vertrouwde ie het niet toen ik achter een grote stipa-graspol verscholen foto's maakte. Dus na even rondkijken... goed afzetten, fraaie bocht en weg was ie.

Wij zitten ongetwijfeld nu op de vaste route van deze blauwe reiger. Hadden we daarom afgelopen seizoen zo weinig kikkers? En dat kan wel even duren want een reiger kan 25 jaar worden!





Wat een prachtig beest.

Rozetten

Op de foto ze je drie rozetten van plantjes. Allemaal zullen ze volgende zomer bloeien. Maar wat gaat het worden? Naarmate je langer tuiniert herken je steeds meer planten, ook als ze nog niet bloeien. En dan weet je ook of je ze wilt laten staan of er snel uithalen.

Deze drie staan op vele plaatsen bij ons in de tuin. En op de meeste plaatsen mogen ze ook bloeien.

Wie weet welke het zijn?
Tip: de eerste bloeit oranje, de tweede paars, de derde lichtblauw.



Oplossing:
1. oranje havikskruid
2. judaspenning
3. vergeetmijniet

Blaadjes vegen

Zaterdag 6 december 2008. 's Morgens tijdens het boodschappen doen is het mistig en waterkoud. Maar het belooft een fraaie dag te worden. Als ik naar boven kijk zie ik al een blauwachtige hemel. Als de zon genoeg kracht heeft om de mist op te lossen...

Tegen 1 uur is het zo ver. Mist trekt op, zon er bij, en zelfs een beetje warmte. Mooi om nog even door de tuin te rennen. Blaadjes harken. Uit de grindborder. Van het pad. En van onder de Elstarappelboom: blaadjes en valappels harken.

En zo vind je af en toe wat tussen de blaadjes. Zoals een voor mij onbekende redelijk forse bruine rups met zwarte stippen op zijn zijde. En een paar zaadbolletjes van de nigella, die spontaan tot kiemen zijn gekomen. Een soort tauge.


tauge4.

Teunisresten

Overal in de tuin staan restanten van teunisbloemen. Deze forse tweejarige bloeit vanaf de vroege zomer. En met elke dag een andere bloem is de bloeitijd zeer lang. Met de lichte nachtvorst van de laatste week zijn sommige 'verse' knoppen slap en doorschijnend geworden. Andere knoppen zijn nog groen en stevig. Zou het nog warm genoeg zijn, zodat er er nog een bloem open gaat?

De eerder in het jaar uitgebloeide exemplaren zijn ingedroogd tot bruine staken met zaaddoosjes en een onnoemlijke hoeveelheid zaad voor vogeltjes. Berijpt zijn de stengels ook erg fraai. En ook op een doordeweekse zaterdag zijn ze fotogeniek. Tegen twee uur is de mist opgetrokken, aangenaam decemberzonnetje....

.

Verstopte taxusbes

We hebben een resuachtige taxus struik in de voortuin, vlak voor de voordeur. Zo groot dat ie vrijwel het gehele zicht onttrekt aan de voordeur. Maar dat is niet erg, we gebruiken de voordeur zelden. Eigenlijk alleen als iemand komt collecteren.

Het is een donkergroene taxus met in het najaar van die mooie rooie semi-doorschijnende bessen. De merels zijn er dol op. En dat betekent dat de struik al vrij vroeg is kaalgeplukt.

Toen ik er vandaag langs wandelde zag ik er nog een bes zitten, wat verstopt in het groen. Over het hoofd gezien door de merels. De pit, middenin de bes is nog niet donkergekleurd. Als de bes nog langer onontdekt blijft wordt de pit pitzwart en steekt mooi af tegen het vruchtvlees.


.

Neverbend is gebroken...

Een prachtig stuk gereedschap.
Een spitvork.
Brede platte tanden, wel een echte vork.
Maar prima om mee te spitten.
Of de compost hoop mee 'om te zetten'.
En ik heb een hele sjieke.
Een spitvork van
Spear & Jackson, met de prachtige naam 'neverbend'.

Een kloeke spitvork, een stevig typ, niet voor een kleintje vervaard. Hoe zwaar het werk ook is, de tanden van de neverbend zullen niet buigen. Never. Nooit.

Helaas geld dit niet voor de steel. Het fraaie gladde essen is gebroken!. Net boven het metalen blad. En hoewel de tanden niet gebroken zijn, zit het toch niet helemaal goed met het aanzetblad, zie foto 4.

En van een deskundige boerenzoon die toevallig langs komt fietsen als ik in de voortuin sta te spitten (dit verhaal speelt zich in de nazomer 2008 af, terwijl een appeltaart in de oven staat te garen), kijkt wat hoofdschuddend naar de constructie van de steelaanzet.
Vroeger, toen er nog degelijk spul gemaakt werd, was er niet zomaar een spijker aan 1 kant ingeslagen (zie foto 3), maar zou er een pin door de hele steel zijn aangebracht, door de metalen schacht heen en met een popnagel vastgezet.




Zou ik de leverancier kunnen benaderen voor en een 'constructiefout kunnen claimen...

November 2008: geweldig gras

November, tijd van bessen en grassen.
Pluimen vol met pluizen.
Prachtige schuilplaats voor lieveheersbeestjes en andere kruipertjes.
En later in de winter worden de pluimen steeds leger en ijler.
Totdat er alleen kale grashalmen staan.

Maar nu nog niet!



Foto: Miscanthus sinensis 'Kleine Silberspinne'

Druppel

Eind november een wat druilerige dag. Beetje motregen, niet echt hard. Paraplu is overdreven. Graad of 3. Snel boodschappen doen. En dan weer lekker naar binnen. Voeten op de warme vloer.

De vogeltjes storen zich niet aan de regen. En vliegen druk heen en weer. En aan alle takjes hangen grote droppels.

Toch maar even naar buiten met fototoestel. Want met zo'n licht regentje glimt en glanst alles. Het groen is intens groen. En gladde bladeren van bijvoorbeeld liguster of het schoenlapperskruid lijken wel bewerkt met hoogglansmiddel.


.

Tuinschilderij

Als ik deze foto zie dan denk ik in eerste instantie aan een schilderij.
Een schilderij van een tuin.
He, het lijkt wel
onze tuin.

Het
is onze tuin!
En het is geen schilderij.
Het is een raam.
Met zicht op onze achtertuin.

Of beter: het
was een raam.
En het
was een muur, van onze bijkeuken.

Op het moment dat ik de foto maakte werd de bijkeuken gesloopt. Om plaats te maken voor een serre en veranda. Alleen de achtermuur van de bijkeuken stond er nog. Er was geen dak meer. Wel mooi voor de belichting van de foto.

De muur en het raam zijn verdwenen.
Ook het tuinschilderij is weg.
Maar mijn herinnering aan dit schilderij is er nog.
Een een foto om jullie in de herinnering te laten delen.

FOTO's
1. het tuinschilderij
2. als je de foto uitvergroot zie je alleen nog een stukje tuin, de schilderij-illusie is verdwenen.




.

Vuurdoornmerel

Taxusbesjes zijn allang op.
Hulstbesjes beginnen op te raken.
En de eerst vuurdoonbessen beginnen nu geplukt te worden.
Wie eet al deze besjes?

Nou onder andere deze merelmevrouw vindt ze lekker.
Zij zat stil.
Ik stond stil met het fototoestel.
En kwam heel langzaam dichterbij.
Minutenlang stonden we elkaar aan te kijken.
Op maar een halve meter afstand.

.

Populieren van Monet

Op 24 november ben ik naar een lezing van de lokale tuinclub geweest. Een combinatie van kunst en tuin. Het ging over Monet, schilder en tijdgenoot van Vincent van Gogh. Maar ook een fervent tuinliefhebber. En hij schilderde veel in zijn eigen tuin en in de nabije omgeving. Steeds dezelfde objecten, maar bij iets andere lichtval of seizoen.
Zo is er een hele serie van zijn waterlelievijver, een andere serie van stapels hooi, hooimijten, en een derde serie van een rijtje populieren.

Monet schijnt steeds een hele verzameling van de nog-in-bewerking-zijnde populierenschilderijen meegenomen te hebben naar zijn vaste schilderstek. Op een rij ezels zette hij deze doeken neer, om dan
net met dat schilderij verder te gaan waarvoor de lichtval en kleur precies goed was. De serie is geschilderd in 1890 en 1891. Op een zeker moment moest Monet de populieren kopen om zijn schilderijen af te kunnen maken. De eigenaar wilde ze kappen om van die rare schilder af te zijn.

Prachtig vind ik dit. Warme kleuren, een impressie van details. Maar als je goed kijkt zie ik geen scherpe details. Het zijn vage kleurige vlekjes.

Misschien vind ik het wel zo mooi omdat er iets vertrouwds van uit gaat.
Ik fiets dagelijks langs een populierenriviertje op weg naar mijn werk.

Foto 1: MONET's populieren, prachtig getroffen in de herfst
Foto 2: Tineke's populieren, begin november, op de daglichtfietsroute naar het werk



Populieren in de herfst aan de oever van het riviertje de Epte, vlak bij Giverny. Olieverf op canvas, Claude Monet 1891, 110 x 65 cm. Prive collectie.

Dit populierenschilderij is onderdeel van een privecollectie, dus niet te bezichtigen. Maar een bijna gelijk schilderij bevindt zich in Philadelphia:
http://www.ibiblio.org/wm/paint/auth/monet/poplars-epte/ .

Charlotte en Bas

Er wonen twee motten
In mijn oude jas
Twee dotten van motten
En ze wonen er pas

Haar noem ik Charlotte
En hem noem ik Bas
Twee dotten van motten
In mijn oude jas.

http://www.youtube.com/watch?v=_URDoNhXXYc
Bovenstaande tekst is van Dorus, een lief liedje. Klik even op bovenstaande link voor een filmpje.

En bij motten denk ik dan ook aan oud, vroeger, lang geleden.
Wie heeft er NU nog last van
motten.
Nou,
wij dus.

En wel op een hele vreemde plek. Een wollen tapijtje dat aan de muur hangt, een souvenir uit Peru. Een fraaie vlinder. Het kleedje hangt al lang bij ons aan de muur, 20 jaar of zo, en is ooit door Pa meegenomen van een zakenreis. Ervoor hangen bossen droogbloemen, stengels uit de tuin. En er in steek ik zo af en toe fraaie bloeiwijzen, van een grashalm of van een allium. Er onder staan een poef. En toen ik er vandaag langs liep.... allemaal poeder op de poef.
Hmmm??




Omhoog kijkend, naar het kleedje, zag ik dat er gaten in vielen. En toen ik het kleedje van de muur tilde zag ik kleine kokons, gesponnen van de opgegeten wol, met 1 cm grote witte larfjes erin. Op het behang geplakt. Dat bleken
mottenlarven te zijn. Ze zaten ook deels in de holle stengels van de droogbloemen.

Meer info over motten:
PPD : De kleermot.

Nog een fijnstraal

Zo heb je er geen, zo heb je er twee. Ik heb het nu over fijnstralen. De plantensoort fijnstraal of erigeron.

Kort geleden schreef ik over de
Erigeron karvinskianus Profusion, zie Fijnstraal | Tuin | 't Groentje

En nu dan over de
Erigeron annuus, ofwel eenjarige fijnstraal of zomerfijnstraal. Eenjarig is een beetje vreemd, leeft misschien wel 12 maanden, maar niet een kalenderjaar. IN het eerste jaar wordt een rozet gevormd. Zie foto's. Deze rozetten overwinteren en zullen als het goed is de hele volgende zomer bloeien. Bloemstengels van 60-80 cm. met meerdere witte madeliefjesachtige bloemen.



Met dank aan Eef.

Sneeuwpop

De winter is begonnen.
In de nacht van vrijdag op zaterdag 22 november 2008 vielen forse hagel- en sneeuwbuien. Vooral de hagel hebben we goed gehoord. We slapen onder een schuin dak, direct onder een groot tuimelraam. Af en toe werden we wakker van oorverdovend geroffel van hagels. Sommige bijna een centimeter groot.
En aan het eind van de dag is het nog steeds wit.


Eddy heeft een sneeuwpop gebouwd, een
gigantisch exemplaar.
Aan het eind van de dag staat ie er nog steeds.
Op de tweede foto zie je hoe groot de sneeuwman is.


Geranium sanguineum

Tuingeraniums met mooie bloemen.
Of met fraaie bladeren.
Dit exemplaar maakt lichtblauwe bloemen met donkere aderen.
Hele trossen in de zomer.
En in het najaar, november in dit geval:
Prachtige kleuren.
Rood, oranje, geel, groen.
Met rode vingertjes en handjes.

Rozeleven

Van knop naar bloem.
Volle schoonheid.
Volop ROOS.
Na een dikke regenbui buigt de bloem haar hoofd
En verwelkt.
En komt nog een keer prachtig terug.
Als bottel.
Als bron van zaad.
Voor nieuwe generaties.



.

Aziatisch lieveheersbeestje

De gewone 7 stippel zien we nog het meest in onze tuin, maar het aziatische lieveheersbeestje komt allengs meer voor. Iets groter dan onze inheemse kevertjes, en de meest voorkomende heeft 19 stippels.

Blijkbaar zit er iets smakelijks op de buitenkant van de zaaddozen van de klimop. De
Harmonia axiridis zat hier minuten lang. Misschien het pluizige spul aan de buitenkant.

Op foto 2 zie je het 'deukje' aan de achterkant van de schildjes goed: dat is een van de opvallendste kenmerken van het aziatische lieveheersbeestje.



Raadplaatje (5) antwoord

Wat is de plant op de foto van vorige week?
Zie
Raadplaatje (5) | Tuin | 't Groentje .

Inderdaad... de zaaddoos van een volwassen exemplaar van klimop.

Op foto 2 staan de bloemen nog in bloei. De rechterbloeiwijze op foto 1 is al uitgebloeid.



.

23rd flush

Bij thee is de beste eerste knip van jonge theeblaadjes, de first flush, het lekkerst (en het duurst). Daarna komt de second flush, de grote bulk.

Bij verschillende planten in de tuin heb je na een voorzichtige first flush in het voorjaar, een enthousiaste second flush in de zomer. En heel soms nog een late lichting bloemen.




De papaver meconopsis, ik noem hem altijd ijslandse papaver, gaat nog veel verder. Ik kan bijna niet tellen hoeveel bloeiperioden er dit jaar al weer zijn geweest...
Ook nu nog (alweer) staat er heel af en toe een in bloei (2e helft november).

Latifolium

Een breedbladig grasje, een centimeter of 90 hoog.
Het heet: Chasmanthium latifolium, latifolium betekent 'breedbladig'.
De blaadjes beginnen te verdorren, maar de bloeiwijzen bungelen nog gezellig aan ragfijne stengeltjes. En als de zon er door schijnt....




Bij ons in de voortuin staat ie net voor een ligusterhaag en tussen geraniums en andere relatief kleinbladige planten in. Nadeel is dat de bungelende aartjes, met mooi visgraatpatroon, niet goed tegen deze wat onrustige achtergrond uitkomen.

Daarom heb ik wat zaad verzameld, elk visgraatje is 2-3 cm lang, en zal volgend jaar wat 'jonkies' maken. En dan een wat zichtbaarder plekje zoeken. Of een hele rij? En dan zo dat de zon erop valt of er door heen schijnt.

Cimicifuga

Nog even spektakel.
Vuurwerk.
Uiteenspattende witte sterretjes.
Bloeien in oktober tot begin november.

Met witte kaarsjes van witte sterbloempjes.
Volop nectar.
Op een zonnige middag bron van vermaak voor insecten.
Cimicifuga of zilverkaars.



Fijnstraal

Fijnstraal of Erigeron.
Welke soort het is weet ik niet. (*
zie onderaan)
Er blijken 200 soorten te zijn.
Van eenjarigen, tot tweejarigen en groenblijvende soorten.

De meeste hebben gemeen dat ze op madeliefjes lijken. Wittige bloemen of lichtroze, tot paarsachtig. Familie van de asters. De echte bloemen zijn de gele buisbloempjes in het hart. En net als veel composieten: zaad met pluisjes.

Heel lang bloeiend. Gekregen in de zomer (van Annet), in november nog steeds bloempjes.

Ik heb voor de zekerheid wat zaad verzameld.
Mocht het dan een eenjarige zijn, dan kan ik er toch volgend jaar weer van genieten.




Na plaatsing van dit stukje kreeg ik per omgaande een reactie van Annet. Het is de Erigeron karvinskianus Profusion. Een vaste plant die er wel bij vaart om in de zomer gekortwiekt te worden. Bloeit dan beter en ook nog heel lang door. Vermeerderen door zaaien of delen.

Geranium Endresii

Een van de makkelijkste tuingeraniums.
De
Geranium Endressii.
Onverwoestbaar.

Bloeit in het begin van de zomer overweldigend met knalroze bloemen. Kan hele 'matrassen' vormen. In
te voedselrijke grond worden de stengels wat lang en slungelig en vallen uiteen. Een tip is: knip na de eerste bloei helemaal af bij de grond. Binnen 1 week zijn er al weer groene toefjes te zien en niet veel later komen er al weer bloemen. En nu, half november, is het een van de weinige bloemen die nog bloeit bij ons in de voortuin.




Ook dit plantje ziet er prachtig sierlijk uit van dichtbij. Een paar details.

Raadplaatje (5)

Een soort urn.
Wat harig aan de buitenkant.
Met een dekseltje er op.

Van welke plant is dit een onderdeel?
Stuur je reactie naar 'mail me'.
Helemaal naar beneden scrollen...
Of plaats een berichtje in mijn gastenboek (zie menubalk rechts).



Stukje Gras van Durer

Soms heb ik dat. Dan zie ik ergens een foto of plaatje... en denk:
Wat mooi. Wat bijzonder. Wat intrigerend.
Als het een kunstwerk is ga ik er van alles over op zoeken en wil ik ook meer van de kunstenaar weten. Dat overkwam me vandaag met 'het Stukje Gras' van Albrecht Durer. Haarscherp gepenseeld, waterverf. Met ongelooflijk veel details: de fijne zaadjes in de graspluimen, de subtiel omgevouwen blaadjes van de uitgebloeide paardebloemen. Het heeft iets onwerkelijks. Misschien omdat in eerste oogopslag het gewoon een stukje gras uit een wei of wegberm is. Getekend op ooghoogte van een kat. Maar toch weer niet: er is geen achtergrond, een hemel, geen landschap.

Te zien: kropaar, wit struisgras, veldbeemdgras, grote weegbree, duizendblad, gewone ereprijs, paardebloem, madeliefje, veldhondstong.



Das große Rasenstück Albrecht Durer, 1503, te zien in Albertina, Wenen.
Ongeveer een A3 groot: 41 x 31 cm.
Je blijkt er posters van te kunnen kopen.

Blauw of roze

Laatst op de najaarsplantenruil een struikje kaasjeskruid meegenomen. Er zat nog een verlept bloemetje aan, van een bijzondere blauwige kleur. Ik ken kaasjeskruid in wit (zie Wit kaasjeskruid | Tuin | 't Groentje) en in roze.

Maar een blauwige kende ik nog niet.
Volgens de oorspronkelijke eigenaar was het gewoon roze kaasjeskruid...




Inmiddels staat de plant twee weken in de tuin en de bloem is open gegaan en staat te stralen in de zon. Roze dus...., maar aan de uiteinden van de blaadjes zie je nog een gloedje blauw.

Fotogeniek

Ik heb ze al zo vaak gefotografeerd.
En nu dus weer.

Een
zevenstippel.

Steeds ben ik van plan 'dubbele' foto's weg te gooien.
Dat is het makkelijke van digitale fotografie.
Je maakt een heleboel foto's.
En bewaart alleen de mooiste....




...dat is de theorie.
In de praktijk bewaar ik er heel veel.
Maar zeg nou zelf.
Deze foto's kun je toch niet weg doen.

Wie zijn gat?

Achter in de tuin hebben we een hele rij bomen. De bladeren zijn er nu, laat in de herfst, voor de helft af. De grond is bedekt met een kleurig tapijt van bladeren. En dan valt het op als er opeens een stukje grond kaal is. Met een gat in het midden. Zo'n 3-4 cm in doorsnee. Wie zou hier wonen? Een muis?



Foto 2 is met flits genomen, maar de bodem is niet te zien.

Verstilde vijver

November.
De vijver gaat langzaam over in winterslaap.
De planten sterven af, de zuurstofplanten zakken naar de bodem.
Kikkers heb ik al een tijdje niet gezien.
Die zullen wel in rust zijn op de bodem.
Beweegt er dan niets meer in de vijver?

Jawel.
Af en toe een kringetje in het water.
De
bootsmannetjes blijken nog actief te zijn.
En als je goed kijkt zie je ook langzamere beesten:
slakjes, die aan de onderkant van het wateroppervlak en op plantresten grazen.


..

Amanita

Wandelingetje door het dorp.
Zondagmiddag.
In de zuidelijke berm van de Emmalaan in Haren staan hele kuddes vliegenzwammen.
We zijn niet de enigen die komen kijken.
In het lokale krantje heeft een foto gestaan en meer dorpelingen zijn op het idee gekomen om even een foto te maken.






De vliegenzwam of Amanita Muscaria is een opvallende paddestoel. Vaak knalrood met witte stippen, maar soms ook bleekoranje of bruinachtig. In het rode velletje zit o.a. de gifstof muscarine. Volgens wikipedia zou dit vliegdodend zijn, vandaar de naam vliegenzwam. De witte stippen zijn de restjes van het oorspronkelijke witte vliesje dat om de baby-paddestoel zat. Naarmate de hoed groeit gaan de stippen dan ook verder uit elkaar. En ze vallen ook vrij makkelijk van de paddestoel af.

Vliegenzwammen zijn vaak te vinden aan de voet van berken (zie foto 3), ze leven in een symbiose. Maar ook bij eik, den, beuk en spar schijnen ze het goed te doen.

Zonnende beestjes

Zaterdag 8 november. Prachtig zonnige dag en bijna windstil. Na een grijze vochtige week een uitgelezen kans voor allerlei beestjes om nog snel even een zonnebad te nemen. Al wandelend met fototoestel door de tuin zag ik overal insecten zitten. het meest opvallend waren de lieveheersbeestjes, die hun schuilplekken in opgerolde bladeren of verdroogde stengels even hadden verlaten. En met de stralende zon schijnend op de glimmende schildjes vielen ze erg op. Toen ik wat dichter bij de stam van de appelboom kwam zaten daar ruim 10 grote dikke vliegen, niet echt de mooisten. En op een groenig stammetje van een spaanse aak, op ooghoogte, een grote wants. Het lijkt alsof ie vier antennes heeft, maar 2 ervan zijn de scherpe schaduwen.




Foto's
Lieveheersbeest op rode kornoelje
Vlieg op appelboom
Wants op Spaanse aak (veldesdoorn)
Lieveheersbeest op taxus

Bekertjesmos - revisited

Langzaam groeiend.
Piepklein.
Een paar millimeter.
Blauwgroen.






Zie ook: Bekertjesmos

Oktober 2008: Vuurdoorn

Najaar is de tijd van bessen en noten.
En van kleuren.

De bessen van de vuurdoorn zijn knaloranje.
En eind oktober hangen ze nog in grote trossen aan de struik.



De komende weken worden ze stuk voor stuk wegggeknabbeld.
Door de merels.

Bloemenmoestuin

De tuinclub had weer een lezing georganiseerd. Deze keer kwam een bekende moestuindame, Pien van der Stadt, de toehoorders een verhaal vertellen onder de titel 'Bloemenmoestuin' .

Pien heeft al jaren geleden een bloemenmoestuin aangelegd in de tuinen van Mien Ruys in Dedemsvaart en bij de Prionatuinen in Schuinesloot. Een paar tips van Pien.

  • plant her en der preitjes en laat die bloeien: leuke witte bolbloemen
  • een snelle hoge windkering krijg je door planten van topinamboer (aardpeer), 2.5-3 meter hoog en leuke zonnebloemachtige bloempjes. Wel een vreselijke woekeraar, die overigens eetbare knollen maakt. Ga je voor de knollen, kies dan een soort met grote knollen (bruine), ga je voor veel bloemen, kies dan een bloemrijke soort. Op de foto's paar knollen, meegebracht door Pien. Rauw kunnen ze als blokjes door de sla (weinig opvallende smaak), gekookt kun je ze in plaats van aardappelen gebruiken. Niet iedereen loopt er mee weg. Ik heb ze nog niet geprobeerd.



  • leg een baksteen op de voeten/wortels van aardbeienplanten. Dan warmen ze beter op en da's goed voor de oogst.
  • bieslookbloemen zijn prima te drogen, knip ze daarvoor tijdig af.
  • als je lavendelbloemen wilt plukken om in zakjes tussen de lakens te leggen (ruikt lekker), knip de bloemen dan af vóór ze opengaan.

Recept van Bram's moeder

Twaalf van de twintig peperplanten kaalgeoogst en opgeruimd. In de serre wordt het nu niet erg warm meer (ligt op het noorden) en de pepers rijpen nauwelijks nog na. Dus van de meeste planten alle pepers geoogst, ook als ze nog groen zijn. Een achttal planten in de bijkeuken gezet, daar is het weliswaar donkerder, maar wel wat warmer. Eens kijken of daar de narijping beter is.

Na het uitdelen van zakken peper aan enkele peper-liefhebbers op mijn werk, had ik nog een vergiet vol en een plastic bakje vol over. Wat nu?

Om te beginnen plastic
huishoudhandschoenen gekocht. Want met blote handen veel pepers schoonmake is vragen om moeilijkheden. En daar na diverse recepten geprobeerd.

- Deel van peper schoongemaakt in klein pakjes in diepvries
- deel van lange dunne kerinting peper met de schaar in kleine ringetjes, pitjes en al, in potjes en overgoten met azijn. Ik heb een flinke pot met rode peperringetjes, en een kleiner potje met groene ringetjes.
- deel van mix van rode pepers (numex big jim, kerinthing en trifetti) tot sambal oelek verwerkt.

Sambal oelek bestaat alleen uit pepers en uit zout (voor een zoute versie 1: 4, voor iets minder zout 1:6 of 1:8). In sommige recepten stond dat je de keukenmachine moest gebruiken voor het fijnhakken.
FOUT! Dan is het namelijk geen echte sambal OELEK. Want voor sambal oelek maak je de pepers met zout met de tjobek (stamper) fijn in de oelekan (vijzel). Vandaar de naam sambal oelek.
In het recept dat ik gebruikte (brams geurigste sambal, recept van zijn moeder) werd opgeroepen de sambal in keukenmachine zo fijn mogelijk te malen. Ik heb er juist een vrij grove sambal me flinke stukjes van gemaakt, wel gestampt in de vijzel.




Foto's: 2 en 3: Poes Sprot loopt enorm in de weg bij het foto's maken.
Foto 1: groene peper op azijn.
Foto 4: sambal oelek volgens recept Bram's moeder.


Ik heb ook recepten gevonden met andere kruiden en bijvoorbeeld knoflook of ui. Vast ook lekker, maar die zijn niet zo lang houdbaar. Er komen de komende weken nog wat verse pepers van de resterende planten, dus dan kan ik eens zo'n andere sambal maken (en meteen opeten).

Cyclamenzaad

Naar aanleiding van een eerder stukje over cyclamen op mijn weblog, kreeg ik wat zaad aangeboden. Inmiddels heb ik met de post enkele zaden ontvangen van Olga.

Foto’s : 1 van de 3 zaden van lila cyclaam en 1 zaad witte cyclaam



Een zaai-recept opgezocht op internet.

  • Het zaad van Cyclamen hederifolium heeft een seizoen nodig om te rijpen aan de plant. In de natuur vallen de zaaddozen op de grond. Ze zijn bedekt met een kleverig laagje waar mieren - die zorgen voor het verspreiden van deze soort - dol op zijn.
  • Verzamel in het najaar vers zaad. Vul een kommetje met warm water. Doe er een drupje afwasmiddel bij. Laat de verse zaden hierin 12 uur weken. Vul de pot met een mengsel van potgrond en split, gemengd in een verhouding van 1 deel potgrond + 1 deel split. 
  • Gladstrijken, een beetje aantikken en royaal water geven. Leg 4 zaden in elke pot met gelijke tussenruimten op de potgrond. Dek ze af met Japans split en steek het etiket met de plantnaam en de datum erin. Zet de pot op een warme plaats maar niet in de volle zon, liefst 15 graden C.
  • Blijf zo weinig mogelijk water geven tot de zaden zijn ontkiemd, wat bij warmte circa 3-4 weken duurt. Zet de pot spoedig na het ontkiemen, als de zaailingen helemaal boven de grond zijn, in een koude bak voor de winter. 
  • Als u niet te veel zaden in de pot hebt gedaan, kunt u ze er wel het hele seizoen in laten staan. Deel de knollen als ze nog in de rustperiode zijn en pot ze op in hetzelfde potgrondmengsel. Zet de jonge plantjes de rest van de winter in de koude bak. Plant ze in het voorjaar uit in voorbereide grond in de tuin.
En na een nachtje weken in een bakje warm water met afwasmiddel zitten de zaden nu in de grond. En nu maar wachten. Ik heb een grote vraag: volgens het begeleidend briefje van Olga gaat het om bolletjes. Zie ook bijgaande foto van internet.



Maar de zaden die ik heb ontvangen zijn
plat....
Geplet door onze vrienden van TNT?


Zie ook: Cyclaampjes | Elders | 't Groentje, Blog single view.

Persicaria

Nieuwe aanwinst voor de tuin, van dorpsgenoot Willie. Een stukje van een roze bloeien persicaria. Of polygonum. Wolken van zachtroze bloempjes. Ze bloeien dit jaar in ieder geval tot in oktober. Komende zomer maar eens kijken wanneer ze beginnen te bloeien.

De blaadjes zijn wat wittig van onder. Aan de bovenkant duidelijke nerven. De stengels zijn ruim 60 cm lang en vrij slap. Op de plekken waar de stengels de grond raken maken ze weer nieuwe worteltjes. Om de plant wat meer rechtop te laten staan: steunen met rijshout.




Weetjes:
- deze persicaria campanulata (of polygonum campanulatum) komt uit de Himalaya. De stengels lijken wat op op die van reuzenbalsemien (ook uit de himalaya)
- op vochtige grond kan ze in de volle zon; op drogere grond: schaduw

Najaarsplantenruil

De Wilde plantenkring in Haren hield op 25 oktober 2008 haar najaarsplantenruil. Het was er een prachtige dag voor. Vannacht een tikje vorst geweest en de druppeltjes stonden nog op het gras. De ruil was van 10.30-12.00 en in het zonnetje was het aangenaam warm.

Zo'n 20 plantenliefhebbers kwamen met planten, zaden en stekken langs. Alles werd op het gras of langs de paden uitgestald. En iedereen mag weer meenemen wat ie leuk vindt. Ik ging met de fietskar vol op stap. Eddy had nog zo gezegd: "Neem niet meer mee terug dan dat je wegbrengt, en niet meer dan dat je vanmiddag in de tuin kunt zetten." Voor de komende week is slecht weer voorspeld.

Het eerste is mislukt (ik ben met 26 verschillende soorten thuisgekomen, en dan tel ik de 5 pakjes zaad nog niet mee!); het tweede (alles in de tuin zetten) is BIJNA gelukt. Van 13.00 tot 17.00 bezig geweest en op één na (brede veldbies in potje) staat alles in de tuin.







Veel van de plantjes waren niet opgepot, maar vanmorgen nog uit de tuin geschept; dan is het ook nodig ze snel op hun plek te zetten voor dat de wortels indrogen. Tja en van een paar weet ik de naam nog niet, wordt weer even speuren.

In april was de voorjaarsplantenruil, die was bij ons op de oprit. Zie: Plantenruil.

Nodosumpjes

Geranium Nodosum.
Een tuingeranium met glanzend groene, drielobbige bladeren.
Blauwviolette bloemen en een hele lange bloei.
Van mei tot oktober.
Het schijnt een bodembedekker te zijn voor in de (ook droge) schaduw.
Kan ook in de zon, indien niet te droog.

Een paar jaar geleden kreeg ik van Ina een klein stukje.
Staat in de volle zon in een verhoogde border.
Inmiddels een flinke pol.
En her en der komen kleine nodosumpjes op.
Een paar ervan heb ik op schaduwplekken gezet.
Eens kijken of ze daar harder/beter groeien dan in de zon.



Foto's:
Een teerblauwe doorschijnende bloem. En hoe dichterbij je komt....
Donkerpaarse strepen op de bloemblaadjes, hardroze stamper met vijf 'vingertjes', superzachtlila meeldraden.

NB. Tijdens een tuinbezoek vroegen Annet en Wim (met enig afgrijzen in de stem): is dat een geranium nodosum?
Ja zei ik enthousiast. Waarop de reactie volgde dat zij hem ooit in de tuin hadden gehad en inmiddels verbannen hadden omdat ie zich overal tot vervelens toe uitzaaide. Bij ons houdt de geranium zich (nog?) gedeisd.

Wie heeft er (andere) nodosum-ervaringen? Stuur een mail naar het.groentje@gmail.com of schrijf een stukje in mijn gastenboek.

Berkenwants

Stinkbeestjes, die wantsen.
In de achtertuin vooral in de buurt van de appelboom. In de voortuin bij de enorme berk. Ze stinken niet alleen als ze zich een beetje bekneld voelen (bv omdat je ze van je mouw veegt of uit je haar probeert te plukken) maar ze smaken ook vies! Dat merk ik af en toe als ik een appeltje van de boom pluk en niet zie dat er net vlakbij de steel-aanzet een wants zit.


Dit weekend zag ik ze in grote groepen zitten in de graspluimen van prachtriet. Op de foto gezet en toen eens opzoeken welke naam bij dit stinkbeestje hoort. Dat bleek niet zo moeilijk: ik denk de berkenwants of elasmucha grisea, 6-8 mm lang. En ze zijn overal in Nederland en België algemeen, althans daar waar berken voorkomen. En ja, in de achtertuin staan vlak naast de appelboom ook diverse berken... Dus geen appelboomwantsen, maar ook hier: berkenwantsen.



Via deze link: insecten::wantsen vind je nog wat meer wantsenfoto's.

NASCHRIFT 30 december 2010, n.a.v. mail Thijs de Graaf. iIj schrijft:
"Maar de wants op je pagina http://homepage.mac.com/hetgroentje/iblog/files/category-beestjes.html , die je berkenwants elasmucha grisea noemt, is een Kleidocerys resedae Familie: Grondwantsen (Lygaeidae) Deze zijn kleiner en komen uit een andere familie. Ze leven wel in de buurt van berken. De Duitsers noemen het een Birkenwanze. Dus zo ver zat je ook niet naast. Ik heb wat informatie over deze wantsjes staan op http://www.tuin-thijs.com/wantsen.htm ".
Bedankt Thijs.

Framboos

Bijna de laatste herfstframboos aan de struiken. Zo mooi in zijn eenvoud. En lekker! De eerste porties frambozen van het seizoen heb ik geplukt en in porties ingevroren. Dat wordt later tot jam verwerkt. Maar nu worden de porties kleiner en kleiner. Te klein om in te vriezen. Maar groot genoeg om elke keer als ik door de tuin loop van een paar vruchtjes te smullen.
Zie ook: Binnenkort frambozenoogst

Gekookte eitjes

Bij het schoonmaken van de nestkastjes kwamen we een verrassing tegen. In een van de huisjes, met een waterdicht dak, zat keurig droog en schoon: een compleet nest met 6 eitjes er nog in. Daar moet vlak na de leg iets zijn misgegaan. Dit nestkastje hangt aan de zuidkant van de schuur en in het voorjaar nog in de volle zon (nog niet veel blad aan de pruimenbomen die ervoor staan). Dit voorjaar hebben we er koolmeesjes in en uit zien gaan. Maar toen werd april 2008 erg warm.... gekookte eitjes?
Of heeft een van de nieuwsgierige poezen de meesjes afgeschrikt?



Het nestje is gemaakt van mos, met vrolijk gekleurde vezeltjes van fluorescerend geel en roze.

Grote schoonmaak

Maandag 20 oktober bleek een fraaie herfstdag met veel zon. Mooie gelegenheid voor een grote najaarsschoonmaak. Niet slechts 1 huis om schoon te maken, maar 5. Waarvan een een 3-kamerappartement is. En dan heb ik het niet over mensenhuizen, maar over de vogelhuisjes in onze tuin. Trap er bij: 2 huisjes uit een boom gehaald, en 3 van de muur van de verre schuur.

En dan heel voorzichtig openmaken. Er kan wel eens wat viezigheid inzitten, bijvoorbeeld als er een vogellijkje in is blijven zitten. In twee van de huisjes bleken larven van een of ander insect te zitten, in hele taaie kokons 'geweven' van afgeknaagd hout. Kleine gele en witte larfjes, ca 1 cm lang. Sommige huisjes hadden geen gaatjes in de bodem en de restanten van de nestjes waren samengekoekt tot een natte plakkerige brei.





Alle nestkastjes uitgemest en met een schroevendraaier en schrapertje alle smurrie verwijderd. Toen nog even schrobben met een sopje van heet water met soda. En een uurtje drogen in de wind. Dakjes er weer op en klaar.

Alle kastjes hangen nu weer op hun plek, klaar als winterverblijf en voor volgend voorjaar: kraamkaners.


En in een huisje, met een waterdicht dak, zat keurig droog en schoon: een compleet nest met 6 eitjes er nog in. Daar moet vlak na de leg iets zijn misgegaan. Dit nestkastje hangt aan de zuidkant van de schuur en in het voorjaar nog in de volle zon (nog niet veel blad aan de pruimenbomen die ervoor staan). Dit voorjaar hebben we er koolmeesjes in en uit ziengaan. Maar toen werd april 2008 erg warm.... gekookte eitjes?

Het nestje is gemaakt van mis, met vrolijk gekleurde vezeltje van fluorescerend geel en roze.

Oktoberzon

Zaterdagmiddag 18 oktober 2008. Het is een graad of 13, enigszins bewolkt. In de loop van de middag breekt de zon door en dan blijken er ineens nog vlinders te zijn. Ik was te laat met het fototoestel voor de fraaie oranje gehakkelde Aurelia, en had het toestel al weer weggelegd toen het koolwitje rondvloog. Maar atalanta's waren er in overvloed. Onder onze Elstar-appelboom ligt een tapijt van gistende/rottende appels. En laten de grote atalanta's nou net dol zijn op rottend fruit! Ze hadden duidelijk wel behoefte aan zon om wat op te warmen. Zaten regelmatig met de vleugels uitgespreid te zonnebaden. En ze waren nu ook een stuk rustiger dan in de zomer.

FOTO's
1. op mijn vinger
2. van heel dichtbij, tong opgerold
3. weer verder met de appelmoes



Het exemplaar op de foto wandelde van een appel, over wat grashalmen en stapte op mijn vinger. Bleef daar rustig zitten en rolde zijn tond eens op. Na een minuutje vloog ie weer op om eens aan een appel te sabbelen.

Ge-emmer

Prima tuinweekend en heel wat rondgelopen. Geprobeerd potten leeg te maken. Overal in de tuin staan plantjes die in de loop van het jaar in potjes zijn terecht gekomen. Als iemand op (tuin) bezoek komt gaat ie vaak met een potje weer naar huis. Maar het tuinbezoek seizoen is een beetje over en sommige plantjes overleven de winter niet in een klein potje. In andere gevallen zijn de oorspronkelijk opgepotte of gezaaide plantjes inmiddels verdwenen (of het lijkt zo).

Reuze handig zijn de grote plastic emmers met handvatten. Ik heb er vier en dit weekend waren ze allemaal in gebruik. Her en der door de tuin verspreid. Gevuld met aarde en plantenresten van de omgekeerde potjes (een paar keer bleek in de potjes toch nog wat te zitten: calla knollen en wortelgestellen van dit jaar gezaaide chinese bieslook, dat werd dan weer gered en elders ondergebracht). Als draagemmer met afval richting composthoop. Of gevuld met potgrond voor het oppotten van wat bollen in containers en bakken. Of gevuld met alle lege potjes van vandaag. Of vol met water om er lege potjes in om te spoelen of om aarde van calla knollen te spoelen.

De 'tub trugs' heb ik voor het eerst gezien in Engelse tuinprogramma's en ze zijn regelmatig te koop bij de 'Action', een goedkope 'rommel'-winkel bij ons in het dorp.

FOTO's
1. Emmer 1, geel
2. Emmer 2, roze
3. Emmer 3 en 4, geel en blauw

Vedermot

Ik ontving onderstaande mail en foto van Evert.

Hoi Tineke,
Er kwam bij mij een insect naar binnen vliegen dat ik niet ken, en ook niet kon vinden. Hij lijkt op een mug. Maar die hebben voor zover ik weet altijd doorzichtige vleugels.Hetzelfde geldt volgens mij voor libellen of juffers.
Hij heeft maar twee smalle vleugels. Dus lijkt het ook geen vlinder.
En hij heeft rare zijtakjes aan zijn poten.
Weet jij wat het is?
Groeten, Evert-Jan

En ik herinnerde me dat ik vorig jaar ook zo'n beestje op het raam had. We doopten hem toen 'pterodactilus' , maar kwamen er later achter dat het een vedermot is. En hoewel het geen vlinder lijkt, is het wel een vlindersoort. Het is een nachtvlinder, een zogenaamde microvlinder. De vedermot heeft -in ruststand- zijn vleugels opgevouwen tot 'streepjes' en die staan haaks op het lichaam. Daarom denk je in eerste instantie eerst aan een mug of langpootmug of zo iets.

Dit exemplaar heet volgens mij Amblyptilia acanthadactyla.



En er blijkt zelfs een website te zijn van microvlinders: Microlepidoptera.nl - Amblyptilia acanthadactyla (Hübner, 1813)

September 2008: Rudbeckia

Net na afloop van de maand september – met terugwerkende kracht- een maandfoto van september.

Fraai in de nazomer.
Warm geel met een donker hartje.
Rudbeckia's.



De foto is in andermanstuin gemaakt.
Ik heb gemerkt dat de slakken in het voorjaar ontdekt hebben dat verse rudbeckia blaadjes erg lekker zijn.
Compleet afgegraasd.
In eigen tuin dit jaar dus maar 1 zielig aangeknaagd bloempje, heel klein, want met weinig blad ook weinig energie voor een flinke bloem....
Volgend jaar opnieuw proberen.

Stokroos

Bloeit heel lang, steeds een andere hogere bloem. De uitgebloeide bloemen vormen eerst groene doosjes. Daarna drogen ze in tot bruine doosjes en vouwen zich open. Om een hele kring van keurig gestapelde zaadjes te laten zien. En een droge dag in het najaar is de ideale dag om zaad te verzamelen. Voor weer een nieuwe generatie stokrozen.




Een stokroos is tweejarig of meerjarig. het eerste jaar vormt zich alleen een rozet bladeren.
Een klein probleem met stokrozen is .... favoriet slakkenvoer.

Daarom doen ze het soms zo goed tussen de kieren van een stoep, vlak bij de muur van een huis. Daar is het vaak te droog voor slakken.
Of zoals bij ons: in het grindpad dat voor het huis langsloopt, voor een zuidmuur.

Stukje voortuin

Zaterdag 11 oktober urenlang bezig geweest in de voortuin.
Toen Eddy me tegen etenstijd kwam halen zei ie: "Is dat kleine stukje alles wat je gedaan hebt?".

Pfff, er zit veel werk in.
Al lijkt het niet zo veel.

Een toelichting:
- om te beginnen: resten van irissen die ik twee weken geleden half had opgegraven verwijderd (ik werd toen gestoord door een regenbui).
- heel hard spitten en trekken om de diepe wortels van een kleine soort japanse duizendknoopp te verwijderen (zie ...), bij 40 cm diep stop ik. Wel fraaie herfstkleuren , het geel links en rechts boven op de foto
- stuk van de adderwortel die van links oprukt uitgespit
- stukken kweekgras die van rechts oprukken verwijderd
- emmers vol met blad en wortels van geranium endressii verwijderd, nog een smalle rand helemaal onder aan de foto laten staan
- twee emmers compost gesjouwd (kruiwagen had een lekke band)
- compost door grond gewerkt
- deel van eerder voorbereide irisjes geplant (ziet er nu uit als prei, midden boven op de foto)
- 50 kleine allium bolletjes geplant, in de foto in twee groepen van 25 VOOR de irissen
- boven op de alliums: stukjes van een lage knalpaarse tuingeranium
- narcissenbollen in groepjes uitgeplant, rechtsvoor de irissen
- daar boven op een paar vrouwenmanteltjes
- 4 grijsgroene hebestruikjes die ik eerder dit jaar had opgepot in een groepje geplant
- 5 grote allium bollen gepoot
- uit de achtertuin uit kweekbed een hele serie sedums gehaald en in een donkerrode rij opgesteld (alleen de sedum helemaal rechts stond er al)
- 5 pollen van het oranje gras carex buchanii links onder geplant (die had ik ook in potten staan)



Ja, dit stuk is 'alles' wat ik die dag gedaan heb...

Symphonie

Herfst is een symphonie.
Van kleuren, van geuren.

De herfstasters rechts bloeien erg lang, weken en weken.
De fluweelboom ervoor heeft maar heel kort de prachtige herfstkleuren, ongeveer een week.
Maar de combinatie is prachtig.


In deze tijd van het jaar is het goed opletten om de snelle verandering te volgen.
Elke dag weer een verrassing.
Mis het niet.
En wandel zo vaak mogelijk even door je tuin.
En kijk.

En geniet.



Champignon

Fraai weekend, half oktober. Bezig in de tuin met omzetten van de composthoop.

Naast twee grote composthopen hebben we ook twee kunststofcompostcontainers, elk ongeveer een (1) kuub groot. In de ene heb ik vorig najaar al het afgevallen blad verzameld, dat is nu prachtige bladaarde geworden, die ik goed kan gebruiken in de tuin. In de ander heb ik de bijna 'klare' compost van afgelopen seizoen gedaan, handig als ik een beetje grond nodig heb. In die container zag ik opeens twee paddestoelen.





Champignons? Maar dan wel hele grote. De eerste twee foto's zijn van 11 oktober, de laatste van 12 oktober. Ik houd de kleinste van de twee vast.

Eerst waren we van plan om te kijken of er paddestoelenkenners in onze kenissienkring zijn. Misschien kunnen die aangeven welke paddestoel het is. Maar na goed snuffelen in onze paddestoelengids kwamen we tot de conclusie dat het wel een champignon moest zijn. En er is maar 1 soort champignon die giftig is, en die stinkt naar inkt. Dus moed verzameld, de paddestoelen geplukt en uitgebreid in geknepen, doorgesneden en aan geroken. In ons boekje stond dat als je voor het eerst een nieuwe soort plukt, dat je dan het best maar 1 of twee vruchtlichamen kunt eten. Even kijken hoe je reageert. We hebben de grootste in stukjes in de chili gegooid. Dus maar 1 paddestoel, maar wel 120 gram gewicht!

Zou wel eens de anijschampignon of akkerchampignon kunnen zijn (agaricus arvensis). Die ruikt naar anijs (of amandelen). Ik vond het meer amandelen.

Irissen delen

In de voortuin stond een forse pol irissen, al een jaar 5 ongedeeld. Er voor stond een toverhazelaar die helaas is overleden. De reddingspoging van begin 2008 is mislukt. Zie ook: Op een heuveltje.

Twee weken terug heb ik de toverhazelaar verwijderd. En toen ook begonnen met het uitspitten van de pol irissen. Dat viel nog niet mee. Op sommige plekken was het moeilijk de pol te klieven, zelfs met hulp van schop en spitvork. De pol bood zelfs zoveel weerstand dat de spitvork is gebroken, maar daarover een andere keer meer.

Door flink trekken en duwen aan de kluiten kon ik uiteindelijk veel afzonderlijke stekken maken. Blad deels afgeknipt, wortels deels afgeknipt en alle stekken in grote emmer. Flink wat aarde erover, scheut water, zo overleven ze wel een korte tijd.



Nu twee weken later vond ik de tijd om ze uit te planten. Althans een deel ervan. In de emmer waren enkele stekken al begonnen nieuwe wortels te maken, en de eerste beginnetjes van de planten van volgend jaar, begonnen zichtbaar te worden. Alleen ziet het er nu niet erg natuurlijk uit, allemaal stekken op een rijtje, een beetje schots en scheef. Maar misschien dat ze volgend jaar, als ze opnieuw uitlopen, er al een stuk natuurlijker uitzien.

Voordeel van afknippen van het oude blad en het wat ruimer uit elkaar weer uitplanten is dat er nu niet zoveel slakken overwinteren tussen het oude blad. Elk voorjaar is het altijd flink slakken plukken tussen de irisbladeren. Echt nodig ook want de slakken zijn dol op irissen.

Gehoornde klaverzuring

Klein bodembedekkend plantje met drielobbig blad, zoals een klavertje. Donkerrode bladeren met heldergele bloempjes. Na de bloei vormen zich kleine peultjes/zaaddoosjes. Als die doosjes opgedroogd zijn en je raakt ze aan dan schiet het fijne zaad overal naartoe. Om weer voor nieuwe plantjes te zorgen. We hebben dit plantje al jaren in de tuin staan en ik wilde op internet eens opzoeken wat de naam is.

Ik begon te zoeken op 'KLAVER' en 'ROOD", maar daar kwam de rode klaver uit. Na een tijdje zoeken bedacht ik dat de bloemen wat vorm betreft helemaal niet op een klaver (trifolium) lijken, maar meer op die van klaverzuring (oxalis). Dat bracht snel uitkomst.



Ons plantje heet gehoornde klaverzuring, oxalis corniculata. Heeft niks met klaver te maken. De bloempjes zijn alleen geopend als de zon goed schijnt. De bloeiperiode is lang, van mei-oktober. Maar hoe klein en teer de oxalis ook lijkt, houd hem een beetje in de gaten. Het plantje geldt in Nederland als een zeldzaam akkeronkruid, maar blijkt de laatste jaren in opmars in stedelijke gebieden. In sommige staten in de VS wordt de plant als invasief gezien.

Distelbremraap

De naam van dit weblog is 't Groentje, vernoemd naar het lokale krantje in Bunnik en Houten bij Utrecht. Het krantje was oorspronkelijk gedrukt op groen papier, inmiddels allang niet meer. Maar in de volksmond heet het nog 't Groentje. Zie ook: 't Groentje - in en om de tuin en Terug naar de oorsprong van 't Groentje .



Bijgaand persbericht kreeg ik toegestuurd door mijn Pa, die nog steeds in Bunnik woont. Bij de aanleg van de plaatselijke golfbaan is een convenant afgesloten tussen de gemeente Bunnik, de Stichtse Milieufederatie en het bestuur van Stichting Golf De Brakel. Onderdeel van de afspraken was dat er een monitoringprogramma werd ingesteld om de ontwikkeling van de natuurwaarden op het terrein van de Brakel te volgen. Er wordt gekeken naar broedvogels, hogere planten en vlinders.

Volgens het persbericht is voor het eerst de distelbremraap gevonden, een soort die in Nederland zeer zeldzaam is en op de rode lijst staat. De plant kont sporadisch voor in het rivierengebied langs de ijssel, maar nu dus ook op de golfbaan van Bunnik.

NB. Verder zoeken op internet (zoeken op distelbremraap en brakel) laat zien dat de plant er eigenlijk al iets langer staat, vanaf 2002-2003, en dan vooral in de buurt van hole 7! Zie http://www.vlinderstichting.nl/pdf/rapport/vs2004-040_brake98_03.pdf .

Distelbremraap-weetjes
- Wetenschappelijke naam: orobanche reticulata
- overblijvende plant
- komt voor in Noordwest-Afrika, Kaukasus, West-Siberie en Europa
- parasiteert op vederdistel (cirsium) en distels (Carduus, carlina, knautia en scabiosa)
- 15-90 cm hoog
- bleekgele tot iets paarsachtige stengels
- smalle bladeren
- bloeit in juni/juli
- de vrucht is een doosvrucht met veel fijne zaden
- RODE LIJST SOORT: BESCHERMD.

Klimop bloemen

Laat is het jaar bloeit er niet meer zoveel. Steeds minder nectar en honing voor de insecten. Het scheelt dat er ook niet meer zoveel insecten zijn. Steeds minder vlinders, hier en daar een bijtje. Maar voor de kleine vliegertjes die eind september nog rondvliegen zijn de bloemen van klimop een tractatie. Groene balletjes. En van dichtbij gezien zie je de nectar er bijna afdruipen. En een enorm gezoem van alle smulpaapjes die een hapje komen halen.

Reinharts Orchideeen

Het nieuwe seizoen van de afdeling Groei & Bloei, afdeling Haren/Eelde, is deze week weer begonnen. Onze eerste ledenavond werd gehouden in de kassen bij Reinharts Orchideeën, zie ook Reinhart Orchideeën.

We luisterden naar een enthousiast verhaal van Frans Reinhart zelf over vermeerdering van orchideeen; je kunt ze niet 'even' zaaien, moet steriel gebeuren in een laboratorium en dan duurt het 5-10 jaar voordat een orchidee voor het eerst bloeit. We kregen ook tips over de verzorging van orchideeen; ze kunnen maandenlang bloeien maar overlijden meestal als ze in de volle staan en/of te veel water krijgen. Orchideeen moeten echt droog worden tussen watergeefbeurten door: dus heel soms water geven (2-3 weken), maar dan wel veel water.



Even nagevraagd bij de deskundigen (Wilma Reinhart): de orchidee op de foto is een Encyclia Cochleatum of ook wel inktvisorchidee.
De Nederlandse naam vind ik wel heel passend.

Diepte-investering

We hebben twee nogal kieskeurige katten. Voor sheba halen ze regelmatig hun poezeneusjes op. Maar op de een of andere manier vinden ze de supergoedkope kuipjes van de Aldi (behalve de blauwe) wel lekker. Dus eens in de paar weken gaan we even naar de Aldi om een enorme uitgave te doen van 17 ct/kuipje.

En vandaag hadden ze toevallig ook een groot rek vol met voorjaarsbollen. Dus nog veel meer geld uitgegeven, maar liefst 1.49 per zakje. Al bloeien ze maar 1 jaar, dan is het nog prima te doen. Ik heb gekocht
- 20 tulpen fosteriana purissima, wit, 45 cm hoog, bloei april-mei
- 25 narcissen Ice Follies, roomwit met op dag 1 geel trompetje, op dag 2 is trompetje roomwit, 35 cm hoog, bloei februari-maart
- 2 x 50 allium ostrowskianum, donkerroze , 20 cm, bloei mei - augustus



Deze foto's zijn van internet geplukt. Van een website die 'growing tulips' heet, maar waar ook andere bollen dan tulpen worden beschreven.

Volgend voorjaar hoop ik jullie de eigen bloemen te laten zien. Als ik tenminste de tijd vind/neem om de bollen in de grond te zetten. Dat moet in een weekend gebeuren, maar als we dan het weekend weg zijn of het regent de hele dag... Floep, weer een weekend voorbij.

Kleverige Salie

Vorige week een oproep gedaan om de naam te vragen van een gele Salvia die ik in de tuin heb staan. Zie Verstekeling: Welke Salvia? | Tuin | 't Groentje.
Nou dat bleek niet moeilijk. De dag na het plaatsen op het weblog had ik al twee reacties.
Roos, Willie en Gerard vertelden me beide dat het de salvia glutinosa was, oftewel kleverige salie.



Dat had ik zelf kunnen bedenken....
Toen ik de plant een beetje omhoog hield om er beter een foto van te kunnen maken was me al opgevallen dat de bloemen heel plakkerig zijn. En da's niet zo gek als je uitvergrotingen van de bloemen en kelken ziet: een enorme hoeveelheid haartjes met honingkliertjes.

Het schijnt de enige salie te zijn die het nog enigszins doet in wat schaduw. Verder zijn het zonaanbidders. Romke van der Kaa beschrijft de plant nog wat minder vriendelijk: als er echt niets wil groeien dan doet de salvia glutinosa het wel.

En ik dacht iets bijzonders te hebben ontdekt...

Praatplaatje in de herfst

Nazomerzonnetje.
Graad of 18.
Zachte, warme kleuren.
Achtertuin.
Zo mooi.



Op de foto
- onderaan: grijze santolia
- daarboven: rozerode hemelsleutel
- rechtsboven: grote bos prachtriet met zilveren pluimen
- en links midden: een wolk van oranje minirozenbotteltjes

(en per ongeluk uiterst linksonder: een stukje van mijn knie op de foto).

Vreemd tuinbezoek

Nog een foto van Paula.
Dit eigenwijze tuinbezoek diende zich aan aan de rand van haar tuin bij het vakantiehuisje in Zweden.
En poseerde voor de foto.
Recht in de camera kijkend.
Die zul je hier in Nederland niet snel tegenkomen.



KIKKIE

Alles wat groeit en bloeit begint klein.
Heel klein.
Een plant uit een zaadje.
Een beest uit een eitje, of larve of kikkervisje.

Kikkervisjes zie ik de laatste weken niet meer in de vijver (2e helft september):
opgegeten, verstopt in het overvloedige groen, of gemetamorfeerd naar een kikkertje.

Toen ik afgelopen weekend wat overtollige groei rond de randen van de vijver aan het verwijderen was zag ik uit een ooghoek een minuscuul kikkertje. Maar ja, geen fototoestel bij de hand. Toen later Eddy naar buiten kwam vroeg ik hem het fototoestel te halen. Dan zou ik wel 'even' een kikkertje vangen.
En 'low and behold!', voordat Eddy met fototoestel weer buiten was had ik al een mini exemplaar gevangen. Heel voorzichtig, om hem niet fijn te knijpen.
(Als je weet waar je moet kijken.... AHUM, ongetwijfeld zaten er veel kleine kikkertjes)

Een hele fotoserie gemaakt en ik laat ze hier allemaal zien.
Zo'n klein pietepeuterig ieniemieni klein kikkertje...
Na de 'fotoshoot' waarbij kikkie regelmatig wegsprong, het beestje weer snel bij de vijver gezet.




Kikkie, 4 maal meer dan levensgroot.
Vooral op foto 4 zie je hoe klein ie nog is in verhouding tot de nagel van mijn wijsvinger en de zandkorrels op mijn hand
OK, hand is een beetje modderig, maar ik was ook al een paar uur in de tuin bezig.

Parelmoervlinder van Paula

Leuke reactie van een van de lezeressen op de foto's op dit weblog.
Die inspireerden Paula ook tot het maken van foto's. En het leuke van digitale fotografie: je maakt een heleboel foto's en bewaart gewoon de mooiste.

En als er dan 9 foto's zijn waar steeds de vlinder net uit beeld gevlogen is of er half op staat of bewogen is.... dan is de 10e opeens zo'n mooie foto.



Foto: met vlinder en hommel, gemaakt in Zweden door Paula Olthof.

Ik ben even gaan snuffelen op internet naar de naam van deze vlinder. Het is waarschijnlijk de parelmoervlinder (aan de onderkant van de vleugels schijnen er parelmoer witte vlekken te zitten). Die is zo goed als uitgestorven in Nederland, maar komt in andere landen van Europa nog wel voor.

http://www.vlindernet.nl/familie.php?familieid=16

Bloemenbezoek

In de kas bij Willie word ik gewezen op de aubergineplantjes. Ik zie een aubergine van een centimeter of 15, maar ook nog een bloeiende bloem aan de plant. Heel duidelijk familie van aardappel, peper en tomaat, de nachtschadefamilie. Alleen is de auberginebloem wat groter, zo'n 2.5 - 3 cm in doorsnee en lilakleurig.





Pas bij het bekijken van de foto, zag ik dat de bloem bezoek had van familie luis.
Twee grote en (op moment van de foto) drie kleintjes.
Maar luizen zijn net konijnen, dus misschien was er na een paar minuten al een elftal kleintjes...

Muurleeuwenbek

Leuk plantje, zag ik in een tuin in de buurt. Ik kreeg een stukje mee en zette die uit in aan huis vastgemetselde bloembak. Dat was in april 2008. Het werd toen zo droog en heet dat het plantje helemaal verschrompelde. Die ben ik weer kwijt, dacht ik. Maar nee hoor, het plantje is later in de zomer van 2008 goed aangeslagen en doet zijn naam inmiddels eer aan. Hij is uit de plantenbak gekropen en hang nu langs de muur naar beneden.



Muurleeuwenbek weetjes
- cymbalaria muralis
- plant uit de weegbree-familie
- bloem lichtpaars of violet van kleur met twee gele vlekjes
- glanzende vijf (zeven)lobbige bladeren
- bloei van april-november (dus nog twee maanden te gaan)
- oorsprong (waarschijnlijk) Kroatie of Noord-Italie.
- Voorkeur voor beschaduwde vochtige plaatsen (**)
- lange stengels schieten soms wortel (vegetatieve vermeerdering)
- houdt niet van temperatuurschommelingen

(** vochtige plaatsen? dan is de zeer droge plek in de plantenbak onder overhangende dakgoot misschien niet ideaal)

Verstekeling: Welke Salvia?

Bij een pol gekregen campanula's zat een stukje van een andere plant, een verstekeling.
Deze is uitgegroeid tot de plant op de foto's.
Geel met bruine stippelstreepjes.
En gekartelde 'netelachtige' blaadjes.
Aan de vorm van de bloem te zien zou het wel eens een salvia kunnen zijn.

Wie kan mij op weg helpen met de NAAM van deze gele salvia?



Open tuinen: de vallei van Annet en Wim

Tijdens het herfstopentuinenweekend van 20 en 21 september 2008 bezocht ik ook de fraaie tuin van Wim en Annet van Driel in Haren. Hun tuin is het hele jaar geopend (op afspraak). Er komen regelmatig tuinclubs op bezoek. Toen ik in de tuin rondliep kwam er ook een tuinclubje langs, van een man of 8; en in dit geval ook een aantal mannen (!), meestal komen alleen vrouwen met een tuinclubje mee.

Ik ga verschillende keren per jaar in de tuin van Wim en Annet kijken, het hele jaar door interessant. Erg mooi in september is 'de vallei'. Een stukje van de tuin dat vrij laag is, doorsneden door een natuurstenen pad. Stekelnootjes als bodembedekker en dan links en rechts een forse groep sedum herbstfreude en knalrood er tussenin 'japans bloedgras'. Op de achtergrond miscanthusgras en links naast het kunstwerk een kleine donkerrode japanse esdoorn en persicaria amplexicaulis. Onwaarschijnlijk hoe rood dat gras is, vooral als je de zon er door heen ziet schijnen.

vallei1 groot

Open tuinen: de cimicifuga van Willie

Het weekend van 20 en 21 september 2008 werd in Haren en Eelde open tuinen weekend gehouden door leden van de afdeling Haren/Eelde van Groei & Bloei. 8 tuinen waren opengesteld voor bezoekers. En toen het zonnetje eenmaal doorkwam was het prachtig tuinweer. Ik ging langs bij Willie Bakker in Haren.




Op bijgaande foto's de trots van Willie, de prachtig bloeiende cimicifuga of zilverkaars.

Op de grote foto lijken de witte kaarsen wel te zweven. Deze plant heeft donkerpaarse stengels (cimicifuga ramosa 'Atropurpurea'; of misschien wel cimicifuga simplex 'Atrpurpurea') en die zie je bijna niet. In de zon was het nog lastig de kaarsen goed in beeld te krijgen. De bloemen zijn zo wit dat ze op een foto snel overbelicht raken. Op de detailfoto's zie je een stukje van een kaars met geopende en nog niet geopende bloemen.

Groene tomaten chutney

Het loopt wat tegen het einde van het tomatenseizoen. De tomatenplanten op de veranda zien er wat sneu uit (te droog gehad?). 4 van de 6 planten weggegooid, maar nog ruim een kilo groene tomaten van af geplukt.

O ja en ook nog een kilo rode. De rode gaan in de tomatensla, de groene in een chutney.

Zie onderstaande recept. De appelen zijn geen moesappelen, maar wel vers geplukt. Vandaag van de boom gehaald. Verser kan bijna niet.

De tomaten op de foto zijn van de soort 'fuzzy wuzzy', een zeer smakelijke, stevige tomaat, met een klein vachtje.



Chutney van groene tomaten Voor ca. 3 kg 2,25 kg groene tomaten, 500 g uien 25 g zout, 450 g suiker ruim 1 I kruidige azijn 225 g blauwe rozijnen 225 g gele rozijnen 500 g moesappelen (schillen, klokhuis verwijderen en vruchtvlees in stukjes snijden). Snijd de tomaten in plakjes en hak de uien fijn. Deponeer de plakjes tomaat en stukjes ui in een kom en laat ze, bestrooid met het zout, een nachtje staan. Breng de volgende dag de suiker tezamen met de azijn. aan de kook en voeg er vervolgens de rozijnen (als u dat wilt mag u die fijnsnijden) en stukjes appel bij. Laat dit mengsel 10 minuten pruttelen. Voeg hierna de goed uitgelekte plakjes tomaat en stukjes ui erbij en laat het geheel nog een uurtje op een zacht vuurtje staan om de chutney de vereiste dikte te laten krijgen. Giet de chutney in met heet water omgespoelde potten en sluit deze direct luchtdicht af. Deze chutney is direct voor gebruik gereed, maar wordt smakelijker naarmate hij langer staat.
Chutneyrecepten

Derde generatie

Het landkaartje is een vlinder die pas sinds 1940 in Nederland voorkomt. Inmiddels is ie in vrijwel het hele land te vinden. Aanvankelijk kwam de vlinder in twee generaties voor in ons land, in het voorjaar (lente generatie, oranje met bruin) en in de zomer (zomergeneratie, zie foto's).

Maar steeds vaker vliegt er eind augustus, begin september een derde generatie. Zo ook in 2008. Dit landkaartje doet zich tegoed aan de bloemen van de hemelsleutel. De foto's zijn van begin september. Als het niet te snel koud wordt heeft de vlinder voldoende tijd om eitjes te leggen, die rupsen worden, en dan als pop overwinteren.





De naam landkaartje komt waarschijnlijk van de tekening aan de onderkant van de vleugels. Zou het?

Sicilie : distel

De zomer is heet en droog op Sicilie.
In het vroege voorjaar schijnt het er een bloemenzee te zijn.
In september zie je veel strokleurige plantenresten.
Ook mooi.
Zoals deze reusachtige distel.
De struik is ongeveer een meter hoog.
Elk zaadhoofd heeft het formaat van een flinke appel.

Sicilie: boompapyrus

Siracuse, een barokstadje op Sicilie, was een van de eerste plaatsen waar de oude Grieken een stad stichten. Hier is Archimedes geboren, die oude Griek die -naar verluid- in bad zat en toen Eureka! riep (*). Sindsdien zijn er allerlei volkeren geweest. En dat vind je terug in de mensen, maar ook in de geschiedenis. Zo is er ook een papyrusmuseum. En in de tuin van dat museum staat enorme papyrus planten, zeg maar papyrus-bomen, 3-4 meter hoog.

Kijk maar eens naar de schaduw van fotograaf Eddy rechtsonder op foto 1.






* Archimedes had een natuurwet ontdekt: opwaartse kracht -op een in water ondergedompeld object- is gelijk aan het gewicht van de verplaatste vloeistof.

Sicilie: potjes

In veel landen rond de Middellandse zee is het zomers warm en zeker droog. Planten in de volle grond hebben het moeilijk. En je ziet dan ook heel veel planten in potten, dicht bij huis, zodat je ze makkelijk water kunt geven. Of je neemt vetpantjes, zoals de Kalanchoe, die kan met weinig water toe.

Onduidelijk is aan wie de plantjes op de foto toebehoren. Gezien in een klein achterafstraatje in Siracuse, zuid-oost Sicilie. Een doodlopend steegje met een hek ervoor. En daar aan hingen heel veel terracottabloempotjes.



Zo simpel kan een hangtuintje zijn.

Druivenconfituur

De druiven zijn gaar.
De spreeuwen beginnen zich te verzamelen.
Dus snel vandaag twee grote bakken vol druiven geplukt.
Kleine blauwe.
Prima zoet.
Donderdag de eerste portie verwerkt tot druivenconfituur.

Volgens onderstaand (belgisch) recept.

Druivenconfituur

blauwe Ticino-druiven of een andere druivensoort
Geleisuiker Gelfix 2:1 volgens het gewicht van de vruchtenmoes

Bereiding:
De druiven wassen en afristen. De druiven half onder water zetten en laten koken tot ze openbarsten. Ze daarna door een draaizeef (met kleine gaatjes) malen, zodat de pitjes achterblijven. Het vruchtenmoes wegen. Het gewicht door twee delen en een overeenkomstige hoeveelheid geleisuiker afwegen. Met de druivenmassa vermengen. Onder voortdurend roeren aan de kook brengen. Zodra de confituur goed kookt, 3 minuten borrelend laten doorkoken. Dan onmiddellijk tot aan de rand in klaargemaakte potjes gieten en afsluiten.

Tip: de kleine blauwe druiven geven een zeer aromatische confituur.



Op de website van deze Belg(ische?) zijn nog meer recepten te vinden: zie http://www.mothernaturesgarden.be/confituren.htm#Druivenconfituur
Voor siropen, soepen, sauzen, chutneys...

Van de tweede bak druiven heb ik druivensap gemaakt. Dus nu veel verse druivensap drinken.

Sicilie: vijg

September, fietsen op Sicilie. Veel olijfgaarden en heel veel citrusboomgaarden: mandarijnen, sinaasappels, citroenen. De citrusvruchten zijn allemaal nog knalgroen, dat duurt nog een aantal maanden voor die rijp zijn. Zo niet de vijgen.
Die beginnen volop te rijpen. En in Sicilie, wij waren in het zuid-oosten, vind je ze overal in berm en in natuurgebieden. Verspreid door vogels. Onder zo'n vijgeboom-in-het-vrije-veld liggen nu steeds meer rijpe vijgen. Heerlijk voor vogels en vlinders. Maar ook als ze aan de bomen hangen beginnen de vogels er al aan te smikkelen.



En dan krijg je zo'n fraaie kleurcombinatie als op de foto: paarsblauw van buiten en rood van binnen.

Vijgen-weetjes
- latijnse naam: ficus carica
- oorspronkelijk klein-azie, syrie, palestina/israel
- tegenwoordig ook veel in zuid-europese landen
- de wilde vijg maakt driemaal per jaar bloemen en vruchten
- de vijg zelf is een schijnvrucht
- voor bevruchting is een speciaal type galwespje nodig die de bloempjes binnen in een groene 'knop' bevrucht
- in NL komt galwesp niet voor, dus wilde vijg maakt hier geen vruchten
- er zijn honderden soorten vijgen, enkele hebben geen galwesp nodig voor bevruchting en kunnen ook hier vruchten voortbrengen

Sicilie: NIET DE witte asphodel

Ik had er over gelezen in een boek van Lawrence Durrell over Korfoe, de 'white asphodel'. Hij beschreef velden vol met de witte aren van deze bloem.
Toen we zelf op Korfoe waren, was het niet de bloeitijd van de asphodel. Alleen uitgebloeide stengels met zaden.

Maar toen we in september 2008 op Sicilië waren en deze planten zagen wist ik het meteen: dit moet de asphodel zijn.
Prachtig tegen de knalblauwe lucht.



16 april 2013: Zie Andalucia: witte asphodel | Elders | 't Groentje . Op vakantie in Andalusie . Foto's gemaakt van de witte asphodel. maar die lijkt helemaal niet op bovenstaande foto's! Daarvan dacht ik -in 2008- dat het de asphodel was. Nee, dus. Na enig zoeken kom ik op : Urginea hesperia var. hesperia. De zee-ui (in het Duits Meerzwiebel).

Sicilie: een klein zwart gat

Op vakantie in zuidoost Sicilie, wandelend in de vallei van het riviertje de Anapo. Uit een ooghoek zagen we af en toe een klein stukje pikzwart bewegen, een soort klein zwart gat. Zo donker dat het moeilijk was om je ogen op scherp te stellen. Het bleken zwarte waterjuffers te zijn.



Met het nodige geduld is het gelukt er een op de foto te krijgen.

Kleuren

Paars en blauw, zo subtiel bij elkaar passend.
Valt niet op van een afstandje, maar als je er bovenop zit met je neus.... prachtig.

De knoppen zijn eerst witte bolletjes.
Dan kleuren ze wat roze.
Als ze open springen zijn er 4 of 5 paarse kelkblaadjes.
Daaronder een roze bloembodem.
Middenin de bloem 3 korte dikke paarse stampertjes.
En er tussen een een kring van acht meeldraden, paarse stengeltjes met helblauwe-met-witte helmhokjes.
Die daarna indrogen tot grijs-wit.



Welke plant? Hydrangea macrophylla 'Marisii Perfecta' .

Kleine Vos

Fraaie vliegertjes.
Mooie kleuren.
Dit is de Kleine Vos.



Zie ook:
Vosje

Er is ook een Grote Vos, die komt vooral in Zuid Europa voor, en is in Nederland zeldzaam. Maar op de plaatjes op internet lijkt de grote vos sprekend op de kleine vos. Ik denk dat het verschil is: de kleine vos heeft aan de bovenrand van de bovenvleugels zwart en gele vlekken, maar vlak bij de punt een wit vlekje. Dat witte vlekje lijkt de grote vos niet te hebben. En misschien is er ook nog een verschil in grootte.... maar da's lastig als je er maar een ziet.

Knoopkruid

Nou dacht ik altijd dat deze korenbloem achtige bloem een blauwe knoop heette. Zie ook: Blauwe knoop .

Maar toevallig kom ik er achter dat dat helemaal niet zo is! Het lijkt er wel op. De echte naam is knoopkruid. En in het latijn centaurea jacea. De plant vormt een vrij lage bossige bladerrozet waaruit lange ijle bloemstengels groeien. De eerste bloei is voorbij, maar nu komen er weer een paar nieuwe bloemen aan. Het blijft een zeer fotogenieke bloem. En na de bloei laat ik een deel van de bloemstengels staan als wintervoorraad voor vogels.

Pesto

Eerder dit jaar veel basilicumplantjes gezaaid. En steeds maar weer blaadjes plukken voor in de tomatensla of pasta. Een paar struikjes heb ik in bloei laten schieten, ze bloeien langdurig met een wolk van witte lipbloempjes. Van de andere planten knip ik steeds de bloemen af, beter voor de smaak. Maar de planten zijn nu zo groot dat ik de blaadjes met handenvol moet plukken om de planten in toom te houden.

Ah, mooi moment om pesto te maken.



Op de foto: basilicum in snippers, geraspte pecorino, olijfolie, en in de vijzel: geroosterde pijnboompitjes.

Ik heb de pesto in kleine porties ingevroren, zodat we ook in wintermaanden kunnen genieten van verse basilicumsmaak.

Calluna

Groeit op vochtige kalkarme zandgronden.
Calluna vulgaris.
Bloeit in augustus.
Van dichtbij zien de klokjes er roze uit.
Maar als over een bloeiend veld uitkijkt.... dan is de kleur toch echt paarsblauw.
Wat is het?



Struikhei!
We hebben er her en der een plantje van in de tuin.

Boek gewonnen

Groei & Bloei is een tijdschrift voor bloemen en planten liefhebbers. Er is ook een website, en sinds begin dit jaar kun je daar ook een tuinlog (weblog over de tuin) bijhouden, en mee doen met digitale fotowedstrijden. Naast dit weblog 't Groentje dat ik al een paar jaar bijhoud, schrijf ik regelmatig een bijdrage voor de Groei & Bloei website. De nieuwste stukjes gaan altijd eerst in 't Groentje, maar als je beide weblogs leest zul je zien dat ik vaak wel de foto's hergebruik voor de G&B website, meestal met een nieuwe tekst, maar heel soms zul je een stukje tekst herkennen.

Ik stuur meestal ook een foto in voor de maandfotowedstrijd. En mede dankzij stemmen van lezers van dit weblog 't Groentje heb ik de wedstrijd in de maand augustus gewonnen! Een foto van een zweefvliegje hangend onder de hemelsblauwe bloem van komkommerkruid.
Zie http://www.groei.nl/ en klik dan in het vakje midden boven (hommel op zonnehoed) op 'foto van de maand'.

De prijs moet ik nog ontvangen maar het is een boek:



Dank voor het stemmen en tzt volgt ongetwijfeld nog wel een stukje over het boek.

Tomatenkikker

Er bestaan boomkikkers die in bomen wonen, maar wist je dat er ook tomatenkikkers bestaan. In ieder geval EEn exemplaar, want die woont bij ons op de veranda in de tomatenplanten. We hebben een 6tal tomaten planten in grote potten op de veranda staan. Zo staan ze wat beschut mocht het hard regenen. Tomatenplanten zijn echt 'watjes' die bij regen of kou last van allerlei ziekten of schimmels krijgen. Maar op deze beschutte plek is het ook een paradijs voor vliegjes en mugjes. En daar houdt onze tomaten kikker wel van! Al weken lang woont ie in de tomaten planten. En houdt daar de boel behoorlijk goed schoon van insecten. Er moet genoeg te vinden zijn, want in de paar weken dat ik hem daar zie zitten is ie van 3 cm groot gegroeid tot 5-6 centimeter.

Foto 1: de achterkant van de kikker
Foto 2: de voorkant van de kikker

Binnenkort frambozenoogst

Het is begin september, de eerste herfstframboos heb ik al weer opgepeuzeld. En er komen er nog een heleboel aan.

In het drieluik foto's zie je de ontwikkeling van een framboos in de laatste paar weken. Van een witte 'scheerkwast', naar een kleine witte framboos, tot een sappige rode framboos.





En dan : de frambozen die het plukken overleven komen terecht in een jam. Vorig jaar frambozenbessen, dit jaar misschien frambozen-bramen....

Huuh!

Als je last hebt van arachnofobie betekent dat dat je bang bent voor spinnen. Nou heb ik daar meestal geen last van. Spinnen in huis vang ik in mijn handen, soms met een glaasje en een ansichtkaart, en zet ze buiten. Maar soms blijkt er ook in mij een instinctieve angst voor spinnen te zitten. Als een wat groot uitgevallen wolfspin plotseling door de kamer wandelt (let op, het is er weer tijd voor), of als bij het "ontspinnenwebben" van de serre met een ragebol opeens een enorme kruisspin omlaag valt of een (wederom enorme) wolfspin ineens bijna over mijn voeten wandelt.

Huuh, dan deins ik toch even terug. Het is vooral het onverwachte, het soms snelle bewegen van de achtpotigen. Met een afgevallen blaadje schuif ik beide spinnen van het terras af. Om dan, als ik bekomen ben van de initiele schrik, snel het fototoestel te pakken. En dan krijg je dit...

Foto 1: van boven
Foto 2 en 3: frontaal



En dan blijkt zo'n spin, ik denk een wolfspin, opeens zes (6!) ogen te hebben, zie foto 2 en vooral 3. En dan ook nog van die harige extra pootjes/handjes bij de mond. Bizar.
Meer spinnenfoto's op de website van Bert Messelink: www.fotobm.nl

Hazelnoten

Achter in de tuin hebben we twee hazelaars, zaailingen van een gewezen kronkelhazelaar in de voortuin van de buren. De zaailingen zijn hun kronkels kwijt, maar dat vind ik wel zo mooi. De fraaie kronkeltakken zijn in de winter wel mooi, maar als er blad aan zit is ook dat blad verfrummeld en gekreukeld. Het blad van de gewone hazelnootboom (of grote struik) ziet er veel gezonder uit. En binnenkort is het weer notentijd.

Alvast een voorproefje. Op deze foto's zijn de noten nog spierwit. Wel met een leuk groen mutsje op. Dit jaar zitten vooral eenlingnoten aan de boom. Vorig jaar ook veel drielingen en vierlingen.

hazel 2

Een hazelaar of Corylus Avellana maakt vrij veel wortelopslag: kaarsrechte scheuten die aan de wortel ontspringen. Gister heb ik die scheuten weer allemaal afgeknipt. De takken, aan de onderkant ruim een vinger dik, zijn allemaal dit jaar gegroeid. De langste scheuten bijna twee meter lang. Het hout is nog heel zacht en sappig en knalgroen onder een dun bruin bastje.

Persicaria

Toen we een paar jaar geleden een flink stuk tuin er bij kregen was dat niet een achtertuin, maar ook een voortuin. Die voortuin bestond uit een ligusterhaag aan de straatkant, een klein grasveldje, en een bedje rozenstruiken in het gelid. Dat paste niet erg bij de rest van de tuin, te recht, te formeel. Op dat moment was ik net bezig met een tuincursus (afstandsonderwijs) en een van de opdrachten was: ontwerp een (deel van een) tuin. Volop aan de slag met tekeningen, schetsen, beplantingsplan. Boeken er bij, internet ook. En nu had ik de plek om het ook in het echt uit te proberen: dat stukje voortuin wilde ik toch veranderen.

Een stukje van het ontwerp was gebaseerd op Piet Ouddolf: miscanthes sinensis 'Malepartus' en ook Persicaria amplexicaulis 'firetail'. In de voortuin heb ik al flinke bossen persicaria bistorta (adderwortel) met babyroze pluimen. Die bloeien vroeg in de zomer. Deze persicaria 'firetail' bloeit laat in de zomer, als ook allerlei siergrassen beginnen te bloeien. En de donkerrode kleur sprak me ook aan.

Ik beplante de tuin in september, en was even teleurgesteld toen de gekochte persicariaplantjes toch lichtroze bleken te gaan bloeien. Foutje van tuincentrum, je blijkt heel veel soorten persicaria amplexicaulissen te hebben en ze hadden niet de door mij gewenste donkere variant afgeleverd. Maar ze stonden nog in de potjes, ruilen was geen probleem.



En nu staat de persicaria al weer enige tijd fraai te bloeien. Aan de voet van een inmiddels wel heel fors uitgroeiende miscanthus en geflankeerd door een wolk van kleine witte astertjes.

Tandradje

Ze wonen altijd in onze tuinen. Zitten meestal onopvallend bruin te wezen, in gras of laag bij de grond. Maar als het even warm is, een graadje of 25 kun je ze ook horen. Krekels of sprinkhanen die 'krassen' of 'tjilpen'.



Deze sprinkhaan is in ieder geval een veldsprinkhaan, een vegetarische soort met korte stevige antennes. De andere soort is die van de sabelsprinkhanen, alleseters, met lange dunne antennes. Maar welke het precies is...
Ik denk de bruine sprinkhaan of ook wel Tandradje, zo genoemd naar zijn ratelende korte geluidjes. Tja op de foto is het geluid niet meer te achterhalen.
Meer leuke weetjes op de volgende website http://www.gardensafari.net/dutch/sprinkhanen.htm. Een leuke website waar ik vaak ga kijken als ik weer eens een beestje op de foto heb gezet.

Havikskruid

Hoe kan je oranje havikskruid het beste omschrijven voor iemand die het niet kent?
Een trosje warmoranje paardebloemen op een 30 cm hoge harige lange stengel.

Groot verschil tussen havikskruid en paardebloemen is de vorm van de wortel. Waar een paardebloem een diep wortelende penwortel heeft, heeft het havikskruid een kluitje wortels van een paar centimeter. Als je paardebloem een klein stukje wortel laat zitten groeit de plant weer opnieuw op. Havikskruid heeft een andere truc. Die maakt lange roodachtige uitlopers net onder/net boven de grond en maakt een paar centimeter verderop weer een nieuw plantje. En nog een. En nog een. Als je havikskruid ongemoeid laat wordt het een aardige bodembedekker. Bloeit vroeg in de zomer : een bloemhoofdje vol oranje bloemen, die om en om bloeien. En daarna - net als paardebloemen- de zaden met pluisjes in de wind laat wegwaaien. Op zoek naar een stukje kale grond.

Na de bloei kan de plant last van meeldauw krijgen, dan trek ik alle uitgebloeide stengels weg. Alleen de groene bladrozetjes blijven dan over. En nu, helft augustus, is er een tweede stortvloed van bloemen. Prachtig warm oranje in de verdwaalde zonnestralen.

Op de tweede foto de pluisjes, een paar staan net op het punt te vertrekken.



Augustus 2008: atalanta

Onze grootste dagvlinder.
Zwart rood en wit.
En een tikje lichtblauw.
De Atalanta.



In de uitvergroting blijkt dat de atalanta een grote wipneus heeft, een enorm lange tong, bruingevlekte ogen en zwart-wit gestreepte voelsprieten.


Last van omvallende pepers?

Begin dit jaar heb ik hele verzameling pepers gezaaid. Via de website van Diana had ik verschillende soorten zaad aangeschaft.
En het zaad is goed opgekomen ik heb nu 4-5 potten per soort peper.
En de planten hebben gebloeid.
En de pepers zijn gegroeid.
En ze beginnen flink te kleuren.
Peper Centennial Rainbow
Peper Numex Big Jim
Peper Trifetti
Peper Fresno
Peper Kerinting




Maar, de planten zijn wat topzwaar geworden door de vele pepers in de 'kroon' van de plant. En als ze dan een beetje dorstig zijn hebben ze een ernstige neiging tot scheefzakken.

Ik mailde Diana met de vraag of bij haar de pepers ook omvalneiging hebben. Antwoord: de grotere soorten (tot 1.50 m) staan in de volle grond in de kas en hebben soms wel drie stokken om ze te steunen. De kleinere soorten tot een cm of 50 kunnen ook in een pot. Een pot van 10 liter is groot genoeg.

OOPS....
Bij mij staan de pepers in een armetierige pot van ongeveer 1 liter...... Zou dat het zijn? Volgend jaar dus grotere potten gebruiken (dan hoef ik ze ook niet dagelijks water te geven) en voor dit jaar: doorgaan met steunen van de planten (ik gebruik chinese eetstokjes).

Klaver

Vorig jaar aardig gebloeid, eerst binnen, later buiten.
De klaverbolletjes die we van een grote supermarkt kregen.
Binnen werden ze wat slungelig, dus ik zette ze in de tuin.
En een paar van de klavers blijken de winter overleefd te hebben.
Ze bloeien er lustig op los.




Op foto 1 en uitvergroot op foto 4: een berkenfliedertje.
Zo 'levensecht' dat ik hem van mijn beeldscherm probeerde af te vegen...

Minder gevaarlijk dan een aalscholver

Een paar weken geleden schreef ik een stukje over mijn avontuur met een aalscholver. Zie AALSCHOLVER-AVONTUUR . (Bij het navertellen werd de vogel in het verhaal steeds groter, het werd een albatros).

Dit weekend een wat kleiner avontuur, met een kleiner vogel.

Zaterdag zat ik op het bruggetje van onze vijver. In de beukenhaag steeds gescharrel van merels, met regelmatig alarmroepen. Tegen het eind van de middag zag ik een gespikkelde bruine vogel (ik dacht eerst lijster, maar bleek mereljong) op het tuinpad zitten.

Net buiten mijn beeld vanaf de brug staat een picknicktafel waar rond etenstijd altijd wel een van de buurpoezen ligt. Op een meter of twee van waar het mereljong zat. Luid te tsjiepen. Dus ik liep naar de vogel toe om hem weg te jagen, richting boom of struik.

Vliegt de vogel door de openstaande deur de fietsenschuur in.... Buurpoes 'zalm' komt van de picknicktafel af om het gefladder eens van dichtbij te bekijken.

Dus deur dicht: nu is het tussen mij en de merel. Proberen te vangen, tussen de fietsen door in het halfdonker. Gelukt toen de merel in een grote emmer terecht kwam.



Met vogel in de handen naar Eddy, die op het terras zat. Deze keer wel tijd om een foto te maken. Het mereljong is een stuk minder vervaarlijk dan de albatros (herstel, aalscholver).

Braam

Nooit gezaaid, maar vaak wel in de tuin aanwezig.
Met 'dank' aan de vogels.
Voor het verspreiden van de zaden.

Vooral in de wat wildere tuin, volle tuin, waar je soms maar eens in de paar maanden in de buurt komt. Dan kan er ineens al weer een forse uitloper van een braam te voorschijn komen.

Bij ons in de tuin kwam in een dicht struikgewas ineens een 3 meter lange braamrank tevoorschijn, hangend boven de vijver. Hij viel pas op toen begin augustus een grote tros rode vruchten zichtbaar werd: het bleken rode, nog onrijpe bramen te zijn. Het oogsten was wat lastig boven de vijver maar de bramen waren heerlijk. En na de bloei -zo goed en zo kwaad als het ging in het dichte struikgewas- de braam kort boven de grond afgeknipt. En dat doe ik elk jaar opnieuw, na het plukken van de vruchten aan de nieuwe rank. Want echt kwijt raken, dat lukt niet makkelijk als het wortelgestel al zo groot is en tussen allerlei struiken en heester in zit. Dit jaar is de langste uitloper in de appelboom geklommen.

Afgelopen weekend de eerste portie geplukt. En volgende week de rest (afhankelijk van de merels).

FOTO 1: 2 augustus, wit, roze richting rood
FOTO 2/3: rood tot zwart



Peen

De eerste keer dat ik bewust de uitgebloeide schermbloem van een wilde peen zag was een jaar of 7 geleden. Ik stond op de bus te wachten bij een bushalte in het buitengebied van Deventer. Er naast waren bloemrijke bermen, het was ongeveer augustus en ik nam een tot een bol opgekrulde bloeiwijze mee naar huis. Thuis , met plantenboek op schoot, kwam ik er pas achter dat het wilde peen was. En dat het een heel algemene wilde plant is, zowel in Nederland als andere Europese landen.

Bij kneuzing van het blad ruik je de typische worteltjes geur. Alleen is de penwortel van de wilde peen wit, en niet oranje. Ik heb een jaar of 6 geleden wilde peen in de tuin gezaaid, ging eerst wat lastig, op de plekken waar ik hem zaaide ging het niet zo goed. Maar nu de plant eenmaal is aangeslagen zorgt ie zelf wel voor gunstige plekjes. Elk jaar ergens anders. De zaadjes hebben een prima manier gevonden om op een goede plek terecht te komen. Zie de derde foto: genoeg haakjes om in vacht van beest of trui van mens mee te liften. De plant is tweejarig, eerste jaar rozet van kantachtig fijn blad, tweede jaar stevige, later vertakkende bloemstengel.

FOTO's:
1. wilde peen in volle bloei, juli
2. uitgebloeide bloeiwijze, krult zich steeds meer op tot een bol
3. close up van de zaadjes



Latijnse naam: Daucus Carota.
De zaadbol op foto 2 is geliefd als schuilplaats voor allerlei insecten.
De meest opvallende is de pyjamawants: zie Pyjamawants die ik 1 jaar gezien heb.

Soldaatjes

Oranjebruine langwerpige kevertjes.

Vaak in tweetallen, of nog meer.
In de pluimen van vroeg bloeiende siergrassen zoals calamagrostis.
Maar ook uitgebreid in touw op de brede bloemschermen van de wilde peen in juli.

Op deze schermbloemigen zitten ze niet alleen om een slokje nectar te nemen, maar juist om andere insecten die op de bloemen af komen te vangen. Het zijn echte rovers. De volwassen exemplaren van de kevers zie je maar een paar weken (juli, soms augustus).
De larven leven op de grond, in gras, en zijn daar roofdieren die zich te goed doen aan allerlei op de grond levende insectenlarven en slakken !


FOTO's
1: paar soldaatjes op wilde peen schermbloem juli 2008
2. paar soldaatjes op calamagrostis 'overdam'



Soldaatjes-weetjes
- andere namen: kleine rode weekschildkever, of rode weekschild
- latijnse naam: Rhagonycha fulva
- heeft zachte dekschilden, lange gesegmenteerde antennes
- verschillende soorten, soldaatje heeft donkere uiteinden van de dekschilden
- leeft op graslanden en open landschappen
- gedurende paar weken in juli in grote aantallen te zien, vaak parend

Jam met appel en noten

De komende periode wordt het veel appels eten. Beide appelbomen hangen barstensvol met appels. De elstars zijn al prima te eten. Vorige week de eerste appeltaart uit het appeltaartenplakboek. Daarin verzamel ik appeltaartrecepten, dus voor wie nog een bijzonder lekker recept heeft.... ik houd me aanbevolen.

Foto: deze Jonathan is in de jam verdwenen, samen met 8 Elstars.



En dit weekend een jam met appel en noten (en rozijnen geweekt in rum) gemaakt. De potjes staan af te koelen. Het recept heb ik van de website van Diana.
Zie Diana's mooie moestuin | Over zaaien, planten, oogsten en vooral genieten (en dan een eindje omlaag scrollen). Daar heeft zij verschillende chutney- en inmaakrecepten staan.

Poes op het strand

In het ondiepe stuk van de vijver hebben we een zandstrandje.
Een heerlijke koele plek voor overbuurpoes 'de zalm'.
Erg fotogeniek zo'n oranjewitte poes in het groen.
En steeds dichterbij.
Inzoomend op de bloeiwijzen van de zwaardrus en de wenkbrauwen van 'de zalm'.



Schorpioenvlieg

Op fotojacht in de tuin. Achter in de achtertuin ben ik bezig een 'tunnel' te laten groeien over een dwarspaadje. Een tunnel van hazelnoten: links en rechts van het pad een flinke hazelaar. Alle takken tot ongeveer 1.80 die over het pad groeien gaan er af, maar daarboven wil ik ze in elkaar laten groeien. De tunnel heeft nog geen dak, maar met de hazelaars zo vol in het blad geeft het al een flink 'groene gang' gevoel. Gefilterd groen licht en een mooie koele plek voor allerlei schaduwbeestjes. Zoals deze vreemde vlieg met een hele lange snuit.

Ik vond olifantvlieg of slurfvlieg wel toepasselijk, vanwege de lange snuit.
Maar het blijkt een schorpioenvlieg te zijn.
Zo genoemd vanwege het omhooggekrulde tangvormige uiteinde van het mannetje.



Ik had hem nog niet eerder bewust gezien. En kort na het maken van de foto zag ik er nog een. Vastgeplakt in de verse verflaag van onze net geschilderde donkerrode kozijnen.

Bolletjesvaren

Vorig jaar kreeg ik van tuinvrienden een stukje van een bolletjesvaren mee, onoclea sensibilis. Het was laat in het jaar en de varen was al aan het afsterven, dus er was niet zoveel te zien. Het voorjaar van 2008 begon mooi, vers groen blad met gegolfde randen. Maar in de warme april maand verschrompelde de varen weer. Het was zo warm en droog en ik had de varen aan de voet van allerlei bomen gezet.... Bij het zoeken van informatie, zie bv wikipedia, las ik dat de plant vorstgevoelig is, voornamelijk de niet-vruchtbare bladeren. Die kunnen dus ook door de late vorst (zelfs na de ijsheiligen) zijn verdwenen, net als allerlei hortensiabloemknoppen...

Afgelopen week liep ik langs doe plek en zag tot mijn verrassing opnieuw verse bladeren.



Onoclea-weetjes
- komt uit oost azie en noord-amerika in moerassen, laagveen en vochtige bossen
- de enige soort in het geslacht onoclea
- heeft zich in europa verspreid en wordt sinds een paar jaar in NL en Belgie in het wild gevonden
- houdt van vochtige, matig voedselrijk tot voedselrijke, zure grond
- onoclea heeft 2 soorten bladeren, fertiele en niet-fertiele; de eerste blijven 's winters over en laten volgende lente hun sporen los
- de naam sensibilis komt waarschijnlijk van vorstgevoeiligheid, bij de eerste vorst verdwijnen de niet-vruchtbare bladeren
- op een plek waar onoclea zich thuis voelt kan ie gaan woekeren en andere planten verdringen

Rode ogen

Wat doe je normaal met een vlieg? Je jaagt hem weg, stuurt de poes er op af, of mept hem met een krant.
Maar als je in de tuin rondloopt met een nog nieuw fototoestel met macro-optie, op jacht naar kleine dingen om groot af te beelden...
Dan is zo'n vlieg opeens een prachtig fotomodel.



Nou ja, mooi is ie niet, tenminste niet de haakjes en stekels aan de poten.
En bij het inzoemen zie ik allerlei onduidelijke uitsteeksel en onderdelen.
Maar die rode ogen, dat heeft toch wel wat.
De vlieg loopt over de nog net niet geopende bloempjes van een wit-bloeiende vlinderstruik.

Het is blijkbaar 'vliegentijd'. Of vliegen-fotografie-tijd.
Onderstaande foto is gemaakt door Marco op 16 augustus.
Deze vlieg zit te sabbelen op een schermbloem.

Translucent

Mooi Engels woord: translucent, licht doorlatend, doorschijnend.
Dat past mooi bij de enorme vracht glimmend rode bessen aan onze kamperfoelie.

Vanaf de bank in de woonkamer kijk ik uit op de 'kamperfoelieboom' . Het is een aangewaaide es die dient als steun voor een grote bol met kamperfoelie. Deze combinatie hebben we al een jaar of 8. De es heeft een wat ondankbare taak: de stam is centimeters diep ingesnoerd door de kamperfoelie die er om heen slingert. En als de es een takje vrijmaakt uit de beklemmende omhelzing van de kamperfoelie en een groeispurt maakt, dan kom ik langs met de snoeischaar.
Alles wat buiten of boven de kamperfoeliebol uitkomt wordt afgeknipt.
Eerder dit jaar een wolk van bloemen (en bloemengeur), nu is de struik bespikkeld met de doorschijnende rode bessen.
Bijna om op te eten, zo lekker zien ze er uit.
En als na een regenbuitje de zon er door heen schijnt....
Adembenemend.



Terwijl ik dit schrijf (vanaf de bank) zie ik dat de bovenkant van de kamperfoeliebol een lading nieuwe bloemen aan het ontstaan is. De volgende lichting.
Zie voor bloemenfoto's ook: Hemelse geur.

Verstekeling: Houttuynia Cordata

Twee jaar geleden kreeg ik van een lid van onze tuinclub flinke hompen van een Campanula 'Loddon Anna' om te verkopen op de tuinmarkt. Het weekend voor de tuinmarkt was het erg nat en in de stromende regen werden de hompen ter plekke uitgespit. De onverkochte exemplaren gingen weer mee naar huis en kregen een plekje in de tuin. Maar in de hompen van 2006 bleken allerlei verstekelingen te zitten, stukjes van vaste planten, die mee kwamen met de campanula's.

Een van de verstekelingen is Houttuynia Cordata, ook wel kameleonplant genoemd. Een vaste plant voor volle zon of halfschaduw en wat vochtige grond. Met voldoende zon krijgen de stevige bladeren bizarre kleuren: groen, wit en knalrood. De bloemen zijn eenvoudig, een groot hart en vier simpele witte bladeren.
De geur van de bladeren is bijzonder, bijna alle tuinbezoekers zijn verrast als ze met hun vingers langs de bladeren strijken en dan aan de vingers ruiken: sinaasappelgeur! Echt waar. Heel sterk.





De plant wordt zo'n 30-40 cm hoog, en breed....
Zo breed als er plek is. De houttuynia is een enorme woekeraar in voedselrijke grond. Maakt onder de grond lange uitlopers en komt dan een stuk verderop weer boven de grond komt. Dus absoluut geen plant voor borders met tere bloemen! Misschien in een kuip planten?

Tuinuitzicht in augustus

Overzichtsfoto van een stukje van onze achtertuin begin augustus. Vanaf het grasveld, over het verhoogde bed tegen een stapelmuurtje. En op de achtergrond de meidoornhaag naar de buren. De kleine foto's geven een paar details. Kun je ze terug vinden op de grote foto?







Details:
Teunisbloem
Roze Phlox
Buxusbol (erachter artemisia)
Stipa tenuissima

Bloemengezichtje

In kinderboeken of strips zie je vaak dat getekende bloemen een gezichtje hebben.
Maar er zijn ook in het echt bloemen die een gezicht hebben.
Kijk maar eens naar deze bougainvillea bloem.
Twee felwit opgemaakte ogen en een getuit mondje.
De bougainvillea is inheems rond in Griekenland en Italie.
In Nederland prima te houden als kuipplant.

Bij ons overwintert ie in de serre, daar wordt het vrij koud en ook deze winter zijn alle blaadjes afgevallen. Ziet er dan even heel sneu uit, maar nu merk je er niets meer van. De plant staat op de veranda: een wolk groen met daaroverheen een deken van magenta bloemen, magenta gezichtjes.

Ik schrijf dit stukje om kwart over 9 's avonds, zittend in de serre. De kuipplant staat buiten op twee meter afstand. Het begint al een beetje donker te worden, maar de witte ogen van de 'bloemengezichtjes' vallen nu juist erg op.



Elke "bloem" heeft binnen de paarse schijnbloem drie echte bloempjes, dat zijn die witte 'ogen'. Deze bloeien niet allemaal tegelijk, dus sommige gezichtjes hebben 1 oog, andere 2 ogen en sommige 3 ogen....

Stilleven met pruim

Het ziet er uit als een schilderij van de Groningse schilder Henk Helmantel.
Maar het is een foto van de pruim.
Dit jaar was de gehele oogst van onze reine victoria pruimenboom zegge en schrijve 1 pruim.
Een week geleden hingen er twee pruimen, maar de helft van de oogst is door gevogelte van de boom gehaald en over de restanten hebben de slakken zich ontfermd.
Dus een (1) pruim dit jaar.

Aanvankelijk dacht ik dat ik de boom veel te rigoreus gesnoeid had in de nazomer 2007. Toen waren 8-10 cm dikke takken gebroken onder het gewicht van de pruimenvracht en een forse regenbui op de bladeren. Dit voorjaar vrijwel geen bloesem, en dus weinig pruimen. Later hoorde ik van andere tuiniers dat ook daar (zonder snoei) de pruimenoogst dit jaar zeer mager was. Laten we het daar op houden.

Ik heb de pruim in de buurt van de perziken, bijna zelfde kleur, gelegd, dan voelt ie niet zo alleen.





HENK HELMANTEL, schilder van stillevens en kerkinterieurs

Voor veel pruimen: zie Ook een pruimpje? en Afgebroken

Marco 's zijdebijtje

Met grote regelmaat (soms meerdere keren per week! krijg ik fraaie macrofoto's toegestuurd door Marco. Gemaakt in de tuin van het hofje waar hij woont, of tijdens een duinwandeling, of in de Hortus.

Deze keer zo'n Hortus foto.



De foto is gemaakt op 6 augustus 2008 in de Leidse Hortus Botanicus. Op het geel bloeiende boerenwormkruid vlogen erg snelle kleine zwart-grijze bijtjes. Het waren zijdebijtjes (Colletes), en Marco vermoedt dat het duinzijdebijtjes (Colletes fodiens) zijn. Op de foto zie je een exemplaar dat lang genoeg stilzat om een haarscherp beeld te geven. Lekker veel stuifmeel op de achterpootjes. Duinzijdebijtjes schijnen dol te zijn op gele buisbloemen. Voila, gevonden.

Meer Marco: zie Marco's lavendelbeestjes.

Van drie kanten

De vlinderstruiken staan in volle bloei en de vlinders genieten weer. Afgelopen week waren dat bij ons vooral dagpauwogen. Vanuit zijn werkkamer kijkt Eddy uit op een grote buddleija en hij zag maximaal 7 dagpauwogen fladderen. Ikzelf heb er maximaal 4 tegelijk geteld. De foto's van meer dan 1 tegelijk zijn niet zo bijzonder, maar een exemplaar van dichtbij.....

Foto's
1. van boven
2. van voren
3. van opzij, met uitgerolde tong.




En nog wat foto's van vorige zomer: Oktober 2007: dagpauwoog

Bollen drogen

In de schuur staan her en der bollen te drogen.

Die heb ik van de winter in potten gehad, hebben in het voorjaar gebloeid, en het loof is nu helemaal ingedroogd. Bollen schoongemaakt (gepeld) en afgestorven wortelrestjes verwijderd. Nu liggen ze nog even te drogen, en binnen krit zal ik ze opruimen, in papieren zak bewaren, en eind herfst weer in potten zetten.

Op de middelste foto bollen van twee soorten tulpen, zijn dit jaar begonnen te bloeien, hebben een enorme oplawapper gehad van de zeer warme periode in april, en zijn toen snel 'ingestort'. De relatief grote bollen zijn vrijwel allemaal uit elkaar gevallen in ongeveer 3 kleiner bollen. Op zich mooie bolletjes, maar ik ben bang dat ze komend jaar (jaren?) geen bloemen zullen geven. Op de andere twee foto's respectievelijk blauwe druifjes (links) en blauwe boshyacinth bollen (rechts, soms vreemd gevormd). Deze doen het altijd en vermeerderen zich erg makkelijk! Vooral de druifjes doen het goed in pot. De blauwe boshyacint groeit vaak te snel in een pot (vooral het blad) en valt dan snel om van slapte. De boshyacinthen in de volle grond doen het bij ons beter (zijn lager, compacter en bloeien ook later).

Coloradokever

Ik had deze kever nog nooit eerder life gezien, maar wist meteen wat het was: de coloradokever. Vleugelschildjes geel met zwart gestreept, kop- en schouderstuk oranjerood met zwarte tekening. De kever is wel kleiner dan ik gedacht had, ca. 1 cm groot. Ik dacht dat ie wel 2 cm was. De kever liep op het gras, niet bij ons in de tuin in Haren, maar een endje verderop , de natuurcamping bij het Nivon huis in Noordlaren.

Als dit een voorbode is, dan is dat een slechte zaak voor de vele bloeiende aardappelvelden hier in de buurt....



De kever wandelt hier over het prentenboekje Eddie, over een vergeetachtig eendje. Het boekje hadden we net gekregen van een Gijsje, achternichtje van Eddy, dochter van Margriet en Arjen. Ze vond het zo leuk om Eddy een boekje te geven over een Eddie.

Coloradokever-weetjes.
Latijnse naam: Leptinotarsa decemlineata (suggereert dat ie 10 strepen heeft...)
Hoort tot de bladhaantjes
Nederland is meest noordelijke verspreidingsgebied
Veroorzaakt alleen in zeer warme jaren schade aan aardappelteelt (eet in korte tijd bladeren op)
Overwintert als larve 20-50 cm diep in de grond en gaat dood als het kouder dan -7 graden wordt (dus warmere winters, meer last van deze kevers)

Miss Willmott

Engelse dame (19e eeuwse tuinier) waar een 'geest' naar genoemd is. Miss Willmott's ghost is een sierdistel (eryngyum giganteum) die zich nogal makkelijk uitzaait. Zeker toen Miss Willmott in alle tuinen die ze bezocht stiekem wat van het zaad achterliet. En de volgende jaren kwamen in alle bezochte tuinen 'uit het niets' de sierdistels op.
De naam kan natuurlijk ook van de bleke witachtige (geest-achtige) kleur in een verder groene tuin komen....

Bij ons in de tuin staat een ander plant die naar Ms Willmott genoemd is, een potentilla, die van een afstand effen roze lijkt maar van dichtbij toch behoorlijk wat streepjes lijkt te hebben. Potentilla nepalense Miss Willmott. En aan het hartje zie je duidelijk dat het familie van de aardbei is.

Twee minuten en zes seconden

Hoeveel tijd heb je als nieuwsgierige poes nodig om de veranderingen in de schuur te onderzoeken?
Twee minuten en 6 seconden precies.
OK en dan nog 9 seconden erbij om even lekker over de grond te rollen.

Deze fotoserie van Baassie is eind juli 2008 gemaakt.
Eerder die warme zaterdagmiddag hadden we het oude doorgezakte aanrecht dat in de fietsenschuur stond gesloopt. Ervoor in de plaats een wandrek, dat al vele verhuizingen heeft doorstaan, voorzien van kleine rommelmandjes van de rommel-winkel in het dorp. Aan de zijkant nog twee planten om kleine kiemplantjes tijdelijk te kunnen parkeren (bescherming tegen slecht weer of woeste slakken). En later op de middag, terwijl ik met het fototoestel in de hand door de tuin liep, kwam Baasie uit zijn schuilplek (op warme dagen ligt ie de hele dag ergens onder een struik) en vond het nodig de nieuw ingerichte schuur te onderzoeken.


Twee minuten en 6 seconden dus, af te lezen uit de tijdstippen waarop de verschillende foto's zijn gemaakt.

Raadplaatje (4): antwoord

Van welke plant was de harige bloemknop?

Het is een ruwbladige.
Het is een eenjarige.
Hij bloeit hemelsblauw.
De insecten (hommels en zweefvliegen) zijn er dol op.
Je kunt de bloempjes eten.
Het is........



Komkommerkruid of Borage of Bernagie.
Goed geraden door Jitske.

Rozengal

In een aangewaaide wilde roos (geen egelantier) zag ik ineens een oranjerozige bal. Ik had er nog nooit een eerder 'in het echt' gezien, maar wist onmiddellijk wat het was. Een rozengal. De latijnse naam is diplolepis rosae. Synoniemen zijn onder andere mosgal, bedeguaargal (vreemde naam?) en slaapappelgal.

De mosgal wordt veroorzaakt door een galwespje (de galmaker) en komt alleen voor op wilde rozen. Het is een bol geheel bedekt met lange vertakte haarachtige uitgroeisels, groen of rood. Meestal groeien de gallen uit pas-uitgelopen bladeren en bevinden zich dan op de uiteinden van de takken. Dit worden de grootste gallen, tot een doorsnede van 5 cm. Soms groeien gallen op de bladeren, dan blijven ze veel kleiner.

Op onze foto's zie je een grote gal, zo'n 3 cm groot, en een paar kleine gallen op een blad ernaast.



Binnenin bevinden zich meerder kleine kamertjes, waarin de larven van het galwespje opgroeien. De galwesp legt in mei eitjes. Tegen het eind van de zomer verpoppen de galwespen om dan volgend voorjaar uit te komen. De gal is niet schadelijk voor de plant.

Raadplaatje (4)

Hier is er weer een.
Een close up van een plant bij ons in de tuin.
Harig.
Maar wat is het?

Antwoord kun je kwijt in het gastenboek.
Over ongeveer een week staat de oplossing in dit weblog.



Hint: dit is de bloemknop kort voor de bloei.

Verstekeling: Olifantenstaartje

Twee jaar geleden kreeg ik van een lid van onze tuinclub flinke hompen van een Campanula 'Loddon Anna' om te verkopen op de tuinmarkt. Het weekend voor de tuinmarkt was het erg nat en in de stromende regen werden de hompen ter plekke uitgespit. Ik had mijn tuinfietskar bij me, maar er kwamen iets meer hompen uit de tuin (de campanula had zich nogal uitgezaaid) dan in de fietskar paste. De heer des huizes bracht 's middags met de auto nog een voorraad modderkluiten. Het was al laat in april en de campanula's waren al flink uitgelopen. Eigenlijk was het iets te laat om ze te verplanten/ op te potten. De slappe stengels bleven zonder steun van omringende planten niet rechtop staan. Dus de meeste planten gekortwiekt. Nadeel: ze zagen er de week daarna niet erg mooi uit op de tuinmarkt....
Toch nog een deel verkocht (mooie foto ernaast wil ook wel helpen). De onverkochte exemplaren gingen weer mee naar huis en kregen een plekje in de tuin. Het was 2006, errug warme zomer, en de meeste campanula's legden het loodje. Een flinke pol doet het nog.

Maar in de hompen van 2006 bleken allerlei verstekelingen te zitten, stukjes van vaste planten, die mee kwamen met de campanula's.

Een van de verstekelingen is Lysimachia cleth(e)roides, ook wel olifantenstaartje genoemd. Een vaste plant voor volle zon of halfschaduw en wat vochtige grond. De plant wordt ongeveer 80 cm hoog en bloeit met grappige sierlijk overhangende trossen. Het blad kan in wat koudere gebieden mooi verkleuren naar oranje en gele tinten. Reserveer wel genoeg plek in je border voor deze plant, hij vormt na een paar jaar een forse kluit, wel 1.5 meter breed. Bij ons is ie nog niet zo ver. De plant bloeit van juli tot september, soms oktober. het olifantenstaartje is een wederik, maar niet zo'n woekeraar als de puntwederik of penningkruid. In meer schaduw is het blad wat blauwgroeniger van kleur dan in de volle zon.



Vlinders zoals het landkaartje en de kleine vos smullen van deze plant.

Nigella

Juffertje in 't groen.
Een grappig, ijl plantje.
Zowel de bloempjes als het bolronde zaaddoosje zijn zeer fotogeniek.
De zaaddoosjes drogen op tot bruine balletjes en kunnen kunnen lang aan de plant blijven.
En als de zaadjes binnen in de zaaddoos rijpen, worden het kleine rammelaartjes.



De zaaddozen zijn fraai in bloemschiksels, maar pluk ze niet allemaal: laat het plantje zichzelf goed uitzaaien om ook volgend jaar te kunnen genieten van dit leuke eenjarige plantje. Bij ons in de tuin zijn de bloemen meestal hel lichtblauw, soms wit. Er schijnen ook roze bloemen voor te komen.

Nigella weetjes
- geslacht van 14 soorten eenjarigen
- familie ranunculaceae
- van oorsprong in Zuid-Europa, noord afrika en zuidwest Azie
- naam in NL: juffertje-in-t-groen
- naam in het Engels: Love in the mist of Devil-in-a-bush
- In India worden de zaden gebruikt bij indigestie en tegen wormen en winderigheid.
Gedroogde zaaddozen zouden verlies aan reukvermogen verminderen
En de zaaddozen worden ook gebruik als insectenwerend middel (zoiets als motteballen).
Ook zouden de zaden goed te gebruiken tegen verkoudheid (al weet ik niet wat je er mee moet doen).

Juli 2008: judaspenning

Een regenachtige dag in juli. Tussen de buien door even naar buiten voor een tuinrondje. Fototoestel in de hand. De zaadschijfjes van de judaspenningen verliezen hun groene kleur en beginnen zilverachtig te worden. Maar als de penningen nat zijn, dan worden ze bijna doorzichtig. En als je goed kijkt zie je dat er water tussen de twee vliesjes in zit.



Het krulletje onder aan de penning links is het bewijs dat slakken langs zijn geweest. Alle blaadjes zijn inmiddels opgepeuzeld, en soms worden ook de penningen opgegeten.

Taksterfte Buxus

Langs een tuinpaadje hebben we een 'rups' van buxusbolletjes staan. Die op de hoek had eerder dit jaar nogal te lijden van katten. De buurpoezen en onze eigen katten gebruikten deze als markeerplek. En het eerste struikje werd gelig en toen bruinig en blaadjes stierven af. Maar het werd verdacht toen een struikje midden in de rups (en aan een kant waar de poezen niet makkelijk bij kunnen) dezelfde verschijnselen begon te vertonen.

Hmmm. Ik had op de BBC wel eens van een ziekte bij buxus gehoord: "Box Blight" . Dat heeft in het Nederlands dus taksterfte en wordt veroorzaakt door een schimmel. Eigenlijk zijn er twee soorten schimmels, de ene heet Volutella buxi, de ander -die pas sinds een paar jaar optreedt en zich steeds verder verspreidt- heet cylindrocladium buxicola. Zie bv. http://www.buxushof.nl/Buxusziektes28.pdf

Een snelle toets om na te gaan welke schimmel het is: doe een paar afgesnoeide/aangetaste in een plastic zak, wat vochtig. Na een dag of 2-3 op kamertemperatuur kijken: als er zich kleine bleekroze bolletjes op de onderkant van bladeren hebben gevormd is het de volutella.
Zie foto 4 --> roze balletjes....

Op geinfecteerde takken kunnen de blaadjes dichter bij elkaar aan de takjes zitten, en er treedt verkleuring en uiteindelijk bladval op.




Tja: en er is niet veel aan te doen.
Spuiten met een of ander spul dat in NL verboden is.
In Belgie wel toegestaan.
Ik wil absoluut niet spuiten, wat kan ik dan doen?

Aangetaste delen verwijderen en alle afgeknipte blaadjes verwijderen (niet op composthoop! In de container!).
En zorgen dat de plek waar de struik staat voldoende 'doorluchtig' is.
Zodat de wind de blaadjes in vochtige perioden snel kan drogen.
En snoeigereedschap ontsmetten.

Vooral snoeivormen van buxus zijn erg gevoelig voor deze schimmels. Dus ook onze 'rups'. De schimmelsporen kunnen lang overleven en na snoei via de vele wondjes de plant binnendringen. ......

Raadplaatje (3): antwoord

Twee weken geleden een close up foto van een plant in onze tuin.

Mail van BOB: Wat is het nou?.
Bob heeft iets in de tuin dat er op lijkt maar wit bloeit.
Nou ben ik benieuwd wat de plant van Bob is.

Maar onze plant: op de foto via de link Raadplaatje zie je namelijk helemaal niet de bloem....
maar de vruchten, de bessen in wording van......



Jawel: kamperfoelie.

Poepboek (2): de moeilijkste drol ooit

Ik heb al eerder over het Poepboek geschreven: zie Poepboek .

Laatst vond ik een drol op het bruggetje van onze vijver. En ik stuurde onderstaande bericht in naar de makers van het Poepboek. Inmiddels staat mijn foto met een reactie op de website: Poepboek, drukwerk van Europese dieren

Ze zeiden: Dit is verreweg de moeilijkste drol die ze ooit hebben gezien.



Of is het geen drol?
Hieronder ook nog even de volledige tekst.

Hoi

Op het bruggetje over onze vijver vond ik het laatste weekend van juni deze verse drol. Het leek wel een soort pasta, duidelijk vers. De volgende dag was de drol ingedroogd tot een dun donker streepje. NB. Ik heb de foto op groot formaat gelaten zodat jullie kunnen inzoomen.
Ik dacht aan een egeldrol, de egel-mevrouw loopt sinds een week weer opzichtig snuivend haar ronde door onze tuin.
Maar de foto's in jullie boek geven een veel donkerder drol en met opvallende schildjes e.d.
Of zou dit een fruitetende egel zijn of alleen slakken?

Groet Tineke van der Meij

---------
Hoi Tineke,
dit is verreweg de moeilijkste drol die we ooit hebben gezien. Ik heb er verschillende experts voor ingeschakeld en de literatuur er nog eens op nagezocht. Egelpoep is het in ieder geval niet. Omdat het zo snel ingedroogd is is het zeer waarschijnlijk helemaal geen drol. Waarschijnlijk is het de taaie huid van een naaktslak die weer is uitgespuwd door een vogel (of egel?). In een boekje over diersporen van een collega vond ik een foto van zo'n naaktslakvel die hier erg op lijkt. Een andere collega dacht er de strepen van de naaktslak nog in te zien. Bedankt voor deze bijzondere foto,
groet, Erik

Zwaardrus

Egelskop leek me wel een passende naam. Die naam had ik wel eens gehoord en als een plant er op lijkt...
Maar nee. Egelskop ziet er heel anders uit.
Maar wat is dan de naam van dit biesachtige vijverplantje met stekelige balletjes als bloeiwijze?



Zoeken op: "vijver" en "rus" leverde al snel resultaat: de zwaardrus of juncus ensifolius.
Het blad is zwaardvormig, een beetje als van een iris of gele lis, maar een stuk kleiner. In de zanderige bodem van onze vijver kruipt de zwaardrus in een rechte lijn vooruit.

AALSCHOLVER-AVONTUUR

"Wat heb ik nou aan mijn schutting hangen?", als variant op "Wat heb ik nou aan mijn fiets hangen?".
In mijn geval was het de schutting van de buurman en hing er een Aalscholver aan.

Om bij het begin te beginnen.
Ik liep de tuin in en zag een van onze poezen in super snelle sluipgang naar achter in de tuin rennen en toen linksaf naar de tuin van de buren. Da's altijd verdacht. Dan gaat ie op weg naar een vogel of ander beest. Ik ging er achter aan, hoorde poezenbelletje rinkelen in buurmans tuin, en zag iets groot en zwarts. En vleugelgeklap. (Poes is ook zwart, voor het gemak).

In de tuin van de buren, geheel omsloten door bomen, heg, andere heg, garage, huis, fladderde een aalscholver rond!
Deze vogel kan niet steil opstijgen, heeft een vrij lange landingsbaan/opstijgbaan nodig.
En die was er niet in buurmans omsloten tuin!

Ik dook onder de heg door om te proberen de vogel te vangen.
Flop, tegen de garage.
Omdraaien.
Floep, daar hing ie in een donker stukje van de tuin aan de schutting, op ooghoogte voor mij, hangend aan zijn snavel, vleugels gespreid.
Op een halve meter afstand en een halve meter hoger zat onze poes op het schuurdakje geinteresseerd toe te kijken.

Voor ik wist wat ik deed greep ik de vogel van achter vast.
Tja.
En toen liet ie zijn snavel los en hapte van schrik naar mij.
Een mooie schram loopt nu over mijn wang.
Oeps.
Vogel met armen gestrekt voor me houden.
Maar de aalscholver was niet voor een gat te vangen.
En parkeerde zijn vlijmscherpe snavel (met haakvormig puntje) een paar keer in mijn onderarm.
Van schrik liet ik hem bijna los.
Pik, pik, deed ie.
En met een zwier stopte ik de grote vogel onder mijn ene arm en met mijn andere hand greep ik zijn grote snavel vast:
zo die was mooi onschadelijk gemaakt.

Maar ja, wat toen: beide handen bezet.
Naar huis gewandeld (ik zat bij immers bij de buren, die niet thuis zijn) en door het raam geroepen:
poezenmandje! POEZENMANDJE!!!!!!

Na wat verwarring (Eddy dacht dat ik een eend had) kwam Eddy snel met poezenmandje aan. Met de nodige moeite kregen we de tegenstribbelende vogel in het mandje. Zo'n mooi plastic geval met aan een kant een deurtje. De vogel kon zich niet omdraaien dus met relatief weinig schade aan handen kregen we het deurtje dicht. Poes zat er bij en keek er naar. Mighty interesting, allemaal.

Pfff, op dat moment even diep ademhalen. De hele actie had ik in een soort reflex uitgevoerd (Welke gek pakt nou een aalscholver beet?). Nog wat nahijgend van de schrik, schrammen onder de kraan afgespoeld. Handoek over poezenmandje, mandje achterop de fiets, naar dichtsbijzijnde behoorlijke sloot een straat verderop. Daar voorzichtig poezenmandje open. Aalscholver in no time uit het mandje en pardoes in het water. Ik hield mijn adem in: hij zou toch niet zinken, of slagzij maken? Maar nee. Vogel dobbert even, schud wat met vleugels, neemt een flinke slok water en stijgt dan langzaam op: in de lengte van de sloot, langzaam stijgend over de straat, verder met een grote boog steeds hoger stijgend over het nieuwe transferium en de hoge bomen heen. Over de snelweg heen richting Noord Willemskanaal.

Met opluchting zag ik hem gezond en wel wegvliegen.
Terwijl ik nog wat na-trilde van de schrik . En na een paar dagen rondlopen met wat opvallende schrammen, zijn die nu ook weer bijna weg.

Tijd voor een eigen foto was er niet, daarom maar wat van internet.



Een paar hele mooie foto's op : raymsfotosite.web-log.nl: Vogel Foto`s, zoek op het woord aalscholver op deze site.
Dan krijg je wel ontzag voor die snavel!

Kanariegras

Geinig grasje, vorig jaar ontdekt onder de vuurdoorn voor het huis. Korte, stevige aartjes, met groen-wit gestreepte "schubben" .
Zat maar een aartje aan, waarvan ik zaad heb verzameld. Dit jaar in potje gezaaid en er kwamen allemaal groene sprietjes boven.
En inmiddels groeit uit het potje een flinke bos gras met 10-15 aartjes, en zo'n 50 cm hoog.
Leuk: meer oogsten en volgend jaar nog meer zaaien!



In een internet zaden gids zag ik de volgende omschrijving. Duur is het in ieder geval niet!

KANARIEGRAS
675200 PHALARIS canariensis
(Eng: Canarygrass)
De absolute topper als voeding voor zangvogels, ze zijn er dol op om de zaden zelf uit de halmpjes te pikken. Onrijp gesneden is dit sierlijke grasje beeldschoon als snijbloem, ook voor droogboeketten. Een klein veldje met kanariegras wuift sierlijk en maakt (tegen de rijping) een typerend knisperig geluid. Hoogte 1m, als snijgroen goed in 2 maanden, zaad rijp in ruim 3 maanden.
Inhoud verpakking: 100 gram voor 30 m2, Euro 2,90.

Watergentiaan

Jaren lang dacht ik dat deze plant kikkerbeet heette. Blaadjes de vorm van die van waterlelies, maar veel kleiner. Groeit in ondiep deel van de vijver (30-40 cm). later in de zomer verschijnen er donkere vlekken/streepjes aan de randen van het blad, alsof er kleine hapjes uitgenomen zijn. Vandaar dat ik er in mijn fantasie kikkerbeet van maakte. En als je denk iets te weten, dan zoek je het niet meer op.

Toen een tuinvriend op bezoek was -Wim- had hij het opeens over watergentiaan???!!!!
Hoezo watergentiaan?
Simpele google-zoek liet zien dat het inderdaad watergentiaan is.
Niks kikkerbeet: zie Whodunnit?

Lijsterbes of Merelbes?

Lijsterbes in de voortuin. Vol met tuiltjes oranje bessen. Glanzend in de regendruppels van vandaag. Maar als ik goed kijk zie ik ook al verschillende lege bessenstengeltjes. De merels hebben de lijsterbes inmiddels gevonden. En de komende dagen zal de boom stukje bij beetje worden leeggeplukt.





Door de merels. De boom heet een lijsterbes en geen merelbes. Maar, een merel is een lijsterachtige, dus dan mag het.
De merel op de foto is een jong van dit jaar. Een deel van het verenkleed is duidelijk van een juveniel (jong). En rond de nek blijkt de vogel nog vrij kaal te zijn.

(SL)AKROBATIEK

Eindelijk ook wat regen in het noorden des lands.
Donderdagmiddag 10 juli, flinke regenbui 's middags.
In de vroege avond naar buiten.
Feest voor de slakken.
Bij elke stap was het krak of squish.
Weer een platte slak.
Maar niet getreurd.
Slakken eten naast jonge planten (dat wil je NIET),
ook allerlei afgestorven plantenresten, restantje van een dode muis door de poes achtergelaten (dat wil je WEL).
En dus ook platgetrapte slak-collega's.
Kortom: echte opruimers in de tuin.



En ze kunnen de meest acrobatische toeren uithalen om aan het eind van een plantenstengel (hier een akelei) nog een lekker hapje te halen. Deze tijd van het jaar is het buitenste laagje van een akelei-bloemstengel blijkbaar erg lekker. De slakken knagen heel secuur, als glibberige dun-schillers, de buitenkant van de stengels schoon. Zo verspreiden ze ook nog wat van de zwarte, glimmende akelei-zaadjes, die aan hun slijmerige slak-voet blijft kleven.

Een stilleven van bessen

Begin juli is het volop bessenoogsttijd. En dat levert naast lekker vruchten ook smakelijke plaatjes op. Vooral de harige kruisbessen en de glimmende zwarte bessen vind ik erg fotogeniek.



Op de foto staan 5 soorten bessen
- rode aalbessen
- zwarte bessen
- rode kruisbessen
- gele kruisbessen (met haartjes)
- groene kruisbessen

Alleen de witte aalbessen die we ook in de tuin hebben ontbreken, die zijn nog niet rijp.

Tandem van witjes

Witte vlinders of witjes. Er zijn veel verschillende soorten. Grote en kleinere. Op de foto zie je een tweetal witjes, als een siamese tweeling of tandem. Het zijn kleine geaderde witjes. Latijnse naam: Pieris Napi. Letterlijk vertaald uit het Engels: groen-geaderd witje.





Als de vlinders in rust zijn zie je de donkere adertjes aan de onderkant van de dichtgeklapte vleugels. Aan de bovenkant hebben de vlinders een of twee zwarte stippen op de vleugel. Een stip is een mannetje, twee stippen is een vrouwtje. Op de grote foto is het rechterexemplaar het mannetje (ik heb ook nog een foto recht van boven gemaakt waarop dat te zien is). Op de detailfoto's zie je dat de vlinders behoorlijk pluizig zijn.

Danseresje

Een leuk halfheestertje is Hypericum Androsaemum of Sint Janskruid.
Of ook wel hertshooi.
In het voorjaar het struikje tot aan de grond afsnoeien.
En dan heb je binnen een paar maanden een frisgroen struikje met aangenaam geurend blad.
Vanaf mei: fraaie gele bloempjes met uitbundige meeldraden.
Hommels zijn er dol op.
En daarna komen er besjes.
Van geelgroen naar knalrood.
En later verkleurend naar glanzend zwart.
Het heestertje is makkelijk uit zaad op te kweken.



FOTO:
De besjes als danseresjes met rokjes van kelkbladeren.
En deels met feestelijke slingers.

Egel

Meestal rond begin juli hoor/zie ik weer voor het eerst egels in de tuin. Onder de beukenhaag die begin juni is gesnoeid ligt een laag knisperend snoeisel. En daar zitten vaak lekkere slakjes en andere beestjes onder. Ideaal voor de egel om in rond te scharrelen. En ideaal voor ons omdat we de egel dan al van verre horen schuifelen. Eerst in de vroege avond, maar afgelopen week ook overdag. Deze egel, aan het formaat (=groot) te zien een vrouwtje, hoorde ik luidruchtig kuchen. Egels hebben vaak allerlei parasieten, vlooien, teken, maar ook interne parasieten als longwormpjes. En dan wil je wel eens hoesten en proesten.







Dit exemplaar lag een minuut of tien als een balletje opgerold in de emmer. Toen ontrolde ze zich en na even rondsnuffelen en ronddraaien stapte ze rustig uit de emmer en verdween weer al scharrelend in de tuin.

Cephalarea- not-so- gigantea

Deze zacht gele bloem is van de cephalarea gigantea, ook wel reuzenscabiosa genoemd. Ik heb hem gezien met bloemstengels van 1.5 tot twee meter. Daar komt ook het zaad vandaan waar ons exemplaar is uit opgekweekt. Maar bij ons in de tuin blijft ie een stuk kleiner, vorig jaar 1 meter hoog en dit jaar slechts een centimeter of 70. Kan te maken hebben met de standplaats/ droogte. De plant groeit het liefst in de volle zon in wat vochtige grond. Als het te droog is worden de blaadjes later in de zomer lelijk. Tja en het is hier nogal droog dit jaar.

Zwarte bes

Ik ben dol op zwarte bessen (een handjevol vers van de struik, als sap of als jam). We hebben dan ook diverse struiken in de tuin staan en de eerste week van juli is een goede pluktijd. Tijdens het open tuinen weekend van 21-22 juni vertelde ik alle bezoekers met enoge trots dat de vogels van de zwarte bessen afbleven. Ik laat ze altijd van de rode (aalbessen) eten en was er van overtuigd dat ze niet van zwarte bessen houden (of de bessen niet zien).

Gister zittend op het terras, en uitkijkend over de tuin, ontdekte ik mijn fout: merels lusten wel degelijk zwarte bessen. Een merelman was geruime tijd in de weer om zich tegoed te doen aan het zwarte fruit.

Zie ook: Pluktechniek: zwarte bes

Blijkbaar vergeet ik elk jaar weer dat merels zwarte bessen lusten en valt het me elk jaar opnieuw weer op. Op zich reuze handig: elke keer weer een verrassing.

FOTO's
Als ik de bessen nog even oppoets kun je mij gespiegeld in de glanzende bes zien staan fotograferen!



Ik heb er al 2,5 kilo afgehaald en was van plan in het weekend (overmorgen) de rest te plukken. Eens kijken wat er dan nog over is.

Groene bloem

Een echt knalgroene bloem kom je niet vaak tegen.
Geelgroen heb je in alle soorten en maten: euphorbia's, vrouwenmantel.
Maar zo groen als op de foto...



Welke plant is dit? Het is (waarschijnlijk) bergbeemdkroon.
En de bloem is helemaal niet groen maar lilapaars.
Op bovenstaande foto's zie je de net uitgebloeide bloem.
De paarse lipbloempjes zijn net uitgevallen.

Raadplaatje (3)

Wat kunnen planten of bloemen er van dichtbij toch mooi uit zien.
Alleen lastig te herkennen als je alleen een detail ziet en niet de hele plant.

Wie herkent de plant op deze foto?

Komt in heel veel tuinen voor.
En nog een hint: ook in het bos.

Geef je suggestie in het gastenboek.

Japanse wijnbes

Als je dacht dat bramen stekelige ranken hebben, wat denk je dan van de Japanse Wijnbes.
De prachtig rode ranken hebben een heel assortiment aan stekels: grote stevige, bijna als de stekels van een roos, maar ook flinterdunne draadjes. En als je de stekels uitvergroot blijken ze ook verschillende vormen te hebben.





In ieder geval een plant om met dikke handschoenen aan te pakken.

Elk jaar snoei ik al het hout dat dit jaar gebloeid en vrucht gedragen heeft terug. Nieuwe takken zijn volgend jaar het mooist rood van kleur en bloeien het uitbundigst.

De bloemknoppen staan klaar in eveneens zwaar bestekelde rode knoppen. Dan volgen witte eenvoudige bloempjes en de vruchtjes (braamachtig) zijn eerst oranje, later licht rood, en als je ze nog langer laat hangen: donkerrood. Op dat moment zijn ze al zo rijp dat ze pardoes van de struik vallen.

Eindelijk: 't Groentje in de tuin! Of toch niet?

't Groentje is de naam die ik bij aanvang van dit weblog in oktober 2005 heb gekozen.
Zie 't Groentje - in en om de tuin en Terug naar de oorsprong van 't Groentje .
Maar het is ook de naam van een vlindertje. Die had ik nog nooit 'in het echt' gezien. Maar toen ik dit vlindertje in de tuin zag zitten op een aardbeienblad wist ik het meteen: dit moet wel het groentje zijn. !

Nee dus: wel groen, maar niet het groentje.

Het groentje blijkt een dagvlinder te zijn, terwijl ik aan de vorm van de vlinder op de foto (een spanner) en de vorm van de antennes zie dat het een nachtvlinder moet zijn. Nog wat doorsurfen levert op: de kleine zomervlinder (vroeger ook kleine zomermeter). Meest opvallende kenmerken: de geblokte rand van de vleugels (zie detail foto) en het lijfje waarvan bovenste helft groen is en onderste helft roodachtig.







Deze vlinder komt algemeen voor in Nederland en Belgie, overal waar bomen zijn. Maar ik had hem nog niet eerder (bewust) gezien. Dus wel een extra vlinder om op mijn lijst te zetten. En nog door blijven kijken naar het groentje.

Icoontje: kijk eens naar het nieuwe icoontje VOOR de link naar dit weblog 't Groentje boven in de menubalk van je internetbrowser. Als het goed is zie je hier ook een Groentje.

Toorts

Als ik de toorts probeer te planten op een plek die mij mooi lijkt lukt het vaak niet. Dus ik laat de verbascum nu zelf zijn gang gaan. En het blijkt dat ie voorkeur geeft aan stenige plekken. Zo staan er enkele tussen de tegels van het terras. En een staat nogal in de weg op de grindoprit. Daar lopen we nu gewoon omheen.

En de verbascum op de foto staat tussen stoeptegels op ons tuinpad in de achtertuin. Het pad is drie tegels breed. En de verbascum staat in de meest rechtse tegelrij. Kan makkelijk toch?





Deze verbascum, met zacht viltig blad is tweejarig. Het eerste jaar een rozet. Mag vooral 's winters niet te nat staan. Het tweede jaar de bloemenkaars. Tijdens het open tuinen weekend 21-22 juni had ik nog een baksteen voor en na de rozet gezet, om te voorkomen dat een bezoeker op de nog lage plant zou staan. Inmiddels is de stengel 1 meter hoog, die zie je niet meer over het hoofd.

Nieuw fototoestel!!

We hebben een nieuwe kleine digitale compactcamera.
Een Canon digital iXUS 90.
Een piepklein cameraatje, met (digitale) macro.
Onbegrensde mogelijkheden.

Gister in de tuin een heleboel proefopnamen gemaakt.
's Avonds op de computer bekeken.
Het was goed dat ik stevig zat op de bank met laptop op schoot.
Anders was ik ongetwijfeld van mijn stoel gevallen bij het zien van enkele van de fraaie opnamen.







Foto's:
Onderkant varenblad, sporenhoopjes.
Bij inzoomen zie je de witte kapjes die over de ontwikkelende sporen zitten.
Minder dan een millimeter.
En nog verder: de sporen, een fractie van een millimeter!

Zie ook de maandfoto juni 2008 en het stukje over verbascum.
Wordt vervolgd.
Er staan nog veel meer plantjes in de tuin.

Juni 2008: geranium psilostemon

Je hebt bijna een zonnebril nodig voor de felgekleurde magentabloemen. Op het eerste gezicht een gewaagde kleur voor in de tuin, maar door het pikzwarte hart blijkt de opvallende kleur uitstekend op zijn plaats. Bij ons groeit ie door de onderste blauwig groene uitlopende takjes van een struikwilgje dat ik elk jaar op ongeveer een halve meter hoogte knot. Hierdoor worden de wat slappe bloemstengels van de geranium met de steeds verder groeiende wilgetakjes mee de hoogte ingetild.




Pas op de uitvergroting zie je hoe zwart het hart is...

Aanvankelijk dacht ik dat het de (steriele) hybride 'Ann Folkard' was. De bloemen lijken er op, maar het blad schijnt meer geelgroen te zijn. Ons exemplaar is echt groen. Een van de ouders van Ann Folkard is geranium psilostemon. De naam is psilostemon betekent letterlijk "onbehaarde stamper". Als ik goed op de foto kijk zie ik onderaan toch wat haartjes...

Moestuin met kolen

Tuinfietsrondje van de tuinclub.
Deze maand twee bijzondere 'tuinen'.
De eerste bestemming was een biologisch moestuinencomplex.
Van de voorzitter van de vereniging kregen we een rondleiding door het complex.
Van keurige kolen op een rijtje tot wildernis.

De foto's zijn van een tuin waar prachtige grote kolen stonden.
Kwartet: brocoli, boerenkool, rode kool en groene kool.




NB. De tweede tuin was de Hortus Haren. Normaal is de Hortus 's avonds gesloten, maar wij konden er in en kregen een prive rondleiding door de prachtige wilde plantentuin, de Laarman tuin.

Marco's lavendelbeestjes

Marco is nog zo'n lezer van weblog 't Groentje die regelmatig een email stuurt, meestal vergezeld van een of meer fraaie (macro) foto's.
Zie eerdere bijdragen in 't Groentje en een van Marco's eigen sites: Marco Langbroek - Macro Photographs

Hier zijn weer een paar fraaie foto's: Vliegbeestjes die rond de lavendel zoemen en vliegen.







Foto's zijn gemaakt op 18, 21 en 23 juni 2008.

Wit kaasjeskruid

Bijna elk jaar op een andere plaats in de tuin. Wit kaasjeskruid.
Familie van de Malva, duidelijk te zien aan de bloemvorm en de zaaddoosjes.

Malva alcea (vijfdelig kaasjeskruid) of malva moschata (muskuskaasjeskruid). In het laatste geval zouden de bloemen licht naar muskus moeten ruiken...

CHECK: in de tuin een bloemetje geplukt en aan gesnuffeld.
"Eddy, ruik eens aan deze bloem. Ruikt het naar Muskus?"
"Hoe ruikt muskus?".
"Tja, een beetje naar beest"
" Zou kunnen"
Uitkomst van test: het zou muskuskaasjeskruid kunnen zijn...

De zachtroze versie is wel heel zoetig, maar deze witte, met een hint van roze in het hart vind ik mooi. Een kortlevende vaste plant, soms uitgroeiend tot een klein struikje met vertakkingen; op andere plekken alleen maar een enkele stengel met een trosje bloemen.

En de bloemen zijn als van de dunste fijne witte zijde die je kunt bedenken; of van zacht verfrummeld crepe-papier.




De roodachtige knoppen op de voorgrond van de onderste foto zijn niet van het kaasjeskruid, maar van de oregano die ervoor staat.

Everts salamander

Regelmatig krijg ik mail van lezers van dit weblog. Bijvoorbeeld van Evert. Deze keer met een salamander.

Hoi Tineke,

Ik was vandaag wat draadalg uit de vijver aan het scheppen en daar bleken opeens allemaal jonge salamanders in te zitten. Ik heb nog geen volwassen exemplaar gezien. Maar gezien het aantal kleintjes zal ik toch een keer een volwassen exemplaar tegen moeten komen.
Ik weet niet zeker welke salamander het is. Het meest voorkomend schijnt de kleine watersalamander te zijn. Hij is licht met donkere vlekken en roodachtige kieuwen.
Ik heb er een foto van gemaakt. Misschien weet jij wat het is.

Groeten, Evert-Jan




Ik denk dat het een kleine watersalamander is. Zie ook: Triturus Vulgaris

Open Tuin 2008

Het weekend van 21 en 22 juni 2008 organiseerde Groei & Bloei afdeling Haren/Eelde een open tuinen weekend. Leden van de tuinclub stelden hun tuinen open voor tuinenkijkers. Ook wij deden mee, op de zondag. Geen enorme aantallen mensen, maar toch altijd leuk. Een paar bekenden van de tuinclub; dorpsgenoten die een paar starten verder op woonden en met kindjes Stella (3) en Mart (0; sliep in kinderwagen) kwamen aanwandelen. Stella was onder de indruk van de kikkervisjes in de vijver en vond de kleine bosaardbeitjes erg lekker. Ze ging naar huis met een plastic zakje vol bosaardbeiplantjes voor in eigen tuin. Maar ook een echtpaar uit Nijkerk, hier in Haren op bezoek bij hun zoon. Ook zij gingen met een paar stekjes weer naar huis.



En hoe zat het met het voorspelde onweer? Na een wat benauwde en betrokken dag is het tegen de avond helemaal opengetrokken en is er weer volop zon en blauwe lucht gekomen. En de regen? Geen druppel. Hoewel het op de Veluwe behoorlijk gespookt heeft, hagelstenen zo groot als duiveneieren....

Parelgras

Van dit siergrasje kreeg ik in april een polletje van Hilja. Parelgras, of Melica Altissima 'atropurpurea'.
Atropurpurea slaat niet op de bladeren, die zijn frisgroen. Maar wel op de bloeiaren die eind lente begin, zomer te voorschijn komen: een soort auberginekleur. In totaal wordt dit gras ongeveer een meter hoog. Het is een vaste plant, dus komt elk jaar weer terug. Beste plek in volle zon (hoewel ik ook een website zag waarop stond halfschaduw).



Melica is een familie van polvormende grassen, sommige met een gevulde aar, andere met hele open aren. Het exemplaar op de foto heet in het Engels Syberian melick grass. Afkomst is o.a. Siberië.

Oranje Tipje

Het Oranje Tipje is een wit vlindertje waarvan de punten van de vleugels (van het mannetje) in de oranje inkt gedoopt lijken te zijn. Vliegt in de lente en ik heb hem eerder dit jaar regelmatig in de tuin gezien. Maar de vlinder vliegt zeer onrustig, heen en weer, op en neer, en het is me nog niet gelukt de vlinder op de foto te zetten.

Waardplanten voor de rupsen zijn o.a. pinksterbloemen en look-zonder-look.
Daar zat ik steeds in de buurt met mijn fototoestel.
Maar geen resultaat.
Als ik er zat, geen vlinder.
Als de vlinder er zat, geen Tineke of in ieder geval niet Tineke-met-fototoestel.

Maar nu is het toch gelukt.
Niet de vlinder maar de rups.
Waar?
Op een uitgebloeide pinksterbloem.

En de rups: groen, met kleine stippeltjes.
Niks Oranje.

Speckled Wood

Gespikkeld hout.
Dat is de Engelse naam voor een vlinder.
Waar denk je dan aan?
Bruinige tinten, spikkels.
In het Nederlands heet deze vlinder Bont Zandoogje.

Een wat traag vliegende dagvlinder, langs bosranden en in tuinen in de buurt van heggen (houdt van wat halfschaduw met hier en daar zonnige stukjes). Door zijn langzame vlucht niet zo moeilijk te fotograferen. Zeker niet als ie eens uitgebreid gaat zitten drinken uit de nectarrijke bloempjes van de grootbloemige cotoneaster. Neemt zijn eigen rietje mee.




Is dit een vrouwtje of mannetje?
Ze lijken op elkaar, mannetje zou wat meer afgeronde vleugels hebben.
Maar ja, lastig vergelijken als je maar een exemplaar ziet.
Mooi is ie wel.

Vliegt 2 generaties (en in warme zomers 3). Rups is groen en zit op lang gras...

Wilde flora

Ik weet niet meer naar welk plantje ik op zoek was, maar in d'een of andere zoektocht, kwam ik de digitale fotogalerij tegen van Pieter Brouwer.
Het linkje meteen in mijn 'favorieten' gezet. Regelmatig bekijk ik een serie van de fraaie foto's.

http://www.pbase.com/glazemaker/flora

En hij heeft niet alleen een wilde planten-gallerij....
Maar ook een van vlinders.
En een van libellen.
En van Nederlandse landschappen..

Ik raak niet uitgekeken.

Bosaardbei

Een leuk bodembedekkertje voor iets vochtige grond: de (kleine) bosaardbei of fragaria vesca. Houdt van wat kalkachtige grond, loofbossen en gemengde bossen of kapvlakten, maar op onze venige grond doet ie het ook prima. Momenteel (half juni) zijn de vruchten in grote aantallen rijp en op verschillende plaatsen hangt een zoete aardbeigeur in de tuin. Elke keer als ik in de buurt ben pluk ik een handvol om ze dan met 10 tegelijk op te eten. Heerlijk.
Er zijn diverse gerechten met bosaardbeitjes, maar bij ons redden ze het meestal niet tot aan de keuken... Zijn voor die tijd al opgesmikkeld.

Onze bosaardbeitjes hebben een beetje vreemde vorm. Niet de vorm van een aardbei, met een puntje aan de onderkant. Meer 'vleestomaatvormig', maar dan veel kleiner en met pitjes aan de buitenkant, breder dan hoog en rond van onder.





Verwar de kleine bosaardbei niet met de sieraardbei (schijnaardbei) Duchesnea Indica: het plantje lijkt er erg op, maar heeft gele in plaats van witte bloemen en de ronde rode vruchtjes smaken naar niks. Het is trouwens wel een dankbare wintergroene bodembedekker. Omdat de vogels de vruchtjes ook niet bijzonder lekker vinden blijven ze heel lang aan de planten zitten.
Zie ook: Indische Sieraardbei

Bosaardbei-weetjes:
- Witte bloempjes, met vijf blaadjes en een geel hartje.
- Samengestelde, drievoudige bladeren met gezaagde randen.
- Familie van de rozen.
- kleine vruchtjes zoet geurend en zeer smakelijk, vitaminerijk
- naast de kleine bosaardbei is er de veel zeldzamere grote bosaardbei (fragaria moschata): rode lijst soort
- van bladeren wordt kruidenthee gezet (tegen o.a. diarree)
- hoofdbloeitijd: mei juni
- vermeerderen: door uitlopertjes
- worden veel gekweekt en verhandeld in Frankrijk

Wuivend gras

Stipa Tenuissima of mexicaans vedergras. Dit grasje is superaaibaar. Ik kan er niet langs lopen zonder mijn vingesr door de fijne (h)aren te laten glijden. Wintergroen en begin juni -nu dus- komen er hele fijne aartjes in de pol. En als het zonlicht er langs schijnt in tegenlicht.... wonderschoon, alsof het gras een zilvergouden kuif heeft. Grasje zaait zich aardig uit, maar geen nood: hier kun je bijna niet te veel van hebben. En zo hebben tuinvrienden ook nog eens wat.

Ik kom ook de naam stipa tenuifolia tegen, het is me niet helemaal duidelijk of dat dezelfde plant is. De foto's suggereren van wel, maar ik vind het gek dat ik niet op veel websites tegenkom dat beide namen synoniemen voor dezelfde plant zijn. Er staat of de ene of de andere naam...




Een nadeel heeft dit plantje: de poezen zijn er dol op. Niet om aan te knabbelen, maar om om midden in te gaan staan stampen. Tja, in dat geval ontstaat er een grote scheiding in de rechtopstaande haardos van de stipa.

Druif met bultjes

We hebben een druif, een blauwe van boskoop, tegen de pergola groeien.
En op enkele blaadjes verschenen bobbels.
En na een warme vochtige week (wij waren op vakantie) bleken enkele bladeren wit uitgeslagen.
Arrghh.
Bladeren eerst op de foto gezet, afgeknipt en in de (grijze) kliko.
En dan opzoeken wat er aan de hand is.





FOTO's
1: onaangetast blad
2. blad met bobbels
3. blad met wittig poeder

Ik denk dat het is: wijngaardgalmijt. Naast het verwijderen van aangetaste bladeren ook:losse schorsdelen verwijderen. Daar overwinteren ze.
Veel meer ziekten en plagen van druiven: zie Ziekten en plagen bij de druiventeelt in openlucht/ onder glas. Schimmelziekten en gebrekziekten.

Grote mond

Vijver + zomer + zon = libellen.
Of waterjuffers.



Hier een paar foto's van dichtbij van de rode vuurjuffer.
Wat een grote bek voor zo'n 'vliegende lucifer'.
Voor kleine insecten een vervaarlijk roofdier.
De ogen vind ik wel erg mooi, glanzend rood met zwarte strepen.

Waar is de schuur?

Een serie foto's van dezelfde plek in je tuin, maar op verschillende tijdstippen, geeft een mooi beeld van de vele veranderingen die in de loop van een jaar, of zelfs maar een paar weken, voorbijkomen.
Deze serie foto's laat met tussen pozen van (ruim) een maand een stukje tuin zien.
Gefotografeerd vanaf een tuinbankje.

Van boven naar beneden: 13 maart, 7 mei en 6 juni.





Bij de junifoto vraag je je af: waar is de schuur?
Die wordt bijna aan het oog onttrokken.

Kappertjes

Waar begin je te zoeken als je een mooie bloem fotografeert op vakantie?
En je wilt erachter komen wat de naam van die bloem is.

Eerst maar een foto van bloem en blad maken. Je vergeet heel snel details. De bloem is wit met een overdadige pruik van paarse meeldraden. Op het heetst van de dag -in Griekenland- staan enkele bloemen aan een kleine struik te bloeien. Ze zien er uit alsof ze kort bloeien, maar dan staan er al bloemknopjes voor de volgende dag klaar.



In een fietsgidsje (alleen tekst) lees ik een beschrijving waarin gesproken wordt over de grote bloesems van de kappertjes struik. Zou het?
Thuis meteen "googelen": kappertjes + bloem.

Geen twijfel mogelijk: Capparis Spinosa, inderdaad de kappertjesstruik. De ongeopende bloemknopjes worden ingemaakt en als kappertjes gegeten. De kleinste zijn het lekkerst. Elke keer als ik nu kappertjes eet zal ik de mooie bloem voor me zien.

Spaanse vlag

Op vakantie op Rodos ook een van de grote attracties aldaar bezocht: de vlindervallei bij Petaloudes. In een uurtje (als je langzaam loopt) kom je door een smal bebost beekdalletje. Klaterend beekje, groen gefilterd licht onder de schaduw van o.a. amber bomen. Hier schijnen vanaf half juni tot september vele vlinders van een bepaalde soort te komen om te paren. Het betreft de Euplagia quadripunctaria, in het Nederlands de Spaanse Vlag. Die naam zal wel komen van de kleuren. In rust geel en zwart, in vlucht rood-oranje.

Entree bij de ingang en een taverne en winkeltje bij de uitgang. Waar eerst honderduizenden vlinders vlogen worden het er steeds minder, nu nog duizenden in de piektijd. Een relatie tussen de afname van vlinders en toename van toeristen lijkt voor de hand te liggen. In een poging om deze belangrijke toeristenattractie te redden zijn er allemaal regels gesteld: je mag geen harde geluiden maken (niet klappen om de vlinders te laten opvliegen), niet van de paden af, je loopt over een afgeschermd pad, trappetje op en af.

We bezochten de vallei op 3 juni, en twee dagen ervoor waren er nog geen vlinders gesignaleerd.... Dus toen we er opeens een zagen, precies op ooghoogte, 1 meter van het pad af, dachten we eerst aan een geintje van de beheerder: gewoon een dode vlinder met een speld op de boom geprikt. Maar later zagen we er meerdere zitten en ook enkele vliegende exemplaren. Niet veel nog, maar toch meer dan 10.



NB. In de wandeling er naar toe bleken we bij nader inzien ook al een Spaanse vlag te hebben gezien. Vliegend kregen we ze echter niet op de foto.
Voor een plaatje daarvan: zie Spaanse vlag (vlinder) - Wikipedia

De vlinder blijkt overigens ook in Nederland voor te komen, maar daar zeer zeldzaam te zijn. Kijk vooral eens als je bloeiend koninginnekruid in je tuin hebt staan. Daar schijnt de Spaanse Vlag dol op te zijn. Komt ook in Belgie voor. En op de kanaaleilanden (Engelse naam: Jersey Tiger Moth).

Het is een dagactieve nachtvlinder uit de familie van de beertjes.

Rodos - sinaasappeltjes

Appeltjes van oranje, oftewel sinaasappels. In Griekenland, in dit geval Rodos, doen ze het uitstekend.

Op de onderstaande foto een modelboompje op de binnenplaats van een klein klooster.



Opvallend aan citrusbomen is dat de vruchten van het vorige jaar nog aan de boom hangen te rijpen als er al weer nieuwe geurige bloesem is. En zo kun je twee generaties vruchten aan dezelfde boom hebben.



Rijpe oranje vruchten die rond juni geplukt worden. En alvast de kleine groene balletjes die volgend jaar zomer plukrijp zijn.

Rodos - hibiscus

De hibiscus rosa-chinensis of Chinese roos. Bij ons vooral bekend als lastige kamerplant. Komen er eindelijk eens knoppen aan en voor je het weet zijn ze voor de bloei al afgevallen. Maar in een warmere omgeving kan de hibiscus uitgroeien tot een forse struik of kleine boom. Met knalrode bloemen en een overdreven lange stamper/meeldraden die heel ver uit de bloem steekt.

Deze hibiscus is gefotografeerd in Rodos, begin juni. Grote rode bloemen.
Vanaf het balkon zag ik ook nog struik met hele grote witte bloemen. Van dichtbij bekeken bleek ook dit een hibicus. Met zo mogelijk nog grotere bloemen. Wel duidelijk familie.





Rodos - perzik

Als je perziken of nectarines koopt in Nederland moet je ze soms een paar dagen laten liggen en er elke dag even aan ruiken en heel zachtjes tegen aan duwen. Ze worden onrijp en dus nog keihard geplukt, omdat ze kwetsbaar zijn in transport. In Griekenland ga je bij een perzikboom staan en plukt een perzik die precies de juiste rijpheid heeft om direct (of in ieder geval dezelfde dag) te eten.
Zorg er wel voor dat je een slabbetje bij de hand hebt, want het sap stroomt je over de kin.

Rodos - ficus benjamina

Een ficus benjamina (of treurvijg) kan uitgroeien tot een behoorlijke kamerplant. We kregen zo'n 15 jaar geleden een aardige plant met vier kunstig in elkaar gevlochten stammetjes. Toen zo'n 50 cm hoog en 30 cm breed, inmiddels bijna 1.50 hoog en 1 meter breed. De plant stond altijd binnen, maar bleek deze winter erg veel last van schildluis te hebben en we hebben hem nu buiten staan. Valt hem nog niet mee, moet eigenlijk verpot worden. Een ficus benjamina is prima als kuipplant te houden in Nederland, maar moet wel binnen overwinteren.



Op Rodos zagen we in een klein plaatsje, Salakos, een reusachtige ficus benjamina. Hij domineerde het hele dorpsplein en bood een heerlijke verkoelende schaduw. Als je onder de boom zit en omhoog kijkt zie je allemaal vruchtjes (kleine groene balletjes) hangen.

Rodos - Jacaranda

De jacaranda is een boom met een onwaarschijnlijke kleur bloem. In de lente en begin van de zomer zie je ze in warmere streken al van verre. Je knippert nog eens goed met je ogen. Die kleur.... dat is toch geen boom.

De hele boomkroon is heel licht lavendelblauw van kleur. Als je dichterbij komt zie je dat het de trossen bloemen zijn die bloeien voordat er veel blad aan de boom komt. Tegen de stralend blauwe lucht is dat een opvallende combinatie.



Jacaranda-weetjes
Latijnse naam: jacaranda mimosifolia ('met blaadjes die lijken op die van mimosa').
Oorsprong: zuid-amerika, maar doet het goed in alle streken met een vergelijkbaar klimaat.
In NL: niet winterhard, maar evt te gebruiken in grote kas/als kuipplant
Snoeien: pas op met snoeien, want dat geeft makkelijk 'waterloten' die de vorm van de boom verpesten

We zagen de eerste exemplaren een aantal jaar geleden in Australie, en nu dus in Griekenland, precies ter hoogte van het balkon van onze hotelkamer op de eerste verdieping. De boom bloeit erg lang, bijna twee maanden, de hommels zijn dol op de bloemen zodat het een gezoem van jewelste is. En als de bloemen afvallen is de ondergrond (of in ons geval ook het balkon) bedekt met een lavendelblauw tapijtje.

NB. Er bestaat ook een andere boom die Jacaranda de Brazil of 'Brazilian Rosewood' wordt genoemd. De correcte latijnse naam is Dalbergia Nigra. Het hardhout van de Dalbergia Nigra is ook bekend onder de naam palisander. De boom is inmiddels met uitsterven bedreigt, zoveel zijn er gekapt voor het hout. Tegenwoordig zijn er ook andere bomen waarvan het hout een vergelijkbare fraaie nerfstructuur heeft. Deze worden nu ook palisander genoemd, en dan de naam van het land van herkomst ervoor: India palisander, Java palisander, etc.

Rodos - ipomoea indica

Weekje naar het Griekse eiland Rodos geweest.
Grieks weer, Griekse temperaturen, Griekse bloemen.
Dat betekent veel kleur, grote bloemen.
Zoals het onwaarschijnlijk blauw van de ipomoea indica, een klimmende winde voor warmere gebieden.
Deze plant is een enorme woekeraar en is in sommige landen invasief en moet daar niet aangeplant worden.

Hij groeide over het balkon van onze hotelkamer op de eerste verdieping.
De eigenaresse van ons hotel in Kalavarda zei dat de plant 4 x per jaar heel fors teruggesnoeid moest worden, anders groeide ie over het hele hotel heen.

's Morgens heel vroeg (4 uur) een roze 'cilinder', om een uur of 6, een grote diepdonkerblauwe schotel met een paarsroze hart. Aan het eind van de dag is al het blauw weg en blijft een verschrompelde rozige kelk achter. Volgende dag is ie afgevallen, maar staan er andere bloemen klaar om te bloeien.

Foto's:
1. in bloei;
2. links klimt de winde omhoog;
3. tegen de avond: uitgebloeid (de drie verlepte bloemen) en klaar voor de start voor bloei morgen (de twee nog opgerolde bloemen).



Het is familie van onze haagwinde, ook zo'n lastig knaapje dat op een paar plekken in onze tuin weer begint op te duiken.
Meer feitjes over deze ipomoea, zie Plant of the Month June 04

Nb. Bij het tijdschrift Groei & Bloei kreeg ik laast een zakje zaadjes van een andere winde uit deze familie: flying saucers, lichtblauw met wit.
Ik heb enkele zaden gezaaid en nu een vijftal kleine plantjes. Ze zien er wat bleekjes en slap uit, ongeveer 20 cm hoog. De eerste begint zich net te winden om het stokje. Ik zet ze nog even niet buiten....
Slakgevaar?

Schijnpapaver als landingsplaats

Veel bloemen dienen als landingsplaats voor insecten.
Vaak om er wat lekkers te halen en en passant de bloem te bevruchten.
Soms alleen maar om uit te rusten.



Op de foto een zweefvlieg, ik denk een pendelzweefvlieg, van de een of andere soort. De bloem is de oranje meconopsis cambrica of schijnpapaver. Je hebt ze in oranje en geel. Meeste bloemen in april/mei, maar ook later in het jaar duiken er nog regelmatig bloemen op. jaren lang was ik ervan overtuigd dat deze plant ijslandse papaver heette, de bloem lijkt er op. Maar dat bleek abuis. Wel familie. De schijnpapaver dus.

Hommel bij Ajuga

April is de toptijd voor Ajuga Reptans of kruipend zenegroen.
Boven het paarsgroene blad torenen dan de paarsblauwe bloemkaarsen.
Elke kaars is opgebouwd uit kleine lipbloemen en die zitten vol nectar.
Als er dan ook nog een zonnetje overheen schijnt is het een en al gezoem van hommels en bijen.

Foto's:
1. hommelsnuit diep in lipbloempje
2. je hoort bijna het gewapper van de vleugels



Eind mei hebben de bloemen van het zenegroen hun mooiste tijd gehad, vallen om en worden opgeruimd door de slakken of een nette tuinier.
Alleen op een paar wat meer beschaduwde plekken zijn er nu nog zenegroen-bloemen te zien.

Uienhoning

De pollen bieslook staan weer in volle bloei, tot groot plezier van allerlei hommels.
Blijkbaar is er veel honing of nectar te halen in deze bloemen.
Aangezien zowel de plant als de bloem nogal 'uiig' ruiken, zal de honing die je uit bieslook haalt misschien ook wel naar uien smaken: uienhoning?
Hmm, ik weet niet of daar een markt voor zal zijn.

Wateraardbei (2)

Elk jaar weer mooi. De wateraardbei bloeit niet met een knalkleurbloem, maar met een ingetogen donkerrood met oud roze tinten. Elk jaar weer onder de indruk van de parmantig boven het water uitstekende bloemen. En van dichtbij bekeken.... zo fijnbesnaard.

Blauwe jongedame (m/v)

Vanaf eind april, begin mei vliegen er weer allerlei libellen en waterjuffers rond de vijver. Na een paar jaar als nimf in het water te hebben doorgebracht, kruipen ze op een dag langs een plantenstengel omhoog, net boven het wateroppervlak. Meestal 's morgensvroeg. Ze kruipen uit het nimfenvelletje dat als een lege huls achterblijft op de plant. De verse libel 'pompt' zijn vleugels op, zit een tijdje te drogen, en kan dan zijn of haar laatste taak volbrengen: een beetje rondvliegen met een partner-juffer en eitjes leggen.







FOTO's: scherpgesteld op de kop van de blauwe juffer.
Relatief reusachtige ogen en bek.
Best een engerd als ie veel groter zou zijn dan de 30 mm.

Mei 2008: rode vuurjuffers

De tandems van waterjuffers vliegen weer rond de vijver. Vrouwtje onder, mannetje boven.



Pyrrhosoma nymphula
Zie ook: Vuurjuffer

Plonzenweekeinde

Wist je dat het weekend van 24 en 25 mei 2008 het plonzenweekeinde is. Dit weekend wordt een nationale telling van kikkerplonzen georganiseerd. En dat onder andere in het kader van 2008 "jaar van de kikker". Zie bijvoorbeeld: Het jaar van de kikker

FOTO: De groene kikker



De bedoeling is dat er kikkers (en ook andere amfibieen) geteld worden: Meer informatie via de link. Plonzenweekeinde > Home.
Het mooiste is om een paar keer op een van beide weekend dagen te tellen. In de vijver hebben we enkele groene kikkers en terwijl we op het (overdekte) terras zaten kwam een bruine kikker ons even bezoeken. Dat is nog eens makkelijk tellen. Vorig jaar heb ik salamanders in de vijver gezien, maar dit jaar nog niet. Eens kijken of de tip om 's avonds met zaklantaarn te gaan kijken helpt.

Fuzzy Wuzzy

Een tomaat is een vrucht.
Fuzzy Wuzzy is de naam van een tomaat.
Ik heb zaad gezaaid van de Fuzzy Wuzzy.
Nu heb ik planten uit dat zaad.
Er komen bloemen aan die planten.
En er groeit een vrucht uit elke bestoven bloem.
(herhaling: terug naar begin van dit stukje).




Bij Fuzzy Wuzzy denk ik aan zacht en harig. En zo ziet deze tomaat er ook wel uit. Het is een kleinblijvende struikachtige tomaat die het prima in een pot doet. De bladeren zijn enorm behaard, een soort zilverachtige vacht. En ook veel haartjes op de bloemstelen. Het schijnt zelfs dat de tomaten een beetje harig zijn!
Maar zo ver is het nog niet. We zitten nu in het bloemstadium.

Via de volgende link Urban Dictionary: fuzzy wuzzy zie je dat Fuzzy Wuzzy ook nog andere betekenissen heeft. De vriendelijkste is de naam van een beer in een gedichtje (een beer zonder haar). Maar de term wordt ook in minder vriendelijke context gebruikt.

Cipreswolfsmelk (2)

Erg lekker ruikt ie niet, kattepies volgens Eddy, en hij woekert behoorlijk. Als je hem plukt terwijl de zon schijnt kun je last krijgen van huidirritaties. Dat klinkt niet naar een plant om in de tuin te zetten. En toch is het een prachtige plant. Heel aaibaar zacht groen loof (als je het niet beschadigt, dan komt er melksap uit), fel geelgroene bloemen die verbloeien naar allerlei tinten oranje-rood. Iets later in het jaar nog een tweede geelgroene bloei, minder spectaculair dan de eerste keer. In het najaar kleurt het loof botergeel voordat de blaadjes afvallen.

Via de link zie je de plant volop in bloei: Cipreswolfsmelk
De foto's hieronder zijn van 24 mei 2008: oranje gloed.




Zet hem op een plek waar hij naar hartelust kan groeien en trek anders (met handschoenen) de stengels eruit die je niet wilt hebben. In het voorjaar (of op een mooie winterdag) de bovengrondse houtige stengels van het voorgaande jaar afknippen. Afbreken lukt meestal niet.

Margriet

Vorige week nog in de knop, nu op zonnige plekken in bloei: de margrieten.
We hebben twee soorten in de tuin. De ene is de wilde soort, ik heb het zaad ooit besteld via internet. Deze wandelt een beetje door de tuin, een, soms twee jaar op dezelfde plek, dan vind ik weer een zaailing op een heel andere plek in de tuin. De tweede soort is waarschijnlijk een gekweekte soort: deze is veel forser, en heeft stijvere stengels en grotere bloemen. Een aantal jaren terug was het een enorme pol, nu zijn er nog maar een paar kleine stukjes. Ze stonden in de schaduw van de hele grote bomenrij achter in de tuin, en daar wordt het 's zomers erg droog. Blijkbaar was de margriet op die plek ook een aangenaam slakkenmaal, er werd veel aan geknaagd. Dit voorjaar heb ik de reststukjes wat meer naar voren gehaald op een plekje waar ze meer zon krijgen. Ik ben benieuwd.

Witte blaadjes, geel hart, dat is een margriet.
De botanische naam is leucanthemum, afkomstig van twee Griekse woorden: leukos=wit en anthemon = bloem.
Helemaal prachtig in combinatie met klaprozen.



Als de bloem net open zijn de kleine 'kegeltjes' in het gele hart nog gesloten. Op de detailfoto zie je dat de buitenste kegeltjes net open gaan. Soms zie je zo iets pas bij het uitvergroten van een foto op je computerscherm en niet als je de bloem buiten staat te bekijken.

Adderwortel

Deze plant doet het erg goed in onze voortuin.
Adderwortel of persicaria bistorta. Bistorta betekent zoiets als 'twee maal gedraaid' en zou slaan op de vorm van de wortel. De jonge bladeren schijnen eetbaar te zijn (een keertje stiekem door de sla doen?) en het kruid werd al in de vijftiende eeuw als wondkruid of bloedstelpend middel gebruikt. Het is een plant die al lang bekend is en daarom ook allerlei volksnamen heeft: slangenwortel, addertong, bloedkruid, hertstong-met-bloemen, longenkruid, naterwortel en miltkruid.





De plant groeit in Nederland in het wild aan de oevers van veenriviertjes, maar neemt langzaam af. Doordat de plant soms weer verwildert vanuit tuinvijvers is ie op veel plaatsen te vinden.

Volgens wikipedia is de adderwortel een waardplant voor de rode vuurvlinder en de ringoogparelmoervlinder. Leuk, dacht ik, meteen kijken hoe die er uit zien en of ik bij onze adderwortel zo'n nieuwe vlinder kan vinden! Helaas, de ene komt voor in berggebieden van Europa, de ander niet in Nederland, wel in Belgie (Ardennen); de vlinder is daar kwetsbaar.

In onze tuin moet ik de adderwortel regelmatig terugfluiten. Hij wandelt steeds een stukje verder (ondergrondse uitlopers) en walst zo subtiel over de omringende planten heen. Op een plek stond ie alleen in de zijborder, hij is echter over de biels heengegaan en begint nu steeds grotere delen van de grind-oprit in beslag te nemen.

Metamorfose

Als je grijze beestjes met zes pootjes en roodoranje stippen ziet lopen..... dat zijn de lieveheersbeestjes in het larvenstadium. Bij ons in de voortuin zijn er elk jaar tientallen lieveheersbeestjes die overwinteren in een grote bloembak die tegen het huis is gemetseld. En een paar weken terug liepen ze in tweetallen rond (zie ook: Knusse kevertjes ). En het resultaat is een heleboel larfjes. En die beginnen nu te verpoppen. Heel intrigerend. Zo'n beweeglijk donkergrijs beestje gaat op de muur of op een plant zitten, staart naar boven. Begint een beetje in elkaar te kruipen, zet zich vast met zijn achtereind, en dan..... metamorfose. De kleur verandert, nu vooral oranje met zwart. En binnenkort moet er dan een lieveheersbeestje uitkomen.



Dit zijn de larve en pop van een zevenstippelig lieveheersbeestje.

Grote wintervlinder

Rups op roos. Maar welke rups? Niet eerder gezien. Pootjes aan de achterkant, niet in het middenstuk, pootjes aan de voorkant. De rups hield zich met zijn achterkant vast aan het blad en stond met zijn voorlijf (dreigend?) omhoog. In ons insectenboek gaan zoeken bij de 'spanners'. Deze familie van vlinders heeft rupsen die in een 'boogje' lopen, en geen pootjes op het middenstuk hebben. Het boek heeft veel plaatjes van vlinders, maar weinig rupsen.

Googlen "rups" + "spanner" en dan "afbeeldingen" zoeken. En binnen een paar minuten had ik hem gevonden.

Het is de rups van de grote wintervlinder.
Zie bijvoorbeeld: Fotopagina over Erannis defoliaria, de Grote Wintervlinder voor een plaatje van de vlinder zelf. Die vliegt pas in najaar en winter. Een dagactieve nachtvlinder.

Vijf duifjes in vergadering

Vijf duifjes in vergadering, dat was de omschrijving van een akeleibloem in een Belgisch tuinboek. Dat vind ik een prachtige omschrijving. En inderdaad, nu alle akeleien in bloei zijn kan ik die gelijkenis goed zien. Althans bij de 'gespoorde' akeleien.



Ik liep door de tuin alle verschillende kleuren en vormen van de akeleien te bekijken en begon ze te tellen. Bij 150 stopte ik abrupt want opeens werd ik afgeleid... ik zag enkele akeleien zonder spoortjes. Hmmm.... die vind ik toch een stuk minder mooi dan de gespoorde akeleien, ze zien er wat gewoon uit, een soort brede platte klokjes. Juist de sporen maken de akeleien zo bijzonder. En wat verder kijkend zag ik op verschillende plaatsen in de tuin akeleien zonder sporen, of maar met een (1) of 2. Zouden ze de overhand gaan nemen in de tuin? (Duifjes zonder hoofd?)

Misschien moet ik voor volgend seizoen wat zaad gaan rondstrooien van extra-lang-gespoorde akeleien om wat tegenwicht te bieden. Dan krijgen we een soort 'giraffen-duifjes': met extra lange nek.

Lichtgevende kuif

Onze achtertuin ligt gericht naar het noorden (noordoosten). 's Winters blijft het stuk het dichtst bij het huis grotendeels in de schaduw, de zon komt niet over het huis heen. In voorjaar en zomer komen de bovendelen van de planten het eerst in het zonlicht. Daarna de rest. Dit is het uitzicht vanuit de keuken, 13 mei, 's morgens om 8 minuten over 7.

De bovenkant van het siergras Calamagrostis lijkt licht te geven.
Prachtig.
Dat is nog eens mooi wakker worden.
Ook poes Baassie zit er bij te kijken.



Links en rechts aan de overkant van het grasveld vlakken zenegroen (ajuga reptans), die nu prachtig bloeien met de paarsblauwe kaarsjes. En linksboven een vingerhoedskruid, nog net niet in bloei, maar lang zal dat niet meer duren (kwestie van dagen).

Kindje

Als kamerplant was ie wat zielig, bladeren snel ingedroogd aan de randjes. In een kamerplantenboek zag ik als tip: neem een hele grote diepe schotel vol met water, zet daar een kleine schotel omgekeerd in en zet de pot met de kamerplant er op. Daarmee staat het 'kindje-op moeders-schoot' altijd in een vochtige omgeving en krullen de randjes van de bladeren niet om.

Maar dat vond ik zo'n gedoe. Ik hield een stekje binnen en zette de rest van de plant gewoon buiten in de tuin. In eerste instantie in een grote pot. De plant sprong spontaan in bloei en maakte later in het seizoen babyplantjes. Zowel in het hart van de bladeren als aan de uiteinden van de naar de grond omgebogen uitgebloeide bloemstengels. Toen de plant (plus jonkies) in de volle grond gezet. Daar gedraagt ie zich als een waardevolle vaste plant, vooral in de halfschaduw in humusrijke grond. Elk jaar uitbundige bloei (wel goed kijken want de bloempjes zijn klein) en heldergroen nieuw blad met gele vlekken.



Latijnse naam: tolmiea menziesii.
Engelse naam: piggyback plant.
Zet de plant in de tuin niet in de volle zon, dan verbranden de blaadjes makkelijk.
De Tolmiea zou niet geheel winterhard zijn, maar bij ons staat ie al vele jaren in de tuin.
Oorsprong: westen van VS, bosranden, is daar bodembedekker.

Vanaf de tuinbank 7 mei 2008

Zittend op de tuinbank maak ik regelmatig een kleine serie van vier foto's die een panorama vormen. Dit is de derde foto uit zo'n serie, schuin naar links genomen. Ongeveer midden op de foto 'de verre schuur'. Daarachter staat een reusachtige wilg als onderdeel van een grote bomenrij die de achterste grens van alle achtertuinen vormt. Linksboven zie je nog net een glimpje van de ondergaande zon die de camera in schijnt. Blikvanger op dit moment de knalroze lage azalea. In voortuin en zijtuin hebben we nog een warmgele en een oranje staan. Idee voor een volgend voorjaar: nog wat extra azalea's, voor kleurenspektakel eind april/begin mei. De grond in onze tuin is zuur genoeg voor azalea's en rododendrons.

De vier lichtblauwe vlekken in het midden rechts: bossen bijna uitgebloeide boshyacinten. En midden onderaan en in het verlengde ervan aan de overkant van het grasveld: zenegroen of ajuga reptans. Nu op zijn mooist met de statige paarsblauwe kaarsjes.



Zie ook: Tuin vanaf bank 20 januari 2007 voor de andere foto's.
Voor de vergelijking ook nog even de tweede foto uit de serie, die laat ik meestal zien: vanaf het bankje recht vooruit, richting de vijver.

Kleurencombinatie

In de tuin kun je een border maken op kleur, of de kleuren zachtjes laten verlopen. Maar je kunt ook juist contrasterende kleuren nemen. Op dit moment is een mooie combinatie in onze tuin die van Euphorbia met Vinca Major. Ik heb al een paar keer eerder een foto geprobeerd te maken, maar soms was het geelgroen te overbelicht, of het blauwpaars te flets. Maar later op de avond, uur of half negen, zon al een heel eind onder....

Nu komen de kleuren wel mooi uit.

Reuzenbankje?

Veel paddestoelen zie je in de herfst, maar ook in andere seizoenen zijn ze te vinden. Elfenbankjes steken vaak als kleine stoeltjes uit een dode (of bijna dode) boom. Maar wat we van de week op een fietstochtje vlakbij ZuidLaren zagen....

Het leek eerst gewoon een boomstronk, maar toen we van dichtbij keken zagen we dat het een paddestoel was. Een soort elfenbankje, maar dan heel groot.
Een REUZENBANKJE. De spanwijdte was 60 centimeter. Ongelooflijk.

Tuinmarkt 10 mei 2008

Jaarlijks organiseert de lokale afdeling van Groei en Bloei (Haren/ Eelde) een tuinmarkt. Op de zaterdag voor moederdag. Waar het vorig jaar compleet verregend was, zagen we nu het mooiste weer van de wereld. Stralend blauw, veel zon, en temperatuur goed 27 graden! De markt wordt georganiseerd op een oud schoolplein. Iedereen heeft zo veel of zo weinig plantjes uit eigen tuin mee als zij (meestal een zij, af en toe ook een hij) zelf wil. Van een complete kraam met parasol en gelabelde plantjes tot lekker een groep potjes op de grond, met een krukje erbij.





Traditioneel plukken Roelie en Geertje een enorme bos fluitekruid die als een witte wolk in een grote emmer staat.
Ik had nog wel heel wat plantjes 'over'. Voor een deel ben ik daar van af geholpen door Marloes, dochter van de buren, die net bezig is een eigen tuin in te richten. En als ik de rest niet snel kwijt ben, er is altijd een grote liefhebber van al wat groen, plantaardig, of aarde is.... de composthoop!


Op naar volgend jaar tuinmarkt!
NB. Help me dan onthouden dat ik niet zo veel plantjes meer in potjes zet.

Peerdebloem

Geel met groen.
Weilanden vol met paardebloemen.
Of 'peerdebloemen' zoals Eddy ze noemt.

Met de zon er op zijn de kleuren in de lente zo fel dat je bijna een zonnebril op moet zetten.
De paardebloemen bij ons in de tuin vallen nu even minder op.
Het geel is er af, ze zijn dichtgegaan, en komen binnenkort terug als een pluizenbol.
Zie ook: Mei 2006: Paardenbloem

Bekijk ze eens van dichtbij, juweeltjes.





Hommel bij smeerwortel

Waar de hommels in februari smulden van de krokussen, vinden ze in april (en begin mei) lekkere hapjes in de bloemen van de smeerwortel. Kort na het longkruid begonnen de smeerwortels al te bloeien en nu, begin mei, nog steeds bloemenvrachten.

Zelfs om half negen 's avonds op een warme 9 mei avond was het een hommelgegons van jewelste in de buurt van de pollen smeerwortel. Klein probleem, de laatste paar warme dagen hebben zo'n groeiexplosie teweeggebracht bij smeerwortel, ossetongen e.d. dat het toch al niet zo brede pad naar de verre schuur' nu ongeveer voetbreed (of moet ik zeggen 'voetsmal'?) is geworden.
Maar dat is een luxe probleem. Als ze uitgebloeid zijn zal ik ze flink terugknippen.



Als ze nog dicht zijn zijn de bloemen rood, opgerold in een soort spiraal. Als ze opengaan worden ze wit, met een allerzachtst babyblauw kelkje.

Driewerf judaspenning

Na twee recente stukjes over de tweejarige paarse judaspenning (Zie: April 2008: Judaspenning) , de tweejarige witte judaspenning (nieuwe aanwinst, als ie de slakkenaanvallen overleeft (zie Witte judaspenning), nu weer een judaspenning.

Latijnse namen: lunaria annua resp. lunaria annua 'alba'.
In het Nederlands: de vaste judaspenning of de wilde judaspenning.

Het is een witte, en het is een vaste plant. Ik heb een paar plantjes gekregen van Roos en die staan nu tijdelijk even in potjes in de schuur aan te sterken. Ik weet niet of de slakken deze vaste variant ook lekker vinden. Latijnse naam in lunaria rediviva. Deze judaspenning kan onder goede omstandigheden bijna 1 meter hoog worden, heeft wat mooier blad en..... als bonus: ruikt heerlijk.

Poepboek

Zo'n naam verzin je niet. ...

Dat bestaat niet, denk je.
Jawel.
Bestaat wel.
Een boek over poep.
Niet zo maar poep.
Maar over uitwerpselen van Europese zoogdieren.
Zie ook de website: Poepboek, drukwerk van Europese dieren
Op deze website zie je ook voorbeelden van het zoologische 'drukwerk'.

Aanleiding tot dit stukje... keutels in de hoek van onze (verre) schuur.
Tussen allerlei plankjes en houten balkjes. Van welk beest zullen deze zijn vroeg ik me af. En toen stuitte Eddy op dit poepboek en website. Boek meteen besteld en een paar dagen later ontvangen. Geinig.

En volgens de foto's op de website lijkt het op spitsmuis (huisspitsmuis) of vleermuis. We hebben beiden in de tuin, maar gezien de plek, net boven de vloer tussen houten balkjes, gok ik op de huisspitsmuis.
Zie wikipedia voor spitsmuis-weetjes. Huisspitsmuis - Wikipedia


FOTO'S: ik had geen centimeter bij de hand voor de foto. Om een indruk te krijgen van de grootte: het witte plantenetiket is 2,5 cm breed.

Bonte vliegenvanger

Er zat er weer een in onze tuin te zingen, een KBV-tje, een KLEIN BRUIN VOGELTJE.
Ik was in de tuin bezig op 29 april en steeds dat gefluit en uit een ooghoek een snelle beweging. Eind van de middag pakte ik de verrekijker erbij: bruin van boven, groot zwart oog, roomwitte tot beige onderkant...

Naar binnen: vogelboek erbij: hmmm uit mijn herinnering en plaatjes in het fotoboek kwam ik uit op nachtegaal.

Op internet gezocht naar vogelgeluiden. Nachtegaal maakt allerlei geluiden, heel heldere klanken. Leek 'ons' KBV-tje ook op. Dus heel enthousiast rondvertellen: we hebben een nachtegaal in de tuin!
En hij hing rond in de buurt van de nestkast van buurman Jan. Met fototoestel + telelens in aanslag: proberen het KBV-tje op de foto te zetten.

De volgende dag, koninginnedag, weinig zon, maar wel droog. Nu zag ik het vogeltje, en soms zelfs twee, bij onze eigen nestkast. Niet zomaar een, neen, de mussenvilla. Nog nooit een mus bij geweest en nu een nachtegaal??? Nadere bestuderen met verrekijker liet mij wat witte veeruiteinden zien. Dat heeft een nachtegaal niet...

Weer vogelboek erbij.... Op de bladzijde naast de nachtegaal staat de bonte vliegenvanger! Ja hoor dit is hem. Bonte vliegenvangers zijn trekvogels en komen pas laat uit Afrika. Ze broeden graag in nestkasten, maar zijn vaak te laat. Kast bezet door familie koolmees. Maar in dit geval was de kast vacant en kunnen de vliegenvangers aan de gang.

FOTO's: op uitkijktak en bij bovenste verdieping mussenvilla



Goudveil

Piepklein plantje, zeer 'laag-bij-de-gronds'. De naam is Goudveil, en het plantje is zeer zeldzaam (geworden) in het wild in Nederland en Belgie.
Er komen twee soorten voor en nou probeer ik te bepalen welke van de twee wij hebben. Je hebt paarbladig goudveil en verspreidbladig goudveil.

Bijgaande links zijn naar een Belgische website.
http://www.kuleuven-kortrijk.be/bioweb/?lang=nl&detail=853&titel=paarbladig%20goudveil%20-%20Chrysosplenium%20oppositifolium

http://www.kuleuven-kortrijk.be/bioweb/?lang=nl&detail=856&titel=verspreidbladig%20goudveil%20-%20Chrysosplenium%20alternifolium

Hmmm, nu weet ik het nog niet: spul lijkt zo op elkaar...
Ik ga maar uit van 'paarbladig' goudveil.

Tenzij iemand me kan uitleggen waar ik het verschil aan kan zien en het tegendeel wordt bewezen...

Appelbloesem

Voorbode van vele appeltjes later dit jaar.
De bloesem van de beide appelbomen opent zich.
Van dichte donkerroze balletjes naar geopende zachtroze tot witte bloesems.
De Elstar zit elk jaar goed in de bloesem (en appels).
De kleinere Jonathan had het vorig jaar moeilijk, vrijwel geen bloesem.
Maar dit jaar ziet het er goed uit.
Een flinke vracht.

.

Tuinfietsrondje derde seizoen

Vanuit de lokale tuinclub organiseren we nu al het derde achtereenvolgende jaar 'tuinfietsrondjes'.

Van april t/m juli, elke 4e dinsdag van de maand, weer of geen weer. Een van de bestuursleden van de afdeling regelt 1 of 2 bezoektuinen. Vaak lukt het ook om in een van beiden koffie/thee geserveerd te krijgen. Op 29 april ging aflevering 1 van seizoen 3 van start. Vertrek om 19:00 vanuit centrum Haren, 11 dames en 1 heer. 12 paar wielen.

We hadden geluk met het weer, de regenbuien die er volgens de buienradar aan zaten te komen losten op en we hielden het droog. Twee heel verschillende tuinen deze keer, en beiden met hun eigen bijzonderheden en karakteristieken. De natuurlijke tuin van Roos en Ben in het buitengebied van Haren, tegen de weilanden aan: bloemrijke weiden, wal, vijvers, heel veel wilde planten. Zeker de moeite waard om iets later in het seizoen nog eens te gaan kijken (rogge-akkertje met veel wilde akkerbloemen).

De andere tuin ligt in het centrum van Haren; de tuin van Jacob en Ans is ontworpen door Klaas Noordhuis uit Leens. Zichtlijnen, rechte hagen, verdiept gazon, met grote staptegels a la mien ruys. Deze tuin is speciaal ontworpen passend bij het huis, een grote Engels aandoende villa. Zie ook: Klaas T. Noordhuis, Studio voor Tuinconsult en Stadstuinherstel.
In deze tuin gaat het vooral om de vorm, de structuur. Heel mooi is dat de buitenrand van de tuin gevormd wordt door een omlijsting van oude en hoge bomen, o.a. drie gigantische beuken, met bijpassende natuurlijke ondergroei. Dichter naar het huis toe wordt de tuin formeler. En onder het toeziend hoog van huishond Bo krijgen we op de veranda (met gasverwarming!, heerlijk) een kopje koffie.





Een geslaagd eerste fietsrondje van het seizoen.

De Spaanse

Naast het vele groen, begint onze tuin eind april blauwe plekken te vertonen. Of eigenlijk paarsblauw. Dan beginnen de boshyacinten in groten getale te bloeien. Het blad dat eerder in het voorjaar mooi overeind staat als forse groene toeven, hangt er nu wat slap omgevallen bij. Maar dat wordt meer dan goedgemaakt door de paarsblauwe klokjes en de heerlijke bloemengeur.



De Engelse versie, de blue bell, is wat eleganter en fijner, van bloem en blad. Die hebben we (nog) niet in de tuin.

Er op uit

Het wordt weer tijd om er op uit te trekken. Joost K. heeft zijn wandelstok al klaar en zijn knapzak gepakt. Klaar om rond te trekken. Onze tuin is 1200 vierkante meter, een gigantisch gebied als je maar zo'n klein ventje bent. Joost is ongeveer 1 voet groot. Hij is oud, ik weet niet hoe oud, maar in ieder geval nog uit het 'voeten' tijdperk. Althans hij praat zelf over maten in voet en duim en el, niet in meters en centimeters.

Bonte gele dovenetel

Gele dovenetel of lamiastrum galeobdolon (of lamium galeobdolon). .
Een snelle bodembedekker. Wij hebben de bonte vorm: bladeren groen met witte (zilveren) plekken; lamiastrum galeobdolom subsp. argentatum.
De gewone gele dovenetel heeft egaal groene, wat puntiger bladeren en bloeit iets later. Moet ik ook nog eens een stukje van in de tuin zetten...

Rond tweede helft april/mei komen de gele lipbloemen op rechtopstaande stengels boven het blad uit. Na de boei vallen de bloemstengels weer om en verdwijnen ze onder de bladeren. Mooi plantje voor (half) beschaduwde plaats op wat wildere, vochtige plekken. Daar kun je deze dovenetel zijn gang laten gaan. Blijft min of meer wintergroen.

Zet hem niet te dicht bij tere plantjes, want daar wandelt ie gewoon overheen. Met lange uitlopers, en aan het uiteinde: weer een plantje. En weer een, en weer een. En weer een, en weer een. En daar nog een, en warempel, nog een.

De hommels vinden de bloemen overigens erg lekker.

Eigenzinnige tulp

Vlak voor het huis langs loopt een smal grindpad. En midden op dat grindpad staat een eigenwijze tulp. In zijn eentje. Klein tulpje. Komt jaar na jaar weer terug. Kan hem niks schelen dat ie midden op het pad staat. Toen we laatst tuinbezoekers hadden heb ik een klein krukje over de tulp gezet, zodat hij niet argeloos platgetrapt werd door keuvelende tuinliefhebbers. Want zeg nou zelf, wie verwacht een tulp midden op een pad.

FOTO's
1: foto langs pad van west naar oost kijkend, links judaspenningen
2: idem, nieuwsgierige Sprot komt kijken wat ik gehurkt op het tuinpad doe
3: foto langs pad van oost naar west kijkend.

Harmonia axyridis

Ze zijn gearriveerd in Groningen.

De Veelkleurige Aziatische Lieveheersbeestjes of Harmonia axyridis.

Ze zijn wat groter dan onze gewone zevenstippel, en -de naam zegt het al- in verschillende kleuren verkrijgbaar. Rood met zwarte stippen (19 stuks bv) of zwart met rode stippen (2 stuks of 4 stuks), of....
Ze zijn herkenbaar doordat ze aan de achterkant van hun schildjes een deukje hebben, maar.... ook weer niet altijd. Een paar jaar geleden (2004) zijn ze vanuit Belgie begonnen aan een opmars naar Nederland, naar het noorden. En kort geleden (26 april 2008) heb ik ze voor het eerst bewust in Haren, bij Groningen, gezien.
Op de volgende website kun je allerlei verschijningsvormen zien: Harmonia axyridis herkennen
En daar kun je ook eventuele waarnemingen doorgeven. Let maar eens op op de lieveheersbeestjes die je zelf in de tuin ziet.

Wede

Geruild op de plantenruil half april en meteen in de tuin gezet: klein plantje, penwortel, 10 cm groot, groen blad met een paarsige tint. Volgens een deskundige is het WEDE.
De latijnse naam is: isatis tinctoria en uit deze plant kan indogo (blauwe kleurstof) worden gewonnen. Ik zag de plant eerder groeien in de Hortus is Haren.
Maar nu heb ik dus zelf een stekje: de plant wordt 80-100 cm hoog, is een kruisbloemige met kleine gele bloempjes (beetje koolzaadachtig). De zaden zitten in hangende hauwtjes, die donker/zwart worden als ze rijp worden. In Nederland is de plant in het wild zeer zeldzaam.

Tweejarig of meerjarig. Zonnige standplaats, maar kalkrijk en vaak stenig.... bijvoorbeeld puinhellingen.
Oeps. Wij hebben zeer zure en soms erg natte grond.... En het plantje staat in een kweekbed.

OM het wat stenig te laten lijken voor de plant heb ik er wat keitjes en steenbrokken omheen gelegd. Zou het plantje erin vliegen?

FOTO: De schaduw links achter het grote blad is veroorzaakt door de flits. De foto heb ik 's avonds gemaakt.



De plant is inheems in oosteuropa en west-azie. In Engeland werd hij vooral in Lincolnshire geteeld en in Frankrijk in de buurt van Toulouse: voor de winning van de (dure) blauwe kleurstof indigo. Totdat de markt inzakte omdat de kleurstof eenvoudiger synthetisch gemaakt kon worden...

Zie ook: http://wilde-planten.nl/wede.htm voor leuke weetjes.

Viburnum

Prachtige viburnum.
Staat in de voortuin van de buren.
Ik kom er elke dag langs.
En bij oostenwind komen de lekkere luchten van de bloeiende 'sneeuwbal' aanwaaien.
Dat ruikt lekker.
De net niet uitgekomen knoppen zijn zachtroze van buiten.
En dan wit, wit, wit.
Als de zon er vol op schijnt heb je bijna een zonnebril nodig.

De heg begint weer

Zaterdag 19 april, beukenhaag is nog bruin, maar gooit wel steeds meer blaadjes eraf.
Zondag 20 april: ineens barstten de eerste blaadjes uit hun hulsjes.
Je kunt er bijna bij staan kijken.
Op steeds meer plekken van onze bijna 30 meter lang, ruim 2 meter hoog en ruim 1.5. m brede haag.





De verse blaadjes hebben hele fijne haartjes, prachtig glanzend in de zon.
Zo zacht, zo groen, zo voorjaar.

Kikkervis

Duizenden kopjes met een staartje eraan: dikkopjes, kikkervisjes.

Eieren op eerste paasdag in de vijver afgezet en half april begonnen ze echt vrij rond te zwemmen.



Daslook (2)

Al jaren hebben we een klein polletje daslook in een van de perken. Groeit niet enorm hard, zaait zich niet uit, redelijk onopvallend tussen de omringende planten.

Een jaar geleden wat volgroeide pollen van een collega gekregen en in struikborder gezet. Vooral sneeuwbessen. Onder de struiken redelijk kale grond. Daar de daslook ingezet. En nu, een jaar later: enorme pollen, die net in bloei zijn geschoten.
Zie ook: Daslook





En als ik foto's van dichtbij van de bloemen maak.... zie ik in de wijde omgeving kleine daslookjes, nu nog een enkel blaadje... Maar heel veel uitgezaaid!
Of het ligt aan de plek, of het ligt aan Jan zijn dasloken. Hoe dan ook: deze zaaien zich enorm uit!

Ranonkelstruik

Rond deze tijd bloeit bij ons de ranonkelstruik, of kerria japonica.
Wij hebben de enkelbloemige vorm, in veel tuinen wordt de dubbelbloemige vorm ('flore pleno') gebruikt.
De bloemen lijken op boterbloemen, maar dan heel veel bij elkaar in een struik. Verse blaadjes gerimpeld, later in de zomer wat vlakker.
De heester verliest 's winters zijn bladeren, maar de soepele stengels blijven groen.

Een tuinbezoeker wilde graag een stekje. Wanneer zou de beste tijd zijn en wat voor een soort stek? Om te stekken kun je het beste een takje nemen zonder bloemen, maar dat is lastig op dit tijdstip: een waterval van gele bloemen.
Op internet opgezocht: kerria schijnt makkelijk gestekt te worden via afleggers, of door het afsteken van worteluitlopers.

Tja, onze kerria staat midden in een struikgewas waarin bramen (prik!), boerenjasmijn, en een berkje staan. Dus lastig om te zien of zich aan de voet worteluitlopers vormen. Maar wie weet als ik echt gericht ga kijken.

FOTO'S: In volle zon en als de bloemen al wat ouder zijn kunnen ze verbleken naar bijna wit (zie foto 4).



Ramsj

Regelmatig kijk ik bij de Slegte naar tuinboeken. Is geen beginnen aan, zo veel hebben ze er. Zowel bij de nieuwe als bij de tweedehandsen. In andere boekwinkels heb je soms ook een ramsj-deel, met een handjevol boeken. In Groningen is ook een ramsj-boekhandel op de Vismarkt. Hier zijn restjes boeken te koop en ook vaak wel een tafel of rek met tuinboeken. Je moet er niet te vaak langs, want dan zijn er nog geen nieuwe boeken, maar zo eens per jaar...

Vorige week langs geweest en een viertal boeken gekocht, samen voor nog geen vijftien euro!




Waarom deze boeken?
De eerste omdat ik nu 5 soorten pepers en twee soorten tomaten 'in de kweek' heb. Enkele van de pepersoorten komen ook in dit boekje voor. Goeitips, recepten en prachtige foto's.
De tweede is al in 1983 voor het eerst gedrukt, heeft geen foto's, maar wel een schat aan informatie, van de bekende Engelse tuinprogrammapresentator Alan Titchmarsh. Daar kom ik vast nog wel leuke weetjes in tegen.
De derde... ja ik ben dol op kleinfruit, dus daar past zo'n boekje bij. Veel informatie, en ook nog wat recepten (dat wordt kruisbessenchutney maken dit jaar).
De laatste: in eerste instantie de mooie foto op de voorplaat en het 'gewicht'. Boek op zwaar papier met een overdaad aan prachtige foto's. Prettige tekst van vlaming Ivo Pauwels. En nu ik er door heen blader: mooie foto's en humoristische teksten.

Heerlijk lezen, als het een keer regent of zo.

Myosotis

De latijnse naam van het vergeet-mij-nietje is myosotis. Komt uit het Grieks volgens de wikipedia en betekent 'muis-oortje' (van mus + otis).
Er zijn verschillende soorten. Bos -V., Akker V., Moeras V., Stijf V. e.d.
Allemaal met blauwe bloempjes als basiskleur, maar soms ook wit of roze.



In andere talen
Franse naam: Ne m'oublie pas; Myosotis des bois
Engelse naam: forget-me-not
Duitse naam: Vergissmeinnicht
Esperanto naam: Neforgesumino
Deens: Forglemmigej
Na de bloei, die nu net begonnen is, verdroogt de plant en wordt zwart. Als je ze later in de zomer weghaalt, gewoon even goed uitschudden en door de tuin wandelen. Dan verspreid je de zaden overal in de tuin en heb je twee jaar later ook weer hemelsblauwe plantjes in je tuin.

NB. De moerasvergeetmijniet schijnt een vaste plant te zijn! Eens kijken of ik daar ook aan kan komen.

Witte judaspenning

Paarse judaspenning hebben we al jaren in de tuin. Witte lukte nog niet. Maar nieuwe poging.

Van een tuinvriendin kreeg ik een witte judaspenning. Of eigenlijk een paar: net voordat ze naar me toe kwam uit de grond geschept. Ze stonden al in bloei dus dat is schrikken voor zo'n plant. Bij aankomst hingen de bloemstengels al slap. Maar plant meteen in de grond gezet (bezoek even laten wachten, dit heeft voorrang) en flinke plens water.

Deze foto's zijn van een dag later: de stengels staan nog niet helemaal rechtop maar hebben zich wel opgericht (nu een soort sierlijke zwanehals.). Er is een zaailing bij die dit jaar nog niet gaat bloeien, maar volgend jaar hopelijk. Judaspenning is tweejarig. En als de nu bloeiende plant zaden zet dan heb ik ze misschien blijvend...



Blijft lastig. In voorgaande jaren zijn mijn judaspenningen regelmatig opgesmikkeld door het slakkenvolk. En een net verplant exemplaar is toch wat gevoeliger voor plagen. Goed in de gaten blijven houden.

Zie voor de paarse: April 2008: Judaspenning

Deze witte judaspenning staat in de achtertuin, de paarse in de voortuin. Toen ik suggereerde om de witte plant ook in de voortuin te zetten, reageerden diverse tuinliefhebbers geschrokken: niet doen, dan blijft alleen de paarse over!

Plantenruil

Wat: Plantenruil
Wanneer: 19 april 2008
Hoe laat: 10.30-12.00
Wie: leden van de 'Wilde Plantenkring Haren'
Waar: oprit Meerweg 85

Hoe werkt het:
wie plantjes over heeft neemt ze mee in zakjes, kistjes, gewikkeld in krantenpapier, emmers, plastic zakken. Soms opgepot, soms in grote kluiten net uit de grond geschept. Alle plantjes worden op bijvoorbeeld een oprit (deze keer die van ons) neergezet. Iedereen die interesse heeft in de planten en stekken neemt ze weer mee.

Zie foto 1: hier vond het allemaal plaats. Ik was zo druk met plantjes kijken en vragen beantwoorden over onze tuin dat ik de foto pas gemaakt heb nadat iedereen alweer vertrokken was.

Lees dit, doe je ogen dicht en zie dan voor je: de oprit staat helemaal vol; links tegen de border aan alle plantjes in kistjes en potten. Op de stoep een tiental fietsen. Links op de oprit de scooter van Willie. Op de oprit krioelt het van de plantliefhebbers, brengers, halers en kijkers. Rustig keuvelend gaan de plantjes van de een naar de ander over. Bekertje koffie in de hand. Zonnetje erbij. Het is lente.



Om 12 uur waren de meeste plantjes weg. Een verdwaald doosje of potje stond nog op de oprit. Collega Klaas zou 's middags nog wat Zenegroen komen halen. De resterende plantjes bij elkaar gezet (foto 2), misschien had hij wel interesse. Ja hoor. 's Middags was alles weg.

Dat is nou zo leuk van een tuin: plantjes geven en krijgen.

Honka

Honka?
Wat is Honka?
Wie is Honka?

Is het een Finse voetbalclub?
Is het de dierenspeciaalzaak (HonKa van Honden en Katten)?
Is het een Duitse seriemoordenaar?
Is het een bedrijf gespecialiseerd in het bouwen van houten huizen?

Neeeeeeee.
Het is een nieuwe Dahlia soort. In het meinummer van groei en bloei staat een artikel over deze dahliafamilie. Stervormige enkele bloem, met opvallend hart. Hij zou nog niet uitgebreid in tuincentra te koop zijn. Als ik de plaatjes zie bij het artikel, denk ik. Die bloem ken ik.

Zie bijgaande foto's, in augustus 2007 gemaakt. Dat zijn dus Honka's!
Waarvan 1 met zweefvlieg.
Op de detailfoto zie je dat het hart uit kleine minibloempjes bestaat.



Jaar van de aardappel

In 2006 hebben de Verenigde Naties bepaald dat 2008 tot het Internationale Jaar van de Aardappel zou worden uitgeroepen.
En daar zitten we nu midden in. Welkom in het aardappel jaar.

Er is van alles te doen met aardappels.
Een internationale website, maar ook een Nederlandse website.
Informatie en plaatjes van aardappels.
Een prijsvraag.

Het Internationaal Jaar van de Aardappel 2008 - Portaalsite Nederland

The potato: Varieties - International Year of the Potato 2008



Misschien moet ik maar weer eens een aardappeltje in de grond stoppen om een maaltje uit eigen tuin te maken.

Timoteegras

Soms ken je een iemand van naam, of van de telefoon, maar kun je je er geen gezicht bij voorstellen. En ken je iemand anders van gezicht, zonder een naam te kennen. En dan de verrassing als deze twee personen een en dezelfde blijken te zijn: de naam hoort bij het gezicht.

Die ervaring had ik laatst met timoteegras!
Ik vond het al jaren zo'n mooie naam, timotee-gras, maar wist niet hoe dat er uit zag. Was altijd nog van plan de plant bij de naam te zoeken.
En in de tuin hebben we al jaren, op een graspad tussen twee kweekbedden, een pol gras groeien: in de zomer ruim een meter lange halmen met leuke pijperager-pluimen. Midden in de zomer is het zelfs lastig omdat de pol bijna de doorgang van het pad blokkeert, maar hij is zo leuk. En als de eerste halmen beginnen te knakken pluk ik gewoon een bosje halmen. Op diverse plekken in huis en schuur heb ik inmiddels strogele bosjes gedroogde halmen hangen.

Via een toevallige surfbeurt langs 'De Natuurkalender' zag ik een foto van 'ons grasje' met de ondertitel 'timoteegras'.
http://www.natuurkalender.nl/deze_maand.asp#plant
Determineren kon via de vorm van de zaden, kwam mooi uit dat ik nog her en der gedroogde halmen heb hangen. En inderdaad, op basis van de zaadvorm kon ik bevestigen dat het om timoteegras gaat.





Geinig!

Verspenen

Begin maart allerlei pepertjes en basilicum gezaaid.
Zie: Zaaikabouter

Dit weekend was het tijd voor het verspenen. Elke zaailing zijn eigen potje. En de meeste in de serre gezet. Dan groeien ze niet zo hard. Binnen worden ze namelijk was slungelig. Wel goed in de gaten houden, of ze genoeg water hebben en of ze niet besprongen worden door luis! Een van de planten in de serre heb ik vorige week zo goed mogelijk van luis ontdaan, maar of alle loslopende luizen nu verdwenen zijn.

Dit was voor het verspenen....



Van elk van de vijf soorten peper (een soort is niet opgekomen) voor de veiligheid 1 potje in koele voorkamer laten staan.

Huizen kijken

Vlak voor het raam van onze erker, op een meter of twee afstand hebben we een vogelhuisje gehangen. Het hangt er een paar weken en we zagen regelmatig koolmeesjes komen kijken. Ze gingen niet naar binnen, maar bleven gewoon op de 'vensterbank' zitten en keken naar binnen. Maar helaas zagen we het kastje soms gekanteld in de boom hangen. Eenmaal de achterbuurpoes Minoes betrapt, de andere keer onze eigen Bolle Baassie (beiden zwart).

Vorige week heb ik met een flink stuk kippengaas de nestkast proberen af te schermen. Kort daarna zagen we wederom Minoes in de boom: aan alle kanten probeerde ze bij het kastje te komen. Linksom, rechtsom, onderlangs, bovenlangs. Ze haalde allerlei acrobatische toeren uit, maar het lukte niet. Na een minuut of 5 droop ze teleurgesteld af.

En regelmatig komen de koolmeesjes weer langs, soms met een takje, maar meestal gaan ze in de deuropening zitten 'tikken' met de snavel. Een enkele keer naar binnen. Maar of ze nu echt een huisje bouwen?




Foto's vanuit de eetkamer.

Zweefvlieg op Narcis

Uit de serie foto's van Marco weer een verse: een zweefvlieg.

Hoi,
Warmer weer en meer zon (nu ja: even dan...), en als resultaat komen de insecten weer langzaam te voorschijn.
Bijgaande macro-foto schoot ik zaterdagmiddag tijdens een wandelingetje door het Van der Werff park. Het is een zweefvlieg op een narcis. Welke soort zweefvlieg weet ik niet (een Syrphus sp. lijkt me, maar verder kom ik niet met wat on-line beschikbaar is aan determinatiemiddelen)
Marco.



Meer foto's vind je op : Marco Langbroek - Macro Photographs .

April 2008: Judaspenning

De eerste judaspenningen bloeien weer, op een beetje beschutte plek vlak bij een zuidmuur.



Judaspenning is een tweejarige. Je hebt ze in wit en in paars.
En dan ook echt paars, niet een beetje lila, zacht paars, maar knalpaars, keihard paars.
Wij hebben overigens nog steeds alleen de paarse versie.
De witte al een paar keer geprobeerd te zaaien of als kleine zaailing in de tuin te zetten.
Nog niet gelukt.

En later in het jaar komt het feest van de zilverachtige 'penningen'.
De zaden in ronde vliezige hulsjes.
Vooral mooi als de zon er doorheen schijnt.

Anemone Robinsoniana

In de tuin hebben we witte bosanemoontjes, zie onder andere beginfoto van deze weblog 't Groentje. Maar we hebben ook een plantje dat er heel erg op lijkt en lilablauwe bloemen heeft: vrij grote bloemen met een geel hartje, een centimeter of 10 hoog. De blauwe bosanemoon heb ik die genoemd. Wat verder zoeken naar de echte (latijnse) naam geeft in eerste instantie wat verwarring. De witte bosanemoon heet Anemone nemerosa, en de blauwe kom ik soms tegen onder de naam anemone blanda: maar die laatste heeft een heel andere bloem, meer bloemblaadjes, veel paarser van kleur. Na een tijdje speuren kom ik tot anemone robinsiana (op andere sites heet ie anemone nemerosa 'robinsiana').

Deze soort zou ontstaan zijn in Ierland en in de 19e eeuw gevonden door ene William Robinson.

De foto's zijn van dezelfde plant maar in verschillende jaren. Mogelijk hangt de kleur van lichtval, temperatuur of reeds gebloeide tijd van de plant af...



Groeit uit kleine langwerpige wortelstokjes, net onder het grondoppervlak.
Bij ons in de tuin is het een ononderbroken tapijt. Maar ik zag een hele leuke combinatie van de anemoon met paarsroze primulaatjes. En een tip: deze anemoon is een leuke onderbeplanting van Gilenia Trifoliata.

Laten we onder de pergola (met druif) nou net een perkje in de schaduw hebben waar gilenia trifoliata groeit en waar al een aardige pol primulaatjes staat.
Als ik daar nou eens wat anemoonwortekstokjes tussen zet (nadat het blad is afgestorven....). Alvast een verrassing voor volgend voorjaar voorbereiden!

Groene indringers (3): boomlupine

Boom lupine of in het latijns: lupinus arboreus

Vorig jaar gezaaid. De plant is nu een halve meter hoog, 15 cm breed en ligt op zijn kant. Hij staat nog steeds in een plastic potje en is blijkbaar een makkelijke prooi voor de wind. Ik heb het potje al vaak overeind gezet, maar steeds ligt ie weer. Misschien komt het omdat de struik wintergroen is (in zachte winters) en zo nogal wat wind vangt.

Bij lupinen, denk ik aan die forse vlinderbloemen. Leuke blauwgroene blaadjes, maar een feestmaal voor slakken. Ik weet niet hoe dat met de boomlupine zit, maar voor de veiligheid eerst maar even in een pot op een slakarme plek. De blaadjes lijken wel op die van de gewone lupine.



De zaadjes waren afkomstig van Job. HIj vertelde erbij: de struik is niet zo langlevend maar groeit wel fors uit 2 x 2 x 2 meter, dus beetje ruimte geven en regelmatig zaaien. Een betere naam is eigenlijk struiklupine (in plaats van boomlupine). Bloeit geel (mei-augustus), en doet het goed op schrale, humusarme grond. Daar hebben we nog wel een stukje van in de voortuin.

Schijnt het ook goed te doen in kuipen. Volgens mijn tuinboek: geurig blad. Hmm, als ik blad tussen mijn vingers fijnwrijf ruik ik gewoon 'groen', een beetje zoals gras.

In Engeland en delen van de VS is invasief gedrag gemeld: de boomlupine neemt het licht weg van de inheemse begroeiing en door het binden van stikstof uit te lucht in nitraat wordt de bodemgesteldheid beinvloed (net als brem).
De soort verdraagt zowel droogte als vorst. Het is beter de heester niet in/bij natuurgebieden te planten.

Tripsen

In de voorkamer stond een grote ficus benjamina. Een forse kroon, 4 kunstig in elkaar gevlochten stammetjes (toen de ficusjes nog heel klein en soepel waren). Regelmatig laat de plant in de winter blaadjes vallen. En in het voorjaar als de dagen lengen komt er een stortvloed van vers blad. De ficus heeft al jaren enige last van dopluis, waardoor soms de grond onder de plant plakkerig is van de excrementen van de dopluis. Maar deze zijn niet zo mobiel. Dus blijft redelijk locaal.

Dit vroege voorjaar kwamen er weer veel verse groene blaadjes aan de ficus. Maar een week of twee later: weer bladval, en de oude donkere blaadjes kregen een zilverachtige glans....

Alarm. TRIPS.
Deze plaagbeestjes hebben we al heel lang niet gehad, maar nu ineens zitten ze op meerdere planten! Tripsen kunnen vliegen en komen zo heel makkelijk van de ene naar de andere plant. De ficus staat nu buiten..., een andere plant op de composthoop, en een derde plant staat nog binnen, maar is onder de douche geweest: plantenspuit met water-groene zeep-spiritus-mengsel. De komen dagen zal ik de planten in de voorkamer zeer goed in de gaten houden.



Tripsen zijn kleine langwerpige insectjes, gestreept als een tijgertje, en met gerafelde vleugeltjes,
Latijnse naam: Thysanoptera, samengesteld uit de Griekse woorden thysanos (rafel) en pteron (vleugel).
Ze zuigen onderaan de bladeren de sappen weg. Er komt dan lucht in waardoor de bladeren zilverachtige vlekken krijgen.

Grrrrr.
Ze zaten zelfs op mijn tomatenzaailingen.
Terwijl dat volgens een groentekenner toch echt zeer zeldzaam is.
Rotbeestjes.

Helm

Kikker hangt in het water.
Koppie boven water.
Met de schittering op zijn (haar?) kop lijkt het alsof de kikker een helmpje op heeft.

Boomkruiper (2)

Zie ik op 23 maart voor het eerst een boomkruiper in eigen tuin.
En wandel ik op 24 maart in Bunnik, ouderlijk dorp.
Kijk ik omhoog en zie..... een boomkruiper.

En op 31 maart, bij de pergola, twee meter van onze openstaande deur: een boomkruiper op de pergola.
En even later op de schoorsteen van de buren.
En de dag erna weer op de pergola gesignaleerd.

Tjonge, als je hem eenmaal gezien hebt...

Zie ook: Boomkruiper

Tuinfleur

Aan de rand van de Blauwe Stad, in Oost-Groningen, ligt een lange smalle tuin.
Totaal ruim 4000 m2.
10 jaar geleden nog weiland, maar stukje bij beetje uitgebreid door de eigenaren Pieter en Rieka van Delden.
Aan de ene kant van de tuin een klein bosje van Staatsbosbeheer, aan de andere kant een coniferenkwekerij.
En helemaal aan het 'verre eind' een verhoogd uitkijkterras, dat vandaar kijk je over de nieuwe dijk heen naar het recent aangelegde meer van 'De Blauwe Stad'.

Rieka en Pieter houden van bomen, in elke nieuwe tuinkamer worden eerst enkele bomen geplant. En dan beukenhagen! Volgens Rieka ongeveer 5 kilometer haaglengte, soms laag (1 meter) tot 2 meter hoog. Pieter vertelt monter dat ie van strakke hagen houdt en alle hagen drie keer per jaar snoeit. Hij begint gewoon en drie volle dagen later is hij dan klaar met snoeien. En de van Deldens zijn vooral ook verzamelaars: ze schijnen een enorme verzameling hosta's te hebben, ruim 400! Tijdens ons bezoek zagen we nog niet meer dan 'neuzen' net boven de grond. Maar kijk eens op de website http://www.tuinfleur.nl/, dan zie je fraaie hosta-foto's. Zo veel hosta's dat de slakken er niet tegen aan kunnen eten.

Leuk om ook later in het seizoen nog een te gaan kijken.

FOTO's
- helleborus (bloemen worden wegens enorm uitzaaien afgeknipt voor de zaadvorming)
- tussen de scilla's: de roze neuzen van een van de vele hosta's
- nog meer helleborus, in tegenlicht
- poes geniet in de zon in eigen 'beukenheg-tuinkamertje'.



Het Wubs-bos

De naam van dit bos klinkt bijna als een bos uit een verhaal van Paulus de Boskabouter.

Het ligt vrijwel in het centrum van Winschoten, in het zogenaamde 'Maintebos'. Vroeger is hier (metselzand) afgegraven, nu is het een parkje, grote bomen, grote vijver, en hoogteverschillen. In dit park liggen huis en tuin van Harry Wubs en Jannie Bos.




Met een klein groepje liefhebbers van wilde planten ben ik zaterdag 29 maart op excursie geweest naar deze tuin. In een tuin van 1700 vierkante meter zijn hoogteverschillen van vijf meter te vinden. Het huisje staat op de berg, een smal pad loopt langs het huis om in de achtertuin te komen. Naast dit smalle pad ligt een 'afgrond', een steile helling omlaag. Veel grote bomen zorgen voor schaduw. Er stonden nog veel meer bomen toen Jannie en Harry het huis ruim 10 jaar geleden kochten: veel sparren zijn verwijderd, en heel veel klimop en bramen. Nu is het een mooie tuin voor schaduwplanten. En in het voorjaar ook voor vroege bolgewasjes.

FOTO's:
Krokussen in de border
Hemelsblauwe scilla's
Tweede leven van schoenen
Fraai opgestapelde dennenkegels





Een tuin naar mijn hart. En ook tuiniers naar mijn hart: " Als een plant zijn eigen plekje vind, heel ergens anders dan waar ik hem bedacht had, dan mag ie daar blijven", aldus Jannie. "Vaak geven toevallige samenkomsten van planten de mooiste en verrassendste combinaties."
In najaar 2006 zijn heel veel bollen, narcissen, blauwe druiven, anemoontjes, scilla's, in deze tuin geplant. Zie voor veel foto's, ook in andere seizoenen de website van Harry en Jannie: Start

Kievitsbloem

Al meer dan tien jaar geleden heb ik een paar kievitsbloem bolletjes geplant in een klein bedje vlak bij het terras. Elk jaar zijn er wel een paar bloemen. En meestal 1 of 2 die daarna een zaaddoos vormen. Als je die laat drogen en je maakt de bolle zaaddoos open dan zie je keurig opgestapeld platte strogele zaadjes, een beetje als platte driehoekjes. En al een paar jaar stop ik deze zaadjes in de grond, in een bloemenweitje in wording, onder de appelboom.

Kijk daar! Ineens zie ik een paar kievitsbloemen in bloei!
Prachtig geblokte, ingetogen bloemen.

Ik blijf gewoon doorzaaien. En geduld hebben. En dan komen er steeds meer en meer.



De bloemen hangen eerst bevallig met het koppie omlaag.
Na de bloei richt de steeds dikker wordende zaaddoos zich op.

Maart 2008: Narcis

Toonbeeld van het voorjaar.
Geel met een trompetje.
Van wittig, lichtgeel, donker geel, naar oranje.
Enkel of dubbel.
Elegant gepunt of juist vol en rond.



Nog meer narcisjes: Narcis.

Veel snippers

Op diverse plekken in de tuin lagen bulten van takken. En de grote composthoop was uit het zicht verdwenen door de grote stapel takken die er in de loop van de afgelopen maanden tegen aan was gestapeld.

Maar vandaag kwam buurman Jan. Met de grote rode versnipperaar. En met veel geluid, een gesneuvelde aandrijfband, een nieuwe aandrijfband, en weer veel geluid werden de stapels takken stukje bij beetje verwerkt tot snippers.

Veel snippers.
Heel veel snippers.
Die kan ik dan weer uitrijden over de aarden paadjes...



Wel kreeg ik de instructie van Jan om de takken volgend jaar allemaal in de zelfde richting te stapelen, dus alle onderkanten bij elkaar. En niet keurig om en om gestapeld om een stabiele stapel te maken. Takken die om en om op elkaar liggen zijn veel moeilijker in de muil van de versnipperaar te stoppen....

Ok.

Boomkruiper

Het is niet dat ze niet eerder niet in onze tuin zaten, maar toch.
Als je een plant of een vogel of vlinder voor het eerst ziet.
Altijd weer een verrassing.

Deze keer was het weer een vogeltje.
Een klein bruin vogeltje.
Die kroop omhoog tegen de stam van de wilg.
Ik zag hem uit een ooghoek.
Het leek wel een bruine muis.
Klein bruin beestje.
Maar een muis die verticaal omhoog klimt....

Op foto 1 zie je niets.
Maar op foto 2 en 3, steeds dichterbij, verandert de muis in ..... een boomkruiper!





Hangbollen

Het zag er even slecht uit. In najaar 2007 had ik blauwe druifjes en tulpen in potten gezet. En wat in de luwte tegen een noordmuur gezet. Bedoeling was om in het voorjaar, vlak voor de bloei de potten in het zicht, bijvoorbeeld bij de voordeur te zetten. De blauwe druifjes bloeien al, de tulpen nog net niet.
En toen in de vroege ochtend van eerste paasdag, na 6 graden vorst....

Zowel de tulpen als de druifjes lieten hun kop hangen.
Wat jammer!

Of toch niet?
Later op de dag, toen het een beetje warmer was, kwamen de koppies al weer wat omhoog.



En anders noemen we het toch gewoon een nieuwe trend: hangtulpen en hangdruifjes.

Sering in aantocht

Koud of niet (nachtvorst rond Pasen 2008), de sering vindt het langzamerhand tijd worden.
De knoppen beginnen open te barsten en de kleur van de aanstaande pluimen schemert al door de kieren heen.
Nog heel even en het is weer genieten van de seringengeur!



Edward VII

In onze tuin staat een Ribes, voluit Ribes Sanquineum.
Nu volop in bloei, en zeer opvallend naast de forsithia,
Er bloeit niet zo heel veel op dit moment, en de Ribes is zeer populair bij de paar rondvliegende hommelkoninginnen.

Ik denk, als ik naar de plaatjes kijk, dat de Ribes varieteit de "Edward VII" is, een veelgebruikte soort.

Dus: een koning voor een (hommel)koningin.



Zie ook: Bloedrode bes

Terug naar de oorsprong van 't Groentje

Met Pasen op bezoek bij mijn ouders. In Bunnik, bij Utrecht.
Tweede paasdag, het heeft gesneeuwd en is met de zon al vroeg licht en helder. Om half acht 's morgens wandel ik met fototoestel door een wit en stil dorp. En kom daarbij langs het advertentiebureau van de naamgever van dit weblog : ' t Groentje.
Dat moet even op de foto...

Mocht je nog iemand kennen die het leuk vindt een wekelijkse mail over de tuin te ontvangen met de nieuwste stukjes in 't Groentje?
Stuur dan even haar of zijn emailadres door! Sturen naar het email adres dat boven het gastenboek van 't Groentje staat.



En dan meteen nog een paar 'ansichtkaartfoto's' van Bunnik.





Waar ligt Bunnik?
Hieronder de plaatsnaambordjes in het centrum van het dorp.

Weer iets eerder

In 2006: kikkerdril op 31 maart. Zie De vijver golft

In 2007: dril op 25 maart. Zie Maart 2007: dril

In 2008: kikkerdril op 23 maart, eerste paasdag. Dus weer twee dagen eerder dan vorig jaar!

Maar niet omdat het zo warm is...
Het is de koudste pasen sinds 40 jaar (ook zo ongeveer de vroegste).
In de nacht 6 graden vorst.
Dat betekent: vijver is dichtgevroren.
's Morgens stralende zon en met fototoestel naar buiten.
Van een afstandje zie ik dat een klein stukje van de vijver niet is dichtgevroren.
Dat is gek...

Dichterbij gekomen zie ik de reden.
Het water golft een beetje en in het open water zie ik opeens 6 blobs met kikkerdril!
Door het heldere ijs eromheen zie ik bruine kikkers in 2 en drietallen bij elkaar.
Een dag later zijn de kikkers weer rustig teruggetrokken in de waterplanten.
Er prijken 13 blobs dril in de vijver.
Nu een week later... niet meer te tellen hoeveel blobs er liggen.
Dat worden veel kleine kikkertjes.







De reiger vliegt al regelmatig keurend over de tuin.

Het heet zoals het er uit ziet

Wandelend in het locale bos. Oude stukjes bos, her en der omgekiepte bomen, veel ruimte voor spechten en insecten. En mossen. Prachtig groen en soms hele zachte (aaibare) mostapijten.



Op bijgaande foto twee mossen. Ik weet niet hoe ze heten maar ik gok:



Varentjesmos (varenmos) en sterrenmos.
Zou het?

Viola Labradorica

Een klein vroeg bloeiertje, dit paarse viooltje met donker rood-groen blad. Houdt van halfschaduw en bloeit in maart. In sommige tuinboeken en op diverse internetsites wordt het plantje als een woekeraar (zeer enthousiaste uitzaaier) genoemd. Ik merk er niets van. Misschien omdat onze tuin enorm zure grond heeft terwijl het viooltje eigenlijk van kalk houdt..... En zelfs al zou het viooltje zich uitzaaien... zo'n leuk klein plantje past overal. En met wintergroen blad bedekt het ook kale stukjes grond. Mooi voor bijvoorbeeld onder rozen of hortensia's. De bladkleur hangt sterk van de standplaats af, soms donkerrood, soms donkergroen.

Kortom: voor mij een aanrader.


Labrador-viooltjes-weetjes
Komt uit vochtige bergachtige gebieden in het noord oosten van de VS, oosten van Canada en Groenland.
Afgeronde hartvormige blaadjes
Vochtige, goed gedraineerde grond
Zon, tot halfschaduw
Vermeerdering: zaaien of delen
Mooi bij narcissen of primula's en onder rhodondendrons

Groene indringers (2): Vinca major

Vinca major of grote maagdenpalm is een overblijvend kruid met glanzende bladeren, kruipende (en klimmende) stengels en blauwviolette bloemen. In een zachte winter bloeit de plant al in de winter, anders in maart. Nu.

Wordt vaak gebruikt als bodembedekker in tuinen. De Vinca Major sterft in strenge winters bovengronds (deels) af, oudere stengels en bladeren worden ook lelijk, gelig in plaats van glanzend donkergroen. In het voorjaar loopt de plant weer krachtig uit ook als je hem fors terugsnoeit. Vinca minor blijft lager en compacter en vind ik zelf mooier dan de vinca major. Vinca minor is in Europa ook ingeburgerd in bossen.

Vinca major is inheems in Zuid-Europa en Noord Afrika. Hij groeit makkelijk weer uit uit weggegooide stukjes tuinafval en kan in gebieden met een mediterraan klimaat invasief worden. Hij kan de inheemse begroeiing overwoekeren en verstikken. Omdat de plant weinig licht nodig heeft kan deze zich agressief uitbreiden in ooibossen langs kleine riviertjes.



Pas ook in de tuin een beetje op dat de grote maagdenpalm zwakkere buurplanten niet verstikt...

Groene Indringers (1): japanse duizendknoop

Inheemse planten leven vaak in evenwicht met hun omgeving en zullen ook in tuinen niet snel tot woekeren overgaan. Met sommige uitheemse planten of exoten ligt dat anders. Deze kunnen -vaak door menselijk toedoen- in de inheemse, natuurlijke of tuin-omgeving gaan domineren en de bestaande begroeiing wijzigen of zelfs ontwrichten. Deze planten zijn invasief, indringers, woekeraars in hun nieuwe omgeving. In een aantal gebieden op aarde laat de inheemse natuur zich zelfs helemaal opzij schuiven door de nieuwe groene indringers met soms catastrofale gevolgen voor de oorspronkelijke planten. Voorbeelden zijn Hawaii en Nieuw Zeeland.

Het kweken van potentieel invasieve planten in je eigen tuin is af te raden, zeker als je in de de buurt van bossen, beken, natuurgebieden woont. Maar al te makkelijk kan een 'leuke tuinplant' ontsnappen naar de natuur. In sommige landen, bijvoorbeeld Noord Amerika en Australie is het verboden sommige agressieve soorten in de tuin te zetten.


De IUCN (de wereldorganisatie voor behoud van de natuur) heeft een lijst samengesteld van de meest invasieve soorten (planten en dieren).
Zie http://www.iucn.org/places/medoffice/invasive_species/docs/invasive_species_booklet.pdf

Een hele erge indringer: japanse duizendknoop of fallopia japonica of polygonum cuspidatum



Zie de eerdere stukjes: Neutronenbom en Waarschuwing tegen de J.D....

PLANTEN - Dorling Kindersley

Een monumentaal plantenboek wil ik dit wel noemen. In Nederland uitgegeven door de ANWB. Een prachtig fotoboek uit de Dorling Kindersley reeks. Veel foto's, en een schat aan informatie. Het boek is van 2006. Het boek is een plantenencyclopedie. Niet uitputtend in het opsommen van alle mogelijke planten en bomen, maar selectief in het geven van voorbeelden in verschillende habitats. Heel veel planten zijn inmiddels in de vrije natuur bedreigd of zelfs al verdwenen. Door aanslagen van mensen op de omgeving (kappen bossen, ontwateren, bebouwen), maar ook door een niet aflatende verzamelwoede van tuinliefhebbers. In het boek wordt ruim aandacht gegeven aan de positieve bijdrage die tuineigenaren kunnen leveren aan de biodiversiteit. Door bepaalde soorten wel in de tuin aan te planten. Soorten die het in het vrije veld moeilijk hebben en het wel vol houden in de beschermde omgeving van tuinen. Maar ook door andere invasieve soorten juist niet aan te planten en zelfs zoveel mogelijk te vernietigen.

Een boek om op schoot te nemen.



NB. De ANWB serie bestaat verder uit: DIEREN, AARDE, MENSEN, HEELAL.




Ook mooi.

Gele periode

Kijk om je heen en je ziet voorjaar.
Je ziet geel.
Overal.

Forsithia's staan in bloei.
En steeds meer narcissen veranderen van een rechte groene 'prei' in een sierlijke gele klok.



Achter de narcissen: hypericum en sedum.
NB. Binnenkort oud loof afknippen.

Gebroken hartje

Dicentra formosa heet dit plantje. Eerst komt er een bleek roze wit puntje boven de grond. Heel bros en breekbaar. En een paar dagen later ontvouwen zich fijn geveerde blauwgroene blaadjes. Nog wat later komen de roze (eigenlijk oud-roze) bloemen in trosjes.

Maar nu eerst de blaadjes. De stengeltjes zijn nog roze-achtig.



En het stuk linksonder op de foto wat uitvergroot: een esdoornzaadje (uit zo'n 'neusje') is zich aan het ontrollen!



Toen ik vandaag door de tuin liep het ik al vele miniesdoorntjes gezien en uitgetrokken.

Winterheide

Bij hei denk ik in eerste instantie aan vroegere wandelingen in augustus op de veluwe:
de paarse heidevelden.
En daarna denk ik aan heidetuinen,
met veel kiezels/steentjes of grind.
Je ziet ze niet zo veel meer.

In onze tuin staat, semi overwoekerd door een aantal vaste planten, een plantje Erica Vulgaris, struikheide.
Bij gebrek aan schaapjes (of een tuinier die er aan denkt om de heide plant tijdig wat terug te snoeien) is de plant rafelig en stakig geworden.

Maar we hebben ook een winterbloeiende hei.
Laag, zo'n 20 cm, paarsroze, langbloeiend van januari tot maart.
Ik denk dat het een van de varieteiten van Erica Carnea (dopheide) is.

Afkomstig uit Zuid-Afrika. En er bestaan wel 600 varieteiten!

FOTO 1: winterhei met een verdwaalde krokus
FOTO 2: als je van heel dichtbij kijkt blijken het hele fraaie bloempjes te zijn

Sneeuwklokjesplantage

Omdat ze bloeien terwijl er nog zo weinig bloeit hebben sneeuwklokjes elk jaar weer mijn (warme) aandacht. Ik kan er niet genoeg van krijgen. Dus elk jaar na de bloei neem ik weer een paar dikke pollen op en plant de bolletjes in kleine plukjes terug. En na een jaar of drie is de kleine pluk dan weer net zo dik als de oorspronkelijke dikke pol.

De beste tijd om de sneeuwklokjes te verplanten is net na de bloei, maar terwijl het blad nog zichtbaar is. Dit jaar heb ik op een stuk grond van 50 x 50 cm tussen de kortgeknipte sneeuwbessen een sneeuwklokjes-plantage aangelegd. Op rijtjes heb ik de bolletjes een voor een uitgeplant. Zo duurt het wat langer voor het een pol is, maar als ik ze ongestoord laat staan is het over een aantal jaren een heel veld.

Dat is plannen voor de toekomst.
De sneeuwbessen lopen al weer uit en maken een ondoordringbaar struikgewas. Dat voorkomt dat ik later in het jaar op het schijnbaar kale stukje grond andere plantjes ga kweken. De sneeuwklokjes staan hier veilig, tot volgend jaar.



Dit jaar heb ik ook een binnen-experiment met sneeuwklokjes gedaan. Dit is mislukt.
In drie kleine potjes elk drie bolletjes geplant eind december. In de hoop dat ze binnen gingen bloeien en heerlijk geuren (?).
Helaas. Te warm, te weinig licht.
5 van de 9 bollen, maakten een bloemknop, maar geen van allen ging open.
De bollen weer terug in de grond gezet.
Buiten is beter.

Waar kijkt ie naar?

Ik loop eens wat door de tuin.
Maak her en der een foto.
Ik kom om de hoek van het huis.
Zie daar een onzer poezen.
Voor de kenners: dit is Sprot.

Waar kijkt ie naar?



Heel voorzichtig loop ik verder.
Nog een hoek om.

Aha, daar kijkt ie naar.


Net buiten beeld van deze foto hangt een zaadcontainer.
Daar zit dit kleintje naar te kijken.

NB. Poes Sprot is inmiddels wat bedaard geworden en vangt gelukkig zelden nog vogels.
(Afkloppen).

Tweede jaars tulpen

Vorig jaar bloeide ze voor het eerst, en nu dus voor het tweede seizoen.
De kleine witgele botanische tulpjes.
Langs het schelpenpad en voor een muurtje op het zuiden.
Lekker warm in de zomer.

Er staan er ook een paar in de verhoogde border tegen een stapelmuurtje aan.
Maar daarvoor moet je weten dat ze er staan.
Een wat uit de kluiten gewassen rozemarijn stek torent er nu boven uit/over heen.

Deze tulpjes maken na de bloei ook leuke zaaddozen.



Zie ook: Tulipa turkestanica.

Afgeknipt gras

Veel siergras in de tuin. Mooie pollen in zomer en vooral de herfst. In de winter beginnen de pollen uit elkaar te vallen. En eind winter is het afkniptijd. Restant van de pol is een soort stekelvarken. Maar wat te doen met de grote bossen afgeknipte halmen?

Voor een deel knip ik ze in stukjes. Een perfecte onderlaag voor de later in het voorjaar leeggemaakte composthoop is een laag van een centimeter of 10 van afgeknipte takjes of stro. Maar inmiddels hebben we zoveel pollen. Dus leg ik al een paar jaar de halmen als een soort tapijtje over een aantal aarden paadjes tussen verschillende kweekbedden in.

In geval van nattigheid is het niet zo glad (modderig), en langzaam vergaan de halmen in de loop van het jaar.
Ook houdt het een groot deel van de zomer onkruidjes tegen.

Foto 1: een 'bosje' grashalmen.
Foto 2: grashalmentapijt op pad.

Lekker krabbuh

Poes Bolle Baassie is een koukleum. Hele dagen kan ie binnen zitten: aangenaam warm op de vloerverwarming in de woonkamer of onder de verwarming van de werkkamer geplakt. Maar als het lekker weer is is ie buiten spelen. Achter de afvallende beukenblaadjes aan, springen middenin een siergraspol, of gewoon lekker krabben aan een paal van de pergola of een afgevallen tak.

Deze tak, een meter of twee lang, was uit de wilg gewaaid en had veel fraaie korstmossen.
Die heb ik tijdelijk in de krokusborder in de zijtuin gelegd, zodat er zoveel mogelijk zon op valt.
Dan blijven de korstmossen langer zitten.
Baassie is vakkundig bezig de mossen te verwijderen.

Matig winterhard

Vorig jaar heb ik een lavatera van Jitske gekregen.
HIj was grof gesnoeid, ongeveer kniehoog en zag er niet uit.
Maar eenmaal in de tuin is het een mooie plant met een omvang van bijna een meter geworden.
In november zelfs nog een lichte nabloei (ZIE FOTO'S).

Daarna werd het een wat triest geval en in februari heb ik hem afgeknipt, een centimeter of dertig hoog.



Zie ook Lavatera .

Nu zie ik dat de lavatera pas in april teruggesnoeid zou moeten worden.
Heb ik notabene zelf opgeschreven.
Oh, oh.
Zou ie het overleven?
Lavatera's zijn slechts matig winterhard.....

Nationale week van de nestkast

Vandaag kwam een folder binnen van firma die allerlei vogelvoer en andere vogelbenodigheden verkoopt. Met een allerschattigs plaatje op de voorkant van twee hele knusse verliefde uiltjes. En in de folder werd verwezen naar de Nationale Week van de Nestkast.
Klinkt goed. Meteen op zoek via google.

Blijkt die week al geweest te zijn!
Begon op 25 februari en het is nu 7 maart...
Maar je kunt je nog wel aanmelden, met een al bestaande nestkast of met een nieuw aangeschafte.
Gegevens over broedsucces in de kast kun je dan nog tot eind augustus doorgeven.

Wij hebben de volgende nummers toegewezen gekregen: 2048 t/m 2051; respectievelijk pimpelmees, pimpelmees, koolmees en mus.
Drie van de vier zijn nog nooit bewoond geweest, maar in de koolmezen kast was vandaag beweging (viel op omdat poes Baassie zeer geintrigeerd naar de kast zat te kijken)

Zie http://www.weekvandenestkast.nl/page=aanmelden

Op deze site kun je ook de statistieken van 2007 en 2006 inzien.
Blijkt die nationale week van de nestkast al jaren te bestaan....

Narcis in krokusveld

Zijborder in de tuin.
Mooi in vroege voorjaar en herfst.
In vroege voorjaar: sneeuwklokken, krokussen, en .... tja, een mini-narcissen.
In het najaar: een rij siergrassen.

Elk jaar opnieuw ben ik onder de indruk van het krokustapijt.
En elk jaar opnieuw blijft mijn blik met een schok weer even hangen op die gele narcisjes.
De kleur vloekt!
En elk jaar opnieuw overweeg ik de narcissen eruit te scheppen en te herplaatsen.

En dan is de bloei over en vergeet ik het weer tot volgend voorjaar.

Taxusman en taxusvrouw

Kort geleden kwam ik er achter dat niet elke taxus bessen draagt. Alleen de vrouwelijke exemplaren doen dat. De taxussen die in de winter zoveel stuifmeel afgeven (hele wolken) zijn de mannetjes. Maar om bessen te krijgen moeten de taxusvrouwtjes ook op enig moment bloemen hebben. Deze zijn echter nogal onopvallend. De afgelopen paar weken cirkel ik om onze vrouwtjes taxus heen, op jacht naar de bloemen.

Zouden de kleine bruine knoopjes op de foto's bloemen (of bloemknoppen) zijn? Ze lijken wel op de gemummificeerde vruchten van het vorige seizoen die ik aan dezelfde struik zag...



Zie : Gele taxus voor een foto van een (gele) taxusman in bloei.

Agapanthus

Deze foto van de agapanthus of Kaapse lelie is een paar weken geleden genomen. Echt waar! De gebruikelijke bloei in Nederland is in de periode juni-september. En hoe kan deze nu -het is begin maart- dan bloeien...

Makkelijk: men reize naar de andere kant van de wereld, Nieuw Zeeland in dit geval, en daar zijn ze nu in veelvoud te zien. Oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Afrika, maar verhuisd naar o.a. Nieuw Zeeland. En daar slaan ze goed aan, want in grote stukken van het land zie je ze in bermen bloeien. De Nieuw Zeelanders beschouwen hem inmiddels als symbool van de zomer.



De agapanthus is niet helemaal winterhard bij ons en wordt meestal in (krappe) potten gehouden. Kan overigens ongeveer -5 graden aan, als de grond maar goed gedraineerd is. De vlezige wortels houden niet van natte kou.

Wel vreemd dat ze in Nieuw Zeeland wel de winter overleven, daar is het volgens mij 's winters ook koud en misschien ook wel nat.

Foto van Edwin toegestuurd gekregen

Een nieuwe primula

Al een aantal jaren hebben we heel zacht gele primula's in de tuin. Dat worden vrij forse planten met behoorlijk grote bloemen. En als een wat ondergeschoven kindje: een piepklein paars primulaatje: kleine blaadjes, kleine bloemetjes.

In een kweekbedje heb ik vorig jaar een primula gedeeld en uitgeplant. Althans dat dacht ik.

Maar nu de primula bloeit lijkt het toch een ander soort te zijn (of kruising?): van een kleur die ik nog niet eerder in de tuin zag. Wat roder van kleur. Veel sappiger en groter blad. Nu in de eerste week van maart zijn er twee bloemen te zien, en kijk eens naar de knoppen: er komt nog een heel feestje aan!



Alhoewel... een andere soort (zie ook Primula's) . Misschien is het toch dezelfde soort, maar een veel gunstiger standplaats, halfschaduw, geen competitie van andere planten.

Zaaikabouter

De afgelopen maanden heb ik weinig of niets van Joost gezien. Joost is onze tuinierkabouter. Ongeveer een jaar geleden kwam hij bij ons wonen. Meestal kom ik hem tegen in de bijkeuken of serre. Maar op andere momenten is hij in geen velden of wegen te bekennen. Vorig jaar heb ik al gemerkt dat Joost dol is op zaaien. Als ik bezig ben met potjes en aarde en zaadjes komt hij meestal aangekuierd. Vandaag stond ie in de hoek van het aanrecht mee te kijken. Om met brommende stem aanwijzingen te geven. Niet te diep, beetje schudden, zaad wat verder uit elkaar, zachtjes aandrukken.




Vandaag hebben we pepers gezaaid, zes soorten maar liefst.
In het zaaikasje (potter 49) passen 49 zaadjes, 7 x 7 plantgaten.
Van links naar rechts:
1. allium tuberosum (knoflookbieslook),
2. fresno peper
3. jalapeno peper
4. peper kerinthing
5. peper tri-fretti
6. peper centennial rainbow
7. peper numex big jim. Zie ook : Pepperflakes
Op nummer 2 en 3 na komen alle zaden van Diana. 2 en 3 komen van de Albert Heijn.





En in de tweede Potter 49 gezaaid: 3 rijen basilicum (zakje van hartstichting), 3 rijen basilicum (zelf geoogst zaad van 2007, soort ben ik vergeten op te schrijven....). en 1 rijtje tomaat 'Red Robin'. Een beetje harig tomaatje, zaad van Diana.

Geheel ontbladerd

In onze serre staan twee bougainvillea's te overwinteren. Een hele grote van de buren en een kleinere (vorig jaar gekocht) van onszelf.
De planten moeten zeker tot mei binnen blijven. 's Winters hoeven ze maar weinig water. Wel graag zo veel mogelijk licht. Vorig jaar zat er na de winter nog behoorlijk veel blad aan het buurexemplaar. Dit jaar zijn bijna alle blaadjes verdord. Maar volgens ons kuipplantenboek hoef je daar niet van de schrikken. Dat gebeurt wel vaker als het wat te koud wordt. Als je twijfelt of de plant nog in leven is: klein beetje van de schors van een tak afkrabben: als het daaronder helder groen is.... niets aan de hand. Plant in rust. Beide exemplaren tonen een mooi groen binnenwerk onder hun dorre onderlijk.

De dorre blaadjes blijven behoorlijk stevig aan de plant hangen en dat vind ik er niet mooi uitzien. Bovendien kunnen zich daar allerlei plagen in nestelen (spinnetjes, mijten, schimmels, etc). Vandaag ben ik bijna een uur bezig geweest alle dorre blaadjes 'te plukken'. Dat viel nog niet mee, de bougainvillea heeft venijnige stekels.



De linkerplant op de foto hierboven is van ons, in zijn eerste jaar. Hij had niet erg veel blad toen we hem kregen en in de zomer ook niet veel bloemen. Maar in het najaar, begin van de winter, kwam er nog een stortvloed aan bloemen. Je ziet nog wat verblekende bloemen, maar met een duidelijk roze gloed.

Onderstaande foto is van 17 november 2007 (Foto van buiten naar binnen genomen). Daar is onze Bougainvillea nog volop in bloei, en die van de buren op de achtergrond nog groen.

Dikblad

Crassula Ovata is een vetplant met dikke vlezige bladeren. Het is zo'n kamerplant die niet stuk te krijgen is, hoe je hem ook mishandelt. Als je hem laat vallen breken er stukken af. Leg die op aarde, en er ontstaat een nieuwe plant. Bijvoorbeeld in de pot van de naburige kamerplant.
Als je hem veel water geeft groeit hij wat sneller maar wordt topzwaar: er gaat veel water in de bladeren zitten en het wortelgestel ontwikkelt zich matig. Voor je het weet duikelt de plant uit de vensterbank.
Geef de Crassula (of Jade) niet te veel water, dan kunnen de wortels gaan rotten.

Zet de plant op een zonnige plaats. Als de plant in de zomerperiode buiten staat (in een goed drainerende pot) dan wordt ie veel mooier dan de planten die het hele jaar door in de warme woonkamer staan. 's Winters naar binnen. Officieel mag de plant niet kouder staan dan 5-7 graden. Bij ons overwinteren de buiten-exemplaren in de serre, wel vorstvrij, maar dit jaar wel kouder dan eigenlijk mag (1 graad).

Naarmate de plant ouder wordt wordt de vorm steeds grilliger en daarmee steeds mooier. Aan de uiteinden komen er steeds nieuwe bladeren en wat meer naar binnen verschrompelen dan weer wat bladeren. Eerst worden ze geel en dan mummificeren ze bijna. Een of twee keer per jaar verwijder ik die gemummificeerde en gele bladeren. Dat heb ik vandaag gedaan met de vijf exemplaren in de serre. Die zien er meteen weer opgefleurd uit.



Bloeien kunnen de Jade's ook, maar dan moeten ze niet te warm staan. Mooie witte sterretjes in januari-februari.
Zie ook: Crassula

De Nederlandse naam is Dikblad. De plant komt uit Zuid-Afrika en kan daar bijna twee meter hoog worden.
Ons grootste exemplaar (de moeder van alle andere stekken) is inmiddels 30 jaar oud en 50 cm hoog en breed. Het grootste exemplaar dat ik ken staat in de hortus van Haren en is ongeveer 1.20 meter hoog en 1 meter breed.

Tuinlog

Voor wie niet genoeg kan krijgen voor plaatjes kijken en lezen over tuinen en plantjes en beestjes. De website van Groei & Bloei is vernieuwd en geeft nu ook de mogelijkheid voor leden van Groei&Bloei om heel makkelijk een eigen tuinlog bij te houden. Je kunt er vrij makkelijk teksten opzetten en de stukjes mooi opfleuren met je eigen digitale foto's. Ik kon me niet inhouden en heb daar ook een tuinlog gestart.

Ga maar eens kijken op Overzicht tuinlogs

Daar kun je een waardering (1-5 bloemetjes) aan hangen. Je kunt ook stemmen op foto's die in februari zijn geplaatst. Ergens tussen die 87 foto's staat er ook een van mij (ti-ta-toverhazelaar).

Allemaal kattenkruid

Nederlandse namen, volksnamen, latijnse namen van planten.
Als je echt wilt weten welke plant het is kun je het beste de latijnse namen hanteren.
Hoewel het lastig blijft als je wat oudere teksten bekijkt. De latijnse namen van sommige planten zijn in de loop der tijd veranderd. Zo lees je in oude boeken over funkia's, terwijl die tegenwoordig hosta's worden genoemd.

Toch is een latijnse naam een stuk eenduidiger dan de volksnaam. Op de website .....
vind je uitgebreide overzichten van de verschillende namen.

Wist je dat er maar liefst 10 verschillende planten dezelfde volksnaam hebben.
Bekijk de volgende plaatjes.... allemaal kattenkruiden!








1. Akkermunt Mentha Arvensis L.
2. Gele Ganzenbloem Chrysanthemum segetum L.
3. Heermoes Equistum arvense L.
4. Kaal Knopkruid Galinsoga parviflora Cav.
5. Kattendoorn Ononis repens L. supsp. spinosa Greuter
6. Kattenstaart Lythrum L.
7. Stinkende ballote Ballota nigra L. supsp. foetida Hayek
8. Stinkende gouwe Chelidonim majus L.
9. Valeriaan Valeriana officinalis L.
10. Wild kattenkruid Nepata cataria L.

Februari 2008: krokus en hommel

Februari, tijd van de vroege voorjaarsbloeiers.
Een hele border vol, vol met witte en paarse krokussen.
Koud en nattig, gesloten kelkjes.
Maar in een lekker zonnetje en uit de wind gaan de bloemen wijd open.
En vindt de hommelkoningin een lekker maaltje.


Oprit

We hebben een oprit bestrooid met grind.
We hebben geen auto.
Dus er wordt niet heel veel over heen gereden.
We strooien geen onkruidverdelger.

Dus: de oprit is vaak nogal groen in plaats van grijs.

Twee jaar geleden hebben we een stuk van de oprit afgegraven en van nieuw grind voorzien. Het was helemaal dichtgeslibt met aarde, en mos en werd heel glad in de winterse gladheid en nattigheid. Gevaarlijk dus. Maar een ander deel, dat toen nog niet zo groen was, is nu geheel dichtgegroeid. Ik was vorige zomer met de hand bezig onkruidjes en grasjes te trekken. Een langslopende meneer gaf me toen een tip.
Hij zei dat hij een maal per jaar, in maart, strooizout over de oprit strooide en zo geen last had van onkruid....

Dat gaan we testen. Bij de gemeentewerf heeft Eddy een grote emmer strooizout gehaald. Bij de Action kochten we voor 38 ct rubber handschoenen, en strooien maar.

Het lijkt wel als of het lokaal wat gesneeuwd heeft.
Deze week gaat het regenen. Ik ben benieuwd hoe het afloopt.

Friendly Fire

Soms gebeurt het in een veldslag dat soldaten door hun eigen mensen worden beschoten.
Vaak is dat een gevolg van chaos en miscommunicatie.
Gruwelijk.

Maar in de tuin gebeurt het ook wel.
Sterker nog, het is me al herhaaldelijk gebeurd.

Mijn linkerhand weet blijkbaar niet altijd wat de rechterhand doet.

Terwijl de linkerhand takjes en sliertjes afgestorven planten vasthoudt, komt de rechterhand met de knipper langs. Snip, snip.
Heel lang gaat het goed, maar dan ineens: HAP! JAAP!

Deze keer zijn niet de takjes afgeknipt, maar een komt de kniptang tot stilstand in mijn linkerwijsvinger...

In diezelfde vingertop zitten al twee fijne streepjes, littekens van de vorige japen...



FOTO:
Links het slachtoffer, ziet er niet zo erg uit met zo'n pleister erop, maar zonder pleister.....(brrrrr)

Rechts: het wapen, de bloedsporen zijn er inmiddels afgeveegd,

Droogbloemen

De vlinder komt uit peru: een wollen wandkleed.
Erachter stengels van miscanthus, uitgebloeide wilde plant (raket?), allium zaadhoofd.
En ervoor ook nog een bos: halmen van een gras, zaadbolletjes van juffertje in het groen, gedroogde pluimen van astilbe etc.

Soms knip ik in de tuin wat af en dan vind ik het zo mooi dat het ergens binnen een plekje moet krijgen.
Nou, achter/bij het wandkleed dus.

Waterdrieblad

In de vijver hebben we een oeverplant met de naam waterdrieblad. Niet zo verrassend: de bladeren zitten met zijn drieen bij elkaar. De bloemen zijn elegant en wit. Een beetje franjeachtig. Ze bloeien een paar weken. Nadeel van de plant is: hij wordt steeds langer en langer, groeit aan de top uit, maar laat daarbij een lange vrijwel kale stengel achter. Na een aantal jaren in de vijver is de stengel al een keer de vijver overgestoken en is weer terug gekomen. Ik durfde hem niet af te knippen omdat ik bang was dat de kale stengel niet meer zou uitlopen.

In het vijverboek van Ada Hofman las ik de truc: knip de bovenste 20-30 cm van de plant (dus met de groeitop) en steek deze in het moerassige deel van de vijver in de grond. En de kale stengels dan? Gewoon afknippen en weggooien.
Goede tijd voor deze actie is maart.
Ga ik proberen.

Op de foto: de bloem.




Via bijgaande link kun je een filmpje bekijken: een enorme hoeveelheid waterdrieblad: Film clip - Bogbean - overview - Bogbean - Menyanthes trifoliata - ARKive

Waterdrieblad-weetjes
synoniemen: waterklaver, drieblad
latijnse naam: menyanthes trifoliata
Engelse naam: buckbean, bogbean, marsh trefoil, marsh clover.
Volgens Engelse website is de Nederlandse naam: bocks of boonan ??
Uit de watergentiaanfamilie.
Staat op de Nederlandse Rode Lijst van planten
In Nederland vrij algemeen in poelen meren, sloten en veengebieden.
In ondiepe stuk: een van de planten die zorgt voor verlanding in trilvenen.
Bloei mei-juni: wit of roze

Maar.... volgens informatie op internet vormt de plant leuke bruine zaadhoofdjes in juli.
Die heb ik nog nooit gezien!
Dit jaar maar eens goed opletten.

Roze (4)

Vroeger toen de lagere school nog 6 klassen had (in plaats van 8 groepen) leerden de kindertjes rekenen met behulp van tafels.

een keer negen is negen
twee keer negen is achttien
drie keer negen is zevenentwintig
vier keer negen is zesendertig
.....

zesendertig keer roze met dit vierde negental

Zie ook:
Roze (1)
Roze (2)
Roze (3): babyroze



eerste rij: vingerhoedskruid, ribes sanguineum, geranium maccrorhyzum
tweede rij: dahlia, geranium endressii (met koolwitje), tricirtis
derde rij: wilgeroosje, roos, flox

Amelisweerd

Bloementapijt
In Engeland hebben ze velden met blue bells in de bossen.
In de tuin hebben wij plukjes boshyacinten.
In Amelisweerd hebben ze velden met sneeuwklokjes in de bossen.
In de tuin hebben wij bosjes van sneeuwklokjes.

Foto's: jaarlijkse exercitie van Edwin uit Utrecht.
Foto's maken van het sneeuwklokjestapijt in Amelisweerd, oud bos bij Utrecht.




De boshyacint in onze tuin is de Spaanse soort, niet de Engelse blue bell. De laatste is wat ranker en eleganter. De Spaanse wat robuuster en steviger.

Slappe Bladeren

Over het algemeen heeft schoenlapperskruid hele stevige bladeren. Pas als het echt koud is gaan de bladeren slap hangen. Dat ziet er wat triest uit. Het wordt wel weer wat gecompenseerd door de witte ijskristalletjes op de bladeren en de roze bloemknoedels. De bloemen gaan onverdroten door met groeien. Ze zitten wel knus bij elkaar zo vroeg in het seizoen. Pas later verheffen ze zich wat meer op een stengel.

En als de temperatuur weer omhoog gaat worden de bladeren ook weer mooi stevig.

Niet-stinkend Nieskruid

Deze plant, een helleborus, staat al een paar jaar bij ons in de voortuin. Ik had er drie gekocht, maar die waren door de vorige eigenaar opgepot terwijl ze al in de bloei schoten. Niet het goede seizoen. Twee van de drie zijn acuut overleden. De derde (deze) doet het nog steeds, maar niet overweldigend. Net als andere kerstrozen of helleborussen vind ik ze prachtig en fotogeniek. Met de puntig gekartelde bladeren en een soort haren lijken ze een beetje op vleesetende planten (zonnedauw) en ik zou niet eens gek opkijken als ze naar een insect happen.

Ik dacht altijd dat deze helleborus als Nederlandse naam had: stinkend nieskruid.
Maar.....
- stinkend nieskruid is volgens de boeken 80 cm hoog
- op veel foto's zie ik dondergroen, wat langwerpig blad zonder kartels
- onze plant heeft wat (ziekelijk) bleek groene en zeer gekartelde bladeren
- het blad zou stinken, onaangenaam ruiken
- ik heb het net geprobeerd en aan een blad gefrummeld: ik ruik niks (maar misschien is het te koud, - 1 graad).

Eigenlijk wil ik hier een heleboel van hebben, en dan ook op een plekje waar ze het beter doen.
Wie heeft voor mij advies hoe ik ze flink kan vermeerderen en wat is een mooie plek is bij mij in de tuin.



NB. Onze tuin heeft zeer zure grond en ik weet dat de helleborussen eigenlijk meer van kalk houden.....

Schotsen

Een van de koudste nachten van de winter 2007-2008.
Onder het ijs bellen en olieachtige kringen: moerasgas.
Voorzichtig aan de weer (met heet water), om een paar gaten te maken.
Een losgebroken schots uit de vijver getild.
Zo'n anderhalve centimeter in een (1) nacht (op deze plek was het gister ijsvrij).

Zwarte els

De zwarte els achter in de tuin hang vol met katjes.
De bungelende sliertjes zijn de mannelijke katjes.

Er zijn ook vrouwelijke katjes, maar die zijn nu heel klein en roodachtig. Zie een mooie foto op internet: Nederpix.nl :: Bekijk natuur foto - Alnus glutinosa / Elzenkatjes / Alder catkin
Onze boom is te groot om die zelf van dichtbij op de foto te krijgen.....
(Of morgen op een ladder gaan staan?)

De vrouwelijke bloemen worden later in het jaar de bekende zwarte elzenproppen.
Op foto 2 zie je enkele elzenproppen, die zijn dus van vorig seizoen.

Rijpe bessen

Laat in het jaar trekken de nectarrijke klimopbloemen veel bijen en zweefvliegen.
Zie ook: Klimop

En in februari zijn ze vrijwel rijp.
Van een afstandje lijken ze zwart, maar van dichtbij zie je ook heel donkerrode en paarse tinten.



Binnenkort zijn ze allemaal weg.
Als de merels ze eenmaal ontdekt hebben is het een kwestie van dagen en de hele struik is leeg.
Lekker winterhapje.

Voederplateau

Zijn dit vogelrestjes? Restjes van een grijs vogeltje?
Door een zwart monstertje uit elkaar gescheurd?



Een pluizig balletje wordt door poes Baassie uit elkaar gescheurd.
Geen vogeltje, maar een pompoentje.




Leek me een leuk poezenspeeltje.
Baassie had ongeveer een minuut nodig om het balletje uit elkaar te trekken.....

Corsage

Afgelopen week hadden we de jaarlijkse ledenvergadering van onze tuinclub. De afdeling Haren en Omstreken van Groei en bloei bestaat al ruim 40 jaar en op deze avond zette het bestuur de meest trouwe leden (lid vanaf het begin van de tot nu bewaarde administratie in 1968, dus in ieder geval 40 jaar!). Het betrof 7 leden, waarvan enkele gezien de zeer hoge leeftijd niet konden komen. Die kregen een bloemetje thuis. De andere kregen een mooie corsage opgespeld, gemaakt door bestuurslid Sophie.



Before and After

Bij de vijver hebben we een rietmoerasje.
Ommuurd, maar binnen de laag vijverfolie.
Een cirkelvormig moerasje met een diameter van 1 meter.
Muurtje gemetseld om het riet binnen de perken te houden.

Eenvoudig in het onderhoud.
Een keer in het jaar, in de winter, het riet afknippen.
Dat is alles.
Vandaag was de dag.

Op foto 1 zie je linksboven de rietpluimen (beetje rechts van het midden op voorgrond is siergras).
het is 10 februari 2008. Om 10 uur 's morgens is het nog fris. Een laagje rijp op het grasveld. De zon schijnt nog niet over het huis is de achtertuin in. Op de voorgrond de oude bloemschermen van de sedum herbsfreude. Nog te mooi om af te knippen.

Op foto 2 zie je het gekortwiekte rietmoerasje, een stoppelveldje nu. Er net achter de grote gele emmer. Op de voorgrond zie je de bijna lichtgevend rode kornoeljetakken, glanzend rood in de zon. De foto is om 2 uur 's middags genomen. De schaduwpatronen op het grasveld worden veroorzaakt door de aluminium constructie van het onze serre (met glazen dak) waar de zon doorheen schijnt.

Open en Dicht

Prachtig zonnig weekend half februari.
's Nachts heeft het gevroren en 's morgens is het nog fris.
De sneeuwklokjes zijn nog dicht.
's Middags loopt de temperatuur op tot een lenteachtige 12 graden.
Klokjes gaan open.
Nu zie je ook de groene stempeltjes.

Rood longkruid

Bij ons in de tuin staat gewoon longkruid. Grijsgroen blad met witte vlekken. Bloemen van lichtblauw verkleurend naar roze (of andersom). Maar je hebt ook varieteiten. Zoals deze uit de tuin van plaatsgenoot Mieke. Rood (of heel donkerroze) bloemen. Het blad is effengroen, dus zonder vlekken. De bloeiwijze is wel gelijk. En de harige stengels en bladeren lijken ook erg op die van de soort.

Latijnse naam is Pulmonaria Rubra.



Foto: eind april 2006.

Voorspelmodule

De late winter en het vroege voorjaar.
In deze periode van het jaar beginnen de grote veranderingen in de tuin.
Vanuit een diepe winterslaap begint van alles te ontluiken.

De vroege bolgewasjes.
De eerste zang van de zanglijster.
De eerste bruine kikker.
De eerste hommelkoningin.
De eerste katjes aan de hazelaar.

Op de internetsite van De Natuurkalender kun je de verschillende waarnemingen van allerlei soorten doorgegeven.
dat vind ik erg leuk om te doen en zo vroeg in het seizoen denk ik er nog aan.
Een of twee soorten per week.
In de late lente, vroege zomer gebeurt er zo veel in de tuin dat ik er vaak niet meer aan toe kom.

Leuk is dat de Natuurkalender nu ook een voorspelmodule heeft. Deze houdt rekening met de temperatuur.
Dan kun je inschatten welke soorten er de komende week op het punt staan te gaan bloeien.
Er is een voorspelmodule voor planten, een voor vlinders en een voor libellen.

Volgens de module moet ik nu eens goed kijken of onze zwarte Els inmiddels bloeit.
En speenkruid kan ook niet lang meer op zich laten wachten.

De Natuurkalender


Ga ook eens kijken.

Hommel in Krokus

9 februari 2008, lenteachtig. De hele dag stralende zon, blauwe hemel met alleen wat witte vliegtuigstrepen. Na een heldere nacht was het flink afgekoeld, dus 's morgens was het nog fris, een graad of drie. Maar in de middag... heerlijk.

Ik denk dat heel wat tuinliefhebbers vandaag op hun kop in de tuin te vinden waren. Zo ook ik.

En vandaag ook de eerste hommelkoningin gezien. En wat is er na een winter zonder eten voor een hommel lekkerder dan verse krokussen. Met de zon waren de krokussen vandaag open gegaan, bolle kelkjes met knalgeeloranje stampers.

En zoemmmmm, kwam de hommel.
En bleef ruim 10 minuten rond draaien in een witte krokus.

Petje op, petje af

Begin februari, nat en zeer ontstuimig. Op de fiets op weg naar het werk. Fietsend langs een slingerend dijkje, geheel gehuld in regenkleding. Halverweg hield de regen wat op dus capuchon van regenjas afgedaan.

Nu heb ik een truc, een veiligheidstip voor op de fiets: zet een petje met zonneklep op als het regent en doe je capuchon er over heen. Als je nu naar links of naar rechts kijkt duwt de klep van de pet de capuchon gewoon opzij, zo blijf je uitzicht houden en heb je niet een hand nodig om de zijkant van de capuchon voor jet gezicht weg te halen.

Maar als het dan opklaart en je de capuchon afdoet, heb je nog wel dat petje. Met petje aan de hand fietsen is niet zo handig. Afstappen en petje achter op onder snelbinders? Neuhhh. gwoon petje even oplaten.

Windvlaag, bijna petje weggewaaid! Oeps.
Volgende windvlaag. Petje weg.

Met prachtige buitelende bewegingen vliegt mijn petje over een watertje van zo'n 8 meter breed om op een eilandje te eindigen in het gras. Elke ochtend de rest van de week zie ik het petje liggen. En in theorie zou ik er bij kunnen. Het eiland is eigenlijk een heel langgerekt schiereiland. In de zomer staan hier twee hooglanders en soms ook nog een geit. 's Winters niet, dan is het veel te drassig. Met de hoge waterstand vorige week stond het eiland voor meer dan de helft onder water.

Dus toch maar niet het eiland op, het weiland in. Dat zou een te modderige bedoening worden.


Petje op, petje af(gewaaid).

Twee dagen eerder

Als je tuinbelevenissen opschrijft in weblog of tuindagboek kun je soms leuke vergelijkingen maken.
Zo bloeide in 2007 het longkruid op 3 februari, zie Longkruid.
En in 2008 op 1 februari.
Zo goed al gelijktijdig.

De datum van de eerste bloei kan van jaar tot jaar behoorlijk verschillen, afhankelijk van het weer.
En als ik de maand januari van 2007 en 2008 vergelijk....

Januari 2007 was de warmste januari sinds begin van de metingen met 7.1 graden gemiddelde maandtemperatuur.
Januari 2008 was de een na warmste januari, maar iets minder warm met 6.5 graden.

En het langjarig gemiddelde is een maandtemperatuur van 2.8 graden. Zie KNMI Klimaatdata en Advies - Informatie over verleden weer

Weinig verschil in temperatuur, weinig verschil in eerste bloeidatum.

Daslook

Vorig jaar kreeg ik van Jan een paar pollen daslook. Ze waren toen al in volle bloei en hadden wat moeite met de verplanting in april (dat was toen heel warm). Later in de zomer verdwijnt de daslook onder de grond. Maar nu, begin februari 2008, komen de bladeren weer groen glimmend boven de grond. Als je niet goed kijkt zou je denken dat het misschien lelietjes van dalen zijn. Maar even blad kneuzen en aan je vingers ruiken (uien!) en je weet dat het daslook is.

Het verse blad kun je trouwens ook in de sla gooien.
Of in mosterd: we hebben een potje daslook-mosterd!


Januari 2008: Kerstroos

De Helleborus Orientalis wordt ook wel kerstroos genoemd, maar bloeit eigenlijk pas een maand later.
We hebben diep donkerrode exemplaren in de tuin. Maart 2006: Helleborus

Na de bloei vormen de bloemen fraaie puntige zaaddozen (een soort narrenkapmodel).
Zaad uitgezaaid en zaailingen opgekweekt.
Nu, na een jaar of vijf, bloeien de zaailingen voor het eerst.

Het is altijd even afwachten welke kleur de bloemen gaan worden.

Oudroze met groenig-geel.

Stapelmuur puilt uit

Aan de rand van ons grasveld hebben we een laag stapelmuurtje gebouwd. Opgestapeld van overgebleven bakstenen van allerlei formaat en met een laag dakpannen als bovenkant. Tegen een lage heuvel van tuingrond aan. De muur is niet erg recht en her en der groeien er plantjes op en in. Een paar bakstenen hebben gaatjes en zo kunnen er ook allerlei beestjes inzitten.
Maar nu begint de muur wel wat uit te puilen. Een van de stenen in het midden steekt bijna 5 centimeter naar voren. Zou er wat achter gekropen zijn?





Gele taxus

Gouden taxus of gele taxus.
Taxus Baccata 'Aureus'
Flinke struik bij ons in de voortuin.
Afhankelijk van de hoeveelheid licht is ie groenig, geelgroenig of groengeel.
De tak aan de zonkant/zuidkant is geler dan aan de schaduwkant/noordkant.

En net als van een gewone groene taxus baccata, komt er een onwaarschijnlijke hoeveelheid stuifmeel vanaf.
Althans van de mannelijke exemplaren.
Taxus is namelijk tweehuizig. Dat betekent dat een struik of mannelijk of vrouwelijk is.
De mannelijke bloemen zijn klein en bolvormig, onderaan takken die het voorgaande jaar gegroeid zijn. Ze geven in februari de wolken stuifmeel af.
De vrouwelijke bloemen schijnen groen alleenstaand te zijn. Hier komen in het najaar de rode bessen met de mooie zwarte ogen aan.
Nou moet ik toch een gaan speuren naar de bloemen van de vrouwelijke exemplaren. De grootste taxus in onze tuin vormt bessen, dus.....

FOTO: De stuifmeel capsules van de mannelijke taxus zijn nu nog bedekt met een vliesje.
Maar nog even en je staat is een wolk poeder als je te dicht langs de takken loopt.

Wintervijver

De vijver in de winter. Niet met ijs of sneeuw.
Wel met zwart water. Van dichtbij is het niet zwart maar donkerbruin.

Weerspiegeld in het water zie je de grote wilg die achter in de tuin staat.
Rechtsboven op de foto: stukje van het rietmoerasje waar binnenkort de schaar in gaat.
Links, drijvend tegen het muurtje: drie vijverlampjes, met zonnecel. Het is zo donker dezer dagen dat ze 's avonds nauwelijks zichtbaar gloeien.

Op de kleine foto's:
Links: de steunpaaltjes voor de grote bos herfstasters staan er nu wel erg opvallend bij, bij het afknippen van de vaste planten stengels gaan deze ook weer naar binnen.
Rechts: de gele irissen beginnen al weer vers blad te maken, groeiend uit de warrige bruine slierten van het 2007-blad.



Tuinvogeltelling 2008 resultaat

And the winner is...




Ook dit jaar heeft de pimpelmees bij ons in de tuin weer gewonnen,
Ik heb op zaterdag 26 januari 2008 geteld van 9.55 tot 10.55.

Vanuit de eetkamer zicht op de zijtuin en deel van de achtertuin.
Verrekijkertje bij de hand voor de 'verre vogels'.
Schrijfblok en pen op tafel.

Het weer: droog, soms wat zon, maar zeer ontstuimig.
Niet zo goed vogelweer.
Het vogelhuisje met vetblokken schommelde hevig heen en weer.

Staatje 2008:
25 pimpelmezen (op 1 moment 5 tegelijk, dus in ieder geval 5 verschillende)
11 koolmezen
9 x vink vrouwtje, 3 maal vink mannetje
2 x 1 staartmees (vreemd, meestal komen ze in flinke groepen)
1 roodborst
1 merel
1 zwartkop

Na een uur ging de keukenwekker af.
Stoppen met tellen.
Vlak daarna zag ik nog een heggemus, nu wel een kudde staartmezen en 2 eksters.
Maar deze doen buiten mededinging mee.

Bloemenwinkel

Het ruikt naar bloemenwinkel, bij ons in huis. Twee potten met hyacinthenbollen zorgen voor een zware bloemengeur.
Maar het ziet er ook uit als een bloemenwinkel.


Algenslijm

Een tijdje terug schreef ik over 'mysterieus' groen slijm in de tuin. Zie Groen slijm? .

Inmiddels heb ik een reactie gekregen op mijn vraag wat het is: het is 'algenslijm'

Het blijken kolonievormende groenwieren (algen) te zijn die een meervoudig suiker (polysacharide) uitscheiden. Bij vochtige omstandigheden kan hieruit het groene slijm of 'algenslijm' ontstaan.

Latijnse naam: Gloeocystis polydermatica
Synomiem: Palmogloea protuberans

De naam is mooier dan het spul.

Delfts blauw?

Binnenbollentijd.

De bollenmakers trekken allerlei bollen en gooien de uitlopende bollen met drie of 5 tegelijk in potjes (soms zo slordig dat de aarde de worteltjes niet eens bedekt). Maar, de bollen hebben genoeg te eten, en met warmte en water, zie je ze bijna groeien (met zo'n time lapse filmpje, foto's elke 10 minuten en dan versneld afspelen).

Omdat er zo weinig daglicht is met deze regenachtige dagen, ook al staan de bollen in de vensterbak op het zuiden, worden ze wel slungelig en hebben neiging tot omvallen. Om dan gewoon in scheve stand verder te bloeien.

Bijgaand een paar foto's van hyacinten die ik van Geertje kreeg.
"Delft Blue' volgens het etiket.

De drie bollen komen niet gelijktijdig uit, maar om de beurt.
De eerste, bol 1, is blauw, een soort paarsblauw: paarsachtig de bloemblaadjes, wat meer naar het blauw het kelkje.



Maar bol twee ... zachtroze bloem.
En bol drie: roze met een donkerder roze randje...
Hmm.
Hier moet zich iemand vergist hebben.
Of het was een geintje van de bollenboer.

Op de hoop

Wat gaat er zoal op onze compost hoop? Ik blijf het prachtig vinden dat een soms kleurige berg van groenteafval en koffie/thee resten na verloop van tijd zo'n mooie kruimelige compost geeft.

Sommige onderdelen zijn wat lastiger te verteren voor de bacterien en schimmels en andere gedierte dan andere. Zo'n toef van een ananas doet er vrij lang over en sommige onderdelen van kamerplanten kunnen het ook lang vol houden. Vroeger gooide we nooit citrusschillen op de hoop, ooit gehoord dat onze Hollandse beestjes dat niet zouden lusten. Nu gaat alles op de hoop en we vinden geen sinaasappelschil meer terug. Keukenpapier, theezakjes, koffiefilters/rondjes, allerlei schillen.

Foto 1: zo begint het
Foto 2: en zo is het klaar om uit te rijden (een klein jaar later).

Stronk

Ook aan het einde van hun leven kunnen bomen nog imposant zijn. Sommige bomen gaan met donderend geraas in een keer ten onder. En als dat op een onhandige plek gebeurt worden ze in mootjes gehakt en afgevoerd. Andere vallen stukje bij beetje uit elkaar. Bij elke volgende storm waait er weer een tak af.

De wilg op de foto staat aan de Hoornsedijk, ik kom er langs op mijn dagelijkse fietstocht naar het werk. Helemaal hol, zelfs een Billie Turf kan er instaan. Tot ruim een jaar geleden zat er nog een een stuk aan met een aantal jonge takken. In november 2006 scheurde dat deel er af. In dit stukje berm kunnen de afgevallen takken of stamresten gewoon blijven liggen en langzaam komen er de mooiste mosformatie op (foto 2).

Dit jaar eens kijken of er nog een nieuw takje uit de holle boom groeit. En mocht dat niet zo zijn, dan houden deze laatste resten nog best een paar jaar stand.


Lieveling

Voorlopig de laatste uit een serie nachtvlinders: de lieveling.
Foto heb ik gemaakt in Hortus Haren in september 2007.

Lievelingweetjes:
- dagactieve nachtvlinder
- familie: spanners
- cremekleurig met oranje bruine/ rood bruine streep
- spanwijdte goed 3 cm
- vlinder te zien in NL van eind mei tot september
- latijnse naam: Timandra comae
- Engelse naam: blood-vein
- Finse naam: keltasuolahein Amittari
- rups roodbruin, grijs of bruin, met korte witte lijnen op de zijkant en met donkere vlekken, volwassen 23 mm lang
- waardplanten rups: zuring en duizendknoop (beide hebben we in de tuin, daar toch een goed op kijken)
- vochtige bossen, wateroevers, tuinen

Het viel niet mee om op internet een foto van de rups te vinden, maar toch gelukt: zie http://kimmos.freeshell.org/lnel/g6/timcomai.jpg . Komende zomer maar een in de tuin gaan zoeken.

Opvallend: de vlinder zit in rust met de vleugels gespreid; de streep loopt van de ene voorvleugel naadloos over in een streep op de achtervleugels en dan weer naar de andere voorvleugel. De antennes staan wijduit, zie detailfoto.



Roze (3): babyroze

Dit is al weer het derde negental roze-kleurigen.
Er zijn lezers die de middelste roze zullen herkennen (paar jaar oud)....

Zie ook: Roze (1) en Roze (2)


Bovenste rij: trosroosje open tuinbezoek zomer 2007, cistusroos mei 2007 Korfoe, kamperfoelie zomer 2007 eigen tuin
Middelste rij: digitalis eigen tuin, zijn naam begint met een K, wilde gladiool korfoe mei 2007
Onderste rij: ganzerik.eigen tuin, zwanebloem foto gemaakt tijdens tuinfietsrondje mei 2007, bloemen van engels gras in onze voortuin.

Vogeltaartjes

Hoewel de winter niet echt wil komen, hier toch een recept voor vogeltaartjes. In etappes maken, voor de mooiste effecten. De vogels zijn er blij mee en het ziet er prachtig uit. Voor de loterij op de ledenavond van de tuinclub heeft Sophie diverse taarten en taartjes gemaakt. Onder de foto's het recept.




Vogeltaartjes

Je hebt nodig:

Schoon nieuw frituurvet (b.v. Euroshopper,De Boer- ongeveer 0.39 euro per 500 gram)
Vogelzaad, zonnebloempitten, maiskorrels, pinda's, nootjes, bessen van struiken, stukjes appel en e.v. andere lekkernijen voor vogels
Puddingvormpje, kopjes, kartonnen bekertjes of een kleine springvorm voor een grote taart.

Werkwijze:
1. Frituurvet in een pannetje laten smelten maar niet warm laten worden. Zodra het vet bijna gesmolten is, de pan van het vuur nemen.
2. Zaden door het vet roeren. Er mag geen vet meer boven op het zaad drijven, anders nog wat zaden toevoegen. Reken voor 250 gram vet op ongeveer 500 gram zaden. Dit is voldoende voor 1 grote taart of 7 kleine taartjes.
3. Nu storten in vormpjes naar keuze of in een springvorm waarvan je de bodem hebt bedekt met plastic, ring er om en plastic buitenom omhoog vouwen (anders loopt het vet eruit!).
4. Laten stollen. Storten op een schoteltje. Dit gaat gemakkelijk door even het vormpje te dompelen in heet water.

Voor leuke effecten:
In puddingvorm, bekertje of kopje eerst wat rode bessen leggen en hieroverheen wat vloeibaar vet gieten, daarna wat gele bessen of mais en weer wat vloeibaar vet, daarna aanvullen met het vet-zaad mengsel. De springvorm, op de bovenkant van het gestolde vet-zaadmensel, nu versieren met bessen, zaden, halve appels, noten enz. Over het geheel nog wat vloeibaar vet gieten en ook laten stollen. Voor het verwijderen van de ring: de zijkant en bodem van de springvorm even onder een hete straal water houden. Plaats de taart op een oud bord om buiten te zetten.

Veel plezier ermee! Sophie

Appeltak

Wie wat bewaart heeft wat. Hier nog een plaatje van een vlinder gefotografeerd tijdens de Nationale Nachtvlindernacht 2007.

Gelukkig waren er een paar deskundigen bij. Zo weet ik nu dat deze witte vlinder APPELTAK heet.

Latijnse naam: Campaea Margaritata.
Ook kwam ik de synoniemen groen-en witbandspanner of groen- en witbandvlinder tegen.
Het is een van de grotere vlinders uit de spannerfamilie.
Een zogenaamd dagactieve nachtvlinder.
Als kersverse vlinder schijnt ie lichtgroen te zijn (een beetje poederig lichtblauwgroen), maar na een paar dagen is ie dan al wittig.
Alhoewel: als je de rechterfoto bekijkt ziet ie er eerder gelig uit.
Spanwijdte zo'n 4.5 cm.
Per jaar 2 generaties: mei-juni en augustus-september.
Waardplanten: veel loofbomen zoals eik of berk of beuk of haagbeuk (ik had verwacht appel...)
Pop overwintert in een cocon tussen afgevallen blaadjes/in de grond.
Op www.vlindernet.nl las ik dat de soort overwintert als jonge rups, plat tegen een twijg van de waardplant aangedrukt. Ahaaa.. vandaar de naam appeltak. Als de waardplant nou ook nog een appelboom zou zijn, is de naam helemaal duidelijk.

Dus naar keuze (afhankelijk van de bron): overwintert als jonge rups tegen tak aan of als bijna volgroeide larve in pop in afgevallen blaadjes.

Foto met flits (links) en zonder flits (rechts).

Wiebelende tulpen

Iedereen die wel eens een bos tulpen in een vaas heeft gezet zal gemerkt hebben hoe snel tulpen de vaas 'leeg drinken'.
En hoe hard tulpen nog doorgroeien in de vaas.
Maar wist je dat ze ook (heel langzaam) blijken heen en weer te wiegen.

Bijgaand filmpje op youtube laat een serie foto's zien van een kleurige bos tulpen, gedurende 4.5 uur.
Elke 10 minuten maakte Marco een foto en plakte deze als filmpje aan elkaar.
Als je het geluid van je PC aanzet hoor je ook nog een bijpassend muziekje.

http://www.youtube.com/watch?v=KxW_GF3NB64



Tulpen kunnen enorm kleurig zijn, maar hyacinten, die zijn pas geurig!
We hebben in een zijkamer een drietal bloeiende hyacinthenbollen staan, en elke ochtend als ik beneden kom, snuif ik met genoegen de lentegeur van die bloemen op.

Boomcuriosa

Toevallig kwam ik op een website van CuBra terecht: Cultureel Brabant. Mijn aandacht werd getrokken door de rubriek "Boomcuriosa".
Cultureel Brabant CuBra bomen inhoud boomcuriosa . En voor ik het wist klikte ik door van de ene boom naar de andere. Met leuke verhaaltjes, grappige foto's. Heb je iets met bomen, ga dan eens op die website kijken.

Of lees de NRC. In de NRC staat al geruime tijd een column van Koos van Zomeren. Elke keer een andere boom in de hoofdrol. Ook die rubriek lees ik steeds met veel plezier.

Ik heb wat met bomen. Als ik zo terugkijk in de verschillende bijdragen aan deze weblog dan heeft regelmatig een boom de hoofdrol.

Mooie verhalen, maar ook droevige: Zie bijvoorbeeld Stormschade . Daar wordt Idefix altijd zo ongelukkig van.



En hoe ouder een boom, hoe mooier. Grillig. Eerbiedwaardig. Wijs. Dat zijn woorden die daar bij passen.

FOTO: Een oude olijfgaard, op Korfoe.

.

Hangende pluimen

Vanaf de bank kijken we uit op een fluweelboom in de zijborder.
Geheel bladerloos, kale fluwelige, takken.
Sculptureel.

En de rode pluimen die in bloei fier rechtop staan, bungelen nu een beetje komisch aan de uiteinden van de takken.

Van donkerrrood in de bloei, naar meer roestbruin-rood in de winter.
Nog eventjes en de pluimen vallen uit elkaar in de losse zaadjes, zie detailfoto.

Op een heuveltje

Kijkend naar de toverhazelaar in de voortuin.
Komen de bloempjes al uit?
Moet toch rond deze tijd van het jaar gebeuren.
Oranje sliertjes.
Zie: Ti ta tovenaar

Grote schrik: de toverhazelaar ziet er niet goed uit.
Een van de buitenste takken, lichtbruin van kleur, is in bloei, maar de binnenste takken zijn zwart, de knoppen zijn niet opengegaan. En grote stukken van de schors, net boven de grond zijn opengescheurd.

Zou ie last van natte voeten hebben? Ik kan me herinneren dat toverhazelaars niet van natte voeten houden. En de toverhazelaar staat een beetje in een kuiltje. In de zomer heb ik daar een laag compost over gegooid, maar misschien is de heester daardoor te diep onder de grond gekomen..

De boeken er op nageslagen: inderdaad, natte voeten zijn funest. Een toverhazelaar wil wel 's zomers vochtige grond, maar zeker geen natte wortels in de winter. In sommige boeken kom ik tegen dat je hem beter op een heuveltje kunt zetten....

Reddingspoging 12 januari:
de hazelaar met een redelijke kluit uitgegraven en met veel moeite uit de resterende kuil getrokken. Kletsnat, stond zo ongeveer water in. De doorweekte grond verwijderd en enorme lading verse grond/compost met paar emmers zand er door heen in de kuil gegooid. Daar de hazelaar op gezet en met met grond aangeaard. Hij staat nu inderdaad een beetje op een heuveltje. Ook nog wat van de bovenlaag aarde van de kluit verwijderd zodat het stammetje een beetje frisse lucht heeft. En resten van de oorspronkelijke jute zak om de wortelkluit. Althans: ik dacht dat het jute was, maar het is nog steeds niet helemaal vergaan na ongeveer 6 jaar. Dus blijkbaar was het toch kunsttof.
Kijken of ie er nog boven op komt.....

Hartlelie

Gekregen: een wat beduimelde plastic pot (is dakpan op gevallen) met daarin -volgens de gulle gever- een mooie witbloeiende hosta.

En ik ga het weer proberen.

Wel in een pot, misschien wel op de veranda.

Even op internet gekeken, op de website van de Nederlandse Hosta Vereniging, zie Nederlandse Hosta Vereniging

Allerlei informatie en een enorme hoeveelheid Hostafoto's. Ik was op zoek naar een overzicht van Hosta's met witte bloemen. Maar helaas is er op de website geen 'zoekmachine'/ 'index' waardoor je makkelijk in die enorme hoeveelheid foto's kunt zoeken op witbloemige hosta's. Er zijn wel enkele top-10's: top 10 hosta's met witte rand, top 10 met gele rand, top 10 met blauw blad, etc.

En een hele koddige slak.


Met een apart hoofdstukje over wat je 'tegen slakken' kunt doen.
Ik zet wel wat vraagtekens bij de planten die je in je tuin, of eigenlijk aan de rand, zou moeten zetten om slakken tegen te houden.

Volgens deze website hebben slakken een hekel aan munt, bieslook, knoflook, tuingeraniums, vingerhoedskruid en venkel.
5 van de 6 planten heb ik in grote aantallen in de tuin. Maar mijn munt, een soort die een meter hoog wordt en harige ronde bladeren heeft, wordt vrijwel kaal geknabbeld door slakken. En bij het knippen van bieslook voor de sla moet ik ook vaak vele minihuisjesslakken verwijderen die gaatjes in de stengels knagen. Tuin geraniums en vingerhoedskruid lijken zelf niet aangeknaagd te worden, maar ik heb er heel veel van in de tuin en OOK heel veel slakken. Hoe zit dat? Tot slot de venkel: in 2007 gezaaid in potjes, maar nog niet in de tuin gezet. Eerdere jaren venkel in de volle grond gezaaid, en daar toen niets meer van vernomen. Mijn inschatting is dat ook hier de schuld bij de gladde glibbertjes ligt. Alleen knoflook heb ik nog niet in de tuin. Zou dat dan helpen?

Tuinvogeltelling 2008 OPROEP

Al jaren doe ik mee met de nationale tuinvogeltelling.
De afgelopen jaren werd deze georganiseerd in een weekend halverwege december.
Zo niet in 2007.
De tuinvogeltelling is doorgeschoven naar januari 2008.



Over twee weken is het zover.
Informatie over hoe te tellen vind je hier:Uitleg - Tuinvogeltelling
En een scorelijst met plaatjes van de meest voorkomende tuinvogels kun je via de volgende link downloaden:
http://www.tuinvogeltelling.nl/download/content/Tuinvogeltelling08lijstA3.pdf

Ik doe weer mee.
Eens kijken ik nu wat meer mussen kan tellen.
Landelijk gezien de topper bij de tuinvogeltelling, maar in onze tuin schiet het nog niet op met de mus.

Vochtige schaduw (2): kruipend zenegroen

Latijnse naam : Ajuga Reptans
Synoniem:

Gewone naam:NL : Kruipend Zenegroen
Plant Familie : Lamiaceae (dovenetelachtigen)
Oorsprong : komt van nature in NL en Belgie voor
Referenties : Welke Plant Waar ? Het grote tuin- en kamerplantenboek

Beschrijving : vaste plant

Algemeen
- glanzende, paarsgroene bladeren in schaduw, donkerpaars met meer zon
- zeer actieve groei, met (ver)kruipende uitlopers boven de grond
- in late lente: paarsblauwe korte kaarsjes van bloemen
- goede bodembedekker

Interessante periode
blad: hele jaar, wintergroen (eigenlijk winterpaars),
bloem: mei
vrucht:
stengel:
Hoogte en breedte: H 15 cm, B 90 cm of meer

Grondsoort en vochtigheid: vochtige grond, overleeft zelfs zware klei (nat in winter)
Standplaats: half schaduw, zon, schaduw, maar ook kieren tussen stenen (mits niet belopen)
Winterhardheid: volledig winterhard
Onderhoud en snoei: verwijder te enthousiaste groei
Vermeerdering : delen
Problemen : overwoeker zwakkere buurplanten

Opmerkingen :
Mooie combinatie met geelgroene euphorbia, vrouwenmantel of penningkruid
Of : groot vlak van zenegroen, met daarin een paar fonteinen' van halfhoog siergras

In de tuin van mijn ouders noemden we zenegroen 'modderplant' omdat het hele natte plekken in de tuin overleefde. Later was ik dan ook zeer verbaasd dat deze plant ook op veel zonniger plaatsen overleeft.

Er bestaat een varieteit 'ajuga reptans multicolor', met gespikkeld blad: bronsachtig met donkerroze tot cremekleurige spikkers). Ik vind persoonlijk de soort zelf mooier.
Andere plant voor vochtige schaduw: Vochtige schaduw 1: Helleborus Orientalis

FOTO's: temidden van diverse groene planten en detail (lipbloem)

Staartmees

Staartmezen zijn geen mezen. Het is een andere, kleine familie, de staartmezen.
De Latijnse naam is : aegithalos caudatus, van de familie: aegithaladiae.
De mezenfamilie heet: paridae.

Het zijn piepkleine vogeltjes, maar een gram of 9. Een pingpongballetje met een hele lange staart. De enige Nederlandse vogel waarvan de staart langer is dan de rest van lichaam.

Ze komen bij ons steeds aanvliegen, altijd in tjitterende groepjes, tegen de tijd dat het al een beetje donker begint te worden. Lastig op de foto te krijgen. Ze bewegen zo snel.

FOTO 1: goed tellen, 5 stuks
FOTO 2: 1 exemplaar



Laagstapelen

Op Belgische tuin-websites kom je het werkwoord 'laagstapelen' regelmatig tegen, ook wel 'stratificeren' genoemd. Dit is een techniek die gebruikt wordt om (grote) hoeveelheden bessen of noten te laten kiemen. Wordt voornamelijk gebruikt door boomkwekers, maar ik ga het ook eens proberen.

Veel zaden, bessen en noten die in de herfst van de bomen vallen kiemen nog niet direct. In de winterkou kunnen de kiemplantjes dan bevriezen. Dus Moeder N. heeft bedacht dat de zaden en bessen maar voorzien moeten worden van kiemkrachtremmers. Pas na een periode van een paar maanden (en soms nog langer) van koud en nat weer wordt de kiemrust doorbroken en kunnen de zaden kiemen.
Dat kun je gewoon 'vanzelf' laten gebeuren in de tuin (ik heb niet voor niets overal kleine hulstjes in de tuin), maar je kunt de omstandigheden ook nabootsen: in een pot of kistjes (afhankelijk van de hoeveelheid bessen/noten) om en om een laagje zand en een laagje bessen/zaden. En dan een paar maanden koud en vochtig wegzetten.

Op internet kom ik wat varianten tegen
- altijd stenen pot (vochtregulerend) en bij noord-muur ingraven afgedekt met fijn gaas (tegen muizen) en een laag aarde van 15 cm.
- altijd plastic pot (want stenen pot schilfert/breekt) bij bevriezing
- helemaal geen zand, maar zaden in vochtig keukenpapier en dan in plastic zipzakje in koelkast

Gewoon maar eens proberen.
- Gele hulstbessen (vers eind december, gepeld)
- gelderse roos (ingedroogd, september)
- eonymus (september, ingedroogd, gepeld)
- sleedoorn (ingedroogd, september)



Plastic pot: onderin laag potscherven, laag fijn grind, dan fijn zand.
Over pot heen wat kippengaas, tegen graagwerkzaamheden van onze of buur-poezen.
Pot ingegraven tussen wat struiken, om te voorkomen dat iemand de pot omver loopt.

Bamboe verplaatsen

Twee forse pollen bamboe heb ik in de tuin. Beide gekregen van tuinvriend(inn)en.
De ene als kleine pol, begon lekker aan te slaan na twee jaar, maar stond in de weg.
Op advies van weer een andere tuinvriend heb ik die in april 2007 verplaatst.
Dat zou de beste tijd zijn voor bamboe. Groen-witte zebra

In augustus 2007 kreeg ik de andere pol, al een hele dikke pol. Die moest op dat moment weg, wegens verbouwing het huis (en deels tuin) van de vorige eigenaar. Pol paar dagen in grote emmer en in augustus 2007 in grond gezet. Plantjes van Jitske

Beide pollen waren ten tijde van hun verhuizing ongeveer even groot (en dus niet te tillen...)

Resultaat 1 januari 2008
FOTO 1-2: augustus-verhuizing: ziet er wat sip uit
FOTO 3-4: april-verhuizing: staat fleurig groen te wezen





Maar het kan ook zijn dat de augustuspol gewoon wat meer tijd nodig heeft om aan te slaan.
Immers niet in de beste tijd verplant. Ook kan het zijn dat de grond wat armer is: op deze plek heeft een aantal jaren geleden een reuze conifeer gestaan, en bij het 'hakken' van een gat voor de bamboe kwam ik nog heel wat oude, langzaam verterende wortels tegen. De aprilpol daarentegen is op een wat meer beschaduwde plek gekomen in wat ik het 'eerste kweekbed' noem. Losse grond waar van alles en nog wat tijdelijk geparkeerd wordt.
De augustuspol krijgt gewoon nog een extra jaar de tijd om rustig te wennen.