2009

December 2009: winter

Het jaar 2009 begon met vorst en eindigde met sneeuw.
Vooral de week net voor kerst lag er een dik pak.
.

Raadplaatje (11)

Van dichtbij bekeken.
Wie herkent de plant op deze foto?
.

Snackbar voor pimpels

Huisje Moldau heeft een dakje. Dat betekent dat de vetblokken -ook bij de forse sneeuwval van afgelopen week- sneeuwvrij blijven. Handig voor de pimpelmezen die af en aan vliegen. Een beetje rondkijken, even porren met het puntsnaveltje, en ja hoor, weer een lekker hapje te pakken. Dit is een bezoekje op 24 december aan 'snackbar Moldau'.

.

Beekje

Een beekje van smeltwater.
De sneeuwrand weerspiegelt in het wateroppervlak.
Het water is ijskoud en kristalhelder.


Het is een
tijdelijk beekje. Ontstaan op 2e kerstdag 2009. Na veel regen op 1e kerstdag en een paar graden boven nul, is fors deel van de sneeuw verdwenen. Maar het smeltwater kan nog niet makkelijk weg. En dan ziet een ondergelopen tuinpaadje er opeens uit als een idyllisch beekje. Het enige dat nog ontbreekt is een kabbelend geluid, dat moet je er maar bij denken.

Zilverlicht

Drie redenen om miscanthus in je tuin te zetten.

1. Genieten van de wuivende pluimen in nazomer en herfst.
2. In tegenlicht van de lage winterzon de pluimen bekijken.
3. Fotogeniek!
.

In de breedte

Ook zo veel foto's gemaakt in de sneeuw?
Dat hebben we ook niet elke dag.
En meestal duurt het niet lang voor het weer groen is.

Hier nog drie achtertuinplaatjes 'in de breedte'.


Van onder naar boven.
Foto 3. Ik sta achter in de achtertuin op het besneeuwde tuinpad. 'Zelfportret' van mijn schaduw.
Foto 2: vanaf dezelfde plek, 180 graden gedraaid, foto van onze tuin en huis vanaf de achterkant. Handschoen om de laagstaande zon buiten beeld te houden.
Foto 1: Nog steeds vanaf dezelfde plek, foto omhoog, appelboom tegen blauwe lucht.

IJspegels

Hier hingen ze nog.
Schots en scheef.
Sommige pegels kruisen elkaar.



De pegels groeien uit de sneeuwlaag op de serre.
Inmiddels zijn ze met sneeuwlaag en al omlaag geglejen.

Columnist

In 2010 schrijf ik, naast stukjes in dit weblog, ook een column in het tuintijdschrift Groei & Bloei. De titel is 'Tuinbeestjes' en de column maakt onderdeel uit van de grotere rubriek 'Tuinmomenten'. Elke aflevering gaat over een beest of beestje dat in onze tuin rondkruipt, vliegt, wandelt of zwemt. De eerste aflevering staat in het januarinummer van Groei & Bloei, dat vandaag 24 december 2009, in de brievenbus viel.

Spannend.... staat het erin?
Ja hoor, op bladzijde 34.
Het tuinbeestje-van-januari is zwart met wit met roze met grijs!

Ik wens alle lezers van dit weblog Goede Feestdagen toe en een Mooi 2010!!

Voor alle 'toevallige' lezers van mijn weblog 't Groentje het volgende:
Als je het leuk vindt om een wekelijkse mail te ontvangen met de meest recente stukjes op dit weblog, stuur dan een berichtje naar
het.groentje (at) gmail.com, dan zet ik je op de verzendlijst.

Bottels

Overwegend wit in de tuin.
Hier hebben de knaloranje rozebottels een witte muts op.

.

Winters

Dit is onze straat in besneeuwde toestand. Bij het maken van de foto stond ik voor ons huis aan de overkant van de straat, bijna kniediep in de sneeuw en keek westwaarts. En het huis zelf dan? Die zie je op foto 2. Mooi dat ie de laatste keer iets cremewit is geschilderd, anders zou je het huis op zo'n sneeuwdag maar kwijt raken.


Normaliter zou je op de foto ter plekke van de linkerbovenramen en de besneeuwde erkeruitbouw nog een flink stuk donkergroen zien. Een enorme taxus. Die is nu onder de sneeuwlaag helemaal naar beneden uitgebogen en blokkeert de voordeur. Gelukkig gebruiken we die vrijwel niet en is de zijdeur (rechts op de foto, de oprit op tot je ter hoogte van de pergola aankomt) nog wel bereikbaar.

Twee(groen)ling

Sneeuw geschoven en gestapeld.
Vijver sneeuwvrij gemaakt. Een gat in het ijs smelten was vandaag niet nodig ook al vroer het de hele dag.De verse sneeuwlaag had het gat van gister gewoon opengehouden. Alleen maar de sneeuw opzij schuiven was voldoende.

En alle vogelvoerattributen sneeuwvrij gemaakt en waar nodig gevuld met verse vetbolletjes of zaad. Vooral het vogelbosje naast ons huis wordt druk bezocht door de vogels. Tussen het groen van de coniferen is het redelijk beschut. En in de open structuur van de nu bladloze kleine wilg kun je als vogeltje mooi om je heen kijken.



Op de foto twee groenlingen, een flink stukje steviger gebouwd dan koolmezen of pimpelmezen. Dat valt op als je ze naast elkaar zou zien.

Serre-sneeuw

Onze glazen serre met aangebouwde veranda, heeft normaliter een doorzichtig, glazen dak. Nu even niet. Een dikke laag sneeuw maakt het wat donkerder. Ook wat warmer trouwens (vijf graden). Of zou dat komen omdat we vanmorgen de dakraampjes hebben dichtgedraaid (Oeps, die stonden dus nog open...).

Fraaie ijspegels groeien uit de sneeuwlaag. En toen die in de loop van de dag iets begon uit te zakken, kregen de pegels wel heel bijzondere vormen.



Foto 1: gebogen pegels
Foto 2: van binnen uit, barst in sneeuwlaag
Foto 3: de sneeuwlaag zakt verder uit
Foto 4: bijna een daklawine
(Een half uur na foto 4 brak groot stuk van de sneeuwlaag af).

Wereld van verschil

Wat kan een verandering in lichtinval een boel verschil maken!
Bijgaand vier foto's van onze wilg, gemaakt in de periode 12 december 2009 t/m 17 december 2009.




De eerste twee foto's zijn van 12 december, de ene gemaakt om 10.45, toen de lage winterzon net door een gat in de wolken scheen. De tweede is van 10.48, 3 minuten later. De zon verdween net weer achter de wolken.
Foto 3 is van zondag 13 december, stralend blauwe lucht. En nummer 4 van 17 december, een echte sneeuwdag.

Seedsite

Winter tijd = binnen - tuinier- tijd.
Boekje lezen.
Informatie opzoeken.
Foto's kijken.
Zaden bestellen, sorteren op zaaitijd, e.d.

Ik heb een spreadsheet gemaakt met de zaden die ik dit najaar heb verzameld en gekregen. Soms ken ik de plant en weet ik wanneer de zaaitijd is. En anders ga ik googlen om de juiste zaaiomstandigheden op te zoeken.

Sinds kort heb ik een nieuwe site gevonden, tip van Bea. De Seedsite
http://www.theseedsite.co.uk/db9a.html

Heel handig is dat je naast geschreven informatie ook (kleine) foto's hebt van de zaden en van de zaailingen. Da's vooral handig als je buiten direct in de volle grond zaait. Soms weet je niet of de zaden die je daar zorgvuldig in de grond gestopt hebt aan het ontkiemen zien of dat er een aangewaaid onkruidje zijn kans schoon ziet. Vandaar dat zaaien op rijtjes altijd handig is, de aanwaai-onkruidjes zullen niet toevallig allemaal op een rijtje gaan ontkiemen.
Of voor het geval je -net als ik- zaden in een potje zaait en denkt dat je wel kunt onthouden welke plant het gaat worden. En er dus geen labeltje bij zet. Misschien helpen de zaailing foto's je dan.

Op 't randje

Wel zonnig, deze zondag half december.
Maar koud buiten.
Binnen is het warm.

Een rechtgeaarde zonliefhebber als onze poes Baassie kijkt de woonkamer eens rond. Vloerverwarming is natuurlijk lekker als bodemwarmte. Maar directe zonnestraling is natuurlijk helemaal top. En wie zegt dat een platte TV te smal is om op te liggen....

Kan best.
Met staart als stabilisator.

Valt er iets te zien?

Zondagochtend sta ik een tijdje achterin de tuin.
Handen diep in de zakken.
Op een plekje waar net de lage winterzon me op de rug schijnt.
Warm van achter, fris van voren.

Staan.
En kijken.
Luisteren.
Horen.
Zien.

Ik sta op een plek en kijk voor me. Dit zie ik.
Zie de foto.



Een stukje van ongeveer een halve meter breed. Niet erg spannend. Links glanzende bladeren van een hortensia. Rechtsboven een stukje stam van de pruimenboom. Daarvoor, ook rechts, een afgewaaide wilgetak, wat afstervende varens.

Als ik iets langer kijk, me wat voorover buig, met handen nog steeds in mijn zakken, zie ik opeens allerlei beestjes. Allemaal familie van elkaar. Zeven stuks!
Zie het volgende stukje voor de detailfoto's.

Zeven zevenstippels

Op een klein stukje van nog geen halve meter breed.
Vind ik in totaal zeven lieveheersbeestjes.
Zonder blaadjes om te keren of takjes op te lichten.




In de restanten van de hortensiabloemscherm nummer 1 en 2
Nummer 3 simuleert een hortensiaknop.
Nummer 4 kruipt tussen de omkrullende varenbladeren.
Nummer 5 zit te zonnen op afgevallen wilgetak.
Nummer 6 en daarnaast nummer 7 zoeken een plekje tussen de verdorede blaadjes van de afgevallen wilgetak.

Zeven zevenstippelige lieveheersbeestjes op een mini stukje tuin.

Nooitgedacht

De winter zit er (misschien) aan te komen. Komende week gaan de temperaturen overdag richting 0 graden, en 's nachts naar de -5! Dan zal er voor het eerst een vliesje ijs op de vijver komen. Echt dicht zal het dan nog niet zijn. Voorlopig geen schaatsweer. Tenminste niet op natuurijs.

Vandaag, 13 december, was het in Groningen ongeveer 1 graad. Tijdens een middagwandeling geconstateerd dat het vliesje ijs op sloten die de hele dag in de schaduw liggen de hele dag is blijven liggen.



Al bladerend door onze digitale foto's kwam ik de bovenstaande schaatsfoto's tegen.

Gemaakt in september 2009.
In IJlst.
In het schaats en gereedschapsmuseum Nooitgedagt.
Nooitgedagt .
Gerund door vrijwilligers, vaak voorheen werknemers van de Nooitgedagt fabrieken. De middag dat wij langs kwamen waren er nog weinig bezoekers geweest. De vrijwilliger-van-dienst dook boven op ons en liet ons niet gaan voordat we al zijn verhalen bij elk type schaats hadden gehoord en met eigen ogen hadden gezien hoe de scherpe kanten aan de beitels van Nooitgedagt werden gemaakt. Uiteindelijk ging de fabriek failliet, maar in een deel van de fabrieksgebouwen -in het centrum van het Friese stadje- bevindt zich nu het kleine museum.

Tok

Begin december was het nog aangenaam warm. Een beetje wandelen in de tuin. De haan van de overburen had blijkbaar de lente in zijn bol, de hele middag kwam er een gekukel van de overkant. We hebben de haan overigens nooit gezien. Een paar jaar geleden wel een paar kippetjes, die waren ontsnapt en wandelden over straat.


De haan op de foto is Tok, de haan Van Marijke en Theo en Hanna en Koendert.

Paarde(n)bloemregel

Je zou maar een plant zijn en een heuse taalkundige regel naar je genoemd krijgen.... Dat overkwam de paardebloem. Ook een tijdje paardenbloem.
Een mooi verhaal hierover kun je lezen op wikipedia:
Paarde(n)bloemregel - Wikipedia

Maar met of zonder tussen -n....
... het blijft een plant met vele gedaantes.
In het voorjaar met vele tientallen-honderden, soms wel duizenden in weilanden. Bij ons in de tuin vind je de meeste bloeiende exemplaren in het voorjaar. Maar er zijn uitzonderingen, zoals te zien op de foto is van 6 december 2009.


Een winterbloeier.


November 2009: Pastelvogeltje

Vanuit de erker in de eetkamer hebben we prachtig zicht op vogeltjes.
Buiten hangt een vetbol. En een voedersilo met zaad.
Binnen een poef.
Vloerverwarming zorgt voor warme voeten.
Met of zonder camera zal ik de komende maanden heel wat uren hier doorbrengen.

De vogels zitten op hun
dichtbijst op nog geen twee meter afstand.
(Ok wel met een raam ertussen).

Vandaag krijg ik vooral bezoek van een pimpelmeesje.
Een beeldschoon vogeltje, getekend in pasteltinten.
.

A winters day

Sinterklaas was jarig. Maar de koning winter is nog niet in het land op 6 december. Na een wat grijze, en behoorlijk natte week, was het zondagmorgen op eens heel vriendelijk. Windstil, zonnetje, aangename 10 graden. Om half 9 maakte ik een rondje door de tuin. En keek eens om me heen.

Beetje omhoog, fraaie maan.
Ver achter in de tuin, waar de lage zon een oud tuinhek beschijnt.
Omlaag, naar een roodverkleurd geraniumblad.
En ook nog veel groen, bijvoorbeeld van de wintergroene hangende zegge.

.

Druppel

Grijs.
Regen.
Druppel.
Prachtig.



Links: Het grijze blad van de santolina.
De druppels hangen aan de overgebleven bloeiwijzen van een trilgrasje.

Bij de kapper

Net terug van de kapper. De knipper. De snoeier. De zager.
Ziet er nog steeds majestueus uit.
Van onze kant gezien. In het voorjaar zien we er vast niets meer van.

Ik heb het over een forse snoeibeurt van onze wilg.
Eerste poging in november was mislukt, zie
De boom in! | Tuin | 't Groentje.
Begin december waren ze terug, nu met zijn tweeen, en in een paar uur waren er flinke happen uit de boom. Een soort kandelaberen, terugzagen op een groot takkengestel. Als je goed kijkt zie je her en der op de foto een paar abrupt stoppende takken.


Jan de buurman boodt zich aan om de dikke stukken hout mee te nemen. Dus die hoefden niet afgevoerd te worden door de bomenzagers.

Loge

Jaarlijks krijgen we eind november, begin december een loge. Niet zomaar voor een weekje, maar voor een paar maanden. Het is een rustig type, stelt niet al te veel eisen. Houdt zich stil, eigen plekje in huis. Nou ja, in de serre.



De loge is de buur-bouganvillea. Komt hier een paar maandjes vorstvrij overwinteren.
Af en toe een beetje water. Nu staat de bougainvillea net binnen, staat nog in bloei en zit volop in blad. De overwinteringsplaats is net iets te koud om het blad de hele periode vast te houden. Als het maart is zijn meestal alle blaadjes afgevallen en is de plant in diepe rust geraakt.

Vogelvoer loopt uit

Voedersilo.
Voor vogels.
Vulling man zaad.

Een deel van het zaad, graankorrels, wordt niet meteen opgegeten door de vogels.
Het verzameld zich in de opvangschaal. Het is zo warm en vochtig de laatste week van november 2009, dat het graan begint uit te lopen. Als ik de voedersilo ga bijvullen zie ik tot mijn verrassing een klein 'grasveldje' in de opvangschaal.



Lusten de vogeltje ook groen?

Cyclaam uit knol

Ik ga op meerdere paarden tegelijk wedden om nu eindelijk cyclaampjes in de tuin te krijgen. Niet alleen een poging tot zaaien. Maar ook gewoon cyclaamknollen in de grond te zetten. Ze lagen bij het tuincentrum en begonnen al uit te lopen. Da's handig want dan kan ik zien wat de bovenkant is. Dat is namelijk lastig te bepalen als de platte knollen helemaal in rust zijn. Ik kocht twee knollen (2,95 euro per stuk) met een doorsnee van een centimeter of 6. Op de toonbank lag ook 1 knol, niet voor de verkoop, die ruim 20 centimeter in doorsnee was. De tuincentrum-eigenaar schept de grote knol elk jaar uit de grond, laat hem een paar weken los op de toonbank staan zodat ie zijn roze bloempjes laat zien, om binnenkort weer de grond in te gaan voor bijna een jaar. De grote knol was naar schatting 15 jaar oud.



De knol van de cyclamen hederifolium moet winterhard zijn en houdt van een beetje schaduw. Ik heb de ene onder de pergola gezet, vlak bij de deur, daar komen we elke dag langs. De andere staat in een bosachtig stukje achterin de tuin. Bij de stronk van een omgevallen appelboom, omringd door een paar voorjaarsbloeiende primula's.
Kuiltje maken, knol er in, heel dun laagje aarde (ca 1 cm) er over. En nu maar kijken...


Cyclaam uit zaad

Al vaker over kleine cyclaampjes geschreven, maar we hebben ze nog niet in eigen tuin. Nu moet het er maar eens van komen. Dit stukje gaat over de tweede zaaipoging.
Zie ook:
Cyclamenzaad | Tuin | 't Groentje

Van Sylvia kreeg ik via Edwin zaaddoosjes van minicyclaampjes. Je ziet duidelijk dat de bloempjes oorspronkelijk vijf blaadjes hadden. Toen ik het zaadddosje openpeuterde kwam er een wat sponsachtig binnenwerk te voorschijn en kleine bruine 'dingetjes'. Het is wat onduidelijk of dit vruchtbaar zaad is. De meeste stukjes (zie foto 3) zien er wat ingedroogd uit, een paar waren wat dikker. Daarvan heb ik er een stel in een potje gedaan.

.

Op sommige websites lees ik dat de zaden 12 uur geweekt moeten worden. Oh, oh, heb ik niet gedaan. We zullen zien. Na 3-4 weken moeten ze kiemen.

Er is nog wat 'zaad' over, dat ligt nu te weken en gaat dan morgen in een potje.
Ter vergelijk.

Lepeltjeheide

Bij onze natuurwinkel ligt regelmatig een gratis tijdschrift, titel Smaakmakend. Deze keer het kerst 2009 nummer. Smaakvolle foto's, bijzondere recepten. En een leuk artikel over Cranberry's.

Bijnamen voor Cranberry's zijn: lepeltjeheide (huh?), heibeien, zonnebeien,
Pieter Sipkesbeien, blaedjebeien en tiemkebeien. In de Verenigde staten heten ze bounceberries, verse cranberry's schijnen te stuiteren. Ik zie het nu al voor me: de volgende keer dat ik een zakje cranberry's koop ga ik met de besjes stuiteren om vast te stellen of ze echt vers zijn. (O wee, als ze geplet op de vloer blijven liggen). Ook worden ze cowberries of bearberries genoemd omdat koeien dan wel beren ze lekker vinden. En wat denk je van gedroogde cranberry's: craizins!

En Pieter Sipkes? Hij was de strandjutter die in de 17e eeuw na een storm een vaatje op het strand van Texel vond. En dat naar de duinen sleepte om daar te genieten van de drank die mogelijk in het vaatje zat. Zijn teleurstelling was groot toen in het vat alleen harde rode bessen zaten. Hij liet ze achter in de duinen en dat is het begin van de cranberry struiken op Texel geweest. Oorspronkelijk komen ze uit Noord-Amerika.
Zie bv.
cranberries-usa en lees daar over het zesvoudige gebruik van cranberry's.




Verse cranberry's, diepvries cranberry's, cranberrysap
Cranberrygelei, gedroogde cranberry's en cranberry-poeder.

Oranje tulp

Bollen in het voorjaar zorgen voor vroege kleur.
Crocussen, narcissen en tulpen.
Tulpen staan voor mij met 1-0 achter.
Waarom?
Omdat ze het eerste jaar mooi bloeien en daarna niet of nauwelijks.
Omdat ze zo stijf rechtop staan?

Maar deze week kreeg ik een tip over de volgende combinatie: carex buchanii (een oranjebruinig grasje) met oranje tulpen.....
Dat klinkt goed. En het kan nog net, eind november, tulpenbollen planten.

Snel op jacht naar oranje bollen.
En dan gewoon er vanuit gaan dat ze een jaar schitteren (verwachtingsmanagement), en daarna een goede bijdrage leveren aan de composthoop.





Er zijn genoeg oranje soorten.
Van links naar rechts:
annie schilder, daydream, orange toronto en canary
en daaronder: apricotbeauty, couleurcardinal, orangeprincess.

NB. Het is uiteindelijk een zakje prinsessen irene (of princes irenes?) geworden. Volgens het plaatje bloeien ze oranje. 10 voor 2,95.

Lezing: Plant en Kleur

Mooie plaatjes van de tuin.
Welke tuin?
De tuinen van Mien Ruys in Dedemsvaart.
Mien Ruys zelf is niet meer, haar tuinen nog wel.

Afgelopen week een lezing bezocht van Groei en Bloei afdeling Haren/Eelde.
Deze keer was de spreekster Ria Brandwagt, werkzaam in de tuinen van Mien Ruys.

De hoofdrolspelers in haar verhaal waren vaste planten, ook de favoriete planten van Mien Ruys. Met af een toe een uitstapje naar een heester of bolletjes. Heel belangrijk is de bladvorm van een plant, de bloem komt op de tweede plaats. Tenminste als je het hele jaar door een interessant tuin wilt. Het blad is een heel groot deel van het jaar zicht baar, terwijl de bloei soms maar 1 week duurt, soms een paar weken (en heel soms nog langer).

De foto's zijn van een bezoekje in 2003 aan Dedemsvaart. Een stukje van de grote border met -natuurlijk- heleniums met astertjes. En een andere favoriete combinatie van Mien: persicaria met rode tuinmelde (hoezo onkruid?).

.




Genieten



.

Opgeruimd, gedroogd en ingevroren

Een paar weken geleden de meeste pepers geoogst en het grootste deel van de verleppende basilicumplanten die in de serre stonden opgeruimd. De zon staat inmiddels ook overdag zo laag dat er geen zon meer in de serre komt (noordkant van huis). Een paar peperplanten in de bijkeuken gezet, misschien kleuren de lakzwarte pepers nog bij naar rood. Een paprikaplant met halfrode paprika's ook warmer gezet en de mooiste twee basilicumplanten.

Foto 1: Peper Trifetti aug 2008, begon al te kleuren van zwart naar rood
Foto 2: Peper Trifetti sept 2009, nog geen rood te zien.



De paprika's hebben we vorige week geoogst. Ze waren erg plakkerig. Door de warmte in de bijkeuken is er toch opeens nog een luizenuitbraak opgetreden, van die rode perzikluizen. Vandaag de laatste pepers geoogst en alle resterende peper- en basilicumplanten weggedaan.

Ook dit jaar weer veel pepers: een paar bakken staan op de verwarming in de bijkeuken om te worden
gedroogd. De hele grote pepers (Numex Big Jim) heb ik stukjes geknipt en ingevroren. De lange dunne sperzieboon-achtige pepers Kerinting staan koelvers te wezen in de koelkast.

Dipsacus

Dipsacus fullonum. Vroeger dipsacus sylvestris.
In het Nederlands:
Grote kaardebol of wilde kaardebol of weverskaarde.
Een tweejarige.
Eerste jaar stelt de plant niet veel voor. Een bladrozet met tegen de grond aangedrukte blaadjes. De grootte van de rozet geeft al wel een signaal voor wat je het tweede jaar kunt verwachten. Hoe groter de rozet, des te hoger de bloeistengel gaat worden. En dat kan 150-200 cm worden.

De kaardebol is een stekelige plant: de bladrozet voelt al wat ruw en hakig aan. Als het tweede jaar de bloeistengel de hoogte in schiet komen daar ook allerlei haakjes en stekels aan. De bloeiwijze is natuurlijk een en al stekel. Mooi als ie nog groen is, bijzonder als ie bloeit, onweerstaanbaar in de herfst met laagstaande zon, en adembenemend in de winter met een laagje rijp.


Op de foto de herfstversie.

Oranje trilzwam?

Na een wat grijze start brak vandaag de zon door. Blauwe lucht. Uitermate zacht, zelfs een tijdje op het terras gezeten. Wandelingetje door de tuin. Fototoestel in de hand.
En ineens zie ik op een oude boomstam een
oranje zwammetje. Mooi aangelicht door de zon. 1 centimeter, groter is het niet.

Eerst maar eens een foto maken. En dan daarna binnen opzoeken op google of in boeken. Misschien is dit wel een 'oranje trilzwam'... Ik weet namelijk dat er ook een gele trilzwam bestaat. Zie
Gele trilzwam | Elders | 't Groentje .



Zou dus best kunnen. Na twee foto's, duw ik zachtjes tegen het oranje hoopje, om te kijken hoe het aan de boomstam vast zit. Het 'zwammetje' valt om en blijkt een halve, uitgekauwde bes te zijn... Helemaal geen zwam.

Zoekwekker

Ik was er al een tijd naar op zoek, het boek Ontwerpen met Planten van Piet Ouddolf en Noël Kingsbury. Elke keer als ik in Stad (*) was, dan liep ik even bij de Slegte langs.
Het boek is uit 2000, maar niet meer nieuw te koop in de boekhandel.
Ongeveer een half jaar geleden heeft Eddy een zoekwekker gezet. Zie
www.zoekwekker.nl . Een soort omgekeerde 'marktplaats' of 'ebay'. Je zet er een artikel op dat je zoekt. En je krijgt een seintje als iemand dat artikel wil verkopen.

Het was nog wel even opletten want er is nog een tweede boek met deze titel. Van Diarmud Gavin. Vast ook een mooi boek, maar dat moet nog uitkomen.

Al bladerend in het boek verdwijn ik al snel in Oudolf-sferen. Zie hieronder een foto.
Via de link naar zijn website kun je nog meer plaatjes kijken, prachtige foto's van verschillende fotografen.
Oudolf.com - Piet Oudolf - Photographers - Neil Holmes - Neil Holmes . Vooral de herfst- en winterbeelden van Oudolf vind ik mooi, de kleuren, de grassen, iets melancholisch.

* We wonen vlak bij Groningen, en als Groningers naar de stad gaan, dan zeggen ze niet: 'Ik ga naar Groningen; of 'Ik ga naar de stad'. Nee, dan zeg je " Ik ga naar Stad", met een hoofdletter en zonder 'de'.

Raadplaatje (10): Orchidee?

Sommige bloemen hebben een vreemde kleur, paarsachtig, bruinachtig. Je ziet dat bij sommige vleesetende planten, maar ook bij orchideeen. Op de foto orchideeachtige bloempjes. Gemaakt bij ons in de tuin.



Bijzondere kleur.
Omgevouwen bloemblaadjes met streepjes aan de binnenkant.
Elegante sprieten.

Maar wie herkent de bloemen?
Hint 1: (cryptogram): deze plant heeft een familierelatie.

Late Oogst

Bij het plukken van druiven in Nederland denk ik meestal aan eind september, begin oktober. Toen hebben we ook heel veel druiven geplukt. Maar er zat zo veel aan, de rest laten hangen voor de vogels. Maar zelfs voor de vogels is het veel.

Nu is het half november, de meeste bladeren zijn van de druif gevallen en opeens zie ik dat er nog veel druiven aanhangen.



Ze zijn nog lekker ook.
Zolang de druiven aan de rank hangen blijven ze blijkbaar erg goed houdbaar.

Vitalba

Deze inheemse clematis groeit bij ons over de pergola.
Clematis Vitalba, wilde bosrank.
ZEER groeikrachtig.
Elk jaar haal ik een enorme bult van meterslange uitlopers ervan af.
Toch ben ik er blij mee.

Een vracht van bloemen in de zomer, zie
Augustus 2007: Zweefvlieg op clematis | Maandfoto | 't Groentje.

En daarna blijven er heel lang de zaadpluizenbollen aanzitten.


Foto's van half november.

Tuinmannen

Teletekst bevat soms rare berichtjes.
Die dan toch even mijn aandacht trekken.
Zoals deze.



Wij hebben ook een composthoop.
Dus....


Kleurencombinatie van Chris

Een herbloeiende (of langbloeiende) geranium.
Een enkele bloem nog maar.
Tussen de besjes van een dwergmispel.
Knalkleuren bij elkaar.



Bij zo'n combinatie denk ik aan de Engelse 'gardener', 'plantsman', tuin-schrijver, Christopher Lloyd. Een charmante oudere man, in 2006 overleden. Hij heeft veel tuinboeken geschreven en was zeer bekend in de Engelse tuinwereld. Hij woonde op het landgoed Great Dixter. Een tuin waar ik nog nooit geweest ben, maar die ik wel ken. Van boeken en TV programma's.
Christopher Lloyd was niet bang voor 'wilde' kleurcombinaties in de border, en als er toevallig een wat wilde combinatie in onze tuin op duikt dan komt Christopher Lloyd in mijn gedachten.

http://www.youtube.com/watch?v=7bokUp9VP8c
Via bijgaande link kun je een filmpje bekijken van zijn tuin.
Vergeet niet het geluid aan te zetten.
Erg leuk vind ik het laatste stukje van de video waar hij zijn mening vertelt over 'onderhoudsarme' tuinen.

Fitness

Begin november kwam de waarschuwingsbrief van het waterschap.
Onze sloot, of eigenlijk greppel, was niet schoon.
We hebben een hele rij bomen langs de greppel.
De allergrootste is onze wilg.
En die laat altijd heel veel blaadjes en takjes en takken vallen.
Dus ik wacht meestal tot de boom wat leger is, blaadjes heeft afgeschud.

Maar: de schouw was op
2 november uitgevoerd.
Op
3 november kwam onze bomensnoeiman (zie De boom in! | Tuin | 't Groentje ) de wilg bekijken maar komt nog een keer terug met hulp.
Losliggende takken , ook in de greppel, nam hij alvast meen
De waarschuwingsbrief, dagtekening
4 november, stelde een ultimatum.

De sloot is 10 werkdagen na dagtekening brief schoon gemaakt
of anders....
....maakt het waterschap de sloot schoon en stuurt de rekening.

Vanmiddag in twee uur tijd, flink gefitnessed.
Met de hark het blad en de takjes uit de greppel met klein laagje water geschept.
En omhoog het talud op gegooid.
Overhangende slierten klimop afgeknipt.
De hark gebruikend als polsstok om de greppel over te springen bij wat diepere stukken.


En mijn schouderspieren voelen nu alsof ik uren gewichten heb getild.

Op de foto (van 3 november): het lijkt wel een bos, maar het is van linksonder naar rechtsboven de greppel.
Op de voorgrond ladder om de wilg van boven te bekijken.

Fazantenbes

Fazantenbes.
Twee jaar geleden zag ik bloeiend exemplaar in een bevriende tuin.
Zie
Fazantenbes | Fruit | 't Groentje.

Ik nam me voor om er ook een bij ons in de tuin te zetten.
In mei van dit jaar nam ik een stekje mee van de locale plantjesmarkt.
Na nog een paar weken in een potje vond het plantje een plekje in de tuin.
Van 25 cm groot is het struikje nu bijna een halve meter.
Met aan een takje een hint van een bloem.
Nog niet echt overdadig, maar het is een begin.

.

Plantenvoorraad

Veel planten in de tuin.
Vrijwel geen stukje zwarte grond.
Maar ook altijd wel een voorraadje in potten.
Sommige staan in de schaduw van een heg.
Anderen op een wat zonniger plekje.

Op de linkerfoto zie je helemaal onder aan o.a. irissen en stekjes van kleine anjertjes. En in het kratje plantjes die ik dit voorjaar gezaaid heb. De groene stekken ongeveer middenin (zie rode cirkel) zijn van een viburnum uit Noord-Italië. Ik heb in april van dit jaar een stekje meegenomen van vakantie. De viburnums in Monterosso waren uitgegroeid tot bomen en stonden volop in bloei. Langs straten en pleinen. Elke avond hing een zware zoete geur in het dorp van de bloemen. Van het meegebrachte takje maakte ik drie stekken, 2 leven nu nog. Onduidelijk is overigens welke viburnum dit is en of ie winterhard is. Afwachten maar.

Rechterfoto: inzoomen op de viburnum. In een opgekruld blad schuilt een lieveheersbeestje.

.

Zonovergoten

Het kan in november grijs en donker zijn.
Maar als een zonnestraal door een gaat in de wolken prikt, dan zijn er nog prachtige momenten in de tuin.



Rechts op de voorgrond de lange halmen van de Stipa Gigantea, midden op de foto een grote bos miscanthus 'Kleine Silberspinne' en meer naar links nog een miscanthus, deze heet 'Kleine Fontäne'.
Het grasveld komt steeds meer in de schaduw te liggen de komende maanden. Het droogt nauwelijks meer op en is dus vrijwel niet meer te maaien met onze handmaaier. Het gaat er dan ook steeds meer uit zijn als een
hobbelig weilandje. Maar het komt wel goed, in het voorjaar ga ik er weer mee aan de gang.

De boom in!

Helemaal achter in onze achtertuin staat een reusachtige wilg. Een imposante boom. Ruim 50 jaar oud, en 25-30 meter hoog. Wilgenhout is nogal slap en af en toe breekt een flinke tak af. Vorige zomer een tak van ruim 20 cm in doorsnee, vaker takken van 8-10 cm doorsnee. Schade tot nu toe: 1 dakpad van het schuurtje dat onder de linde staat. Ik zorg er voor dat ik als het hard en vlagerige waait niet onder de wilg of in het schuurtje kom.

De grens van de tuin wordt gevormd door een greppel, direct aan de voet van de wilg. Aan de overkant van de greppel eerst een grasstrook en dan een parkeerplaats van de achterliggende flat. Om te voorkomen dat een tak onaangekondigd omlaag komt, hebben we besloten de wilg een beetje in te korten. Boomverzorgingsbedrijf Salix uit Groningen ingeschakeld. Op een dinsdagochtend begin november verscheen Jan met zijn ladder en klimtuig. Ik had een ochtend vrijgenomen van het werk om te kijken hoe een en ander ging.

Een impressie.



Ladder tot ongeveer 10 meter. Dan overstappen in de kruin. En stukje bij beetje omhoog. Steeds veiligheidsbanden en haken iets hoger om een tak vastzetten. Laatste foto: omlaag gaat makkelijk. Zittend in een soort tuigje 'abseilen'.

Resultaat van deze klim: nog geen.
Toen Jan heel hoog in de boom zat constateerde hij dat er toch wat meer takken uitmoesten dan hij van beneden had ingeschat. Dat kan hij niet meer alleen doen, ook al zou ik helpen met takken via een touw naar beneden te geleiden. Dus Jan kwam weer omlaag en we maakten een nieuwe afspraak voor over een paar weken. Dan komt Jan samen met een collega terug.

Tuincollega's

Afgelopen week, lunch met enkele collega's ter ere van jubileum van Marijke. Naast collega, is Marijke ook een trouwe lezer van dit weblog. Tijdens de lunch passeren allerlei onderwerpen de revu. Zo ook "de tuin".
Het begon me het beschrijven van een mooie foto van een boom met herfstkleuren.
"Is het een esdoorn? Is het een es? Nee het is een liquid Amber boom". En ging via vijvers, tuinpaden, maaimachines en speciale 'woelers', naar uren tuinwerk. Tuinieren buiten, of -in de winter- tuinieren binnen. Op de bank, met een boek en pantoffels. Allengs voegden zich meer en meer collega's in het gesprek. Iedereen bleek wel eigen tuinverhalen te hebben. En collega's die ik al jaren ken blijken nu ook opeens 'tuincollega's' te zijn. Verrassend. Leuk.

Foto's in tuin van Marijke
1. in het midden de liquid amber waarmee het tuingesprek begon:in fraaie herfstkleuren
2. vlonderterras bij de vijver

.

Snug-as-a-bug

Vrijdagavond op TV, BBC 2, Gardeners World.
Kijk ik al jaren naar.
Eerst met Alan Titmarsh.
Later Monty Don.
En nu al een tijdje Tony Buckland.

Aan Monty Don moest ik -na Alan- wel een tijdje wennen.
Maar ik vond hem steeds leuker worden.
Toby Buckland is nog niet zo ver...
De gewenningsperiode is nog niet over.
Mede door andere 'oude bekenden' die als vaste medepresentatoren optreden Carol Klein en Joe Swift, kijk ik toch elke vrijdag.

En afgelopen vrijdag 30 oktober zag ik weer een leuk item.
--> Maak een '
bug-hotel'.

Zie deze website:
Buglife | Wildlife gardening | Snug as a Bug en
Buglife | News | Snug as a Bug campaign



Ik heb op 1 november meteen zo'n bug-hotel gemaakt (zaterdag voor de regen snel droge blaadjes opgeveegd en in de schuur bewaard). Begin 2010 krijg ik een mail van de organisatie Buglife. Het is dan de bedoeling op een groot laken het hotel uit elkaar te halen en te kijken wie er allemaal in wonen.

Zeepboomfamilie

De familie van de zeepbomen of sapindaceae is een wereldwijd voorkomende familie van houtachtige planten: bomen en lianen. Voorbeelden zijn:
- Aki
- Longan
- Chinese vernisboom
- Lychee
- Knippa
- Ramboetan
- Kapoelasan
- Korlan
- Pitomba.

Dit klink heel exotisch, maar bij ons groeit er ook een.
De Spaanse Aak, Veldesdoorn, of Acer Campestre.

Foto van 31 oktober 2009: prachtige herfstkleur tegen (even) een strakblauwe hemel.


Her er der komen ze op in onze tuin. Aangevlogen als zaadje met eigen vleugeltjes. Een van de boompjes wil ik zuilvormig snoeien, als een zuil van een halve meter in doorsnee en een meter of twee hoog. Maar inmiddels kan ik bijna niet meer bij de bovenste takken. Even kijken op internet: de veldesdoorn wordt 10 meter hoog. Oeps.

Sinterklaas

Deze week binnengekomen.
Pakketje met zaden van de seedswap 2009.
Zie
Zadenruil 2009 | Tuin | 't Groentje

Het lijkt wel
Sinterklaas.
Steeds meer kleine zakjes komen uit de grote envelop.
Ruim 100 verschillende soorten.



Ik ge mezelf op rantsoen zetten.
Slechts een beperkt aantal bewaren om vanaf februari/maart te zaaien.
En een paar koudekiemers misschien nog snel in een pot stoppen...
Vooral beperken met eenjarigen... (het is veel werk en levert dan maar 1 seizoen lol).
De rest van de zaden moet ik dan snel doorgeven/uitdelen aan andere zaailiefhebbers.
Zou het me lukken?

Oktober 2009: geranium

Hoofdbloei is midden in zomer.
In oktober dit jaar nog een toegift.

Subtiele kleuren.
Is het paars, is het blauw, is het roze?

.

Water in de Tuin

Op 27 oktober bezocht ik een lezing van de tuinclub Groei & Bloei afdeling Haren/Eelde. De wintertijd was net ingegaan dus al weer heel donker. De tuin buiten gaat in rust, steeds minder te doen. Maar binnen kun je genieten van een tuinboek, of zoals tijdens de lezing, van mooie plaatjes en een enthousiast verhaal. Er waren flink wat bezoekers op deze lezing afgekomen.

En enthousiast was het.
Anet Scholma, tuin architect, werkzaam bij Buro Mien Ruys in Amsterdam, hield twee uur lang onze aandacht vast. Onderwerp was 'Water in de Tuin'. De eerste helft van de lezing gebruikte Anet om ons in vogelvlucht door de tuingeschiedenis te leiden en daarbij steeds op het gebruik van water te wijzen. In Moorse tuinen, strakke vijvers, teken van rijkdom, verkoeling brengend. In Versailles, barok, overdadig, fonteinen, cascades van water over grote trappen. Later in Engelse landschapstuinen, natuurlijk lijkende vijvers.



In het tweede deel bleef Anet dichter bij huis. Voorbeelden van het gebruik van water, in door haar of haar collega's ontworpen tuinen. Een kindertuin met een batterij van kleurige regentonnen en waterspeelhoek, een spiegelvijver. Een grote waterschaal als vogelbad in de tuin van Anet. De vogels blijven er overigens weg, vanwege de inwonende poes. Maar neefje en nichtje blijken in een warme zomer ook best in de waterschaal te passen.

Oregano

De hoofdbloei ligt veel eerder in het jaar, in de zomer.
Maar eind oktober bloeit er nog een takje.
Met een paar lipbloempjes.
Oregano.




Een dankbare plant. Hij staat bij ons op verschillende plekken in de tuin. Op de meeste plaatsen groeit de oregano er op los en bloeit maandenlang. Op een plek knip ik het grootste deel van de bloemen eraf. Dan blijven de blaadjes wat aromatischer en zachter. En die gebruiken we in de keuken.

Regelmatig als Eddy staat te koken roept ie: kun je even wat oregano plukken.

Dat vind ik erg leuk: met de schaar in de hand naar buiten en dan verse kruiden uit eigen tuin oogsten. Een minuut na het afknippen al in de pan/op tafel.

In het seizoen geldt dat ook voor basilicum, en bieslook. De roosmarijn en tijm is het hele jaar te plukken.

Raadplaatje (9): antwoord

Een detailfoto van een plantje in onze tuin. Zie Raadplaatje (9) | Tuin | 't Groentje.

Misschien heb je hem wel herkend.
Het is de
muurleeuwenbek of cymbalaria muralis. Een plantje met een hangende groeiwijze, vlezige blaadjes en in de bladoksels kleine paarse bloempjes met twee gele vlekjes. De plant maakt lange stengels die regelmatig wortelschieten.
Zo heb ik ook mijn stekje gekregen. Ik was bij een dorpsgenoot in de tuin de muurleeuwenbek aan het bewonderen, en
gris-graai, voor ik het wist kreeg ik een pluk muurleeuwenbek in de handen gedrukt. In dank aanvaard, uiteraard.

Oorspronkelijk is de cymbalaria afkomstig uit Kroatie en/of Noord Italie. Blijkbaar is dit niet helemaal zeker. Hij komt inmiddels in grote delen van West en Midden Europa voor.

Doet het goed op bakstenen muren of kademuren en houdt van wat vochtige, beschaduwde plaatsen. Kademuren zijn ideaal: hoge luchtvochtigheid, weinig temperatuurschommelingen.




Echt een plantje om van heel dichtbij te bekijken. De tere bloempjes met de twee gele vlekken. Maar ook de zaaddoosjes: na de bloei wordt het bloemstengeltje (roze sliertje) nog langer en buigt zich terug naar de muur. Als het enigszins kan zoekt het steeltje een kier in de muur op, buigt naar binnen, en laat daar zijn zaadjes vallen. Koel en donker, ideaal om te kiemen.

Raadplaatje (9)

Roze slangetjes?
Elastiekjes.
Sliertjes.

Ra, ra , wie weet welke plant dit is?

Zet je suggestie in het gastenboek.

.

Autumn

Al eerder stukjes geschreven bij een foto van een stukje tuin in de herfst.
En elk jaar weer opnieuw komt de herfst langs.
Iets eerder, of iets later.
Iets warmer, of iets kouder.
Droog, nat, zonnig, mist.

Herfst. Autumn. Herbst.

Altijd is er wel een dag waar de zon over de warme kleuren schijnt.
Zo als nu, vrijdag 23 oktober, tegen 5 uur 'smiddags.


.

Purpletop

Verbena bonariensis. IJzerhard. In de VS heet ie 'Purpletop Verbena'.

Kortlevende vaste plant, vaak tweejarig.
Niet helemaal winterhard.
Ranke vierkante stengels, ruim 1 meter hoog.
Spaarzaam bebladerd.
Scherm van lilaroze kleine bloempjes.
Vijf bloemblaadjes, vergroeid tot een buisje.
Zeer geliefd bij insecten.

Foto 1-3: half oktober; foto 4: eind mei.



Bloeit van juli-oktober.
Liefst een zonnige plek.
De Nederlandse naam ijzerhard is mogelijk afkomstig van de stevige stengel.
Moeilijk af te plukken.
Lichte, humusrijke, beetje vochtige grond.

De plant komt oorspronkelijk uit Zuidamerika, Argentinie e.d.
Groeit daar langs oevers en in vochtige bossen.

Volgens de tuinliteratuur is verbena weliswaar beperkt winterhard,, maar zaait ie zich goed uit.
Bij ons niet. Af en toe een zaailing, maar niet uitbundig. Misschien wordt de grond te droog en is dat de reden dat de verbena zich niet zo uitzaait bij ons in de tuin. De voortuin wordt behoorlijk droog zomer's (vlakbij een enorm slurpende berk), en in de achtertuin heb ik de verbena op een heuveltje gezet, omdat ik dacht dat de plant niet van vocht/natte voeten hield....

In alle talen

Er zijn inmiddels heel wat vaste lezers van dit weblog. Niet alleen in Nederland, maar ook in Spanje en zelfs Venezuela! Als tip voor niet-Nederlandstalige lezers.... gebruik de vertaalfunctie van Google.

Misschien helpt het je om de teksten dan beter te begrijpen.
Alhoewel, de vertalingen worden soms wel heel komisch.
Bijgaande drie links verwijzen naar de weblog stukjes van vorige week in
Duits:
http://tinyurl.com/yfyojl7
Spaans:
http://tinyurl.com/ykdx2mu
Engels:
http://tinyurl.com/yjl6bn7

Via Google translate kun je ook allerlei andere talen kiezen, wat denk je van Ests of Chinees?
Als je via een van deze links op de website komt kun je met de cursor op een zin gaan staan: dan verschijnt de oorspronkelijke Nederlandse tekst.

De zevenentwintigste

Soms schrijf ik een stukje door wat door onze digitale foto's te bladeren.
Ik zie een foto en schrijf daar een tekstje bij.
Deze keer: een kwartet van foto's.
Foto's uit eigen tuin (op 1 na).

Een gehakkelde aurelia op een aster
Een wilgeroosje inhet groen
Een vakantie bloem aan de Bloemenriviera.
Een irisje in de winter.






En wat is de overeenkomst?
Alle 4 de foto's zijn gemaakt op de
zevenentwintigste!

September, juni, april en januari.
Zo eenvoudig kan het zijn om een onderwerp voor een blogje te vinden.

Couleur

De herfst komt met kleuren.
Warme kleuren.
Aarde kleuren.
En als de zon er over heen schijnt.....





Zo mooi.
Zo rustig.

In 't zonnetje

Afgelopen week heeft het hier in Groningen twee nachten behoorlijk gevroren. De bougainvillea is snel naar de serre verhuisd. Een paar andere kuipplanten staan nog even buiten. De temperatuur is weer aardig omhoog, graad of 12, en zaterdag flink wat zon. Een paar uurtjes in de tuin doorgebracht en geluncht op het terras (wel met jas aan). In het zonnetje uit de wind was het heerlijk.


Poes Baassie geniet van het zonnetje, warme muur in de rug, op een bedje van hoornbloem.

Groenten

Onze serre ligt aan de noordkant van ons huis. En er komt in herfst en winter steeds minder, en later geen, directe zon.

Voor de groenten die nog in de serre staan betekent dat, dat het rijpen van de tomaten en paprika's niet meer echt hard gaat. De nog groene tomaten heb ik geplukt en
donker weg gelegd om na te rijpen. Ik las gister ergens dat je ze donker legt voor het narijpen. Meestal legde ik ze gewoon in de vensterbank. Eens kijken of het in het donker beter gaat. Alleen er wel opletten dat ik de tomaten niet vergeet. Ze liggen onderin een keukenkastje.

De kleine pepertjes laat ik nog even aan de planten zitten. De grote pepers (numex big jim) heb ik wel geplukt. Deel in stukjes ingevroren. Deel om vers te gebruiken. Ook de laatste puntpaprika's geplukt. Maar dat is nu wel goed opletten. Ze lijken sprekend op de pepers...



De groene is de paprika, de rode de peper.

Boek: Droomtuinen

Titel: droomtuinen
Ondertitel: creatief omgaan met beplanting
Auteur: Nigel Colborn
Vertaald uit het Engels.


Hard cover boek, glanzend papier, 1998.
Fraaie foto's van Georgie Glynn Smith.

Hoofdstuk 1 geeft een aantal basisprincipes voor -het ontwerpen van- tuinen en beplantingen: bewust kiezen, arrangementen creeren, spelen met kleuren.
Hoofdstuk 2, beplantingsrecepten, vorm de hoofdmoot van het boek, bladzijde 50 tot 130. Steeds 4 bladzijden over een bepaald thema: verticale tuinen, vlammende borders, aan de waterkant. Per thema: achtergrond informatie, een borderrecept (plantenlijst en tekening van beplantinsplan, foto's).
Het laatste hoofdstuk 3 richt zich op probleemplekjes in de tuin, te droog, te nat, te donker, te....

.

Erg mooi boek om te bladeren, heen en terug, hier een stukje lezen, daar even wegdromen met ideeen voor eigen tuin. Sedum en oregano,
Het boek heeft 1 nadeel, althans mijn exemplaar. Ik heb het als 'afgeschreven' boek gekocht bij de bibliotheek. En tot mijn schrik zie ik dat een
boek-barbaar een plaatje uit het boek geknipt heeft op bladzijde 79/80. De rechterbovenhoek van blz 79 (= linker bovenhoek blz 80) is weg: hierdoor mist mijn exemplaar een foto en een deel van de tekst. Grrrr.

OPROEP: mocht je dit boek thuis hebben en ook een scanner: maak dan een hoge resolutiescan van bladzijde 79 en 80 voor me en stuur die toe per email. Dan kan ik er weer een print van maken en die in mijn boek plakken.

Tuinplastic

Plastic kan heel handig zijn in de tuin. In de vorm van emmers, gieters, bloempotjes. Of een eendje....

Het eendje kwam ooit eens voor ons huis langdrijven, toen na een enorme regenbui de straat blank stond. Zie ....
Sindsdien staat het eendje op een muurtje de tuin in te kijken. En is daarmee lid geworden van de familie der tuinplastics.


.

Appelwesp

Laatste appeltjes zijn van de boom gevallen.
Ze zaten te hoog om te plukken met de hand.
Met de hulp van de zwaartekracht liggen ze nu binnen bereik.
Lekker laten liggen.
En dan komen de opruimertjes.
Slakken zijn volleerde opruimers.
Anderen zijn meer voor de subtiele hapjes.
Zoals deze wesp.



Doet zich heerlijk te goed aan een zacht appeltje.

Mikes Garden

Soms kom ik al googelend op een website uit die ineens mijn aandacht trekt.
Deze keer is dat de website van Mike. Leuk!

Hoe kwam ik daar? Ik schreef een stukje op mijn andere weblog (bij Groei en Bloei) over zaden van phlox. En stelde daar een vraag over wie ervaring heeft met het zaaien van phlox. En toen kwam ik via een ander Groei en Bloei-weblog terecht bij de website van Zaaiclub Walcheren.
Zaaiclub Walcheren - Welkom op onze website
En via die website weer op de website van Mike.
http://www.mikesgarden.tk/



Wie is Mike?
Mike is 13.
Mike woont in Tiel.
Mike houdt vanaf juni dit jaar een weblog bij.
Mike heeft een klein tuintje (en deels in zijn kamer).
Mike heeft zaden te koop.
Mike heeft een kip.
Mike droomt van een kasje om nog meer te kunnen kweken.
(maar nog even wachten, op de plek van de kas staat nu nog het kippenhok).
Mike houdt een website bij.

Ga ook eens kijken op de site van Mike.

Paddestoelen

Afgelopen week stond een stukje in de krant en op teletekst van een mevrouw die overleden is na het eten van in het wild geplukte paddestoelen. Deze mevrouw was geen leek op het gebied van paddestoelen en plukte ze zeer regelmatig. Ze was die dag op zoek geweest naar weidechampignons. Niet zeker is welke paddestoelen ze uiteindelijk heeft geplukt.

Er zijn zo'n 4000 paddestoelen in Nederland waarvan ruim 20 giftig zijn. Maar een handjevol is dodelijk, waaronder de
groene knolamaniet. Die tast onomkeerbaar lever en nieren aan. Een ander, de gewone krulzwam, doet het anders; die wekt een reactie op in je immuunsysteem, waardoor het mis gaat met je rode bloedlichaampjes!

Op wikipedia kun je de hele lijst vinden van giftige paddestoelen.
Lijst van giftige paddenstoelen - Wikipedia

Dit is wel de tijd om weer goed rond te kijken, in bos, tuin en berm. Echte paddestoelentijd. Kijken, niet plukken.


De fraaie vliegenzwam, waar van oudsher voor gewaarschuwd wordt, is maar een
beetje giftig. En niet zo gevaarlijk: door zijn opvallende kleur verwar je hem niet makkelijk met andere paddestoelen. Wel familie van de amanieten, een gevaarlijke familie.

Voorsnoei

Sommige snelgroeiende heesters, zoals buddleja (vlinderstruik) of lavatera, hebben een ondiep wortelgestel. En in de herfst of winter, als er veel wind is en de grond zeer nat is, dan kunnen de struiken gaan wiebelen, losraken en afsterven. De kans daarop wordt kleiner als je de heesters in september, uiterlijk oktober voor 1/3 terug snoeit. En in het voorjaar (eind maart- begin april) kun je ze dan verder terugsnoeien.


FOTO 1: lavatera voor de snoei, ca 1.5 meter hoog.
FOTO 2: de laatste verleppende bloemen, half oktober

Met de buddleja doe ik dat al jaren: beetje terugsnoeien in najaar. Maar met de lavatera heb ik de 'voorsnoei' nog niet eerder toegepast. Nu dus wel, ik ben benieuwd. Ik heb overigens wel eens een lavatera 'doodgesnoeid'. Ik had hem in de zomer gekregen, hij was flink gegroeid, en in de winter heb ik hem fors teruggesnoeid. In het voorjaar kon ik toen de dode stronk uitgraven....

Knoflook

Via het tijdschrift Groei & Bloei kun je regelmatig zaden kopen. Er staat dan een artikeltje van 1 of 2 bladzijden, met een beschrijving van diverse varieteiten van een en dezelfde soort plant. Een aantal jaren gelden kocht ik 4 soorten basilicumzaad. Het meest succesvol was de basilicum 'Spice Globe' die ik sindsdien elk jaar weer in potten heb opgekweekt. Ook dit jaar weer. Regelmatig knip ik de bloemknopjes eruit omdat anders de blaadjes itter worden. Enkele planten zet ik buiten, die mogen wel in bloei komen, en bloeien eindeloos met witte lipbloempjes. En als de plant 's winters buiten afsterft haal ik de gedroogde (nog geurige) takjes binnen en win het zaad. Voor volgende jaren.

In het september 2009 nummer nu een keer geen zaden, maar bollen. Deze keer knoflook in de hoofdrol. 8 soorten knoflook beschreven. Er blijken stengellozen en stengelvormers te zijn. Twee bolletjes knoflook besteld: de Valverde en de Purple Glazer.



Valverde is een snelgroeiend en lang houdbaar knoflookras met breed blad. De grote bollen bestaan uit veel teentjes. Ook heel geschikt om vers te gebruiken. Een soort zonder bloemstengel: Allium sativum var. sativum.

Purple Glazer is een soort met bloemstengel. Heeft een krachtige groei en vormt bollen met vier tot acht grote tenen. De oogst valt vrij vroeg (eind juni, begin juli). Volgens kenners is dit ras uit Georgie de lekkertste knoflook om te bakken. Allium sativum var. ophioscorodon.

Appie komt van de locale supermarkt. Volgens de verpakking is land van herkomst China. Als ik toch knoflook ga planten, probeer ik die ook. Vaak mislukt supermarktknoflook: soms omdat ze een veel warmer klimaat gewend zijn en hier niet overleven. Soms omdat ze behandeld zijn met een anti-uitloopmiddel.

Nu maar snel planten. Er moet twee maanden kou overheen. Ik heb al eerder een stukje vrijgemaakt in onze zeer volle tuin. Er moet nog wel een bordje bij, anders plant ik later weer wat anders in de schijbaar lege plek in de tuin.

Bes, bes, bes, bes, bes en bes

Najaar is bessentijd.
Hieronder een collage van een selectiebessen in onze tuin.

Van links naar rechts: zuurbes (berberis), liguster en bonte hulst
daaronder: gewone hulst, onbekend, dwergmispel (cotoneaster)



Vijf van de zes afgebeelde bessen zijn blijkbaar niet zo smakelijk voor de vogels, ze blijven lang aan de struiken zitten. Er is er een (de onbekende, zwarte bes) die spreeuwen lekker vinden: als de bessen rijp zijn, meestal september, dan duiken in een keer tientallen spreeuwen in de heester en plukken alle besjes in een kwartiertje weg. Daarbij vallen er her en der een paar besjes op de grond, zie foto. Ik heb er ook een geproefd. Beeh, onwaarschijnlijk bitter, terwijl ze er lekker uit zien.

Een herinnering aan de spreeuwen hebben we nog aan de paarse klodders op de ruiten.

Pruif

Bij de jaarlijkse snoei van onze blauwe druif in december bewaar ik soms een paar stukken snoeisel om te stekken. Zo heb ik al heel wat tuinvrienden en collega's van een kleine of grotere druif voorzien.

Onze oorspronkelijke druif groeit tegen en over een pergola. En een paar jaar geleden dacht ik slim te zijn. Een druif van een jaar of 4, had al de eerste trosjes werd wat groot voor het kweekbed. Die heb ik verplant en een pruimenboom ingeleid.

Lumineus idee.
In de zomer pruimen en in het najaar druiven van dezelfde boom.
Een
PRUIF of een DRUIM.

Foto's:
1. Opalpruim met daarin de druif, met al verkleurende rode druivenbladeren
2. Trosjes druiven tussen druivenbladeren boven en pruimebladeren beneden.




Maar bij nader inzien niet zo handig. Het eerste jaar had de druif het moeilijk, stond in het wortelgebied van de volwassen pruimenboom. Maar nu in jaar drie is de druif 'losgebroken', de hoogte in geschoten, en de ranken steken op 3-4 meter uit de kroon van de pruimenboom naar buiten. Druiven zijn niet te plukken (te hoog voor mij, maar goed voor de vogels), druiveranken zijn moeilijk te snoeien, en in de pruimentijd nemen de grote druivenbladeren licht weg van de rijpende pruimen. Dus nu heeft de pruim er weer wat last van.

Een beetje een tuinflop. Dus.

Hazeltunnel

De buren hadden vroeger een kronkelhazelaar in de voortuin. Of eigenlijk, de zijtuin, het gedeelte dat direct aan onze voortuin/zijtuin grenst. De kronkelhazelaar kronkelt door een vreemde mutatie, maar is verder een gewone hazelaar. Maakt ook hazelnoten.

Uit die noten groeien nieuwe hazelaars die meestal niet kronkelen, maar gewoon 'recht' zijn. De oorspronkelijke kronkelhazelaar is al een aantal jaren geleden verdwenen uit de buurtuin, maar enkele nakomelingen staan bij ons in de achtertuin. Ik heb ze als kleine struikjes aan weerszijden van een
dwarstuinpad geplant. Nu zijn het al forse heesters, 3 en 4 meter hoog, met een flinke stam. Ik snoei ze aan de kant van het tuinpad steeds wat bij. Om zo langzamerhand een groene tunnel van hazelaar te vormen. Op twee meter hoogte beginnen de takken elkaar te raken, het dak van de tunnel.

Foto's:
1. Door de hazeltunnel kijkend naar de pruimenboom aan het eind van het pad.
2. Gefilterd groen door het 'plafond' van de tunnel




Prachtig groen gefilterd licht. Ook nu nog, begin oktober. De meeste noten zijn er nu afgevallen en binnenkort kunnen we genieten van de mooie herfstkleuren.

Opvallend
De
vorm van de hazelnoten kan blijkbaar van struik tot struik verschillen. De ene heester maakt een beetje afgeplatte langwerpige hazelnoten. De andere bijna ronde knikkertjes, meer zoals de hazelnoten uit de winkel. Beide vormen noot smaken prima.

Serreoogst

Dit jaar in de serre gekweekt: 3 soorten paprika's, 2 sooten basilicum, 4 soorten pepers. 2 soorten tomaten. Veel basilicum al geoogst (pesto, in de diepvries, vers in de sla), een van de plantjes ga ik in de kamer zetten: tot nu toe knip ik de bloemetjes er steeds uit, maar over een tijdje laat ik hem bloeien. Leuke, witte bloemetjes in de winter op de vensterbank. En het ruikt lekker elke keer als je langs het plantje loopt. Pepers zijn deels groen, deels geel, deels 'zwart', deels oranje, deels al rood. Voor alle soorten pepers is rood de eindkleur. Maar ook groen zijn ze prima te eten. Paprika's: de vroegste soort is al op; de middelste soort is bijna op, nog een plant met 2 groene blokpaprika's. De late soort (golden treasure) zie je op de foto. Een puntpaprika, die van groen, naar geel verkleurd, en naar het schijnt later rood wordt. Tot nu toe hebben we ze steeds geel geplukt en gegeten.



Tot slot de tomaten: Heerlijke kerstomaatjes 'Red Robin' (zie foto), met een rijke oogst. Steeds weer andere tomaatjes rijp en plukklaar. Soms halen ze de sla, soms verdwijnen ze meteen in mijn mond. De andere soort is 'Fuzzy Wuzzy', een wat harige tomaat, laat rijpend, stevig vruchtvlees, veel smaak. Deze planten hebben de hele zomer op het (overdekte) terras gestaan, maar heb ik vorige week binnen in de serre gezet. Misschien rijpen ze dan wat sneller af. De planten zelf worden steeds rafeliger.

Persicariabeestjes (4)

Langzamerhand beginnen de onderste blaadjes van de persicaria af te vallen. En de eerste bloemtrosjes zijn ook uitgebloeid. Maar toch zijn er nog wel wat beestjes te vinden. Vooral kruipers als de groene wants en de 7-stippel. Voor de vliegende beestjes is er dit weekend te veel wind.

.
Meer persicariabeestjes:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (2) | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (3) | Beestjes | 't Groentje.

Ruilen

We gaan de komende weken verbouwen.
Nieuwe keuken.
Voor de oude keuken hebben we een prima bestemming gevonden.
Zoon van een collega wilde hem graag hebben.

Hij heeft vandaag de keuken gehaald, met zijn schoonvader.
Het was mooi weer.
Op onderstaande foto, stukjes van de keuken op de oprit.
Klaar om ingeladen te worden.



En ervoor in de plaats kregen we twee vrolijk blauwe hortensia's in een mand.
Een staat nu bij de zijdeur, andere op het terras.
Goede ruil.



Michiel blij.
Wij blij.

Zonnetjes

De helianthus 'lemon queen' is inmiddels een enorme grote bos geworden. Hangt een beetje naar voren over het gras, deels door de wind, deels door het extra gewicht van alle bloemhoofdjes die nat worden in de regen. Vandaag de grote bos een beetje opgebonden met een touw.
Tussen de wolken door vandaag, 4 oktober, ook flinke opklaringen. En dan staan de helianthussen nog steeds te stralen als zonnetjes. Zelfs al zijn de gele blaadjes al van veel bloemen af. Ook de groenige kelkblaadjes zijn prachtig.





Wel een risiso om de helianthus op te binden. De stengels van de helianthus zijn twee meter hoog, vingerdik en
lijken heel stevig, maar ze zijn vrij bros. Tijdens het opbinden zijn al een paar zijtakken afgebroken. Als een flinke windvlaag ze hard tegen het touw aan blaast, kunnen ze op deze hoogte gewoon afbreken. Ik spreek (schrijf) uit ervaring. Ik heb wel eens gewone zonnebloemen, van die reusachtige exemplaren met touw tegen een schutting aangebonden. De stengels waren zeker 3 cm in doorsnee. Ze werden gewoon door het touw en de wind doorgesneden op de hoogte van het touw. (OK, misschien had ik geen dun paktouw moeten nemen... En misschien ook wel niet het touw met een lusje om elke stengel binden...)

Familie van...

Diverse viburnums in de tuin. Niet de groenblijvende 'sneeuwballen'struik die zo'n enorm zware bloemengeur heeft. Wel de viburnum opulus (foto links, met beginnende herfstkleur). En een donkerrood familielid hiervan. De donkerrode is zo donker dat het moeilijk lukt een goede foto te maken.Deze foto is gemaakt met flits!
Twee jaar gelden een zaailing van beiden geplant. In ons 'vogelbosje'. En nu beginnen ze goed aan te slaan. Ze worden uiteindelijk een stuk groter dan ons dwergstruikje.



Ook een kleine versie: zie onderstaand stukje.

Viburnum opulus

Een paar jaar geleden hebben we een (nieuw) stukje voortuin heringericht. Ongeveer enige stukje in de tuin dat echt 'met voorbedachte rade' is ingeplant. Ook met enkele heesters. Een zuilvormige taxus. Maar ook een kleine versie van een gelderse roos, ofwel viburnum opulus, met -volgens zeggen- mooie herfstkleuren en in de winter bessen. De inheemse vorm wordt een meter of 3 hoog. Een beetje te groot voor onze voortuin. Maar ik las over een kleinere vorm: viburnum opulus 'compactum'. Dat klonk goed, dus die hebben we geplant. Struikje, bolvormig, 40 cm in doorsnee.
En nu een jaar of 5 later. Struikje ongeveer 50 cm in doorsnee. Geen bes gezien.



En wat lees ik nu op internet...
Viburnum opulus 'compactum' wordt ongeveer 2 meter hoog en heeft een helderrode bes. Viburnum opulus 'nanum' wordt slechts 60 cm hoog, blijft laag en groeit bossig. En bloeit zelden (!).

Zou ik destijds de verkeerde heester gekregen hebben...

Persicariabeestjes (3)

Nog een lichting van beestjes die zitten te zonnen op de persicaria.
Deze keer een kleine wants en een schorpioenvlieg.

En de plant bloeit nog steeds.
Dus binnenkort weer even op jacht met fototoestel.



Zie voor meer persicariabeestjes:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (2) | Beestjes | 't Groentje.

Eikelnestje

Gras maaien, eind september.
Wat ligt daar in het gras?
Rechtonder bij de grasmaaier.

Paddestoeltjes?
Een paar slakken bij elkaar?



Nee, een 'nestje' van eikels.
Keurig verstopt tussen grassprieten en mos.
Waarschijnlijk door een vlaamse gaai.
Als voorraad voor de winter.

September 2009: aster New England

Herfstasters
In soorten en maten.
Vroege en late.



Welke soort dit is? Onbekend.
De plant stond al in onze tuin toen we hier kwamen wonen in 1992. Staat inmiddels niet meer op dezelfde plaats en is herhaaldelijk verplant en gedeeld. De soort is meer een nazomer aster, bloeit al vele weken. En trekt veel vlinders en andere vliegertjes.

Plaatjes en omschrijvingen bekijkend op internet neem ik aan dat het een
aster novae angliae is. Een aster uit New England. Je schijnt dat te kunnen zien aan de afstand tussen de bladeren aan de stengel. Heel dicht op elkaar geplante bladeren (zoals die van ons) wijst richting novae angliae.
Maar welke varieteit? Wie het weet die mag het zeggen.

Flamingo's

Flamingoroze.
Dat is een zachtroze kleur. Genoemd naar de grote roze vogels die vaak op 1 poot staan in ondiep water. Bij flamingo's denk ik aan Afrika, sodameren, duizenden flamingo's bij elkaar.
Of aan een dierentuin. Waar in het afrika-gebied ook een paar flamingo's staan. Naast witte ibissen, en misschien wel kraanvogels.

Maar wist je dat ze ook in Nederland in het wild te zien zijn?
Begin september, bij Zwarte Haan, aan de waddendijk in Friesland.
Lunchpauze uit de wind, en daarna even de dijk op om over het wad te kijken.
Duizenden vogels, grote witte vlek.
En een paar enhousiaste vogelaars.

Die hadden het over flamingo's. Geintje?
Nee hoor, goed kijken en tussen alle witte kluten, zagen we heel vaag wat roze vlekjes. Terug naar de fiets om fototoestel te halen. En ons flamingo-bewijs te verzamelen.

Goed kijken, vrijwel midden op de foto aan de waterrand.



Op de detailfoto echt onmiskenbaar. Het waren zes jonge flamingo's. Op de foto kun je er vijf onderscheiden. Wie had dat verwacht. Nederlandse flamingo's!
.

Bloemenboot

Een emailwisseling:
------
Hoi Gea en Herman.

Eind aug/begin september had ik gezien dat jullie schip niet op zijn vaste plaats lag aan de Hoornsedijk. Vakantie.
De tweede week van september waren we op fietsvakantie in Friesland, waar de de 'elfstedenroute' op de fiets deden. Op 12 september kwamen we in de 11e stad (Leeuwarden), en stonden voor een open brug te wachten in het centrum van Leeuwarden. Op ooghoogte voor ons zagen we allemaal 'hanging baskets' langsvaren.

"He", zei ik nog, "dit schip heeft net als de Bolle Domus ook veel plantjes aan boord".
We bleven kijken tot het schip dangs de open brug was, de kleuren kwamen in beeld.
Paars, oranje.
Het
lijkt niet alleen op de Bolle Domus, het is de Bolle Domus.

Heel snel fototoestel er bij en nog net een paar foto's gemaakt. En afgelopen maandag, weer mijn vaste route langs het kanaal, en daar ligt jullie schip weer, op zijn eigen plekje.

Soms ben je verbaasd als je op vakantie een bekende tegenkomt...
Maar dat die 'bekende' een schip is....

Ik geniet dagelijks van de vele kleuren, als ik er op heen en terug weg langs fiets.

Groet   Tineke

-----




----------
Hoi Tineke,

Bedankt voor jouw leuke mailtje ! We zijn ongeveer 35 dagen wezen varen in Drente, Overijssel en Friesland/Groningen. Prachtige tijd van rust in de Weerribben. Er zijn door voorbijgangers weer 1000den foto's gemaakt. We kregen ook de hele dag door complimentjes. In de Weerribben kregen we een overdosis aan complimenten omdat we daar naast het fietspad liggen waar de hele dag fietsers langskomen en aan de andere kant allemaal bootjes.
Als je weer eens over de dijk fietst en je ziet ons kom dan maar even kennis maken !
Geniet van het najaar en van jullie tuin,

Hartelijks van ons beiden,

Géa.

Zacht licht

Het licht is zacht.
De kleuren warm.
Op de drempel van de herfst.
Maar nog even nazomeren.

Strijklicht langs de pluimen van het gras.
Zilver.



De helianthus 'lemon queen' bloeit uitbundig met zijn zonnebloempjes.
Rechtsboven tussen de gele bloemen zie je de eerste herfstrode bladeren van de rode kornoelje, deze staat net buiten beeld achter de helianthus.

Praatplaatje: zomerdag september

In september 2008 hadden we een dag met 27 graden. 19 september 2009 komt in de buurt, met 24 graden (in Groningen) en stralend blauw. Een echte zomerse dag.
Toch zie je al wel dat de herfst dichterbij komt. De kleuren veranderen langzaam. Groen is niet meer knalgroen, maar krijgt een hint van geel of oranje. De herfstasters staan te stralen en de bessen van hulst en cotoneasters kleuren Sedum herbstfreude komt nu echt goed op kleur en de siergrassen, prachtig.
Het licht wordt zachter.



Wat is er zoals te zien?
Van midden onder een beetje naar links boven.
- zilvergrijs van santolina
- roze rood van sedum
- groen, maar als je dichtbij bent, oranje: rozenstruik met heel veel botteltjes
- roze malva, al maandenlang bloeiend
en meer naar rechts (en detail hieronder):
- een waterval van helianthus 'lemon queen'.
- rechtsonder: poes Sprot, die zeker weet dat hier ergens een poezenpaadje door de border moet zijn.


.

Darmera

Grootbladige planten hebben toch wel wat.
We hebben er niet zo veel in de tuin.
Maar nu ik deze Darmera aan de rand van de vijver zie...
Mooi.
Geeft rust, naast al die kleine blaadjes.
Darmera bloeit met een roze bloem in het voorjaar voordat het grote blad verschijnt.
De rest van de zomer staat het blad mooi te wezen.
En tegen de herfst, een kleurig schouwspel, voordat de blaadjes verdorren.
Winterrust, alles onder de grond.

.
Nadeel van hele grote bladeren, als het hagelt komen er gaten in.

Erigeron

Hoe droger en steniger, des te beter.
Dat vindt dit schattige composietje,
erigeron karvinskianus 'Profusion'.
Bloeit eindeloos lang.
Van gelig knopje, naar roze, naar wit, naar pluisjes, naar kaal.




Prima winterhard.

Katoen

Katoen.
Dan denk ik aan pluizige bollen die aan struikjes groeien.
En aan de vele gifstoffen die nodig zijn om een beetje goede katoenoogst te krijgen. En ontbladeringsmiddelen die gebruikt worden om makkelijker te oogsten. En aan de enorme hoeveelheden water die de planten nodig hebben. Al met al niet al te milieuvriendelijk.
Tegenwoordig wordt er ook ecologisch katoen geteeld, steeds meer.
Een heel groot deel van de huidige katoenplanten bestaat uit genetisch gemanipuleerde (gentech) planten, die veel minder insecticiden nodig hebben. Zeggen ze.

Vorig jaar kreeg ik een katoenzaadje, die ik eerder dit jaar zaaide. Een armetierig plantje, dat zieltogend binnen op de vensterbank stond. Vensterbank op het zuiden. Te warm? Te weinig water? Met potje en al buiten gezet en vergeten.

Vandaag teruggevonden. Ziet er in ieder geval een stuk gezonder uit, en heeft twee knoppen gemaakt. Maar nog geen bloem, en nog geen pluis. De meeste foto's van katoen op internet laten gladde bladeren zien, ons plantje heeft spikkels.





Katoenweetjes:
- wetenschappelijke naam: gossypium
- familie, malvaceae, dus een kaasjeskruidachtige!
- er zijn 30 verschillende planten waarvan vezels gewonnen kunnen worden
- vroeger vaste plant, nu vaak eenjarige soorten gekweekt
- wordt al duizenden jaren gebruikt om kleding van te maken
- Griekse geschiedschrijver Herodotus schreef over Indische katoen: "Er zijn daar bomen die in het wild groeien, en het fruit daarvan is een wol die mooier en beter is dan die van schapen. De Indiers maken hun kleren van deze boomwol
".

Persicariabeestjes (2)

Hier zijn er weer twee.
Beestjes die het fijn vinden op de persicaria.



Een zweefvlieg en een wants.
Zie ook:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje.

Zadenruil 2009

Ik doe dit jaar weer mee met een zadenruil, georganiseerd door een een Groei & Bloei lid. Dit zijn foto's van een groot deel van de planten waarvan ik de zaden heb geoogst die ik heb ingestuurd voor de zadenruil.

Lythrum Salicaria 'Robert'
Carex Buchanii
Telekia Speciosa
Borage

Potentilla nepalensis 'Miss Wilmott'
Rosea Acea
Phalaris canariensis
Chasmantium latifolium

Geum rivale
Malva moschata
Gillenia trifoliata
Dianthus deltoides

Cleome 'Violet Queen'
Hibiscus trionum
Centaurea jacea
Iris pseudacorus

Cephalaria gigantea
Cerinthe major purpurascens

.

Persicariabeestjes

Eerder dit jaar opgekweekt vanuit zaad. Een eenjarige persicaria. In eerste instantie een beetje zielig. Toen ik de in potjes opgekweekte plantjes in de tuin zetten, kwamen de knagende slakken langs en plukten de planten bijna kaal. Maar enkele planten overleefden. Een van de planten in de voortuin is nu ruim een meter hoog en bloeit aan een stuk door. En blijkbaar erg lekker voor insecten.

Hieronder de eerste twee van een verzameling 'persicariabeestjes'. Ik wil nog uitzoeken welke beestjes het zijn. Nummer 2 is ongeveer half zo groot als nummer 1.



Er zaten nog veel meer soorten op, maar het waaide wat hard, dus lastig om scherpe foto's te maken. Wordt vervolgd op een windstille dag.

Puin-in-tuin

Als je een beetje ruimte hebt in je tuin, en je hebt sloopafval of puin over van een verbouwing. Doe er dan wat leuks mee in de tuin. Mooi voor beestjes. En scheelt weer een beroep op de vuilophaaldienst.



Oude roodstenen pijpen als soort orgelpijpen. Allerlei mosjes en plantjes groeien er op en in in. En insecten en amfibieen hebben er een mooie schuilplaats aan. En zo'n rijtje dakpannen, langs een tuinpaadje of onder langs een heg. Perfecte padden- en salamanders onderkomens. Niet op de foto, maar ook heel makkelijk: stapeltje stammetjes of brede takken op een slordig heuveltje.

Abessijnse gladiool

De Abessijnse gladiool is een zomerbol met zeer geurige witte bloemen met een dieprood hart. De bloemen hangen sierlijk naar beneden, en om het hart te zien, moet je even door de knieën. Of til de bloem omhoog.



Het was de 'zomerbol-van-het-jaar-2008'. Planttijd in april of mei, nadat vorstgevaar geweken is. Hoogte een centimeter of 70. Bloeitijd in augustus of september. De bol kan in de border, maar ook in potten op het terras. De bol is afkomstig uit Ethiopië, voorheen Abessinië.
Gezien in Harkema.


Zijdezacht

Er zijn veel clematissen die een soort pluizebol maken van hun zaden. De gewone wilde bosrank, inheems in Nederland en veel voorkomend in Limburg, maar pluizebollen met een vrij open 'haardos'. De pluizebollen van de Clematis Bill MacKenzie zijn weelderig en voelen zijdezacht aan.


Alleen jammer dat er maar vier bloemen aan onze clematis kwamen, dus ook maar vier pruikjes. Ik denk dat de grond wat te droog/uitgeput is. De clematis staat onder een hulstboom en op een plek waar een aantal jaren terug veel coniferen stonden.

Merelhof

Bed en Brochje. Da's Fries voor Bed and Breakfast. WE zijn een nachrje bij B &B Merelhof in Harkema geweest. Zeer rustig gelegen, op bijna een hectare eigen land. Vlak bij huis een mooie bloementuin, in september al weer een beetje over het hoogtepunt heen (dat ligt in juni-juli), maar nog steeds mooi. De planten beginnen wat losser over de paadjes heen te hangen, veel zaaddozen van uitgebloeide bloemen, her en der wat herfstkleuren. Zichtbaar vanuit huis is ook een flinke vijver gegraven met houten vlonderbrugje.
Een groot deel van de tuin bestaat uit een 'bos', in 1998 aangelegd op een bijgekocht stuk weiland. En beplant met 4500 inheemse bomen en struiken. Langzamerhand moeten er wat boompjes gekapt gaan worden. Echt bedoeld als vogelbos, veel besdragende struiken en bomen. Een grote poel is gegraven; deze is nog bezig om echt in evenwicht te raken.


Onderste foto is vanuit de balkonkamer genomen. Kamer op de eerste verdieping met uitzicht op de vijver. Over de balkonreling bloembakken vol geraniums en ander bloeiend spul. Dat zijn al de bloemen op de voorgrond. Prachtige tuin om ook eens te gaan kijken (bellen voor afspraak).

Harkema

Harkema, nooit van gehoord.
Dacht ik.

Totdat ik, fietsend op weg naar een Bed en Breakfast in Harkema, plotseling een witte border zag uit een ooghoek. Die ziet er bekend uit dacht ik nog, lijkt op...
Ik keek opzij en zag een klein wit huisje, omringd door een bloemenzee.

He, dat ken ik!
En die tuin ken ik.
En die meneer ken ik!.
Heiki Hoeksma uit Harkema.

Ik was zo verbaasd dat ik bijna van mijn fiets viel.
Tuurlijk.
Harkema.
Hier zijn we twee jaar met de tuinclub geweest!
Zie ook:
Border op kleur: wit | Elders | 't Groentje



Heiki heeft meestal in augustus de tuin twee weken open voor publiek. Dan is de tuin op zijn mooist. Daarbuiten eventueel in overleg, bijvoorbeeld voor groepen. Terwijl ik Eddy stond uit te leggen dat ik deze tuin kende kwam Heiki aanlopen. Leunend op het tuinhek, alleen deze keer zonder hoed. En we praten een tijdje over de tuin, en dat het nu wel erg snel ging met de bloei. En dat het licht minder werd, lastig voor foto's. Met enige moeite kon Eddy me overtuigen om nu toch echt mee te gaan en na een lange dag fietsen naar onze B&B te gaan.

En ook daar bleek een mooie tuin te zijn. Zie:
Merelhof | Elders | 't Groentje.
Ik, bofferd.

Berkenschildwants

Mooi toch. Zoals deze wants op de wilde-peenbloem zit. Daar is ie toevallig terecht gekomen. Want deze wants woont en leeft uitsluitend op de berk. Plantensappen van de berk als voedel. Eitjes onder de bladeren of op de bloemen van de berk. Overwinteren op de grond onder de berk, tussen de afgevallen berkenbladeren. Toevallig staat deze wilde peen vrijwel onder een grote berkenboom. Mooi zitplekje dus.



Wetenschappelijke naam: Elasmostethus interstinctus.

Wolken

In het noorden van het land heeft het geregend. Veel geregend. Zaterdag 5 september begon nat. Vanaf half acht 's morgens tot bijna twee uur heeft het langdurig en vaak hard geregend. Ruim 30 milimeter, de regenmeter stroomde over. De krantenjongen was doorweekt en de krant heeft een paar uur uitgespreid op de grond gelegen om te drogen. De poezen zaten te mokken op het overdekte terras.


Foto's vanuit de woonkamer. In de loop van de middag werd het droog en kwam er nog een zonnetje door. Lekker.

Grijsroze

September is begonnen. Heel langzaam komt de herfst in de tuin. Het licht wordt zaxhter. De bessen roder. Steeds meer herfstframbozen. Ook asters. En echte herfst.... dat is voor mij de steeds donkerder kleurende Sedum Herbstfreude.
Op deze foto nog heel licht roze. Maar de komende weken steeds donkerder rood wordend.



Grijs met roze en grijsgroen. Linksonder grijsbladige santolina, rechtsboven de sedum.

Augustus 2009: paar

Lepeltje-lepeltje op zijn zweefvliegs.
Op de basilicumplanten in de serre.
In zachtgroen licht.

.

Jury Fotowedstrijd

De afdeling Haren-Groningen heeft ter ere van haar 50jarig jubileum een fotowedstrijd georganiseerd. De uiterste inzenddatum was 1 september. De jury, waar ik een lid van ben, heeft dinsdagavond 1 september alle digitale foto's bekeken en daar de prijswinnaars uit bepaald. Grappig was dat we het vrij snel eens waren over de winnaars. De uitslag is nog geheim, op 17 september is de prijsuitreiking. In de bibliotheek van Eelde. Daar is ook een tentoonstelling met ruim 20 van de ingezonden foto's op groot formaat afgedrukt. En voor wie niet in de buurt van Eelde woont... alle foto's zijn te zien op de volgende website: FOTOWEDSTRIJD . Hieronder een 'samenvatting' .


Een collage.

Heukels

Vandaag was het 2e handsboeken verkoop in de bibliotheek van Haren. Afgeschreven boeken van de bibliotheek zelf en 2e hands boeken die waren opgehaald in het dorp. Opbrengst voor het goede doel,Kirambo, een dorp in Rwanda, waarmee de gemeente Haren een vriendschapsband heeft.

Gewapend met een grote paraplu, door de stortregen naar de bibliotheek. En uiteindelijk met een dikke stapel boeken, voornamelijk tuinboeken, thuisgekomen. 1 ervan was een schoolflora van Heukels. Ik ben deze naam al heel vaak tegengekomen in boeken en beschrijvingen. Leuk om het boek, van begin 20ste eeuw, nu ook zelf te hebben.

Maar wie was die Heukels eigenlijk?

HEUKELS, Hendrik (1854-1936)
Heukels, Hendrik, kenner der Nederlandse flora (Deventer 11-9-1854 - Haarlem 8-3-1936). Zoon van Lulof Heukels, schilder, en Hendrikjen Wissink. Gehuwd op 17-12-1879 met Johanna Hoetink. Na haar overlijden (22-11-1902) gehuwd op 18-12-1903 met Alida Johanna de Kruijff. Uit beide huwelijken werden geen kinderen geboren.
Na in 1871 het diploma HBS te Deventer te hebben behaald, bereidde Heukels zich voor op het leraarschap door het behalen van de Akten K I, II en IV, waardoor hij bevoegd was wiskunde, werktuigkunde, delfstof-, aard-, plant- en dierkunde te doceren. Hij werd achtereenvolgens leraar aan de HBS te Almelo (1877), aan de HBS en burgeravond-school te Nijmegen (1879) en aan de Rijkskweekschool voor Onderwijzers aldaar (1880). In 1890 werd Heukels benoemd tot leraar in de natuurlijke historie en de natuurkunde aan de Gemeentelijke Kweekschool te Amsterdam en per 1 januari 1902 tot leraar natuurlijke historie aan de HBS aldaar, een functie die hij zou vervullen tot zijn pensionering in 1918. Heukels' gezin verhuisde daarna naar Bloemendaal en vestigde zich ten slotte in 1925 in Haarlem.
Meer informatie op de website van de ING, het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis: Heukels, Hendrik (1854-1936).

Parapluutjesmos

Parapluutjesmos.
Levermos.
Een hele oude plant.
Heeft geen wortels of vaten.
Vormt dichte matten.
Met parapluutjes.

.

Appeltaarten

Een toneelstuk over appeltaarten.
In twee acten.

Acte 1.
Appelplaatkoek uit Koekange
 
Nodig
500 gram zelfrijzend bakmeel
500 gram bruine basterdsuiker
250 gram havermout
400 gram gesmolten boter

Dit alles mengen en verdelen op een bakplaat (iets aandrukken).
1 kilo appels, geschild en in stukjes
1 zakje rozijnen
kaneel
Dit mengen en over het deeg verdelen.
In voorverwarmde oven: halfuur op 170°, of drie kwartier op 160°.
 
Deze taart kregen we een keer bij een tuinbezoek in Koekange. Hij is heerlijk maar niet echt voor "lijners"
In plaats van rozijnen heb ik ook wel eens gehakte walnoten gebruikt of cranberry's.
Misschien leuk voor je appeltaartenverzameling. Groetjes Elly
 

Acte 2
Apple and Knotweed Pie

2 cups buckwheat flour ‡ tsp. salt 1 tsp. dried spearmint, ground 1 tsp. coriander, ground º cup almond oil, or as needed ‡ cup apple juice, or as needed

2º cups tart apples, sliced
1/4 cup Japanese knotweed shoots, sliced
‡ cup apple juice
1 tsp. liquid stevia
1 tsp. cinnamon
1 tsp. powdered ginger
‡ tsp. nutmeg, ground
º tsp. cloves, ground
‡ cup sunflower seeds
1/4 cup each black walnuts and English (commercial) walnuts, or 1/2 cup English walnuts
3 tbs. tapioca

Japanese knotweed's sour flavor complements all sweet fruits, and it does a great job in this nontraditional apple pie, with an unusual herb-flavored crust, and a filling sweetened with the herb stevia instead of sugar or honey.

Crust

Filling

1. Chill all crust ingredients.
2. Mix the flour with the seasonings.
3. Cut in the oil. Mix until you have the consistency of wet sand.
4. Slowly mix in the cold apple juice until you have a dough that's elastic and pliable, but not mushy, and knead.
5. Press this into an oiled 9 inch pie pan. Save the excess dough to use on top of the filling.
6. Mix all filling ingredients together.
7. Prick holes in the crust with a fork, then fill it with the filling.
8. Place the excess dough on top, lattice style.
9. Bake in a preheated 425†F oven 10 minutes, checking that the crust doesn't burn.
10. Reduce the heat to 350†F, turn the pie pan to distribute the heat more evenly, and bake another 30 minutes, or until the crust is crisp and the filling is bubbly.
Makes 1 pie; serves 6
Preparation time: 40
Baking time: 40 minutes

Amerikaans recept, dus omrekenen van graden Fahrenheit naar graden celsius om te weten hoe heet de oven moet staan.

En je blijkt Japanse duizendknoop te kunnen eten!
In voorjaar, de jonge scheuten,15-20 cm, lang plukken en in ringetjes. Schijnt beetje als rabarber te smaken, zurig, citroen.


Klokjesduizendknoop

Vorig najaar meegenomen van de najaarsplantenruil van de wildeplantenkring in het dorp. Een zachtroze persicaria met fluweelachtige bladeren. Bloeit lang!!!! Vanaf eind juli en nu eind augustus nog steeds in bloei. Naam is persicaria campanulata. In het Nederlands blijkt ie klokjesduizendknoop te worden.



Het blijkt vrij nauwe familie te zijn van de enorme woekeraar Japanse Duizendknoop. Maar niet zo invasief. In het Engels heet de persicaria campanulata 'lesser knotweed'. Klinkt inderdaad minder erg.

Crocosmia

Eerder deze zomer bloeide een knalrode crocosmia, waarschijnlijk de c. lucifer, langs ons tuinpad. Vanaf het terras zweefde wekenlang een knalrode plek boven het groen. Inmiddels is de plant uitgebloeid.

Maar ik heb een nieuwe! Kleiner, een centimeter of 50. Zelfde smalle zwaardvormige blad. En oranjegele bloemen. Die net in de bloei zijn geschoten. Misschien is het wel
crocosmia aurea. De foto's die ik gegoogled heb lijken er wel wat op.



Op de voorgrond de wollige vorm van een euphorbia, die er 's morgens een beetje blauwgroen uit ziet door de fijne dauwdruppeltjes. Links buxus, op de achtergrond beukenhaag.
NB. Daar las ik trouwens ook dat de bloemstengel na de bloei afgeknipt moet worden. Ik liet de crocosmia lucifer juist zaad maken. Maar misschien kost dat inderdaad wel wat te veel energie. Bij andere bollen, narcissen of tulpen haal ik ook altijd de uitgebloeide bloemen weg...

FFFFRRRRRRTTTTT

Kopje koffie drinken op het terras.
Ffffrrrrrrt.
Komt een insect luidruchtig langsvliegen.

In de serre vliegt ie onrustig rond, tegen het raam, tegen de muur.
Even landen. Druk bewegen. Pootjes druk in de lucht. En weer weg.



Gevangen door de truc-van-glaasje-op-zijn-kop en papiertje eronder.
Om even rustig te bekijken en te vergelijken met de plaatjes in ons insectenboek.
De
krompootdoodgraver. En die niet alleen.
Hij blijkt enorm last te hebben van mijten die over hem heel krioelen.
Op de uitvergrote foto tel ik er al vijf!
Zie ook
Krompootdoodgraver | Beestjes | 't Groentje.


Eekhoorn

Zondagochtend.
Vroeg.
Dauwdruppels op het gras.
Gekrabbel in een boom achter in de tuin.

Zit daar een poes?
Een specht?
Een boomklever?
Nee, een eekhoorn!



Eddy had hem wel eens eerder gezien, maar ik nog nooit.
Hij zat in eerste instantie bij ons in de zwarte els.
Stapte vervolgens bovenlangs over op de beuk van de buren.
Vol met beukenootjes.
Een uur lang zat de eekhoorn er.
Soms zag ik hem.
Vaker hoorde ik hem.
En vooral de lege nootjes die hij liet vallen.
En die met een luid 'POK' op het platte schuurdak van de buurman vielen.

Citroen Koningin

Toen er nog wat minder plantjes in de tuin stonden heb ik in voormalige groentebedjes zonnebloemen gezaaid. De eenjarige variant. In een paar soorten. Geel en roodoranje meerbloemig. Ging behoorlijk goed. Maar de tuin werd voller en voller, en de volgende jaren ook nog wel eens gezaaid, direct in de volle grond of eerst in potjes. En meestal wonnen de slakken het van de groeiende kleine zonnebloemetjes.


Toen een vaste zonnebloem geplant, de helianthus 'Lemon Queen'. Een grote plant, 1.80 m hoog. Met laat in de zomer 7-8 cm grote citroengele bloemen. Als in de lente de plant weer boven de grond komt en begint te groeien is er soms nog wat slakkenschade te zien. Maar de groeikracht van deze zonnebloem is zo groot dat die daar door heen groeit. Na een jaar of drie is het nu een forse bos, een meter breed en bijna 2 meter hoog. En alsmaar nieuwe bloemen. Dit is een soort die hommels en bijen en zweefvliegen en vlinders lekker vinden.

Wakkere Wantsen

Op een eenjarige klimmende persicaria zag ik een bijeenkomst van bruine schildwantsen. Waarschijnlijk de zuringwants. De beestjes waren heel alert. Met de voelsprietjes uitdagend naar voren. Misschien waren ze wel bezig om de vrouwtjes-wantsen te imponeren. Maar ja, hoe houd ik mannetjes- en vrouwtjes-wantsen uit elkaar?

.

Berkenfliedertjes

Augustus. Overal op het terras, in de tuin, maar ook in huis. Zelfs al zijn de ramen dicht. Door de kleinste kiertjes 'dringen' ze naar binnen. De berkenfliedertjes. En zo kom ik ze ook regelmatig tegen op tuinfoto's die in augustus zijn genomen. Zoals in het hart van deze geranium.


Of op een klaverblad. Klaver | Tuin | 't Groentje .

Mollenkruid

Vorig jaar gekregen van Willie, zaad van een of andere euphorbia, die ze 'bolletjes' euphorbia noemde. Begin 2009 gezaaid, verspeend in grotere potjes, en in juli in de volle grond gezet. Een wat vreemde symmetrische plant, blauwgroenige blad, in kruisvorm. De onderste bladeren kleuren wat oranje (vroege herfstkleur?).

Maar geen spoor van bolletje, of springende zaden. Een jaar later, weer in de tuin van Willie, laat ze me uitgetrokken 'onkruiden' zien. Vervelend soort euphorbia, vindt ze, met bolletjes, springende zaden, komt overal op.

Maar Willie's onkruid lijkt helemaal niet op onze plant...


Hoe kan dat?

De plant blijkt te zijn:
euphorbia lathyris, ofwel kruisbladige wolfsmelk, ofwel mollenkruid. Is meestal tweejarig: eerste jaar de kruisbladige vorm op de foto; tweede jaar (we zullen zien) anders gevormde bladeren, niet al te opvallende bloemen, bolvormige zaaddoosjes, die eind zomer met een knal open springen en zaad verspreiden.

Volgens diverse websites is de plant
niet in pot te kweken. Vanwege de penwortel houdt ie niet van verplanten. Nou, dat weten onze exemplaren blijkbaar niet, want verplanten ging prima.





Terrasjeskommazwever

Speurend door de tuin. Camera in aanslag. Ja, daar is weer een beest te zien. Op een van de palen van de serre. Luierend in de zon. Een of andere zweefvlieg. Glinsterende vleugels met een parelmoerglans. Glanzend bovenstukje.


Na wat zoeken, o.a. op tuinsafari (
De tuinsafari: zweefvliegen (Syrphidae))en http://www.tuin-thijs.com/zweefvliegen%202.htm kom ik tot de conclusie dat het een kommazwever is, een mannetje.

Tot mijn verbazing lees ik dat je bij veel (zweef)vliegen het geslacht kunt bepalen door naar de ogen te kijken! Bij mannetjes zijn de ogen groter en raken elkaar. Bij de vrouwtjes zijn de ogen kleiner en staan wat verder uit elkaar/ los van elkaar. Lastig is dat deze truc niet voor alle zweefvliegen geldt.


En waar ik eerst 'zeker' wist dat het de terrasjeskommazwever was (hoe passend, gevonden op het terras), kan het ook de gele kommazwever zijn. Kommazwever: naar de drie paren kommavormige gele vlekken op het achterlijf.

Smeedijzeren hekwerk

De ontwerpers van smeedijzeren hekwerken hebben vast tuingeraniums in de tuin staan. De sierlijke bogen en punten van dit soort hekken, je ziet ze makkelijk terug in de zaaddoos van een geranium. Maak zo'n punt, niet een keer maar een heleboel keer. En smeed de verschillende punten aan elkaar. Prachtig hek.
Foto 1, het voorbeeld. Foto 2, het ('gefotoshopte') hekwerk

.

Pruimen als eieren

Jantje zag eens pruimen hangen,
o als eieren zo groot.

Onze Reine Victoria pruimen zijn zelfs groter dan eieren!
Zie foto twee.
Veel geplukt vandaag.
En van twee kilo weer een lekkere jam gemaakt.
Vele potjes.


Vorige week: sticky plum sauce gemaakt.
Zie :
http://www.recipezaar.com/Asian-Plum-Sauce-99500



Ik had er zo veel dat ik een mailtje naar wat vrienden in de buurt stuurde: kom pruimen halen!

Toos en Willie stonden even later op de stoep en gingen elk met een emmertje pruimen weer naar huis. Reine Victoria (de grote) en Opal, de kleine paarse.
De volgende avond weer bezoek: ook Jitske en Janny aan de pruimen....

Fietskar

Op zoek naar planten die in de late zomer bloeien. Bijvoorbeeld herfstanemonen. Willie woont een eindje verderop in het dorp en voor haar is tuinieren een (beetje uit de hand gelopen) hobby. Ze heeft vaak een handkar bij de straat staan, met allerlei zelfgekweekte planten te koop. Dus in plaats van naar het tuincentrum gaan, vroeg ik Willie of ze herfstanemomen had. Ja hoor.



Met de fietskar achter de fiets naar Willie. Door de tuin gewandeld, besnuffeld door de honden, de 10 (echt waar 10!) nieuw geplante appelboompjes gezien, de net door Gerard in elkaar getimmerde pergola, en heel veel planten en bloemen.

En niet alleen met herfstanemonen thuisgekomen. Ook een knalpaarsrode phlox (vers uitgespit door Willie), een paar oranje crocosmia's, beginnen net te bloeien, een paar uitlopers van thermopsis (soort lupineachtige lichtgele bloemen in voorzomer), zaden van een euphorbia, een nog warm potje appelmoes, verser kan niet, een grote bos hortensiabloemen en nog een plantje waarvan ik de naam vergeten ben maar die blauw schijnt te bloeien...

Zaai de zaadjes

Help de bij, zaai de zaadjes.
Paar weken terug zaad aangevraagd.
Zie
Help de bijen de herfst door | Beestjes | 't Groentje.
Deze week binnengekomen.
Zaterdag een flink stuk grond vrijgemaakt.
Zaadjes gezaaid.
Snoeisel van bamboetakjes als afzetting gebruikt.
Zodat onze en alle buurpoezen niet meteen de vrije plek als kattebak gebruiken.

Volgens het pakje, zaaien half augustus en dan in najaar, als er weinig bijenvoer is, bloemen.
Malva, Dille, Korenbloem, Nigella, Borage, Mosterd, Koreander, Goudsbloem, Bladrammenas, Boekweit en Phacelia.

Zie ook: www.natuurenmileu.nl/bijen

Piemontese appeltaart

De appeltjes vallen van de boom.
Goede tijd voor de nazaten van Isaac Newton.
Maar ook voor het maken van appeltaart.

Ik heb inmiddels een heel
appeltaartenreceptenplakboek.
Gestart door mijn moeder. Toen we naar een tuin-met-eigen-appelboom verhuisden, kreeg ik een plakboek met haar favoriete appeltaartrecepten. En sindsdien, als ik in de krant of elders een lekker recept tegenkom, stop ik dat er bij.

En inmiddels ook diverse pruimenrecepten. Taart, chutney, saus.

Hieronder het recept van het meest recente probeersel, de piemontese appeltaart.
Bewerkt van een recept in de NRC. Helaas geen foto van de taart, de taart is al op.
Errug lekker. Dan maar even een foto van de appels van een paar weken terug.



Het is een compacte, voedzame taart (daar houden Piemontezen van)

NB. Volgende keer eens proberen als plaatkoek op een bakplaat. De siliconenvorm die ik voor het eerst gebruikte wilde de taart niet 'loslaten', dus toe ik hem omkeerde kwam vooral het binnenwerk van de taart uit de vorm en bleef de buitenrand staan. (Of moet je een siliconenvorm toch ook invetten....)

Recept Piemontese appeltaart
- 80 gram tutti frutti in stukjes gesneden
- witte rum
- 300 gram zoetzure appels
- 30 g gekonfijte sinaasappelschillen
- 30 gram gepelde walnoten
- 80 gram margarine (of roomboter)
- 120 gram (basterd)suiker
- geraspte schil van 1 citroen
- half zakje bakpoeder
- 80 gram bloem
- zakje vanillesuiker (oeps vergeten)
- 2 eieren
- 1/2 dl melk

Tuttifrutti stukjes in pannetje bedekken met laagje witte rum en 15 minuten op laag vuurtje koken. Laten afkoelen in de resterende rum. Appels schillen en in kleine blokjes. Walnoten pellen (pas op dat er geen stukje schil tussen blijft zitten!) en in stukjes breken. Sinaasappelschil in kleine blokjes. Citroen heel goed schoon boenen onder de kraan en schil raspen.
Klop in beslagkom boter, suiker en citroenrasp tot een romige massa. Voeg bloem en bakpoeder toe en een voor een de eieren. Giet de tutti frutti indien nodig af en laat uitlekken. Schep alle resterende ingredienten door het beslag. Doe het beslag in een ronde siloconenvorm of ingevette springvorm. Bak 40 minuten in een op 180 graden voorverwarmde oven. Laat afkoelen in de vorm op een rooster.

De olijf

We hebben een olijfboompje in een grote pot op het terras staan. Is nu al een paar winters buiten gebleven, ook afgelopen koude winter. Was wel een beetje eng toen het 13 graden vroor.
Zie ......20-10-2006 en 11-1-2009

Vorig voorjaar bloeide de olijf, maar alle bloempjes vielen onbevrucht af. En ook dit voorjaar bloeide de olijf rijkelijk met piepkleine witte bloempjes. De meeste vielen eraf, maar..... we hebben een (1) olijfje-in-wording aan de boom zitten.

De olijf.

Een forse maat van 3 millimeter heeft ie bereikt, en van een piepklein balletje is het nu duidelijk een olijfvorm (beetje langwerpig) geworden.


Raadplaatje: knieen (8)

Weer eens een raadplaatje.
Niet alleen mensen hebben knieen.
Van welke
plant zijn dit de knieen?



Van de Stipa Gigantea.

Watergentiaan revisited

Al eerder schreef ik over dit vijverplantje. Blad ziet er uit als dat van een waterlelie, maar dan klein. Kruipende wortels in ondiepe deel van de vijver, 30-40 cm diep. Begint langzamerhand wel wat wild te worden. Eind juli, begin augustus, gele bloempjes, met hele fijne franje aan de randen van de bloemblaadjes. De zaaddoos wordt een plat schijfje, formaat zo ongeveer als een muntdrop, maar ovaal met een puntje ipv rond (of, zoals ik op intenet vond: flesvormig). Naam is watergentiaan.

De wetenschappelijke naam is
nymphoides peltata. In Nederland komt de plant in het wild voor in laagveengebieden en het rivierengebied. In het noordoosten (hier dus) vrij zeldzaam; in de rest van Nederland zeldzaam. Niet op de waddeneilanden. In Belgie staat de watergentiaan op de rode lijst: bedreigd in Vlaanderen, ernstig bedreigd in Wallonie.

.

Praatplaatje: juli

Lopend door de tuin, camera in de hand.
Klik, klik, klik.
Computer op schoot, foto's bekijkend.
Overzichtsfoto's zijn (bij ons in de tuin tenminste) vaak 'te vol' om echt mooi te zijn.
Zo druk.
Maar wel leuk om in verschillende seizoenen te kijken.
Of verschillende jaren.
En op zo'n foto kun je uitgebreid rondkijken.
Een soort mini-tuinwandeling.
Neem nu dit plaatje.



Foto is genomen eind juli 2009. Drie planten eruitgelicht.
1. Op verschillende plaatsen het strokleurige lage gras,
stipa tenuissima. Relatief kortlevend grasje, maar heel aaibaar. De toptijd is eind juni, als de aartjes net beginnen te bloeien. Prachtig met druppeltjes water erin.
2. Er tussendoor en ongeveer even hoog: forse pollen bloeiende
oregano. Een eindeloos feest voor hommels en bijen. Bloeit vele weken achter elkaar. Als ze helemaal uitgebloeid zijn, knip ik ze vrij kort af om weer wat te fatsoeneren. Soms nog een herbloei in de herfst, wel minder uitbundig.
3. Het knalrode:
crocosmia lucifer, twee jaar geleden gekregen van Jitske. Nu valt me pas op hoe lang ze bloeien, en dat is nog eens een opvallende kleur. Inmiddels zijn de laatste bloempjes van elke bloeiaar aan de beurt, dus binnenkort is het gedaan met dit vuurwerk.

Glimlach

Heeft ie nou wel of niet een glimlach op het kleine gezichtje. Het lijkt er echt op. Eind juli/begin augustus en de 'verse' lieveheersbeestjes zijn in grote aantallen uit hun verpopte larvenstadium te voor schijn gekomen. Een paar heb ik in de serre tewerkgesteld. Ze helpen me bij het in toom houden van de rode luizen aanval op de paprikaplanten.
.

Terrasjesweer


Vakantieperiode.
Campings, huisjes, hotelletjes.
Rondje rijden.
Boekje lezen.
Terrasje pikken.
Biertje.



Ook aan te bevelen in eigen tuin.
Met uitzicht op groen.


New kid in town

Onze tuin is een poezenparadijs. Naast onze twee eigen zwarte viervoeters (poes 1 en poes 2), de nabuur poes Mickey (poes 3), de overbuurpoes Zalm (poes 4), de achterbuurpoes Minoes (poes 7), hebben we nu ook voor het eerst gezien: poes 53, bijgenaamd het Pruikje.



Op een zomeravond, laatste rondje door de tuin, opeens geritsel, en een lichte plek in de donkerte van de achtertuin. Voorzichtig er naar toe. Geen egelgeritsel, maar een jong katje, vrijwel wit , met wat grijs in de staart en boven op het koppie (vandaar 'pruikje'). En verlegen is het katje ook niet. Eddy komt ook nog even kijken. En Pruikje ziet overal avontuur. Nog niet bekend waar ie woont.

NB. Poes 5 en 6 zijn Tommy (zwart) en Careltje (oranje), maar die zijn zelden meer te vinden in onze tuin.

Drie-urenbloem

De Nederlandse naam van de hibiscus trionum is drie-urenbloem. Elke bloem bloeit maar een paar uur en dan ook maar op een dag. Het is een eenjarige plant die van oorsprong in zuid-europa voorkomt. Ik heb begin dit jaar zaad gekregen en gezaaid en moet zeggen, in dit geval was het het waard. Een fraaie zich ontrollende bloem, creme wit en een hart zo donkerrood dat het bijna zwart is. Na de bloei blijft ook nog een fraai opgeblazen doosvruchtje over.




En....groot voordeel: de slakken lusten ze niet!

Vlindermee

Het weekend van 1 en 2 augustus 2009 was vlindertelweekend. Net als met de jaarlijkse tuinvogeltelling was het de bedoeling om het maximaal aantal vlinders van een bepaalde soort te tellen dat je op een moment tegelijk ziet. Dit om te voorkomen dat 1 vlinder tien keer langs komt fladderen en dan voor 10 geteld wordt. En dan per dag (je mocht zo vaak tellen als je wilde) per soort het maximum opschrijven en insturen. Voor de resultaten zie:
Vlinder Mee! en dan tabblad 'resultaten'.

Op dit moment staat in veel tuinen de vlinderstruiken of buddleja's (nog) in bloei. Perfecte plek om te gaan tellen. Wij hebben 5 vlinderstruiken in de tuin staan.

Zaterdag 1 augustus was het mooi zonnig weer, wel iets meer wind dan vlinders lief is. Prima vlinderweer, maar zoveel dat het soms lastig tellen is. Voor onze records hebben we met zijn tweeen geteld. Zondag vrijwel de hele dag regen. Dat is te zien aan onze records.

1. Distelvlinder 30 zaterdag, 4 zondag
2. Dagpauwoog 16 zaterdag, 1 zondag
3. Kleine Vos 5 zaterdag
4. Muntvlinder 4 zaterdag, 1 zondag
5. Bont zandoogje 2 zaterdag
6. Klein koolwitje 2 zaterdag
7. Vuurvlinder 1 zaterdag
8. Gammauiltje 1 zaterdag
9. Citroenvlinder 1 zaterdag
10. Boomblauwtje 1 zaterdag




Op de foto, de nummers 1 t/m 4 in onze tuin.

Eerder deze zomer, maar niet dit weekend, zagen we nog Atalanta, Koevinkje, Gehakkelde Aurelia, Kolibrivlinder, oranjetipje.

Tandkaak

Eerder schreef ik over de soldaatjes, de roodoranje kevertjes. Zie Juni 2009: Soldaat | Maandfoto | 't Groentje en Soldaatjes | Beestjes | 't Groentje.

Vandaag een stukje over een soldaatje dat de strijd heeft verloren. Hij raakte verstrikt in het web van een klein kogelspinnetje, de
gewone tandkaak. Het spinnetje danste om de soldaat heen en pakte het kevertje steeds verder in. Einde soldaat.



De gewone tandkaak ofwel
enoplognatha ovata komt in verschillende kleuren voor, wit, lichtgeel zoals deze en rood. Op de kogel zijn altijd symmetrische (gepaarde) vlekken te zien. De gewone tandkaak lijkt overigens sterk op een andere soort de vergeten tandkaak. De eicocons van deze spinnetjes worden in een opgerold en vervolgens dichtgesponnen blad verstopt.

Koevinkje

Kort geleden voor het eerst bewust een koevinkje in de tuin gezien. Eddy had hem al eerder in de week gezien in de buurt van de stipa in de grindborder en had geprobeerd een paar foto's te maken. Toen ik in het weekend in de buurt van de grindborder ging kijken...hebbes! Definitely een koevinkje. Niet erg opvallend, donkerbruin met een paar oogjes op de vleugels. Geen vogel, geen vink, maar een vlinder. Net een tussenmaatje vlinder, tussen de grootste dagvlinders en de kleine vuurvlinder in.



Ik zag dezelfde vlinder een paar keer terug in het weekend. Te herkennen aan de wat rafelige vleugels (bovenste foto).

Helmantel

Met de tuinclub gaan we vier maal per jaar op 'tuinfietsrondje'. Op een dinsdagavond verzamelen om 19.00 uur en op de pedalen naar een of twee tuinen. Het is een verrassing waar we heengaan, behalve voor een van de bestuursleden van de afdeling, die deze avond organiseert. Op 28 juli hadden we een bijzonder tuinfietsrondje, deze keer was al bekend dat we twee tuinen van een en dezelfde tuinontwerpen gingen bezoeken en ook .... dat de tuinontwerper Jasper Helmantel zelf aanwezig zou zijn! En wat reclame maken op de website en in de nieuwsbrief van de tuinclub leidde tot een lange sliert van ongeveer 40 fietsers (normale bezetting is 10-15 deelnemers).



De tuinen waren ruim opgezet en boden genoeg ruimte aan onze groep. En ze waren zo aangelegd dat ze een groot deel heel goed te bekijken was vanaf de straat. Een zeer enthousiaste Jasper vertelde, wijd armgebarend, over zijn gedachten achter de ontwerpen. De tuin moet passen bij het huis, bij de omgeving en ja, ook bij de bewoners (in deze volgorde). Jasper gebruikt relatief weinig verschillende soorten planten, en laat deze soorten op meerdere plekken in de tuin terugkomen. Kenmerken van de twee tuinen die we gezien hebben (1 in Haren 1 in Zuid Groningen): ruime grasvelden, weelderige borders en plantvakken. Kleur die me bijgebleven is: donkerrood, paarsachtig van persicaria's en zonnehoeden. En lekker veel siergrassen.

Zie ook
http://www.jasperhelmantel.nl/tp/tuinontwerp/Haren.htm .

Help de bijen de herfst door

Het gaat niet goed met de bijen in Nederland (en de rest van de wereld). Wilde verhalen over de varroamijt en de geheimzinnige verdwijnziekte. Afgelopen jaar schijnen 20% van de volken gestorven te zijn en in sommige provincies zelfs 50%.

In de artikelen in de media gaat het meestal over de honingbij, belangrijk voor de bevruchting van allerlei planten. Het is me niet helemaal duidelijk of ook andere bijen, solitaire bijen, en bijvoorbeeld hommels last hebben. Bij ons in de tuin is het in ieder geval een gezoem van hommels en bijen. Op dit moment is de oregano favoriet. Die bloeit al weken en zelfs tegen de avond, als het al donkerder wordt zitten er nog hommels op. De bloeiende kaardebol levert ook een feestmaal. Maar die bloeit relatief kort.



En in de herfst schijnt het voor de bijen lastig te zijn om voldoende voer te vinden om goed de winter in te gaan. Via
natuur en milieu kun je een zakje bloemenzaad bestellen, snel voor half augustus zaaien en dan hebben de bijen deze herfst nog voedselrijke bloemen. Zie deze link: Vroege Vogels: Bijen


Alle kleine beetjes helpen.

Juli 2009: Kleine Vuurvlinder

Nog niet eerder (bewust) in eigen tuin gezien.
Tot Eddy een paar weken geleden zei dat ie een heel klein oranje vlindertje had gezien...
Bij de oregano.
Goed opletten.

Nu zien we hem (of haar?) heel vaak.
En staat de kleine vuurvlinder inmiddels op heel veel foto's.
Met een prachtige weerschijn als de zon langs de vleugels strijkt.



Deze foto is net voor een regenbui gemaakt.
Loodgrijze lucht op de achtergrond.

Appelboomsnoei

We hebben een paar appelbomen in de tuin, 30-40 jaar oud schat ik. Een ervan is een elstar. En die heeft soms last van een ziekte (schimmel? virus?). Vlaggetjesziekte. Het ene jaar vrijwel niet, maar dit jaar weer behoorlijk last.

De jonge topjes van takken lopen in het voorjaar mooi uit, maar gaan dan opeens -in een paar dagen tijd- slap omlaag hangen. Als vlaggen aan een vlaggenstok op een windstille dag. En later in de zomer sterven de takjes af. Bladeren bruin en ook het takje helemaal bros.



En omdat de plaag zich vast verspreid via de dode bladeren en takjes is het zaak om ze zo veel mogelijk te verwijderen. Maar ja. Kom maar eens in de top van zo'n vrij grote appelboom. Alles waar ik met de keukentrap bij kon is nu gesnoeid. En de appeltjes zijn al aardig groot.

Donderblad

Het begon bij een foto.
Op het stapelmuurtje in eigen tuin.

Een waar kunstwerk.




Het ging verder met meer informatie verzamelen.
Sempervivum, huislook, vetplantje dat vaak op een dakpan groeit.

Nieuw voor mij:
Blijkt ook Donderblad genoemd te worden. Wordt al eeuwenlang gekweekt in rotstuinen. Werd vroeger op de nok van een rieten dak geplant. Doordat de plant veel water opneemt in de bladeren zou de kans op brand bij blikseminslag worden verlaagd en zou het vuur minder vat krijgen op het riet.
Andere naam was Donarkruid. De rozerode bloemen zouden lijken op de rosse baard van Donar, de dondergod. En als genezend kruid: pluk een blaadje, haal het velletje eraf en smeer de groene moes op (brand)wondje of schrammetje op huid. Dit verhaal had ik wel eerder gehoord van AGAVE, maar niet van onze eigen huislook.

Zie ook
http://wilde-planten.nl/donderblad.htm .Onder aan de webpagina vind je links naar oude flora's waarin dit plantje al beshreven wordt. Hmmm, niet alle tekeningen zijn even natuurgetrouw.

Guichelheil

Prachtige naam voor een plant, Guichelheil. Het heeft iets Middeleeuws, vind ik. Kleine roodoranje bloempjes, maar er zijn ook blauwe. Ik kende de plant uit de wildeplanten gids.

Een van de plantjes die ik dit jaar zaaide heet
Anagallis Linifolia. En daar heb ik nu 4 plantjes van opgekweekt. De eerste in begonnen met bloeien, en de bloem is van een onwaarschijnlijk blauw. Met een roze hartje. En dan weer knalgele meeldraden. De kleuren zijn zo fel. Alsof een kind een pak nieuwe viltstiften heeft gekregen en met de meest felle kleuren de kleurplaat van deze bloem heeft in gekleurd.



Op zoek naar de beste standplaats voor dit plantje bleek de Nederlandse naam Guichelheil te zijn! De informatie varieert enigszins: eenjarig tot niet geheel winterharde vaste plant. Over de bloeitijd en ideale omstandigheden zijn de bronnen het eens: liefst kalkrijke grond (jammer dan..), rotstuin is perfect, bloeit van juni tot september, hoogte tot 30 cm. Bloemen 'gentiaanblauw'.

De rode perzikluis

In de serre groeien dit jaar voor het eerst paprika's. Drie verschillende soorten, een kleine 20 planten. Al een week of twee zag ik vervormingen van sommige bladeren. En naarstig zocht ik de planten af naar een 'dader'. Maar ik vond niks. Totdat ik op dinsdagavond 21 juli een rode luis zag lopen. Rode luis? Ja, rode luis. En nog een, en nog een. Vooral op de onderkant van bladeren, en ook bij de net uitlopende nieuwe blaadjes. Plant voor plant op schoot genomen en luizen geplukt. En woensdag alle planten 's avonds nogmaals geplukt en allemaal besproeid: mengsel van water, spiritus en beetje groene zeep. En de planten, die allemaal dicht tegen elkaar aan stonden op een tafel wat verder uit elkaar gezet op de grond. Maar ja, dat is niet praktisch voor de rest van de zomer, de helft van de serre vloer is nu bezet door paprika's....
In de tuin maar op jacht gaan naar lieveheersbeestjes....

Toen ik op Google op zoek ging naar 'rode luis' bleken juist paprikaplanten (en aubergine) er erg gevoelig voor te zijn.

Toch bizar. Hoe weten die luizen dat? Het is de allereerste keer dat we paprika's kweken.

Hosta en Hortensia

Van Edwin kreeg ik volgende vraag en bijpassende foto's

Hoi Tineke, 

Ik weet dat jij problemen hebt met slakken in je hostas. Bij mij doen ze het weer prima, dus ik dacht, ik stuur je eens een paar plaatjes. Ook mijn twee hortensias zijn weer supergroot geworden en bloeien volop. Eentje kan dit jaar niet kiezen en heeft naast roze ook blauwe bloemen. En sommige kleine bloempjes in het hart zijn ook bij de roze bloemen wat blauwig van tint. Ik weet dat de kleur bepaald wordt door de zuurgraad, maar ik ben niet met blauwkleurspul in de weer geweest, ook al zat dat bij de door mij gebruikte hortensiamest. Kan de mest zelf ook de oorzaak zijn van de onregelmatige kleuring? 



Hartelijke groeten, Edwin 

Er is veel informatie op internet te vinden over het kleuren van hortensia's. Zie bijvoorbeeld
NEERLANDs Tuin - hortensia, Hydrangea paniculata
of
Blauwen of De Hortensia (google hortensia blauw kleuren). En het is inderdaad zo dat de zuurgraad bij sommige hortensia's bepaalt welke kleur de bloemen heeft (of eigenlijk: ijzergehalte in de grond die weer door de zuurgraad beinvloed wordt). Als je door bemesten de zuurgraad beinvloedt, kan dus ook de kleur veranderen.

Overigens, de hydrangea (=hortensia) op de foto is een hydrangea maccrophylla denk ik. Bij ons zitten er altijd verschillende tinten in. Zie
Uitzoomen | Tuin | 't Groentje.

Van peper naar paprika

Vorig jaar hebben we allerlei pepers gezaaid en een flinke opbrengst gehad. Dit jaar voor het eerst paprika's geprobeerd. In pot en ook in de serre. De zaden heb ik via Diana, van Diana's mooie moestuin, gekocht. Zie Last van omvallende pepers? | Fruit | 't Groentje voor pepers en Sluimererwt | Digi-letters | 't Groentje voor de website van Diana.

Drie soorten paprika's heb ik gekocht en de eerste soort die inmiddels vruchten geeft is
Paprika Etkezesi Pelso. Cremegeel beginnen deze paprika's, die volgens Diana 7-12 cm groot kunnen worden. Ze staan als ze klein zijn rechtop op de plant, met de punt naar boven. Nu ze groter worden, beginnen ze omlaag te hangen door het gewicht. Als ze rijpen schijnen ze van oranje naar rood te gaan.



NB. Waarschijnlijk heb ik de planten in
te kleine potten staan, maar de grote potten waren op. Nu moet ik elke dag opletten of ze voldoende vocht hebben. Zeker omdat het in de serre zo 30 graden of meer is!

Boek: Frank Lloyd Wright

Donderdag 16 juli was het nog lang aangenaam warm. We hadden vrienden te eten en na het eten op het terras bleven we tot 11 uur 's avonds buiten. Toen werden de mugjes wat opdringerig.



Van Holly en Hilde kregen we een mooi boek, over Frank Lloyd Wright, beroemd Amerikaans architect. Ik ken hem vooral van het Simon & Garfunkel-liedje dat nu al twee dagen in mijn hoofd zit. Maar FLW bleek ook iets met tuinen te hebben, zijn eigen tuinen. Bij verschillende huizen waar hij woonde maakte hij bijpassende tuinen.
Kijk op het weblog van Holly voor meer informatie:
http://www.moorsmagazine.com/architectuur/wrightgardens.html over dit boek. Mooi boek om te gaan lezen op een regenachtige dag!

Rozenerwtgal

Beetje snoeien her en der. Ligusterheggen, uitgebloeide geraniums, een aangewaaide roos, die met wat lange uitlopers steeds verder over het tuinpad gaat hangen. Een van de afgeknipte rozentakjes blijkt een hele verzameling ronde gallen te hebben. Aan de onderkant van het blad.



Het duurt niet lang om uit te zoeken welke gal het is. De gladde
rozenerwtgal!
Hij is glad, hij zit op een roos. Hij is erwtjesgroot. Simpel.
Deze gal wordt veroorzaakt door een galwespje,
diplolepsis egleanteriae. Komt veel voor op rozen en zit meestal aan de onderkant van bladeren, soms aan de bovenkant. Doorsnede gal 3-5 mm, groenig of roodachtig.

Een andere rozengal, vorig jaar gevonden:
Rozengal | Tuin | 't Groentje
Toen zat er maar een (1) gal in de roos, nu een heleboel.

Marco is back: distelvlinder

Al weer een tijdje geleden dat ik van Marco foto's binnenkreeg van beestjes, maar hier is er weer een. Een fraaie opname van een distelvlinder (Vanessa cardui). De nieuwe generatie is uit en ze zijn spectaculair fris van kleur: pikzwart zwart, stralend oranje, opvallend wit.



De distelvlinders die je eerder in de zomer ziet zijn vaak vaal en bleek. Het zijn trekvlinders die in het voorjaar trekken vanuit Centraal Afrika naar Europa, zoveel mogelijk meeliftend met gunstige winden. En van zo'n lange trektocht willen de kleuren op je vleugels wel een verbleken. In oktober vertrekken de vlinders weer naar het zuiden.

Potentilla 'Gibson's Scarlet'

Vorige week schreef ik over een potentilla. Zie Potentilla 'Schreeuwend Rood' | Tuin | 't Groentje . Een knalrode. De naam was voor mij onbekend.

Een van de lezers van dit weblog (bedankt Riet!) suggereerde dat het wel eens Potentilla Gibson's Scarlet kon zijn. En als ik zo her en der op internet foto's bekijk, dan kan dat best wel eens zo zijn.

Niet alleen is het een al langer bestaande cultivar, hij is ook nog eens breed verkrijgbaar. De omschrijvingen zijn wel wat verwarrend: soms is het blad beschreven als glanzend donkergroen, dan weer als frisgroen, dan weer als zilverachtig groen. En soms wordt de plant Potentilla 'Gibson's Scarlet', andere keren vind ik een langere naam Potentilla Atrosanguinea 'Gibson's Scarlet'.

En ik ben nog op zoek naar meneer of mevrouw Gibson, de naamgever van deze vrolijke bloeier of de persoon waar deze plant naar genoemd is. Is in ieder geval al een hele oude varieteit, misschien wel 19e eeuw.

Een aardig artikel over potentilla's:
http://tinyurl.com/na58oj .
NB. Je hebt potentilla's als vaste planten, zoals de Potentilla 'Gibson's Scarlet'. Maar er zijn ook (half)heestertjes die potentilla heten. Bekendste voorbeeld, de ganzerik met zijn gele bloempjes.

Juni 2009: Soldaat

10 tallen, vaak vlak bij elkaar. Vorige week renden ze als eenlingen rond op de gele bloempjes van de santolina struikjes. En nu zijn het tweetallen geworden, de een 'achterop' bij de ander. Soldaatjes, heten ze. Langwerpige rode weekschildkevers. Continu wiebelend met hun antennes.



Ik zag er ook een heleboel op de oreganobloemen, maar daar vloeken ze een beetje bij: oranje en paarsbruin. Op de grote witte schermbloemen van de wilde peen, steken ze weer mooi oranje af.

Verbascum

De tweejarige verbascum houdt van goed gedraineerde grond. Gewoon in de border overleeft ie bij ons de winter niet. Te nat. De viltige bladeren rotten dan weg en verpulveren als je ze vastpakt. Verplanten is ook geen succes. Maar een verbascum die zijn eigen plekje vindt is dat meestal wel.

Dit jaar staan er -reuze onhandig- twee exemplaren in de verhoogde bloembak tegen het huis. Midden voor het openslaande raam. Omdat de bloembak deels in de regenschaduw van de brede dakgoot ligt is het hier zeker niet nat 's winters. De rozetten zijn de winter goed doorgekomen en inmiddels hebben we twee enorme
verbasci (meervoud van verbascum?) in de bloembak. Tot twee meter hoog. En om en om gele bloemetjes. Niet van boven naar onder, of juist van onder naar boven, zoals andere toortsvormige bloemen. Maar willekeurig. Als je goed kijkt zie je aan het donkere verdroogde stampertje of de bloem al gebloeid heeft of nog moet gaan bloeien (geen stampertje). Zie foto 3 en 4.


.

Vingerhoed

De naam vingerhoedskruid lokt het uit. Ik denk dat elke tuinier de net afgevallen bloempjes wel eens op zijn vingertoppen heeft gezet: de vingerhoedjes. De zaaddoos en stamper blijven aan de plant zitten. Het afgevallen vingerhoedje is 'leeg'.

Maar als je -al dan niet per ongeluk- een bloem plukt die nog niet uitgebloeid is, dan blijkt er een vernuftig 'binnenwerk' in de bloem te zitten.

Foto 1: de meeldraden en stamper zitten nog vast in de bloem.
Foto 2: de hommel word gelokt door de stippen op de 'vloer' van de bloem en de lichte plek helemaal achterin met nectar.
Foto 3: tegen het 'plafond' van de bloem zitten meeldraden en stamper mooi naar elkaar toegebogen. Precies de plek waar de hommel met zijn harige rug langskomt, op weg naar de nectar in het hart van de bloem.


.
.

Op avontuur in de tuin

Vandaag waren Gijsje en Annechien op bezoek (hun ouders trouwens ook). Twee blonde dametjes, die het reuze interessant vonden om op eigen houtje de tuin te verkennen. Steeds kwamen ze even terug naar het terras om te vertellen wat ze nu weer gezien hadden. Een kikker bij de vijver. Een geheim paadje. Een nog veel geheimerder paadje. Een allergeheimst geheim paadje. Een rondje om het huis.
'
Jullie tuin is een oerwoudtuin', zei Gijsje.

En helemaal mooi was de vijver. Met zijn drieen zaten we op het houten bruggetje, met een lege jampot. In het water turen wat er te zien viel. En als er iets bewoog... het beestje voorzichtig met de jampot uit het water scheppen om van dichtbij te kunnen bekijken. Zoals die hele grote kever.

Annechien en Gijsje hebben net deze week schoolvakantie, en voor de vakantie kregen ze een mooi '
Keverboek' . Meteen werd het boek er bij gehaald om te kijken welke kever het was, in het jampotje met water. Keverboek open geslagen op het grasveld, neus bijna in het jampotje. Hoe ziet het schildje eruit? Welke kever heeft van die streepjes. En de kleur van de poten? Al heel snel was het helemaal duidelijk voor Annechien en Gijsje. Ze hadden een heuse geelgerande watertor gevonden. Een vrouwtjeskever, want er zaten groeven op de schildjes.



http://www.microcosmos.nl/nbeet1/dytiscus.htm
Kijk voor grote versies van de foto en meer informatie op bovenstaande website van G. Visser uit Almelo. V.l.n.r vrouwtje, mannetje, larve.

Deze tor is een vleeseter, een echte rover. Eet insecten en kikkervisjes in de vijver. Maar kan ook salamanders en zelfs vissen aanvallen (die laatste hebben we niet in de vijver). Echt een forse kever, zeker drie, bijna vier centimeter lang. En de achterste twee zwempoten zijn fors uitgegroeid tot een soort roeispanen. Hiermee kan de kever prima zwemmen. Nu nog eens opletten of we ook de larven, ook vervaarlijke rovers, kunnen vinden. Ondertussen de kever weer voorzichtig in het water laten glijden.

Potentilla 'Schreeuwend Rood'

Bij het sluiten van de tuinmarkt van de locale tuinclub in mei, kreeg ik van Mieke D. nog een plantje in de handen gedruk. Op het labeltje stond 'potentilla rood'. Plantje in de tuin gezet, lekker aan de groei, en nu sinds een week ook aan de bloei. De typische bloemvorm van een aardbeiachtige. Niet wit, niet rozerood, niet geel, zoals andere exemplaren in de tuin. Maar schreeuwend rood. Ik weet niet wat de wetenschappelijke naam is, dus voorlopig heet ie voor mij Potentilla 'Schreeuwend Rood' .



Beetje opletten welke andere bloemkleuren er in de buurt staan.

Veel op een rij

's Morgens schijnt de zon op de muur van de vijver. Ideale plek voor een groene kikker om even op te warmen. Maar als de muur bijna overgroeid is (alchemilla, geraniums) en er maar een klein stukje vrij is in de zon, tja, dan moet je wel met zijn allen op een kluitje gaan zitten....
NB. Ongeveer 10 cm omlaag is het wateroppervlak van de vijver, daar zaten nog drie groene kikkers op de waterplanten.



Ik heb de muur rondom de vijver een inmiddels een beetje vrijgemaakt. Het maakt de kikkers niet uit, ze zitten nog steeds vlak bij elkaar. Gewoon gezellig.

Rozenwand

Toen we een paar jaar geleden de serre lieten bouwen bleek de witgeschilderde achterkant van de houten schuur wel erg wit. Toen de zon 's middags naar het westen draaide,zagen we vanaf het terras een witblikkerende vlakte uit onze ooghoek. Al snel besloten we er een 'schapenhek' van tamme kastanje voor te zetten. En daar twee klimrozen tegen aan te zetten.



De eerste paar jaar moesten de rozentakjes met touwtjes naar het hek geleid worden (het hek begint pas op ongeveer 80 cm hoogte, boven een muurtje). Maar nu zijn ze echt goed aangeslagen en groeien en bloeien uitbundig.

Spierwit

De bloemen van het witte kaasjeskruid zijn pas echt wit, spierwit.
Sommige witte bloemen hebben een tintje geel of zijn meer roomwit of creme wit. Zo niet die van kaasjeskruid.
Witter dan wit.
Althans van een afstandje.

Want van dichtbij blijkt er roze in te zitten. In het hart. Niet alle bloemen bloeien tegelijk. Eerst een, dan twee en later een hele wolk. En als je dan in de hartjes kijkt zie je dat de bloemen een slimme truc hebben om niet zichzelf te (laten) bevruchten door de insecten. Ze (zorgen voor kruisbestuiving door eerst de meeldraden te laten opengaan. langskomende insecten nemen dit mee naar een volgende bloem. En pas later komt uit het midden een roze sterretje, de stamper.


.

Geurende gele tuinfakkels

Eind juni - begin juli.
De tijd voor de geurende gele tuinfakkels.
Huh?

Ik bedoel de
tweejarige teunisbloemen.
Ze openen hun bloemen -een paar elke dag- tegen de avond.
En staan 's nachts volop te geuren en te bloeien.

In deze tijd wordt het pas laat donker en als ik tegen 10 uur 's avonds een blik vanaf het terras de tuin in werp..... lijkt het alsof de tuin vol staat met bijna lichtgevend gele tuinfakkels.
Langs het tuinpad, op de oprit, her en der in de border.

Misschien moet ik er hier en daar een weghalen.
Nee , ik wacht nog even.
Zo'n groeikracht verdient een plekje in onze tuin.

.

Raadplaatje juli (7)

Bekijk deze bloem is van dichtbij.
Brede roze bloembladeren.
Er tussen in een rij smalle donkerroze bladeren, licht omhooggekruld.
Vanuit het hart een een sierlijke witte stamper met een flinke toef aan de top.
Omlijst door elegante zwierende balletschoentjes aan de meeldraden.
Het geheel in een setting van slank groen blad.

Wat is het?

.

Bierviltje

Via Ziggo kun je op dit moment een bierviltje laten maken met eigen opdruk.
Voor een jubileum, een slaagfeestje of een verjaardag.
Of voor je eigen weblog!
Eddy maakte dit bierviltje voor me.
Dat deel ik nu uit aan geinteresseerden.
En het staat ook heel leuk op het tafeltje op ons overdekte terras.



Ideetje?

Zomeropentuin 2009

In het weekend van (26 en) 27 en 28 juni hield de afdeling Haren/Eelde van Groei en Bloei haar traditionele open tuinen weekend. Leden en soms ook ex-leden stellen hun tuinen open voor bezoekers. Meestal doen wij een (1) dag mee, zodat we op de andere dag zelf tuinen kunnen kijken. Aan de kant van de weg een bordje; adressenlijst van 'te bezoeken tuinen' in de nieuwsbrief en op de website van de afdeling; persberichtjes naar de locale krantjes.



De bedoeling was dat we alleen
zaterdag onze tuin zouden openstellen. Door een misverstand verscheen in het Harener krantje een stukje tekst waar WEL de adressen werden genoemd, maar de (beperking van de) openingstijden was weggevallen.
Dus op vrijdagavond 19.00 verscheen de eerste bezoeker...

Na de geplande zaterdag, heb ik ook zondag maar het bordje bij de tuin gezet. Dit jaar zelf dus geen andere open tuin bezocht, maar wel extra bezoekers ontvangen op de zondag.
Het weer was er prima bij.

Levendbarend

Bladluizen kom je liever niet tegen op je planten. Ze zuigen vocht uit jonge plantendelen en door het aanprikken van de bladeren kunnen er virussen worden overgebracht.

Er zijn mannetjes en vrouwtjes. Voortplanting gaat soms via eitjes. Maar in de zomer ontbreekt het eistadium (weird!) en de bladluizen zijn dan
levendbarend. De voortplanting is dan a-seksueel. Veel soorten bladluizen produceren in die periode ongevleugelde dochters. Soms, bij minder gunstige omstandigheden, ontstaan gevleugelde dochters, die zich makkelijk verspreiden. Zo komen ze tot 15 of 20 generaties per jaar.
Pfffff.
Daar kun je niet tegen aan (luizen) plukken....

.

Koeienoog van opzij

Er staan al heel veel foto's op dit weblog.
Vaak zijn die foto's precies van boven genomen.
Zeker bij vlakke bloemen zoals de koeienoog of telekeia.
Zie ook:
Koeienogen | Tuin | 't Groentje

Maar nu dan eens van opzij.
He, het achtereind van een oorworm steekt uit het bloemenhart omhoog.

Genomen in de tuin van galerie de Dilcht.
Bij ons in de tuin bloeit de telekia nog net niet.

Sla me niet dood

Het begon met een klein vliegje.
Bij uitvergroten op de computer zag ik dat de vlieg een soort 'rugzakje' (of bochel) had.

Welke naam zou hier bij passen.
Google, Google.

Tja, er zijn zo'n 3000 vliegensoorten in Nederland.
De juiste naam nog niet gevonden.



Wel een mooie weblog met heel veel foto's gevonden, luisterend naar de naam 'sla me niet dood' , zie
Diptera 1 (Vliegen en muggen) .

Ogen op steeltjes

Ogen op steeltjes.
Dan denk ik aan een krab.
Of aan een slak!

Deze rommelde rond in een rode roos.
Verdween achter een blad.
Kwam achter de volgende tevoorschijn.

Voorzichtig voelend met zijn voelsprieten.
Voelen met je ogen?
Ogen op steeltjes.

.

Beestjestuin

Tijdens de laatste les van de tuinfotocursus bekijken we de mooiste foto's die we gemaakt hebben. Een groep van zes cursisten is bij ons in de tuin komen fotograferen. Geen makkelijke tuin voor overzichtsfoto's, zo blijkt.... Er staat zo veel in.

Als de docent onze tuin beschrijft zegt is:
"Is het jullie opgevallen dat Tineke's tuin een 'beestjes-tuin' is?" Overal waar je kijkt zie je wel een beestje, insectje, larfje, kever of rups. Ik zit er glunderend bij. Dat vind ik zo leuk bij ons in de tuin. Naast alle planten en bloemen, ook heel veel kruipertje en vliegertjes. Leuk dat dat opvalt.
Bij de fotoles op een zondagochtend begin juni, het is nog tamelijk fris, zit een grote libelle,
Korenbout | Beestjes | 't Groentje , op te warmen in de zon. Om de beurt komen de zes fotografen de libelle van dichtbij fotograferen.

En steeds ontdek ik ook weer beestjes die ik nog niet eerder zag. Zoals deze
kleine wespebok.

Een boktor die zijn best doet er afschrikwekkend uit te zien door de keuze van zijn kleuren: geel en zwart lijkt op wesp.

Nagelkruid

Het is net zomer (22 juni). Het knikkend nagelkruid knikt niet meer. Het eenvoudige bloemetje, met kopje bescheiden naar beneden, is uitgebloeid. En de zaadjes staan nu in een stekelig bolletje parmantig overeind. Nu zitten de afzonderlijke 'nageltjes' nog redelijk vast. Maar binnenkort hoef je er maar in de buurt te komen, met een broek of wollen sokken, of een vacht. En de weerhaakjes van de nageltjes haken zich in de stof en 'liften' mee naar een nieuw plekje.

Zie ook:
Knikkend Nagelkruid | Tuin | 't Groentje

.

Madeliefste

Als je de fotocamera (wij hebben een digitale spiegelreflex) van de automatische stand haalt, blijken er eindeloos veel knopjes en menuutjes en submenuutjes en instellingen te zijn. Elk weer speciaal voor een bepaald type foto. Langzaam, stukje bij beetje leer ik de camera beter kennen. Ik maak heel veel foto's, maak veel gebruik van verschillende instellingen, en probeer dan de verschillen te zien in het eindresultaat.

Deze foto, links, vond ik zelf heel geslaagd.
Maar elke foto kan beter.
Van onze tuinfotodocent kreeg ik toch nog wat aanbevelingen mee.



De foto zou nog meer aan zeggingskracht winnen als er maar
een madeliefje echt scherp was afgebeeld. En als er maar een soort bloem in beeld was, dus weg met het gele bloemetje linksvoor.

Harlekijn

Anderhalve maand geleden wiegden de akeleien zachtjes in de wind. Veel rozeachtige tinten, maar dit jaar ook opvallend veel donkerpaarse. Op een plek een witte en op een andere plek een die zo donker was dat ie bijna zwart is. In de wat meer schaduwachtige hoekjes van de tuin is her en der nog een bloeiende akelei te zien maar op de meeste plekken zijn ze uitgebloeid. En dan komen de sierlijk gevormde zaaddozen te voorschijn. Net alsof het een muts van een harlekijn is. Alleen de belletjes ontbreken.



Elke zaaddoos is
net weer anders gevormd. Nog een paar weken wachten en de zaaddozen drogen in; ze beginnen te rammelen als de zaden rijpen en opdrogen. Dan splijten de zaaddozen van boven open (als een bos peultjes) en begint het grote zaaien. Zelf-zaaien eigenlijk. En zo hebben we volgend jaar, of het jaar daarop, weer verse akeleien.

Kuifrupsvlinder

Voor de afdeling Haren van Groei&Bloei heb ik een tuinfotowedstrijd georganiseerd.
Zie www.haren.groei.nl of klik hierna
Home, voor details van de wedstrijd en ingezonden foto's.
De wedstrijd loopt nog tot begin september. Alle ingestuurde foto's (digitaal) komen bij mij binnen.
O.a. van A.A. van de Velde uit Eelde. Recent kwam een foto van een bijzondere rups binnen, die heb ik nog nooit gezien. Dus ik mailde A.A. om te vragen
waar de foto genomen was. En ik kreeg nog een extra foto toegestuurd (niet voor de wedstrijd), zie hieronder, de rups van nog dichter bij.



De opname blijkt op 16 juni vlak bij onze woonplaats Haren gemaakt te zijn, net in Drenthe, namelijk in de vlindertuin in Zuidlaren

Het is de rups van de
kuifvlinder. Zo opvallend als de rups is, zo onopvallend is de vlinder. Een bruine nachtvlinder. Als je op Google zoekt naar afbeeldingen van de kuifvlinder, shargacucullia verbasci, kom je dan ook vooral foto's van de rups tegen. Zie UKMoths - The Mullein Shargacucullia verbasci om ook de vlinder te zien.

De Dilcht

Aan de rijksstraatweg in Haren, vlak bij de gemeentegrens met Groningen, staat een grote villa, De Dilcht, gebouwd in 1930. Er is een galerie in gevestigd. Eindeloos vaak ben ik er al langs gefietst. En nu voor het eerst, in het kader van de cursus tuinfotografie, de galerie en beeldentuin bezocht. Zie ook http://www.dedilcht.nl/index.htm

Ik was verrast, blij verrast. Achter de villa bevindt zich een grote tuin, heel ver naar achter doorlopend. Ontworpen door J. Vroom in een gemengde stijl in 1930. En in 1943 door dezelfde tuinarchitect op enkele punten belangrijk gewijzigd.

Een fraaie tuin, deels formeel, en verder naar achter toe, een weide vol met madeliefjes en fruitbomen.

Een mooi 'canvas' voor allerlei beelden... En een mooie plek om te oefenen met tuinfotografie.

.

Prachtig gras

Prachtig Gras is de titel van een boek van Michael King en Piet Ouddolf. Het gaat -niet verrassend- over siergrassen in de tuin. "Prachtig gras!" is ook de uitroep die ik regelmatig slaak als ik in onze tuin loop.

De twee mooiste grassen van het moment (19 juni) zijn stipa's. De kleine aaibare stipa tenuissima, zie
Wuivend gras | Tuin | 't Groentje. En de grote ranke stipa gigantea. De laatste bestaat uit een forse wintergroene pol met in het voorjaar een grote halve bol van uitschuifbare halmen. De Nederlandse naam is vedergras of reuzenvedergras. De stipa gigantea hoeft niet per se achteraan de border te staan, ook al is de bloeiende plant bijna 2 meter in het rond. De bloeiaren staat namelijk ver uit elkaar en de hele plant is daardoor transparant. Het is wel lastig om de hele plant mooi op de foto te krijgen. Daarom een klein stukje geprobeerd.



Tja, soms heb je gewoon supergeslaagde, haarscherpe foto's. De bloempjes: een wit pluizig sterretje met drie wapperende gele sliertjes aan een ragfijn draadje er onder aan bungelend.

In het Engels heet deze plant 'Golden Oats', gouden haver. Prachtig op een plaats waar bijvoorbeeld de late middagzon/avondzon langsstrijkt. Pas tegen maart/april haal ik de halmen van de bloei van het voorgaande jaar weg.

Stinknetel

De bosandoorn of stachys sylvatica wordt ook wel stinknetel genoemd. Als je hem in je tuin hebt staan dan weet je ook waarom. De bladeren zien er uit als die van een brandnetel, het verse blad wat lichter groen, en ze prikken niet. Wel ruwbehaard. Als de plant met donkerroodpaarsbruine lipbloemen begint te bloeien zie je meteen dat het geen brandnetel is. Bij kneuzing geven de bladeren een onaangename geur af. Vandaar stinknetel.



Maar voor de hommel maakt het niet uit. Ze bevliegen de bloemetjes in grote aantallen. Bosandoorn bloeit lang, van juni tot augustus. En verovert ook makkelijk flinke stukken in de tuin, halfschaduw, bosrand. Daar voelt ie zich thuis.

Tripmadam

Ik noemde ze eerst 'artisjokjes'. De kleine rozetjes van de sedum reflexum. Heet in het Nederlands Tripmadam. Vast vanwege de gele bloem die in juni op een 15-20 cm lange stengel hoog boven de kleine rozetjes stijgt. Staat bij ons op verschillende plekken in de tuin. Leuk om een tapijtje van te maken.



Zie ook
Kleurig Tapijt | Tuin | 't Groentje. Na de bloei is handig om de uitgebloeide bloemstengels af te knippen, niet los te trekken. Dan trek je namelijk ook verschillende rozetjes mee die nogal los in de grond wortelen.

Jonkheer van Tets

De merels zijn weer begonnen. Met het snoepen van de rode bessen. Ze gaan in een struik zitten. En happen achterelkaar de besjes van een trosje. Meestal delen we de besjes eerlijk, de merels en ik. Maar dan moet ik nu wel zorgen dat ik ook een portie krijg. In onze tuin staan 4-5 bessenstruiken, maar die zijn al erg oud en geven niet meer zoveel bessen. Misschien moet ik ze maar eens gaan verjongen. Ik heb de afgelopen jaren tussen de oude bessenstruiken snoeihout gezet, dat inmiddels is aangeslagen. Maar de jonge struikjes hebben toch wat weinig ruimte. Misschien kan ik in een ander deel van de tuin een nieuwe rij struiken planten. Bijvoorbeeld de aalbessenstruik met de deftige naam Jonkheer van Tets.



Vanmiddag een portie besjes geplukt en zittend op een hoekje van het terras de besjes opgepeuzeld. Verser kan niet.

Zwolse anjer

Steenanjer, dat is de naam van een rood bloeiende vaste plant bij ons in de tuin. Maar hij blijkt ook Zwolse anjer genoemd te worden. En in het Gronings heet ie ook wel meulentje (molentje), waarschijnlijk zo genoemd omdat de kroonbladeren aan de wieken van een molen doen denken (maar dan 5 ipv 4!).


Ik heb dit plantje al jaren in de tuin, gekocht als 'rotsplantje'. Heeft zich op allerlei plekken uitgezaaid. De oorspronkelijk aangeschafte plant was iets roder. Van de nakomelingen is ongeveer de helft dezelfde kleur, de andere helft iets meer donkerrozerood. De Zwolse anjer blijkt een inheemse ajer te zijn, een van de vijf soorten die in Nederland in het wild voor kwamen. Het is ook de enige wettelijk beschermde soort, wel vreemd want de Zwolse anjer schijnt veel minder zeldzaam te zijn dan de andere anjersoorten.

De steenanjer groeit het liefst op schrale losse grond of zandgrond en houdt niet van kalk. Vroeger groeide de steenanjer veel in het stroomgebied van de Overijsselse Vecht en de Dinkel. Nu is het plantje het meest te vinden op dijkhellingen en in zandige wegbermen. Vooral op mierenbulten omdat de mieren de zaden verslepen.


.

Jasmijn

Vlak achter de vijver staat een boerenjasmijn. Die begint net te bloeien met perfect witte bloemen en begint te geuren met overweldigende kracht. Zelfs een beetje te sterk. Voordat we 12 jaar geleden de vijver aanlegden hadden we op die plek een terrasje. In de jasmijnbloetijd konden we daar niet echt zitten. De geur, op zich lekker, was zo sterk dat het bijna op onze keel sloeg.

Er zijn ook jasmijnen die een wat subtielere geur hebben. Of op zijn Engels: fragrance. Dat klinkt wat sjieker. Van Audrey, uit Eelde, kreeg ik een paar jaar geleden een stekje van een
Philadelphus 'Belle Etoile'. Waarschijnlijk gekweekt door Messrs Lemoine, Nancy, Frankrijk in de periode 1883-begin 1900.

En na een paar jaar is ie goed aangeslagen en krijgt steeds meer bloesems. Op advies Audrey op een plek gezet waar de geur goed te ruiken is: vlak bij het terras. Lekker.

.

Van onderen

Tip van fotocursus.
Niet steeds een bloem recht van voren of van boven fotograferen.
Neem ook eens een foto van opzij of van achter.
Of van onder.
Met verrassend resultaat.

.

Digitalis

Er wordt wel eens gezegd dat juni de maand van de rozen is. Ja dat is ook waar. Rozen volop. Maar voor mij is juni de maand van de digitalissen, de vingerhoedskruiden.

De meeste paarsroze, enkele wit met een vleugje roze.
De meeste een meter tot een meter 40, een enkeling bijna twee meter hoog.
De meeste met een enkele bloemstengel, een enkeling met maar liefst 5 even hoge stengels.

En allemaal met de vingerhoedjes als bloemen. Van beneden naar boven bloeiend.




En kijk ook eens van onder in zo'n hoedje: dan krijg je de zogenaamde 'hommelview'.

Tuinfotocursus: de fotografen

Tuinfotocursus, praktijkles. Zondagochtend kwam een groepje van 6 deelnemers aan de cursus bij ons in de tuin fotograferen. Met een half oor luisterde ik naar de instructies. Maar met beide ogen lette ik op de fotografen. Erg leuk om op allerlei plekjes in de tuin opeens een fotografe te zien opduiken!
De resultaten krijg ik nog wel te zien op de volgende cursusles.


.

Tuinfotocursus: bij mieke

Eerste praktijkles van de tuinfotocursus. Anderhalf uur rondlopen in de tuin van een tuinliefhebber en foto's maken. Doel: leer je camera kennen.

Zondagmiddag, soms zonnig, soms bewolkt maar erg fel licht.
Lastig. Vooral overzichtsfoto's maken is lastig.

Detailfoto's vind ik een stuk makkelijker.
Bij deze een drietal.


.

Groen is gras

Ik loop de tuin in, met fototoestel losjes in de hand. Wat zal ik nu eens 'schieten'. Bloemetje? Blaadje? Vlindertje? Maar waarom steeds op zoek naar iets opvallends, iets bijzonders, iets kleurigs?

Midden op het grasveld zak ik op mijn hurken.
En zie daar. Een grasspriet. Met een fraaie dauwdruppel aan het uiteinde.
Na wat rondkijken kies ik
mijn grasspriet uit.


Dit is 'm geworden.

Wit bosvogeltje

Ik kreeg een mailtje binnen. Het witte bosvogeltje is terug.
Wouw. Het bosvogeltje is terug.Terug in Nederland na lange afwezigheid.

Wat is het eigenlijk?
Zo iets als
meneer de Bakker. Maar de betreffende meneer is geen bakker, maar slager.

Zo is het bosvogeltje ook geen vogel. Maar een plantje. Een orchidee wel te verstaan. Dat wit in de naam klopt wel. Een witte orchidee die al lang uitgestorven leek in Nederland, en eigenlijk alleen voorkwam in kalkrijke Zuidlimburgse grond.

Maar de laatste twee waarnemingen van de afgelopen weken waren op de veluwe en in Drenthe. Op de plekken waar vlakbij schelpenpaden waren of waren geweest en de bodem blijkbaar wat kalkrijker is geworden. Drenthe is vlakbij voor ons. Dus ik probeerde meer informatie over de vindplaats te vinden op internet.

Niet gevonden. Wel de mededeling dat ze inmiddels uitgebloeid zijn....
Tja, dan wordt het moeilijk zoeken.
Voor foto's derhalve, zie internet.
Een kleintje hieronder.



http://www.trouw.nl/nieuws/nederland/article2776126.ece/Zeldzaam_wit_bosvogeltje_maakt_rentree_in_berm.html.

FotoAnna

Ook zomers kan het wel eens wat regenachtig zijn. Of te koud om op het teraas te ziten of in de tuin rond te lopen. Of het is gewoon 's avonds laat en al donker.

Met laptop op schoot of achter beeldscherm op het bureau, ben je op zoek naar mooie plaatjes. Om toch een beetje rond te kijken in (andermans) tuinen. Een tip voor een virtueel uitje.

http://natuurfotografieanna.web-log.nl/fotoanna/

Bezoek het weblog van Anna. Je kunt niet zo veel vinden over Anna zelf. Haar eigen beschrijving onder het kopje "Wie ben ik" luidt:

Hallo ik ben Anna
en ik ben gek op het fotograferen van de natuur in zijn vele facetten...

Gevolgd door een serie foto's van het fototoestel en de apparatuur die ze gebruikt.
Fraaie foto's. Vergezeld door eigen teksten van Anna, maar vaak ook 'bijpassende' gedichten. Ik zou het nog mooier vinden als Anna iets meer informatie opnam over de foto's zelf, omstandigheden, camera-instellingen, gebruikte lens.

Zomaar een willekeurig fotootje van Anna. Hier klein afgebeeld. Ga echt eens kijken op haar site om de foto's in al hun pracht te zien.

.

Dronken bij

Eind mei.
Zomers weer.
Eind van de middag op het terras.
Glaasje witte wijn.
Op tafel.

Plons.

Vliegensvlug viste ik het bijtje uit de wijn.
Zat op tafel uit te hijgen.
Minuten lang.
Hevig met vleugeltjes wapperend.
Dan weer even stil.
Vachtje nat.
Vleugels aan elkaar geplakt.



We konden het van dichtbij bekijken.
Na een paar minuten vloog ze weg.
In een rechte lijn.
Niet zwalkend.
Dag bij.

Filmpje?

Bezig met fotocursus en dat betekent ook spelen met alle knopjes op het toestel. Ik was hommeltje aan het fotograferen en verschoof toen een schuifje. Dat leverde een minifilmpje van 2 seconden op. Met merelgeluid op de achtergrond. Ik weet niet of het lukt om via mijn weblog het filmpje te zien.
Het eerste kleine beeld is gewoon een foto.
Daaronder zou (een link naar) het filmpje moeten staan.


hommelfilmpje

Laat in het gastenboek een berichtje achter als het lukt om het filmpje te bekijken.

Mei 2009: fuchsia-kleuren

Van heel dichtbij.
Een sterretje.
Met de kleuren van een fuchsia.



Allium.

Raadplaatje mei (6)

Weer een plaatje om te raden. Wat zie je hier op de foto?
Zet je antwoord in het gastenboek!




Ra ra.

Hagelschade

Hosta's vind ik mooi. Maar niet zo mooi als de slakken een hosta lekker vinden. Dus ik had me er bij neergelegd dat hosta's, met mooie gave bladeren, een utopie zijn in onze tuin. Tot ik een paar jaar geleden een hosta kreeg van Ina. Ze was de gatenkaas zat en deed de hosta weg. Ik wilde het nog wel eens proberen.

In een pot, midden in kiezelperkje. Ver van donkere schaduwplekjes. Maar toch konden de slakken de hosta vinden. Vorige zomer was toen het vreemde effect zichtbaar, dat de witte bloem door de gaten in de bladeren heen groeide.

Dit jaar nieuwe poging. Hosta in voorjaar in verse pot met verse aarde. Goed opgelet of er geen slakken in de grond overwinterden. En een dikke laag vaseline over de rand van de pot. Daar hebben slakken een hekel aan, smaakt waarschijnlijk vies voor ze. En ook nog opletten of de bladeren niet ergens op de grond hangen, zodat de slakken ze op die manier vinden. Elke dag de plant inspecteren op tekenen van vraat.

Perfecte bladeren! Maar de dag na hemelvaart hadden we in Haren een korte zeer hevige hagelbui. En daar kwam een paar dagen later nog een forse onweersbui overheen.

Tja.



Nu hebben we weer een hosta met gaten in de bladeren. En er is nog een tweede onweersbui met hagel over heen gegaan. Korte rondgang in de tuin laat zien dat veel planten met grote bladeren hagelschade hebben opgelopen: waterlelie, darmera peltata en zelfs enkele bladeren van de vlinderstruik!

Tuinfotocursus

De locale tuinclub heeft een tuinfotocursus georganiseerd en deze week was de eerste les. Iedereen kon mee doen maar alleen met een digitale camera. Dat is makkelijk en snel. Onze docent, fotograaf in het dorp, legt tijdens de eerste les uit welke soorten licht je hebt, en wat dat voor een gevolgen heeft voor eventuele kleurenfoto's.

Gericht licht en diffuus licht.
Hard licht en zacht licht.

Daarna haalt iedereen de camera uit de tas en gaat op zoek naar de witbalans. Ja, die zit op vrijwel elke digitale camera, maar veel mensen kennen deze functie niet. Als iedereen zijn of haar witbalans heeft gevonden (op een persoon na, met een wat oudere camera) zijn we klaar en krijgen we huiswerk mee.

Opdracht 1a: zet binnen een object naar keuze voor een wit laken of witte muur. En maak een serie foto's met alle verschillende witbalans instellingen. Kijk wat de verschillen zijn.

Opdracht 1b: fotografeer buiten een object met alle verschillende witbalansinstellingen. Verschil?

Opdracht 2: maak in de tuin een serie foto's met de camera in automatische stand. Steeds zelfde plek, zelfde richting, elk uur, 1.5 uur. Vanaf moment van opstaan tot naar bed gaan. En dan?
Zet de foto's naast elkaar en bekijk hoe het licht verandert in de loop van een dag.

Joost, onze tuinierkabouter, was net op weg naar buiten om uien te poten. Hij was bereid om even te poseren. Twee foto's met een andere instelling voor de witbalans. Kijk voor meer avonturen van Joost in het submenu 'Joost K. Bouter', in de rechterbalk van het scherm.



Als je veel geduld hebt kun je zo het licht zien veranderen in de loop van een jaar, de seizoenen. De herfst heeft veel vaker zacht licht, mooi voor subtiele kleuren. De lente juist hard licht, waar sprankelende kleuren het goed doen.

Achtpootjes

Van de week zaten we -zoals bijna elke avond- buiten te eten op het overdekte terras. Ineens zagen we onderaan een van de pilaren van het terrasdak een bal spinnetjes. Het ene moment zaten ze vlak bij elkaar, een balletje van 1.5 cm in doorsnee. Daarna zwermden ze weer uit over de lengte van de paal.

Langs zijden draadjes, maar die waren vanuit onze stoel niet te zien. Als acrobaatjes liepen ze rond en lieten zich dan ineens weer zakken. En bij dreigend gevaar (of ingebeeld gevaar) renden ze allemaal weer naar elkaar toe. We hebben een paar dagen toegekeken naar dit schouwspel van kleine kruisspinnetjes.
Geel met een zwart kontje. Als ze op een kluitje zitten (eerste foto) zitten ze meestal met de kop naar binnen en de hun achterkantjes naar buiten.



Steeds meer spinnetjes verlieten de bal en na een paar dagen was ie weg.

Zonneroosjes

Als je vroeg in het jaar, april of mei, op vakantie gaat in het Middellandse zee gebied, de Canarische eilanden of Madeira, kun je ze in hun natuurlijke omgeving in bloei zien. Cistusrozen of zonnerozen. Kleine struikjes van een halve tot 1 meter hoog. Met hardroze, zachtroze of witte bloemen. Heel fijne bloemblaadjes, vaak nog een beetje verfrummeld. Een beetje als het tere blad van klaprozen.
Bij een kleine kweker in Eelde kwam ik een bodembedekkertje tegen met bloempjes die er erg op leken. Volgens de kweker was ie winterhard, hij had de plantjes in zijn eigen border er al vorig najaar ingezet. Er zat een naambordje bij: halimiosistus ..........
Ik kon er weinig over vinden op internet. Ik kwam hem tegen op de voorraadlijst van diverse kwekers, maar weinig informatie over de achtergrond en gebruik. Het lijkt me in ieder geval een plant die niet van natte wintervoeten houdt, dus een plaatsje gegeven op de verhoogde border tegen het stapelmuurtje aan.



LINKS: CISTUS - KORFOE - MEI 2007
RECHTS: HALIMIOCISTUS - HAREN - MEI 2009

Toeval of niet?
In het zomernummer 2009 van Onze Eigen Tuin, een kwartaalblad, stond een heel artikel over zonnerozen.
Zie http://www.onzeeigentuin.nl/ .En daar vond ik dus ook informatie over de halimiosistus. De juiste spelling is halimiocistus en het blijkt dit een kruising te zijn tussen cistus en de verwante halimium! Dus het was niet toevallig dat de nieuwe aanwinst op een cistus leek. Het is nauwe familie.

Cistus en Halimium groeien op warme rotsige gronden. Ze bloeien vooral in de voorzomer. Een bloem gaat 's morgens open en tegen de avond zijn alle blaadjes al weer afgevallen. Maar omdat er zoveel knopjes zijn gaat dat nog wel een tijdje zo door.

Het is even afwachten hoe de plant zich zal houden. Hij is niet helemaal winterhard, en heeft inderdaad problemen met vocht in de winter. Verder wil hij erg arme grond (hmm) en geen zure grond (hmm hmmm).
We zullen zien. In ieder geval is dit seizoen al mooi meegenomen.

Test: Buuf' Sieneke heeft gelijktijdig drie exemplaren gekocht. Die van mij staan verhoogd, dus wat droger. Die van haar staan in de gewone border, dus mogelijk natter.

Eindelijk: oranjetipje

Na jaren lang proberen is het me eindelijk gelukt. Een foto van een oranjetipje. Dit kleine vrolijke vlindertje zien we heel vaak bij ons in de tuin, maar hij zit nooit stil! Dus geen foto.

Maar nu wel.
Ik zat op mijn hurken een foto te maken van een hommel, en ineens zag ik uit een ooghoek vlakbij iets knaloranje. Een
oranjetipje! Een mannetje. Wit vlindertje met oranje vleugelpunten. Het vrouwtje is even groot maar helemaal wit. Ik hield mijn adem in en draaide de camera heel voorzichtig opzij om de vlinder te fotograferen. En nog eens. En nog eens. En toen stond ik voorzichtig op. Nog een foto van dichterbij.



Helemaal blij ging ik Eddy vertellen waar ik de vlinder had gezien.

Loop eens mee.
Aanwijzen.
Kijk hier.
Op de sering.
Vlak bij de hommel!
Vlak bij de hommel?
Zie het volgende stukje: gevaarlijke sering.
5 minuten later zat het oranjetipje er nog.

Gevaarlijke sering?

We hebben in onze tuin op een paar plekken een donkerpaars bloeiende sering. Op zonnige dagen eind april/begin mei geurt de tuin heerlijk naar seringen (en lelietjes van dalen). langzamerhand raken de pluimen uitgebloeid. Maar hun parfum kan blijkbaar behoorlijk bedwelmend zijn. Als je klein bent en even gaat uitrusten op een pluim.



Ik dacht eerst dat ie even uitrustte. Maar toen de hommel er de volgende dag nog steeds zat... Zouden we een sering hebben met een dodelijk parfum?

Morgensterren

De ijsheiligen zijn voorbij en toch is er nu, 2e helft mei, nog wat te zaaien. Vandaag een nieuwe zaailichting gestart van tweejarigen (kortlevende vaste planten).

Grote zaden, stuk voor stuk afzonderlijk gezaaid in aparte 'cellen' in een zaaibakje.
Met grote zaden is het soms niet duidelijk hoe te zaaien. Rechtop of op hun kant?

Met de langwerpige zaden van de
paarse morgenster heb ik drie richtingen geprobeerd. Eens kijken of het wat uitmaakt. Zaden van Bob, die iets verderop in de straat woont.
Rij 1, 7 cellen, zaad rechtop met dunne spriet naar beneden.
Rij 2, 7 cellen, zaad rechtop, dunne spriet naar boven (spriet er af gebroken)
Rij 3, 7 cellen, zaad liggend, zonder spriet.
Zie foto hieronder, zaden op millimeterpapier.



Verder twee rijen witte judaspenning. Heb ik vorig jaar 1 plant van gehad, met twee penningen. daar heb ik de zaden van. Zaailingen ter plaatse worden vaak opgegeten door de slakjes. Als ik de slakken nu eens overdonder door veel witte judaspenningen neer te zetten.... te veel om op te eten? Eerst maar eens kijken of de zaden willen kiemen.

Tot slot nog twee rijen met
gele morgenster-zaden, iets kleiner dan die van de paarse morgenster. Liggend gezaaid. Zaden in eigen tuin geoogst.

Voor gele morgenster, zie
Gele Morgenster | Tuin | 't Groentje
Voor paarse morgenster, zie
Paarse Morgenster | Elders | 't Groentje.

Georg Arends

Georg Arends leefde van 1863 tot 1952. Hij was een beroemde Duitse kweker en heeft heel veel hybriden en cultivars gekweekt. Dus als je een keer een plant met achternaam 'arendsii' tegenkomt, dan is dat een soort/hybride die oorspronkelijk door Georg (of een van zijn opvolgers) gekweekt is.

Georg is geboren in Essen, zijn vader was ook kweker. Na een aantal jaren in Engeland (London) en Italie, begon Georg Arends in 1888 een kwekerij was in Ronsdorf-Wuppertal, niet ver van Keulen. De kwekerij groeide uit tot een bloeiend bedrijf (let op de woordspeling: bloeiend), maar raakte zwaar beschadigd bij bombardementen in WOII. Georg was inmiddels een oude man, diep bedroefd door de vernietiging van zijn levenswerk. De twee zonen van Georg Arends zetten het werk aan de kwekerij na de dood van hun vader voort. Zij werden opgevolgd door Georgs kleindochter en Ursula Maubach-Arends en achterkleindochter Anja Maubach. Zie http://www.arends-maubach.de/



Astilbe x arendsii (vele cultivars)
Sedum 'Herbsfreude'
Saxifraga Arendsii
Bergenia 'Morgenrote' en vele andere bergenia's
Ligularia dentata 'Othello'
Phlox x arendsii (vele cultivars)
Hosta sieboldiana 'Elegans'

Mos-steenbreek

Steenbreek, of saxifraga arendsii. Ook wel mos-steenbreek.
Vind je in tuincentra bij de rotsplanten. Is een bodembedekkertje. Lichtgroene kussentjes, met in mei juni de bloempjes op 10 cm hoge, tengere stengeltjes. Uit elk rozetje groeit een bloempje.

Steenbreek niet van vochtige warme zomers, krijgt dan makkelijk last van wortelrot. Een tip schijnt te zijn: bedek de grond met een laagje scherp zand, direct na de bloei. Dat schijnt ook de goede tijd te zijn om te delen. Ga ik proberen. De bloei is bijna over. Regelmatig delen is aan te bevelen omdat het hart van een plant na een tijdje afsterft.




Bij ons in de tuin doet ie het het best op rotsachtige plaatsen (toch rotsplantje?). Maar na een paar jaar vallen de kussentjes uit elkaar. Om dit te voorkomen knip ik na de bloei meestal de bloeistengeltjes af. Dan kan daar niets of niemand achter blijven hangen. En per ongeluk de rozetjes uit de grond trekken. Tegen merels die bij het zoeken naar slakjes tussen de rozetten pardoes wat rozetjes eruit trekken... daar is niets tegen te doen.

Azalea

In de zijborder hebben we een vlammend oranje azalea staan. En met de paarsblauwe spaanse boshyacinth ernaast is het een waar kleurenspektakel. Elke dag als ik na het werk thuis kom stap ik op de oprit even van de fiets af om te genieten van de kleuren. Een week of twee, zo eind april, begin mei, is het op zijn mooist. Nu half mei nadert wordt de kleur langzaam fletser. De boshyacinthen bloeien niet meer zo uitbundig En de eerste bloemen van de azalea beginnen er af te vallen.

In de voortuin hebben we een zachtgele azalea. Maar deze is de afgelopen jaren twee keer verhuisd (om te redden van bouwvakkers bij de bouw van onze serre). En heeft helaas sindsdien erg weinig gebloeid. Maar een enkele bloem per jaar.



Afgevallen bloemen blijven niet lang op de grond liggen. Ze worden de eerste de beste nacht door de nijvere slakken opgeruimd. Die zijn dol op afgevallen bloemen.

Korenbout

Korenbout.
Had ik nog nooit van gehoord.
Van korenwolven, of strijkbouten wel.

Korenbouten (of Libellulidae) vormen een familie van
echte libellen. In Europa komen ongeveer 35 soorten voor, waarvan ongeveer 20 in Nederland. Omdat ze opvallende kleuren en tekeningen hebben zijn mannetjes meestal vrij makkelijk van vrouwtjes te onderscheiden.




Op de foto het vrouwtje van de Platbuik, ofwel libellula depressa. Een algemene libellensoort (een korenbout) die zich vaak als een van de eerste pionierssoorten in 'nieuw water', een nieuwe vijver bijvoorbeeld, vestigt. Het schijnt dat ie weer verdwijnt als het vijveroppervlak voor meer dan de helft begroeid is. Dus: laat de waterlelie niet te groot worden.

Een volwassen platbuik-mannetje heeft een opvallend bleeklichtblauw achterlijf. Maar die mannetjes zitten wat minder stil.

David Maitland

Binnenkort ga ik mee doen met een cursus tuinfotografie. Overigens zelf georganiseerd voor de locale tuinclub. En een van de tips die ik hoorde was: bekijk foto's van anderen en zoek de mooiste uit. En bedenk dan waarom je het mooi vindt. Is het de kleur, de compositie, het onderwerp? En probeer dat te imiteren.

Naast plantjes vind ik het ook erg leuk om naar beestjes in de tuin te kijken. En op de foto te zetten. Via deze link David Maitland Photographer kom je op de website van David Maitland, een professionele natuurfotograaf. Nou is hij beroeps en ik uiteraard amateurfotograaf, maar toch. Het kan geen kwaad om zijn foto's te bekijken.



Kijk voor de grote versie van bovenstaand miniplaatje bij het submenu 'invertebrates'. Hommel bij klaprozen. Prachtig. Ook die van de gewone wesp, frontaal aangezicht vind ik indrukwekkend.

Impressionistsche tuin

Onze tuin is een wirwar van kleur. Akeleien, zenegroen, schijnpapavertjes. Zittend op het terras en de tuin eens overziend, zei Eddy: het is een impressionistische tuin. Oordeel zelf.




De impressionistische schilders als Monet en Cezanne en Serat schilderden met kleurvlekken en vormen. Ze schilderden niet natuurgetrouw, elke vorm kloppend met de werkelijkheid, maar wilden een bepaalde sfeer overbrengen, een impressie.

Deze definitie kwam ik op internet tegen:
Impressionistische tuin:
een vrije tuin waarin vaste en eenjarige planten en struiken kleurvlekken vormen, zonder vaste vormen.


Dat is een mooie definitie. Meestal omschrijf ik onze tuin als: wild of slordig of gezellig.
Maar dit klinkt goed: een vrije tuin of een impressionistische tuin. Bij deze.

Spanrups

Als ie loopt is het een lusje. Maar als ie op zijn achterpootjes staat imiteert ie een klein takje. Bruingroenig van kleur. Een takje zonder bladeren. Perfecte camouflage als je op een struik zit als rups. Maar op een witte muur....



Op zoek naar de naam van deze rups (gewoon plaatjes kijken op internet).
Ik heb de naam nog niet gevonden, maar wel dit gedicht.

Spanrups

Een oog, een lus, een hoge rug,
dat onaanzienlijk takje vlees
dat lopend op zijn tenen stokt.

Een reuzenrad in miniatuur,
een viadukt, een ereboog,
zo vordert hij op weg naar groen.

Als iemand uit het midden leeft
dan hij, hij heft zijn lichaam op,
zijn houten huid kan op zijn kop

en op zijn achterbenen staan,
hij boogt op stilstand en hij hoopt
voor lijnrecht door te kunnen gaan.

uit: 'Dierenalfabet, Het omliggend vee', 1978. Chris van Geel.

Zuringwants

Beestjes, beestjes en nog eens beestjes. Wandel eens rond in een tuin en kijk. Lieveheersbeestjes vallen erg op met het knal oranje rood. Maar ook zo'n grote bruine wants op lentegroen blad kun je niet missen. En als ze ook nog eens stil zitten, alsof ze poseren bijna, is het fotograferen ook een koud kunstje.



Dit is de
zuring wants, coreus marginatus. Familie van de schildwantsen. Ik dacht dat de naam afkomstig is van schild, als in de dekschildjes op de rug van de wants. Maar ergens las ik dat het te maken heeft (kan hebben?) met de vorm van het schild, een beetje zoals een middeleeuws schild (ridder-beschermingsmiddel). Zou best kunnen.

Zuringwants-weetjes
Lengte tot 15 mm
Overwintert zowel als nimf als als volwassen exemplaar
Wetenschappelijke naam: coreus marginatus
Andere namen: lederwants of zuringrandwants
Planteneter (vruchteneter)
Bij bedreiging: spuit stinkende gifstof

NB. Lijkt op: snuitkeverwants. Verschil is dat bij zuringwants het laatste segmentje van de antennes donkerder is dan de rest, terwijl bij de snuitkeverwants het laatste segmentje juist lichter van kleur is!
.

April 2009: Gaai

Een van de grotere tuinvogels, de Gaai.
Tot voor kort dacht ik dat de naam Vlaamse Gaai was.
Nou
was dat wel zo, maar tegenwoordig blijkt de correcte naam inderdaad alleen maar Gaai te zijn!

Ongeveer zo groot als een ekster, met meestal een nogal lawaaiierig, krassend geluid. De gaai kan ook hele zachte lieve geluidjes maken. Vooral als ze in familieverband bij elkaar zitten.

Ik herinner me als kind de blijdschap als ik zo/n miniveertje van een gaai vond, blauw met wit gestreept, zulke fijne streepjes. Echt een kleine schat, die ik jarenlang in een doosje bewaarde.

Als je de gaai bekijkt is maar een klein deel van het verenkleed bedekt met deze blauwwitte veertjes. Een groot deel is rozeachtig (buik) of grijsachtig (rug); de staart zwart met wit.



In de bomenrij achter in onze tuin is een gaaienpaar aan het nestelen. Deze foto is van eind april. De eerste foto genomen door de takken van de appelboom in. Op de tweede foto pluk de gaai net een huisjesslak uit de pruimenboom.

Kantwerk

Wie heeft er vroeger geen kantwerkjes van papier geknipt?
Een vierkant velletje papier, dubbelvouwen, dubbelvouwen, dubbelvouwen.
Tot een steeds smaller 'taartpuntje'.
En hele scherpe vouwen maken.
Dan met een schaar links en rechts stukjes uit de taartpunt knippen.
Heel voorzichtig uitvouwen en je had een mooi matje.

Maar dat kan in de tuin dus ook.



Blijkbaar is een knaagbeestje bij deze vrouwenmantel langs geweest toen het blad nog strak in elkaar gevouwen zat. En dan krijg je zo'n kantwerkje.

Ideetje voor moederdag?
Geen vlinder in een doosje maar een
kantwerkje-in-het-groen.

Tuinmarkt 2009

De afdeling Haren van Groei en Bloei hield op 9 mei weer haar jaarlijkse tuinmarkt. Op 't schoolplein bij 't Clockhuys konden we onze onze eigen plantjes aan de vrouw/man proberen te brengen. Veel eigen kweek, allemaal voor een klein prijsje.

Het was prachtig weer. Voor de Groei en Bloei stand had ik bijna 50 kleine viooltjes opgekweekt. Die zijn ook allemaal verkocht voor de lieve som van 0.25 Euro/stuk.
Zie
Zwarte Viool | Binnen | 't Groentje .

Er werd goed verkocht. Deze keer heb ik me echt ingehouden. Bijna alles verkocht wat ik had meegenomen. Snoekkruid liep goed (vijverplant). Ook alle muurbloemen verkocht en 7 van de 8 citroengeraniums. Brugmansia stekken, knikkend nagelkruid, akeleien, sedums.
Nauwelijks verkocht: irisjes (waarom toch niet??) en de jam voor ongeveer de helft.
Slechts EEN plantje gekocht, een leicestera van Mieke Dekker.
En een plantje gekregen.



Op het plein liep ook
aardbeienvrouwtje Toos rond, die mensen die langs het plein liepen de weg naar de tuinmarkt wees.

Rapunzel

Een naam uit een sprookje.
Een vorm uit je fantasie.
Een kleur om van te dromen.
Rapunzel.

.

Elzenhaantje

Het elzenhaantje is geen vogel, maar een kevertje.
Een glanzend blauwgroenzwart kevertje.
En hij houdt erg van de zwarte els.
De grote boom.

We hebben achter in de bomenrij een volwassen zwarte els, maar die is
zo hoog (20 meter) dat we niet kunnen zien of daar elzenhaantjes wonen. Maar we hebben ook eindeloos veel kleine zwarte elsjes in de tuin, jaarlijks trek ik er tientallen uit. Af en toe mis ik er een. En dan kan ik de elzenhaantjes van dichtbij zien.



Overigens lusten elzenhaantjes ook teunisbloemen.
Ook daar knagen ze gaatjes in de bladeren.

Wetenschappelijke naam: agelastica alni
Familie: bladhaantjes
Grootte: 6-7 mm

Slakken Tellen

Leuk stukje in de NRC eind april.
Een leidse prof roept op om mee te doen met een groot slakken-tel-experiment. Het tel-experiment vindt gelijktijdig in allerlei landen van Europa plaats. De bedoeling is om te kijken of de kleur van het huisje van een tuinslak verandert als het klimaat verandert. Je hebt slakkenhuisjes in verschillende kleuren en het blijkt dat in warmere landen (spanje, italie) meer lichtgekleurde gele huisjes voorkomen. In koudere, noordelijke landen zouden meer donker huisjes in omloop (da's warmer).

Maar als het
echt van de temperatuur afhangt, dan zou dat kunnen betekenen dat bij een steeds warmer wordend klimaat, ook de kleur van de slakkenhuizen begint te veranderen. Zou het?





In ieder geval, leuk om mee te doen.
Zie voor meer informatie, special tel-formulieren en telinstructie:
Evolutie-MegaLab
Daar kun je ook vinden hoe je je tellingen kunt insturen.

Doe mee, zelf of met de kids!

Cinque Terre - Orchidee

In het gebied van Cinque Terre in Italie, de bloemenriviera, komen heel veel soorten orchideeen voor. Het lastige van wilde orchideeen is dat ze vaak heel onopvallend zijn. Klein, verstopt in het gras, onduidelijke kleurtjes. En je moet vast ook weten waar je precies moet kijken.

Ik ben geen orchideeenkenner, maar dit zijn er twee. Ik zou niet weten wat de wetenschappelijke naam is (of hoe ik die zou moeten vinden). Ik noem ze maar orchidee 1 en orchidee 2. De rozerode heeft een 'baard' en de paarsroze een stip op zijn onderste lip.



Mmmmoooiiii.

Cinque Terre - Wilde Bloemen

In onze tuin probeer ik een beetje natuurlijke natuurlijke uitstraling te krijgen. Oftewel: veel mag groeien, waar het zich zelf plant. Al jaren bezig met een bloemenweitje. En als ik dan dit soort bermen zie in Italie.... dan kun je je voorstellen dat ik er met veel plezier loop.



Bijvoorbeeld: klaproos, rapunzel en Centranthus Ruber.
Ik heb dit jaar net
Centranthus Ruber, oftewel Spoorbloem, gezaaid; de zaailingen zijn 3 cm groot. In Italie heb ik kunnen zien waar de plant graag wil groeien... Helling, rotsachtig, kalk, heet in zomer, droog in winter. Hmmm, dat wordt nog zoeken naar een goede plek: tegen de zuidmuur in het grindpad?

Cinque Terre - Citroenen

In Monterosso, een van de Cinque Terre dorpjes worden van oudsher citroenen gekweekt. Citroenbomen vaak binnen een ommuurd terrein, maar bijvoorbeeld ook in de tuin van ons hotelletje. En overal winkeltjes met 'prodotto tipici', locale producten, met citroen. Citroenzeep, cirtroenhoning, maar ook lemoncino (citroenlikeur). Pasta met citroen, koekjes met citroen, etc.



Het leuke van citroen (en andere citrusvruchten) is dat de nieuwe bloesem er al aan zit te komen, terwijl de vruchten van het afgelopen jaar nog aan de boom zitten. En de bloesem ruikt me toch lekker......

Cinque Terre - Landschap

Heuvels, terrasbouw, wijnranken, olijven, citroenen. En heel veel wilde bloemen. We waren eind april 2009 in het gebied Cinque Terre, temperatuur ca. 18 graden. En er bloeit van alles. In bermen, bloemrijke weiden, aan de bosrand, in het bos.



Tijdens een van de wandelingen kwamen we dit verkeersbord tegen waar alle 5 dorpen van Cinque Terre op staan. Welke plaats ligt niet in Cinque Terre?



Cinque Terre - Stekelbrem

Het gebied rond Cinque Terre in Italie is zeer bosachtig.Tamme kastanjes, zomereiken en parasoldennen (die van de pijnboompitten Pinus Pinea). Behalve op plekken waar in de middeleeuwen terrassen zijn aangelegd en wijnranken groeien (lekkere witte wijn). En behalve op plekken waar recent een bosbrand is geweest. Dan duurt het een jaar of 5 voordat de ondergroei zich heeft hersteld. En nog langer voordat de bomen weer groeien.

De ondergroei bestaat uit kleine, stugge struikjes. Vaak geurig, maar ook vaak met stekels. Een van onze wandelingen ging over een hoogvlakte (ca 600 m boven zeeniveau) waar volop brem groeide. Gewone 'zachte' brem, maar ook
stekelbrem. En dat zijn niet zomaar stekels. Echte naarlingen.



Aanvankelijk liepen we met armen omhoog, rugzak gewoon op de rug. Maar later rugzak op de buik, als soort schild tegen de stekels. Nog later deden we de regenjas aan met lange mouwen. Niet alleen tegen de stekels overigens, maar ook tegen een plotselinge onweersbui!

Cinque Terre - Euphorbia

Wandelen in Italie, aan de bloemenriviera. Ongeveer 60 km ten zuiden van Genua, 70 km ten noorden van Pisa. Het is een onderdeel van de provincie Ligurie en een groot deel van de wandelingen die we hebben gedaan was in/om het nationaal park Cinque Terre, oftewel 5 steden. Nou is het woord 'stad' wel wat hoog gegrepen voor de vijf dorpjes, 700-1500 inwoners per stuk (exclusief de toeristen). De heuvels komen hier heel steil uit de zee omhoog, dus heel wat klimmen. Maar ook voor de planten daar.



In dit rotsige landschap blijken euphorbia's het erg goed te doen. De 'boom-euphorbia' die je op de foto ziet vormde bolvormige struiken van wel 150 cm in doorsnee. De zee ligt beneden in de diepte.

Pinksterbloem

In tegenstelling tot wat de naam Pinksterbloem suggereert is de hoofdbloei van deze Cardamine Pratensis ruim voor Pinksteren. De hoofdbloei is eind april. In een vroeg gemaaid grasveld komt de bloem niet tot de zeer zachtroze bloei. Maar als je de eerste paar maaibeurten overslaat dan blijkt de pinksterbloem nog op veel plaatsen voor te komen. Meestal in de minder gemaaide bermen en aan slootkanten.

We hebben ze her en der in de tuin staan. Leuke eenvoudige bloempjes, een kruisbloemige (net als allerlei koolplanten is het een brassica-achtige).


Weetje: Het schijnt dat de pinksterbloem in een hele natte omgeving, waar het zaad niet goed tot rijping kan komen, een speciale overlevingstruc bedacht heeft. Aan stukken van het blad verschijnen worteltjes en als het blad afvalt is er zo al een kant en klaar plantje. Ik zal eens kijken of onze exemplaren ook worteltjes maken aan de bladeren.

Knikkend Nagelkruid

Sommige bloemen kijken je al van verre aan. Met grote bloemen, knalkleuren. Maar er zijn ook bloemen die veel bescheidener zijn. De kleur is zachtgeel of zacht perzikkleurig. De kopjes bescheiden naar beneden. Om de echte schoonheid van deze bloempjes te zien kun je het best op je knieen gaan of minstens diep bukken.



En dan zie je iets moois. Heel zacht perzikkleurige binnenblaadjes. Met iets donkerder nerven. En donker rozerode buiten bladen. Die om de binnenblaadjes gevouwen zitten. Binnenin een hele bos meeldraadjes en ik zie al de toekomstige stekeltjesballetjes voor me die na de bloem van dit knikkende nagelkruid komen.

De wetenschappelijke naam is
geum rivale. De plant komt voor op het Noordelijk halfrond op beschaduwde en vochtige plaatsen aan de waterkant of in het moeras. Geum Rivale staat op de de Nederlandse Rode Lijst van Planten als zeer zeldzaam en zeer sterk afgenomen. Maar in de tuin doet ie het prima.

Mussen van Paula

Paula is een van de lezers van het eerste uur van dit weblog. En ook een van de personen die regelmatig een reactie stuurt. Zo weet Paula dat we ons uiterste best doen om gezellige musjes in onze tuin te krijgen. Een mussenvilla ophangen. Kruimeltjes strooien. Maar meer dan een toevallig bezoekje hebben we niet.

Maar Paula wel. Ze stuurde me deze foto. Er zouden nog meer musjes tegelijk geweest zijn, als het een silo met meer openingen was geweest.



Tip van Paula was: neem kippen.
Dan komen de musjes in grote aantallen (op het kippenvoer af).
Maar zo'n silo zou misschien ook werken.

Watersalamander

Vorige week een foto van een vreemd beest in de vijver (loch ness?): Raadplaatje in de vijver | Vijver | 't Groentje. Zo vreemd was het niet. Het is de kleine watersalamander.

Een paar jaar geleden heb ik van Jitske een emmertje met kleine
kleine watersalamanders gekregen. Deze waren gevangen door haar dochters. Ik heb ze in de vijver losgelaten; daarna heb ik zelden nog een salamander gezien.

Maar dit jaar bij het begin van de lente.... bijna elke dag zag ik ze. Eerst in het ondiepe stuk net boven het zand. Daar warmt het lekker snel op. Later ook steeds zwemmend in de buurt van de gemetselde vijverrand. Of in het nog opgekrulde, onder water groeiende, waterlelieblad.

Dit zijn volwassen dieren, een goede 10 centimeter lang. Ze zwemmen met de pootjes langs het lijfje en bewegen zich voort met forse slingerbewegingen van de staart. En als ze willen remmen....
hoei! Alle 4 de pootjes zijwaarts. Weg is de stroomlijn en ze liggen snel stil.

.

Wanda

Wanda heet ze.
En ze kleedt zich in het meest knalpaars-rood dat je je kunt voorstellen.
Met een groot geel hart.

Ze is een stengelloze primula en luistert naar de naam Wanda.
Leuke polletjes.
Oppassen dat je ze niet laat overwoekeren door naburige enthousiaste groeiers.
En elke paar jaar delen en wat verder uit elkaar zetten.

Vrolijk.

.

Pentaglottis

Zachtgroen lentelicht.
Blauw, zo blauw.
Helder blauw.
Ragfijne haren op de stengels.

Pentaglottis.
Vijf tongen.

.

Raadplaatje in de vijver

Wat zwemt er nu in de vijver?
Ik bedoel niet het insect boven op het nog rode waterlelieblad.
Maar de grijze kronkel die er linksonder uitsteekt.
Oplossing volgende week.


.

Tuinbank met 2 poten

We hebben een tuinbank met maar twee poten. Dat kan niet zou je zeggen, dat is toch niet stabiel? Maar het kan wel, want onze bank staat met zijn achterkant op een muurtje. En heeft dus alleen twee voorpoten nodig. Vanaf de tweede helft van de middag staat de middagzon op het bankje. Dan is het er heerlijk toeven. En als het zomers erg warm is, te warm om in de volle zon te zitten, kun je hier een groot deel van de dag nog beschaduwd zitten.


We hebben al heel wat uurtjes op de bank gezeten. En de standaard panoramafoto's die ik een paar maal per jaar van de tuin maak worden ook steeds vanaf het tweepotige bankje gemaakt. Zie bijvoorbeeld:
Vanaf de tuinbank 7 mei 2008 | Tuin | 't Groentje .

Leliehaantje

Lelieachtigen kunnen geplaagd worden door een kevertje dat luistert naar de fraaie naam leliehaantje. De wetenschappelijke naam is : Lilioceris lilii. En het is ook nog een mooi kevertje. Knalrood op de dekschildjes en zwart van onder. Maar het mooie is er snel van af als je ziet welke schade ze toebrengen aan de lelieachtigen. Ze vreten gaten in de bladeren en stengels en knagen soms de hele stengel door. Soms valt zelfs de bloem er af en wordt er dus geen zaad gezet. Het schijnt dat de larven nog vraatzuchtiger zijn, maar die heb ik nog nooit gezien.

Bij ons zijn de
kievitsbloemen het slachtoffer. De eerste bloem is nog niet open of daar zijn de rode ettertjes al weer. Op zich zijn ze best makkelijk weg te vangen: ze vallen erg op en vliegen niet weg. Wel moet je er voor zorgen dat je eerst je hand onder het kevertje houdt. De leliehaantjes hebben namelijk een opvallend verdedigingsmechanisme. Bij gevaar (jij dus) laten ze zich van de plant vallen en draaien zich op hun rug. Niks meer te zien van het opvallende rood, alleen maar een zwarte onderkant. En vindt dat dan maar terug tussen het gras of onderbeplanting.

De leliehaantjes zijn hier exoten, waarschijnlijk meegekomen bij geimporteerde lelies. En vijanden hebben ze niet: vogels lusten ze niet omdat ze blijkbaar erg vies smaken.

Muziekinstrumentjes

Het is er weer tijd voor.
De paarsblauwe viooltjes.
Met hun donkergekleurde blad.
Viola Labradorica.


.

Nieuwe website Groei en Bloei

Tot begin dit jaar zat ik in het bestuur van de afdeling Haren en omstreken van Groei & Bloei. Na vijf jaar voorzitterschap nam ik afscheid. Maar niet helemaal. Ik ben nog wel een tijdje beheerder van de website van de afdeling. En die is helemaal vernieuwd en sinds 16 april te bekijken.

Onder andere informatie over de tuinmarkt in mei, de open tuinen in juni en de fotocursus en fotowedstrijd in het kader van het jubileum van de afdeling. 50 jaar.

En een heleboel foto's van tuinactiviteiten van de afgelopen twee jaar. Ga eens kijken.
Open Tuinen of www.haren.groei.nl .

.

Return on investment

Een veelvuldig gebruikte term in allerlei organisaties is ' return on investment' (ROI). Dit zegt iets over hoe goed een bepaalde investering is geweest.
Eind vorig jaar pleegde ik een diepteinvestering, zie
Diepte-investering | Tuin | 't Groentje . En nu kan ik beoordelen wat het resultaat is.

Zie hier.
In volle glorie.
Ik stel u voor....

De
tulipa fosteriana purissima.




Wit. Met wat zacht geel. En donkere meeldraden. Opent zich wijd in de zon en sluit de kelk weer tegen de avond. Deels in volle grond, deels in pot. Bloeien precies tegelijk. Niet gek voor 14,9 cent per tulp! Een prima ROI.

Zachtgeel: epimedium

Vorig jaar kreeg ik van Hilja een paar pollen epimedium of elfenbloem. Deze plant maakt een ondoordringbare dicht wortelpakket, je hebt bijna een bijl nodig om ze in stukken te hakken. Drie stukken, twee in de voortuin, een in de zijtuin geplant. Deze laatste heeft het niet overleefd. Te droog, te dicht bij coniferen?
De andere twee zijn uitgelopen en hebben sinds twee dagen ragfijne zachtgele bloempjes.

Het is wel zaak om de oude bladeren van vorig jaar (met een snoeischaar, taai!) af te knippen voordat de plant uitloopt. Anders beschadig je de tere stengels makkelijk.

.

Ochtendzon

De lente is in volle glorie losgebarsten.
's Morgens vroeg werp ik een blik naar buiten.
En zie de eerste zonnestralen onze
wilg beschijnen.
Ineens is de wilg niet kaal meer....
...maar heeft een zachtgroene gloed.



Een plaatje.
Links voor de verre schuur zie je een forsithia. De bovenkant van de takken worden ook nog net aangeschenen door de zon. De onderkant van de takken zijn nog in de schaduw.

Gulden Sleutelbloem

De primula veris is een plant die wel inheems is, maar in het wild niet vaak meer voorkomt. Her en der in Zuid-Limburg, in beekdalen. Vorig jaar heb ik twee piepkleine rozetjes gekregen van een van de leden van de 'Wilde Planten Kring Haren'. Ongeveer 1 cm in doorsnee en met vrijwel geen wortel. Ik heb ze eerst in een potje in de vensterbank gezet om ze heel goed in de gaten te kunnen houden. Na een paar maanden heb ik ze aan de rand van de vijver gezet.

De
echte sleutelbloem heette deze primula vroeger, nu wordt ze de gulden sleutelbloem genoemd. Het is een echte lentebloem. Veris is afgeleid van het latijnse woord VER = LENTE. Andere namen voor deze primula zijn paasbloem, paasroosje of maartenbloem. Het schijnt dat de bloemen vroeger werden gebruikt als kleurstof om eieren mee te kleuren.



De plant groeit bij voorkeur op kalkhoudende grond (vandaar Zuid-Limburg), maar bij ons zal ie wel wennen aan de zure veengrond.

Glas in lood

Het bloemenweitje onder onder de appelboom is meestal groen. Hoog opgeschoten gras dat ik 2 maal per jaar afknip (inderdaad 'knip', omdat het met de maaier niet lukt) in juni en september. In april is het gras nog laag en dan zijn opeens kievitsbloemen te zien.




Net voor Pasen zijn de bloemen open, de meeste geblokt paars, en dit jaar voor het eerst een witte. Het weitje ligt helemaal rechtsachter in de tuin. Maar in het voorjaar is dit gedeelte vanaf het terras nog te zien. Mooi.

Foto 2 en 3 zijn van onder genomen, met de camera op de grond. Het lijkt wel
glas-in-lood.

Een paar bloemen zijn afgeknaagd... niet helemaal zeker of de boosdoener een slak is of de leliehaantjes.

Tullepies

Klein maar fijn.

Deze tulpjes. Tulipa turkestanica. In de verhoogde border staan ze er leuk bij. Vorig jaar heb ik ze niet opgemerkt, toen stonden ze wat 'verzopen' in een tapijt van hoornbloem. Die groeide wat TE enthousiast in de verhoogde (droge) border en heb ik zo goed mogelijk verwijderd.
Hoewerl ik zu allerlei kleine grijswitte toefjes terug zie komen!



De tulpjes bloeiden dit jaar prima.
Opvallende meeldraden.

Tulipa turkestanica | Tuin | 't Groentje
.

Een enkel potje

Met dit warme weer schieten ze uit de grond.
De plantjes?
Ja , die ook.

Maar ook de potjes.
Overal waar ik in de tuin ben en wat ruimte maak....
...blijven (stukken van) planten over.

En die verhuizen dan weer naar een potje.
Voor de tuinmarkt op 9 mei.



Maar dat is nog een maand weg.
En ik heb nu al meer potjes dan ik redelijkerwijs mee kan nemen.
In de fietskar.

Ik had jullie, als lezers, toch gevraagd om me er aan te herinneren
NIET TE VEEL OP TE POTTEN?? Zie
Tuinmarkt 10 mei 2008 | Elders | 't Groentje en dan de laatste regel.

Mislukt.

Grote bonte specht

Al enige weken hebben we een uitstekende wekker in de tuin. Niet zomaar een subtiel geluidje. Een grote bonte specht heeft ontdekt dat zijn eigen bescheiden 'roffel' tegen een boomstam spectaculair versterkt wordt als hij roffelt tegen een van de vogelhuisjes in de tuin van de buren. Het vogelhuisje werkt als een klankkast waardoor de roffel veel zwaarder en dieper en harder klinkt.

Ik denk alleen niet dat iemand het huisje dit jaar zal gaan bewonen. Als het geluid
binnen bij ons al zo hard klinkt moet je er niet aan denken hoe dat zou zijn als je als vogel in dat huisje woont. (Of een doof vogeltje?).



De specht op de foto krijgen valt nog niet mee, tussen alle takken door.
Links het 'roffelhuisje'.

Rokjesdag

In 2009 valt rokjesdag op 3 april. Je weet het nooit helemaal van te voren, maar in de meeste jaren is rokjesdag in april. De eerste dag in de lente waar de temperatuur boven de 20 graden komt. Het schijnt dan zo te zijn dat meisjes en vrouwen massaal een rokje aandoen. De term is afkomstig van Martin Bril. De van Dale sprak al eerder over 'bloesjesdag'.

Vanwaar dit onderwerp in een weblog over de tuin?
Gewoon een leuke term die ik bij het opstaan op de radio hoorde.
En een vrije dag, waarop ik heerlijk de tuin in kon.

In een rokje?
Welnee.
Lange broek en 's morgens nog een trui.

Later werd het warm, 22 graden, en was T-shirt voldoende.
En tegen 4 uur nog even de klompjes en sokken uit en met opgerolde broekspijpen en blote voeten ruim een uur op het bruggetje over de vijver gezeten. En maar kijken naar het spektakel van de bruine kikkers, die weer volop in bedrijf zijn en de eerste blobs kikkerdril hebben gedeponeerd.



Voor het eerst zag ik dat het dril kort na het leggen nog bestaat uit piepkleine eitjes, net iets groter dan een millimeter, pas na 1-2 uur is elke eitje/omhulsel gegroeid tot een bolletje van 7-8 mm.

Winteraconiet

Al weer een paar jaar geleden zag ik bij tuinvrienden een enorme hoeveelheid winteraconietjes in bloei. Ze wonen op een hoek van de straat, beukenhaag rondom. En aan de voet van de beukenhaag laat in de winter een geelgroen tapijt van winteraconietjes. Begin 2009 er nog eens langsgewandeld: de winteraconieten waren onder de heg een beetje verdwenen, de bodem onder de heg werd nu grotendeels ingenomen door klimop. Maar daar hadden de aconieten het volgende op gevonden: deels waren ze over de stoep heen gesprongen naar de perkjes rondom de gemeentelijke laanbomen in de straat. Deels waren ze de tuin in gewandeld, naar het grasveld binnen de omheining van de beukenhaag. Nadat ze zijn uitgebloeid en het gras weer gaat groeien kunnen ze dan gewoon worden afgemaaid met het gras.

Al twee winters geleden had ik gevraagd om ik wat aconietjes kon krijgen. Uiteraard kon dat, als ik ze maar zelf kwam halen/uitscheppen. En wat is dan het beste tijdstip? Winteraconieten bollen drogen snel uit. In zomer en najaar kun je ze niet vinden, loof afgestorven, bolletje velg onder de grond. In de winter beginnen ze net uit te lopen en te bloeien. Misschien is dus de vroege lente, net na de bloei wel de beste tijd. Net als bij sneeuwklokjes, verplanten 'in 't groen'.



Eind maart was het zo ver, met tuinemmer en schepje op naar Ernst en Toos. Ik kreeg een paar flinke pollen mee. Ernst gaf aan dat ze al heel veel mensen winteraconieten hebben meegegeven, maar dat die nog nooit zijn aangeslagen. Hmmm, dat is mijn eer te na. Ik heb de pollen goed uitgeplozen op eventuele restjes zevenbladwortel, dat heb ik (nog) niet in de tuin en Ernst/Toos wel. In kleine plukjes heb ik de bollen uiteindelijk op twee plaatsen in onze tuin neergezet. Risicospreiding. Volgende winter zullen we zie of het gelukt is. Winteraconieten houden van lichte schaduw en humusrijke grond (bos, bosrand). En soms maken ze na de bloei een bizargevormde zaaddoos. Zie derde foto.

Vier-ogen principe

In een zakelijke omgeving is er soms sprake van het 'vier-ogenprincipe'. Bijvoorbeeld in geval van een factuur die betaald moet worden, waarbij twee verschillende medewerkers (vandaar 4 ogen) de factuur moeten zien. De eerste parafeert bijvoorbeeld voor het leveren van een bepaalde dienst of goed, de tweede accordeert dan de betaling. Dit vier-ogenprincipe, ook wel 'functiescheiding' genoemd is bedoeld om fraude te voorkomen.

Maar wat als je nu medewerkers met maar 1 oog hebt; heb je dan vier een-ogige mensen nodig? Of wat als je meer dan twee ogen hebt. Deze bruine kikker lijkt toch echt
in zijn eentje vier ogen te hebben!


Maar dan alleen op een mooie lentedag, met weinig wind en een spiegelglad wateroppervlak. Eddy maakte deze foto op een lenteachtige (zeg maar zomerachtige) 3 april, met het fototoestel vrijwel op de hoogte van het wateroppervlak.

Lente in Oost Groningen

Vorige week nog een wat sip verhaal over de vele regen vrijdag 27 en zaterdag 28 maart (althans in Groningen). Dat is nu vergeten met het prachtige weer van afgelopen week.

En wil je nog veel meer
lentegevoel....
.... bezoek dan eens de volgende tuinen als onderdeel van de
Oost-Groninger bloembollenroute.
Op 12 april (1e paasdag), 19 april en 26 april van 10.00 tot 16.00 uur kun je terecht bij twee tuinen in Stadskanaal, een in Winschoten en een in Oostwold.

‘The Stonefarm’, Anna en Tinus Scheltens, Zijdstukkerweg 7, 9501 LB Stadskanaal, tel. 0599-612203, e-mail: tinus.anna@hetnet.nl en www.westerwoldsetuinen.nl
‘City Channel Garden’, Lida en Bé Lourens, H.J. Kniggestraat 101, 9501 NJ Stadskanaal, tel. 0599-613089, e-mail: lourens.b@zonnet.nl en www.westerwoldsetuinen.nl
Bezoek- en theetuin ‘Tuinfleur’, Rika en Pieter van Delden, Nieuweweg 34, 9682 RM Oostwold, tel. 0597-551383, e-mail: tuinfleur@planet.nl en www.tuinfleur.nl
‘Wubsbos’, Jannie Bos en Harry Wubs, St.Vitusholt 86, 9673 AK Winschoten, tel. 0597-420896, e-mail: info@wubsbos.nl en www.wubsbos.nl.

Volop voorjaarskleur met elk jaar weer een festijn aan bolletjes en andere vrolijke planten.




De foto's zijn gemaakt door Jannie Bos van Wubsbos. Ik vind vooral de gele tulpjes
Flava op de eerste foto prachtig.
Vorig jaar bracht ik zelf een voorjaarsbezoek aan twee van deze tuinen. Zie ook :
Het Wubs-bos | Elders | 't Groentje.

Heb je nog niet genoeg, dan kun je op 2e paasdag Tuingoed Foltz in Meeden bezoeken voor de Noordelijke kwekerijdagen.

Monarda 'Aquarius'

Monarda of Bergamot. Ik heb hem al eens eerder geprobeerd in de tuin, een knalrode versie. Eerste jaar goede bloei, tweede jaar een beetje, derde jaar weg. Ik heb begrepen dat monarda's wandelen, elk jaar een beetje verder opschuiven.

Geinige, gekke bloemvorm, lipbloemen in een kransje.
En de geur van de bladeren, heerlijk.
Deze plant wordt gebruikt om Earl Grey thee te aromatiseren.

Probleem van veel bergamotplanten is dat ze bij droogte-stress last krijgen van meeldauw. Daarom is een zonnige of lichtbeschaduwde plek in vochtige grond (s zomers) goed, met voldoende frisse lucht. Lastig is weer dat monarda niet te veel van natte wintervoeten houdt.

Ik ga een nieuwe poging wagen: een Monarda 'Aquarius', van kwekerij Kabbes.
Met violet-roze bloemen, 120 cm hoog. Het was een stevige kluit in een 12x12 pot. Nieuwe uitlopers van een centimeter of 2-3 hoog. Ik heb de plant uit de pot gehaald en in 3 delen verdeeld
opnieuw opgepot. Even verder laten groeien in potten en dan over een paar weken de tuin in.


Ik ben benieuwd.
Foto 1: een van de stekjes
Foto 2: zo zou ie er uit moeten gaan zien.

Bijna Plons!

Zaterdag 28 maart is echt een natte dag. Vanaf half 10 vanmorgen regent het aan een stuk. De vijver is voller dan vol. De poezen weigeren naar buiten te gaan en zitten voor de open deuropening te mokken.

Heel anders dan vorig weekend, toen het echt lente was. Ik zag al weer een kikker bewegen en wilde daarom de vijver ontdoen van overtollige oude plantenresten. Voordat er weer blobs met kikkerdril aan vast zitten en eitjes worden afgezet door andere waterbeestjes.

Dus met laarzen aan in het ondiepe deel van de vijver (rechts van brug) en met schepnet resten uit het diepe stuk vissen (links van de brug).

En toen ging het bijna mis!


Ik stond op het uiteinde van de derde plank (zie blauwe voetstap) voorover gebukt over het diepe deel. En ineens kwam de plank los (zie rode pijl) en kiepte met een fraaie boog naar links de vijver in. En ik ging bijna mee.

In
slow motion liet ik me opzij vallen en belandde zo nog net op de rand, waar je op de foto linksonder de irissen ziet. Met grote schrik, maar tegelijk slap van de lach, lag ik daar op mijn zij. En viste het schepnetje dat in de vijver dreef uit het water.

NB. Deze foto is van zomer 2008. En de plank is inmiddels weer grondig vastgezet door Eddy met twee joekels van schroeven.

Zonnig hoekje

Tussen de Maartse buien door af en toe een felle opklaring. Dat is "weerberichtentaal". Maar ik kan me er wel wat bij voorstellen. De wind is vlagerig en koud, zeker als er een dikke wolk voor de zon schuift. Maar bij een opklaring, en op wat beschutte plekjes, is er al volop leven te zien. In de stad of in een strandpaviljoen (uit de wind) zie je mensen op terrasjes verschijnen. Zongenieters. Maar dat gebeurt ook in je eigen tuin.
Dit drietal zat tezamen op een miniem hoekje van een biels die langs onze oprit ligt.




Het achterste kevertje heeft zelfs een
brede grijns op de snoet. Dat heb ik nog nooit eerder gezien!

Ranonkeltjes

Bij sommige families lijken de familieleden erg op elkaar.
En bij plantenfamilies kan dat ook zo zijn.
Bijvoorbeeld bij een paar ranonkeltjes.




In wit: bosanemoon
In blauw: leverbloempje
In dieppaars: helleborus
In knalgeel: speenkruid.

Welke scilla

Eenvoudig blauwbloeiend voorjaarsbolletje.
Echt
BLAUW blauw.
Stinzenplant luisterend naar de naam
Scilla of sterhyacint.
Lid van de aspergefamilie.
Bloeit in maart en april en komt te voorschijn als de krokussen aan hun bloei-einde zijn.



Maar
welke scilla is het eigenlijk?
De
vroege sterhyacint (scilla bifolia) of de oosterse sterhyacint (scilla sibirica)?

Als de bloemen omhoog gericht zijn: de vroege. Als ze omlaag gericht zijn: de oosterse.
Kijk naar de foto's en het is duidelijk .... het is de vroege.

Statistieken

Rechts in de menubalk van dit weblog 't Groentje staat allerlei informatie: eerst een fotoserie van favoriete foto's, daaronder een link naar mijn digitale gastenboek en daaronder een teller: aantal keren dat iemand mijn weblog bekijkt: rond december 2008 waren dat 200-300 bezoekers per week, de derde week van maart 2009 is dat opgelopen tot meer dan 1000 per week!

Er zijn programmaatjes die bijhouden WAAR de bezoekers vandaan komen, of via WELKE 'zoekopdracht' in Google of een andere netbrowser iemand op mijn weblog terecht komt. Hieronder een overzichtje van 21 maart.


Geinig.

Lente-raadplaatje (antwoord)

Vorige week een paar details van foto's gemaakt in eigen tuin.
Zie
Lente-raadplaatje | Tuin | 't Groentje.
Bij deze de anwoorden.



Ofwel:
Tulp in knop,
Ribes bijna uit knop,
nieuw takje van roos,
en eerste blauwe druifje.


NB. Sommige lezers hebben vorige week al ontdekt dat de oplossing (in de vorm van de poster-van-foto's) ook vorige week al te zien was, zie
Poster | Tuin | 't Groentje .

Lente-raadplaatje

De astronomische lente begint op het moment dat het middelpunt van de zon van zuid naar noord de hemelequator passeert. In 2009 is dat gebeurd op 20 maart om 12.44 uur Nederlandse tijd. Op dat moment stond de zon ook precies boven de evenaar van de aarde. De komende zes maanden bevindt de zon zich op het noordelijk hemelhalfrond en krijgt het noordelijk halfrond meer zonneschijn dan het zuidelijk halfrond.

En de planten in de tuin merken ook dat de hoeveelheid licht toeneemt (en de temperatuur). Steeds meer planten komen tot leven. En gister ook de eerste twee vlinders zien vliegen: een kleine vos en
de dagpauwoog (degene die bij ons in de serre overwinterd heeft en nu wakker geworden is. Ik heb hem naar buiten gelaten).

Hieronder vier details van foto's op 20 maart genomen in eigen tuin.
Wie herkent de planten?




Oplossing volgende week.


Hepatica Nobilis

Hepatica Nobilis, ofwel het leverbloempje. Soms ook wel leverkruid genoemd. Als je naar de bloem kijkt is het duidelijk een ranonkeltje. Een lief blauw bloempje met een dot van meeldraden in het midden. Korte groene uitstulpsels in het midden en er omheen witte draadjes met een wit/roze schijfje aan het eind. Daar heb je wel een loep voor nodig. Of een digitale camera.... en dan vergroot je de foto uit op je computerscherm.

Al jaren lang wil ik al eens een
leverbloempje aanschaffen. En nu was mijn kans. Bij een lezing van de tuinclub had spreker en kweker Brian Kabbes een aantal kratten met plantjes meegebracht. En in de pauze konden de tuinliefhebbers plantjes kopen en afrekenen bij Simone Kabbes.

En er waren leverbloempjes. Prachtig in bloei, bladeren nog niet boven de grond. En een van die plantjes riep naar mij.
Koop mij. Neem mij mee. Tja, dan moet je wel, he. Ik heb zelfs even geld geleend van Ellen, mijn portemonnee lag thuis klaar op de schoorsteenmantel.





Nu nog een mooi plekje, waar ie niet wordt overwoekerd door woestere planten en toch zichtbaar is.
Het is en blijft een miniplantje. Bloeit in februari-maart. Later komen de blaadjes.

Poster

In maart neem ik vaak een dag vrij van mijn werk. Deze vrijdag 20 maart was er zo een. En wat voor een dag. De eerste echte tuindag van het jaar. Om half 9 (het vroor nog!) eerste rondje door de tuin. En om 5 uur in het zonnetje op terras. Grootste deel van deze zonnige dag buiten. Met muzikale begeleiding van de vogels.



En foto's gemaakt. Een hele rits. Ik laat ze maar allemaal zien!

Aardappels en Dahlia's

Ledenavond van de lokale tuinclub.
Lezing in het Loughoes in Eelde.
Brian Kabbes.
Kweker uit Suameer.
Eigenwijze planten.
Boeiend verhaal.
Grote grijns.



Voor de pauze: de geschiedenis van een knol-om-te-kijken: de dahlia. Met alle varieteiten die er inmiddels zijn. Zo'n 20.000. En hoe makkelijk het is om zelf voor de 20.001-ste te zorgen.
De kleinste is minder dan 5 cm hoog, de grootste haalt in Mexico 9 meter (dit is een boomdahlia of heesterdahlia). Deze reusachtige Dahlia imperialis is overigens een waardeloze plant voor Nederland: niet winterhard, en haal maar eens een plant van uiteindelijk 9 meter hoog naar binnen in de serre...

Tip van Brian: haal Dahliaknollen rond sinterklaas pas uit de grond (en als het nog niet goed gevroren heeft nog iets later). Pas dan gaan ze in goede diepe winterrust en voorkom je vroege sprieterige uitlopers in januari). Zet ze ook pas laat (2e helft mei tot begin juni) in de grond.

Na de pauze: de geschiedenis van een
knol-om-te-eten: de aardappel. Met aardappels in alle soorten en maten : van de langwerpige rupsvormig geribbelde oer-aardappel van de Inca tot de veelkleurige aardappel mengsels van nu wit, rood, paars, oranje).

Aardappel is een nachtschade. Andere nabije familieleden zijn: tomaat, paprika, peper, aubergine, maar ook alruin (plant van Harry Potter) en de petunia!
Toevalligheid: het bintje, de meest bekende aardappel in Nederland, is afkomstig uit Suameer.

En in de pauze.... plantjes te koop.
Meegebracht door Brian en zijn vrouw Simone.
En zo heb ik de eerste plantjes van dit jaar aangeschaft...

Hoera-handjes

Inmiddels heb ik in iphoto een respectabele hoeveelheid van ruim 9000 digitale foto's opgeslagen. Die zitten allemaal in mijn MacBook. En de overgrote meerderheid van die foto's heeft te maken met de tuin. En vormt daarmee een basis voor stukjes in dit weblog 't Groentje. Meestal maak ik nieuwe foto's en schrijf daar dezelfde dag/week stukjes over. Soms bedenk ik eerst en stukje en maak er later een bijpassend plaatje bij.

En soms 'blader' ik wat door iphoto, bekijk her en der plaatjes, en krijg ineens een idee voor een stukje.

Zoals de "
Hoera-handjes".


De oorspronkelijke foto is van juli 2008. Lavendel in volle bloei. Serie foto's van bloeiaren met rondzoemende insecten. Maar bij een toevallige uitvergroting op mijn beeldscherm was het duidelijk. De titel van deze foto kan niet anders zijn dan de hoerahandjes.

Als je ze eenmaal gezien hebt, kun je ze niet missen. Op de foto staan achter elkaar een paar paarse figuurtjes in donkerpaarse truien, met mond wijdopen, lachend, hoera roepend, en met de armen van blijdschap in de lucht geworpen. Hoera, hoera, hoor ik in gedachten.

Waar ze blij om zijn? Dat mag iedereen zelf verzinnen. Maar dat het een vrolijk beeld oproept staat voor mij als een paal boven water.

Gras-poes

Het is voorjaar.
Tuinweer.
En als ik door de tuin wandel word ik gevolgd.
Door de baas.
Bolle Baassie.
Zwart.
Harig.
Staart.

En het allerleukst is het gras.
Polletjes
Stipa tenuissima.
Om in te springen.


.

Maart 2009: Roodborst

Knaapje of Knapinnetje?


Bij roodborsten zingen beide geslachten. En beide hebben een rode borst. Hoe zie ik het verschil?

Heel veel krokussen

Stinzeplanten.
Landgoederen, (stinzen) waar in het verleden heel veel bolletjes zijn geplant die nu zijn verwilderd.
In het vroege voorjaar een tapijt van kleur.
Geel van winteraconietjes.
Wit van sneeuwklokjes.
Paars van de krokussen.

Wij hebben een kleine border 2 x 8 meter waar we aardig op dreef zijn met krokussen.
De eer komt eigenlijk toe aan de vorige bewoner van dit deel van ons huis, ome Job.



Maar kijk eens op deze website uit de Friese Wouden (met dank aan Paula voor de tip):
WâldNet - Krokussenboerderij in Twijzel
Dat zijn er nog eens veel!

.

Krokus

Steeds meer lente.
Steeds meer krokussen.
Huhh?
Een bolle witte krokus, die begint te bewegen...

Foto 1: Wat zit er in de krokus?
Foto 2: Van dichtbij, de zwarte voorgrond is oor en stukje kop van Poes Sprot, die het ook reuze interessant vindt en zich voor de lens in schuift.
Foto 3: Achterstevoren komt er iets uit de krokus...
Foto 4: In vol ornaat... de
hommelkoningin, op weg naar de volgende krokus.
.

Bijenhotel (2)

Het bijenhotel hangt aan een hek. In een uitgehold stuk boomstam zitten allerlei holle stengels. Voor insecten en (metsel)bijtjes. Ik heb het interieur van het hotel vernieuwd. Verse takken en stengels.
Prachtriet, bamboe, gewoon riet.



Zie ook:
Bijenhotel | Beestjes | 't Groentje.

Verjaardagskaarten 2009

De verjaardagspost was dit jaar voor een groot deel weer plantaardig.
Fraaie kaarten met bloemen en planten er op.




Een enveloppe bevatte een wit beschreven kaartje en een zakje kruidenzaden.
Een van de zadensoorten heb ik twee weken geleden gezaaid en de zaailingen zijn een cm of 2 hoog (koriander). De andere zaden zaai ik iets later.

Waterhouse

In het Groninger Museum is een tentoonstelling te zien van de Britse kunstenaar J.W. Waterhouse (1849-1917). De titel is 'Betoverd door vrouwen' . De tentoonstelling is op 14 december 2008 geopend en is nog te zien tot 3 mei 2009.

John William Waterhouse behoorde tot de pre-rafaellieten, een 19 eeuwse Britse stroming in de schilderkunst. Zij vonden de schilder Rafael overgewaardeerd en kozen hun onderwerpen voor schilderijen uit de periode voor rafael: middeleeuwen maar ook de klassieke oudheid.
Waterhouse schildert vaak vrouwen met een mysterieuze uitstraling, iets ongrijpbaars.

Op de eerste afbeelding een schilderij uit 1908,
the sweet rose of the soul of the rose.
Een vrouw staat in een ommuurde tuin en ruikt aan een zachtroze roos. Zij denkt aan iemand die ze liefheeft en de geur van de roos brengt misschien wel mooie (weemoedige?) herinneringen in haar boven. Haar hand teder tegen de muur, alsof dat de persoon in waar ze graag bij is.
Het schilderij is gebaseerd op een gedicht van Tennysson 'Maud', ...
and the soul of the rose went into my blood



De tweede afbeelding is de poster die bij de tentoonstelling hoort.
Ook uit 1908. Titel 'Gather ye rosebuds while ye may'.
Pluk de rozen zolang het kan.




Wij zijn op een zaterdagmiddag gaan kijken. Nog bijna twee maanden te gaan, maar het was opvallend druk. Wil je een iets rustiger museumbezoek dan is vroeger op de dag (wij waren er rond twee uur) of een doordeweekse dag aan te raden.

Schutkleur: bruin

Een beschermingsmaatregel van een insect, vogel of plant kan zijn: zorg dat je eruit ziet als je omgeving. Dan val je niet op en kun je aandacht van een roofdier vermijden.
Voor een groene schutkleur:
Groen | Beestjes | 't Groentje .

Maar nu bruin: over de bruine boomstam kruipt een bruin muisachtig wezentje. Stilletjes schuift ie van beneden naar boven over de ruwe stam. Als ie stil zit bijna niet te zien. Wel opvallend, als je er eenmaal op let is als dit vogeltje beweegt. Het is een boomkruiper. Steeds een stukje verder omhoog. Dan weer even stilzittend om een 'lekkertje' uit de spleten in de boombast te peuteren.




Dit exemplaar was 1 van een tweetal (een paartje) die zich op 1 maart voor mijn camera vertoonden. Eenmaal boven in de boom vlogen ze naar de volgende boom, en daarmee uit beeld.

De wetenschappelijk naam van de boomkruiper is Certhia Brachydactyla.

Haagje

Langs de serre loopt een tuin pad. Er is een dun strookje grond over en daar hebben we een buxushaagje geplant. Tot mijn schrik zie ik een paar oranjig bruine plekken in de buxus. Zou hier nou ook de buxusschimmelziekte inzitten?



Zie eerder stukje:
Taksterfte Buxus
En bij een wandelingetje door onze straat zag ik bij diverse hagen en heggen van buxus ook al verkleurde plekken.

De eerste vlinder

Volgens de natuurkalender zijn er nog weinig vlinders gesignaleerd, maar wij hebben onze eerste dagpauwoog gezien! Op 1 maart 2009.
Maar niet buiten.


De vlinder zit in een hoekje van de serre.
Daar heeft ie een overwinteringsplek gevonden.

Wetenschappelijke naam:
inachis io

Hij zit er waarschijnlijk al vanaf oktober/november. Maar in de wintermaanden zijn we niet zo vaak ik de serre. Dus nu pas opgevallen, nu we weer vaker in de serre komen.

De dikke en de dunne

Waarschijnlijk denk je bij “de dikke en de dunne” aan Laurel & Hardy. Of aan Stan & Ollie. In de tuin kwam ik dit stel tegen.

Galanthus nivalis (= de dunne) en Galanthus nivalis flore pleno (= de dikke).

Beleef de lente

Ik kijk al jaren naar Springwatch op de BBC. Leuk onderdeel daarvan is een serie webcams in allerlei nestkastjes. En nu loop ik tegen de website van de Vogelbescherming aan. Die hebben ook een hele reeks webcams klaarstaan!

Vanaf 1 maart kan iedereen (weer) meekijken: bij familie ooievaar, bij mevrouw torenvalk, bij de ijsvogels. Kijk ook eens op
Vogelbescherming Nederland - Beleef de Lente.


Live beelden, hoewel er soms niets te zien is.
Toen ik de ijsvogel bekeek op 2 maart zag ik een leeg nest, klotsend water en ... een eend!
Die zat buiten het nest op een boomstam.
Nog maar eens kijken of de ijsvogel zelf het nest betrekt.

Februari 2009: Helleborus

Van de verzameling vroege bloeiers in onze tuin vind ik de helleborussen wel iets heel bijzonders hebben. Van de vorige bewoner hebben we een pol diep donkerroodpaarse helleborussen geerfd, prachtig. Zie Maart 2006: Helleborus en Vochtige schaduw 1: Helleborus Orientalis .



En na de bloei komen er fraaie zaaddozen, en ik hoop steeds dat de helleborus zich uitzaait. En ik kijk regelmatig rond in de buurt van onze oer-pol. En bijna elk jaar vind ik wel een paar zaailingen. Vaak midden op het tuinpad. Die worden zorguldig getransplanteerd naar een schaduwrijk en humusrijk stukje van de tuin, waar weinig concurrentie van woeste groeiers is.
En na 4 of 5 jaar de eerste bloei. Helleborussen komen niet kleurecht terug, dus het is altijd een verrassing hoe de bloemen er uit gaan zien. Deze is lichtroze met groen. Ik word er blij van.

NB. De helleborus is zo fotogeniek (in een tijd van het jaar dat er nog niet zoveel bloeit) dat ik hem in de afgelopen jaren al regelmatig als 'maandfoto' in beeld heb gebracht.

Rimpelige Ribes

Veel knoppen zitten nog fijn verpakt in hun omhullende beschermlaag. De knoppen van de ribes zijn er altijd vroeg bij: aan de bovenkant van de knoppen zie je de nog helemaal gerimpelde blaadjes tevoorschijn komen. En in het midden van de knop (goed te zien op foto 2) zie je ook al het beginnetje van de bloemtros opgevouwen zitten.



Moeder natuur is een echte 'verpakkings-kunstenaar'.
Dat dat allemaal zo kunstig in een knop gevouwen zit.

Gele kornoelje

We hebben diverse rode kornoeljes in de tuin. In de winter, zeker als er een zonnetje langs de knalrode takken strijkt, ziet het er prachtig uit. Alsof de takken strak in de donkerrode hoogglans-lak zijn gezet.

Op een van onze regelmatige wandelingetjes richting het Paterswoldse meer, komen we langs een huis aan de rand van een verwilderd struikgewasperk. Daar staan een heleboel
gele kornoeljes. Kornoeljes waar van de kale wintertakken knalgeelgroen zijn. Dus op een winterse zondagmiddag, wandelen met snoeisnaar onopvallend in de zak.
En toen bij de kornoelje struiken.... Even veter vastmaken, rondkijken, is er niemand in beeld? Nee? Snel een paar takjes afgeknipt en verder gewandeld.

Dit was een jaar of 4 geleden. De afgeknipte takken in de grond van een kweekbed gestoken en verder niks gedaan. Twee takken zijn uitgegroeid tot struiken, de grootste 1.30 hoog. Nog niet zo breed (dat zal wel komen met de leeftijd). De takken steken fraai af tegen donkergroen van taxus, liguster en coniferen er achter.



Gek eigenlijk, de hele zomer vallen ze niet op. Dan staan de struiken onopvallend groen te wezen. Maar nu ze kaal zijn vallen ze enorm op.

Keel van de Krokus

Ze zijn nog niet open, de krokussen. Althans bij ons in de tuin nog niet. Vorig jaar stonden ze al een week of 3 eerder te bloeien. Maar de laatste week schieten de krokus-speertjes wel uit de grond. Met het zachte weer van dit weekend (9 graden) en misschien een zonnetje op zondag zou er al een open kunnen gaan.


Ook dichte krokussen zijn het aanzien waard. Met her en der een waterdruppeltje. Van een afstandje lijkt het of we alleen
effen paarse of effen witte krokussen hebben.

Maar bekijk ze maar eens van dichtbij.
Er zijn witte krokussen met paarse kelen, paarse krokussen met nog donkerder paarse kelen, witte krokussen met witte kelen. Die laatste blijken van dichtbij niet effen wit, ze hebben smalle lila streepjes.

Billen van de kever

De laatste dag van februari al weer. Buiten is het wat grijzig, maar droog. Weinig wind en een graad of negen. Een rondje tuin kan natuurlijk altijd. En alvast een beetje plantenstengels her en der weggehaald, Niet te veel, want het zijn prachtige schuilplekjes voor kleine beestjes. Dit exemplaar kwam ik tegen in de nog niet afgeknipte sedum herbstfreude. De stengels van 2008 staan er nog op. Deze holle stengel is van nog een jaar eerder. Op de achtergrond van foto 2 (onscherp) zie je de nieuwe knoppen van de sedum al weer komen.



Als je nu alle plantenresten al opruimt en weggooit dan heb je kans dat je heel wat lieveheersbeestjes en ander klein grut weggooit...

Bloemenprent (3): digitalis

Antieke bloemenprent.
Deze keer van een
vingerhoedskruid of digitalis purpurea.
Prachtige inheemse plant, die houdt van een plekje aan de bosrand.
Er moet ontzettend veel tijd en geduld zijn gaan zitten in het tekenen van zo'n prent.
Om de details, de vorm, de kleuren, maar ook de doorsneden goed weer te geven.

Er onder twee foto's van details van een digitalis uit eigen tuin.
Bovenaan nog niet geopende bloemen een beetje gelig aan de basis.
Daaronder een bloem waarvan net het 'klepje' open gaat.
Nog lager de helemaal geopende bloemen, met de
hommel-lok-vlekken.




Eigenlijk heb ik alleen de kiemplantjes (bij e,f en g op de prent) nog nooit zo goed bekeken.
Binnenkort bij het weghalen van evt. resterende stengels uitgebloeide vingerhoedskruiden maar een rond kijken.
Digitalissen zaaien zich altijd rijkelijk uit.

Groen

Zomaar een rommelig groen plaatje.
Stukje van de achtertuin.
Niet nu maar een half jaar geleden.
Waarom heb ik de foto toen genomen?




Ah, een beetje inzoomen...
Da's makkelijk met digitale foto's.
Aan de randen de gekartelde bladeren van de wateraardbei.
En aan de onderkant het geelgroene blad van penningkruid.
De twee dikke groene strengen aan de bovenrand zijn van het waterdrieblad.
En parmantig middenin het groen....
De
groene kikker.
In zijn
camouflagepak.
Hieronder uitvergroot.
.

Santolina

Santolina of heiligenbloem is een klein wintergroen heestertje. Of eigenlijk wintergrijs. Het vormt leuke bolvormige hoopjes in de tuin, een centimeter of 30 hoog. Elk jaar in de winter goed terugsnoeien, maar wel boven een paar uitlopertjes. Als je dit snel verhoutende struikje te diep terugsnoeit loopt ie soms niet meer uit.

Het struikje is afkomstig uit het middenlandse zee gebied. Dat betekent dat ie niet van natte voeten in de winter houdt. Bij ons staat ie in een beetje verhoogde border tegen een stapelmuurtje aan.

Zorg ervoor dat de santolina goed vrij staat en niet in de knel kom van er over of er door heen groeiende planten. De wnd moet er goed doorheen kunnen om het struikje snel droog te krijgen. Anderes gaan de blaadjes soms rotten. Het blad geurt sterk (je moet er van houden), maar de bloempjes.... bleeh. Ik knip de bloempjes er meestal uit, omdat ik de struik mooier vind als witgrijze bol. De gele knoopjes van bloemen 'vloeken' daar een beetje bij.

FOTO: een 'vegetable sheep' aan de rand van het grasveld en het snoeisel.



Bij Gardeners World op de BBC heb ik Alan Titmarsch eens horen praten over 'vegetable sheep' als ie het had over santolina struikjes. Vandaag was een mooie dag om deze 'schapen' te scheren. Het snoeisel is dan 'vegetable wool', de wol van de schapen. (En weer heb ik een deel van de honderden afgeknipte takjes in potten gezet... zulke mooie stekken).

Sneeuwkolkjes

In de titel van dit stukje heb ik een typefout gemaakt, maar ik vind het woord sneeuwkolkje wel geinig. Bij de dubbele sneeuwklokjes past het eigenlijk wel: zie ook Dubbel | Tuin | 't Groentje .


Er blijken heel veel soorten sneeuwklokjes te zijn, en dus ook heel veel namen. En Websites. Ik was op zoek naar de naam van ons enige dubbele klokje.
Bijgaand twee links:
Sneeuwklokjeshof Bucaneve | Catalogus en www.galanthus.be
Op de eerste site vind je een catalogus van een sneeuwklokjesverzendhuis. Op de tweede een helemaal op sneeuwklokjes toegeruste website, met forum en alles.
Tja, hoe meer foto's ik bekijk, des te meer raak ik in verwarring. Hoe kan iemand nu een verschil zien tussen al die klokjes....

Een van de lezers van 't Groentje suggereerde dat het Galanthus Nivalis 'Hill Poe' zou kunnen zijn (15 Euro per bolletje). Maar ik vind het hem ook wel lijken op de gewone Galanthus Nivalis 'Flore Pleno' (0,25 ct).

Merelzang 2009

17 februari 2009.
Op weg naar huis fietsend, twee merelmannen.
Fluitend.
Uit volle borst.
18 februari 2009.
Ook in onze straat een zingende merel.
Aan het begin van de straat.



En in eigen tuin.... op 21 februari.
Deze merelman zit op een tak van de paarse sering die innig verstrengeld groeit met de bonte hulst.

Boek: De ontdekking van de tuin

Het ligt prettig in de hand.
Een stevige harde kaft, prettig groen en paars gekleurd.
Lekker dik, maar niet zo groot dat je het boek niet meer op schoot kunt houden.

Titel: De ontdekking van de tuin
Ondertitel: Tuingeheimen van de beste tuinkenners uit Nederland & Belgie.
Geschreven door: Leontine Trijber.

In het boek komen 19 tuinexperts, kwekers of tuinspecialisten aan het woord. Stuk voor stuk enthousiaste verhalen en verrassende gezichtspunten. Met tips, weetjes, en leuke adressen.
En veel mooie foto's. Een aangenaam boek voor op de bank, nu het nog net te vroeg is voor de tuin.



Paar van de geinterviewden met hun favoriete plant:

Romke van de Kaa : trilium grandiflorum
Brian Kabbes: amsonia
Dineke Logtenberg: dahlia
Hans Kramer: hepatica
Jacqueline van der Kloet: tulp
Ton ter Linden: phlox
Coen van Poucke: epimedium
Peter Bauwens: aubergine.

Bloemenprent (2): teunisbloem

Dit is de tweede prent die ik kreeg. Een antieke bloemenprent. Hier past echt het woord PRENT bij, niet zomaar een plaatje of een afbeelding, nee een PRENT. Dat heeft iets plechtigs en gedragens.


Zie ook: de klaproos van 15 februari 2009: Bloemenprent | Kunst | 't Groentje.

Dubbel

De sneeuwklokjes zijn al wel wit, maar nog geen klokjes bij ons in de tuin. Daarmee bedoel ik klokjes die open zijn. Maar lang kan het niet meer duren. Wij hebben vooral de gewone sneeuwklokjes in de tuin, althans voor zover ik weet. Ik vind het erg moeilijk om verschillen te zien.

In de tuin hebben we EEN sneeuwklokje, al jaren, dat opvallend anders is. Deze staat in zijn eentje, vlak bij de erker in het vogelbosje. Goed te zien van binnen, en als eerste bloeiend. Dit is een dubbel klokje, of misschien wel driedubbel.




Op de foto's zie je hem (haar?) van verschillende kanten. Dit jaar staat er
vlak naast nog een sprietje sneeuwklokjesgroen (zonder bloem), misschien wordt het volgend jaar ook wel een dubbele...

Bloemenprent

Op 14 februari ben ik jarig. En inmiddels weet iedereen wel dat ik tuinen- en plantengek ben. De verjaardagskaarten die ik krijg hebben steevast bloemen of planten of tuintoestanden als onderwerp. Al dan niet voorzien van een zakje zaad, of goede tuinwensen voor het komende seizoen. En ook kado's hebben vaak een link met de tuin.

Het vensterbanktuinkasje van Frank en Alice staat in de bijkeuken al klaar, gevuld met aarde. Op te warmen tot kamertemperatuur, zodat de zaden geen 'koude schok' krijgen.

En van Eddy kreeg ik een paar fraaie oude bloemenprenten. Van een in bloemen/planten gespecialiseerd antiquariaat in Leiden. Van planten die we in de tuin hebben staan en die in al hun schoonheid in inkt en waterverf zijn vastgelegd.



Zoals deze
bleke klaproos, papaver dubium. Zie ook: Bleke klaproos - Wikipedia
De bleke klaproos is iets kleiner en oranjiger (gek woord) dan de
grote klaproos, papaver rhoeas. Lastig zo'n omschrijving: als je de twee naast elkaar hebt groeien kun je misschien zien dat de een groter of rooier is dan de andere soort, maar wat als je maar 1 soort in de tuin hebt. Dan heb je geen vergelijking. Dus deze zomer maar eens goed opletten als er weer een klaproos opduikt in de tuin.

Zwart met witte stippen

Het is winter, ook afgelopen week regelmatig winterse buien. Op donderdag heb ik zelfs even het pad geveegd (met bezem, de sneeuwschuif was net wat overdreven). Het richeltje sneeuw dat daarbij ontstond is nu (zaterdag) bijna verdwenen. Op 1 plek in de schaduw ligt nog een piepklein hoopje sneeuw.


En een andere ochtend hagel-sneeuwde het kleine bolletjes piepschuim. Poes Sprot vond het wat koud en zat onmiddelijk aan de buitenkant tegen het raam van de schuifpui geplakt. Eerst even een foto en toen snel weer binnengelaten.

Plat Gras

Stipa Tenuissima is een leuk wintergroen vrij kortlevend grasje. Het vormt bolronde polletjes van 40-50 centimeter en is onweerstaanbaar aaibaar. Mooi langs de rand van een pad of ergens waar het vrij kan 'wuiven'.
Zie ook een eerder stukje van juni 2008:
Wuivend gras | Tuin | 't Groentje

Zoals ik destijds schreef is er 1 nadeel: poezen hebben wel eens de neiging midden in zo'n graspol te gaan zitten. In de zomer krijg je dan een 'gespleten pol', trekt wel weer bij. In de winter kan het wel eens tot een geheel
plat grasje leiden. Zie foto's.
Of deze in het voorjaar nog overeind gaan staan????



Maar geen zorg, ik heb al weer genoeg uitgezaaide kleine stipa's gezien.

Egelhuis

Na 5 jaar heb ik afscheid genomen als voorzitter van de tuinclub, afdeling Haren/Eelde van Groei & Bloei. Dat was donderdag 12 februari na afronding van de algemene ledenvergadering van de vereniging. Als afscheidkadootje kreeg ik van mijn medebestuursleden een passend kado.

Een
egelhuis. Hij staat nu nog even binnen, in het voorjaar ga ik een mooie plek zoeken in de tuin. Wij hebben genoeg rommelige plekjes in de tuin om een mooi plekje te vinden.
Dank jullie wel, Geertje, Roelie, Sophie, Toos, Ellen en Janny!



Onze poes Bolle Baassie vond het eigenlijk wel een mooie kattenmand.
Neehee, niet voor de poes.
Voor de egel!
Met een pluchen egel liet ik hem zien hoe het hoorde.

Parelende zang

Prachtig liedje achter in de tuin.
Ik loop er heel voorzichtig naar toe.
De heg zingt.
Of een vogeltje.
Maar welke.
Heel langzaam stel ik het fototoestel in.
Ik zie eerst alleen maar beukenhaag (foto 1)
Ineens een zonnestraal.
Een glimmend oogje en oranje borstje.
Het is duidelijk (foto 2): een roodborst.

Verzin het liedje er zelf maar bij:
een parelend melodieus melodietje.



.

Roze wolk

Stukje bij beetje worden de dagen langer. ' s Morgens, als ik niet te vroeg ben, kan ik al in het daglicht naar het werk fietsen. Dus 's ochtends zit ik al weer op de zomerroute. En met die lage zon en een dun laagje wolken kun je hele fraaie kleurspektakels zien. Dat is nog eens een manier van ontbijten: je kijkt naar buiten en ziet zo'n fraaie hemel over je bakje kefir-met muesli heen.....





Op de terugweg, tegen 18.00 uur is het nog donker, dus daar fiets ik nog mijn winterroute. Maar voor je het weet kan ik ook daar overstappen.

Uit zijn winterslaap

Er wordt weer volop gestommeld in de bijkeuken. Joost, onze tuinierkabouter, begint zich weer te roeren. Het begint er mee in januari dat af en toe iets verschoven is in de bijkeuken. Dat potje stond toch in de andere vensterbank, wie heeft die zak appels verschoven, waar ligt de sleutel van de achterdeur. En in februari hoor ik hem ook steeds vaker. Stommel stommel, rommel rommel. En vanaf gisteren staat Joost weer op de uitkijk. Voor het raam, kijkend, wachtend op een aangename temperatuur.
Nog even wachten, Joost, voor komende week is weer sneeuw voorspeld.




Meer avonturen van Joost, zijn te vinden onder de rubriek Joost K. Bouter (menu rechts).

Zwarte Viool

Een bak vol van gezaaid. Zwarte viooltjes, viola cornuta "Bowles Black". Het zijn eenjarige (soms vaste) viooltjes. Niet helemaal winterhard, maar zich schijnbaar goed uitzaaiend. In het Engels heten ze o.a. jumping jack, ik neem aan vanwege de openspringende rijpe zaadpeultjes. De bloempjes zijn bijna zwart, meet een geel hartje. Dit viooltje houdt van halfschaduw of zelfs volledige scaduw en vochtige, maar goed doorlatende grond. Zet ze niet in de zon, dan gaat het mooie diepzwarte er van af en heb je 'gewone' paarse bloemen.

Zaaien in september geeft bloei al in februari. Zaaien in februari geeft bloeiende planten in april. Ik heb de zaden dit weekend binnen gezaaid en ga de plantjes in potten opkweken. Mooi voor de tuinmarkt van de lokale tuinclub, die gehouden wordt in mei.

Ik ben op internet op zoek gegaan naar ' Bowles' de naamgever van dit viooltje. Dat was heel snel gevonden'. Klinkt als Engelsman (en waarschijnlijk ook : man): Met de google combinatie 'Bowles' en 'Plantsman' kwam ik al snel op E.A. Bowles, Edward Augustus Bowles (1865-1954).




E A Bowles of Myddelton House Society, Enfield
Op de bovenstaande website (zie link) is veel meer informatie over deze plantenman en tuinschrijver te vinden, en ook over het landgoed waar hij opgroeide. Op de website staat een overzicht van de soorten planten die naar hem genoemd zijn en nog steeds (in ieder geval in Engeland) te koop zijn. 46 stuks maar liefst. Naast het viooltje ook een buxus soort , een peperboompje, anemoontjes, cyclamen, longkruid, een narcis, en een rozemarijn-soort.

Hij had iets met voorjaarbolletjes. Schreef een boek over crocussen, en ook een boek (posthuum verschenen) over sneeuwklokjes. Op het landgoed in Enfield is ook nu nog de Britse 'National Collection' van crocussen te vinden.

Strippengroen

Groen.
Allerlei soorten groen.
Allerlei vormen groen.
Warm (binnen) en koud (buiten).
Om en Om.








Door elkaar heen : binnen een vetplantje, buiten een vingerhoedskruidrozet met ijskristallen.

Bevroren

Begin januari was het koud, overdag lichte vorst, 's nachts matige vorst. In onze serre (enkel) glas, hebben we een verwarming om de ruimte vorstvrij te houden. Maar.... als je dan de verwarmingsketel op de nachtklok hebt staan, zodat -lekker zuinig- de pomp niet blijft draaien terwijl er geen/nauwelijks warmtevraag is....dan kan het mis gaan.
Op de hoog-laag-thermometer constarerden we een minimum temperatuur van -4 graden op 6 januari. En vlak bij de ramen is het vast nog kouder geweest.

En de verschillende Jade's, Crassula Ovata, hebben het erg koud gehad. En nu, ongeveer een maand later, is het effect te zien. Op de foto zie je dat een klein stuk van deze plant het heeft overleefd, dat is frisgroen. Maar een heel groot deel is bezig om af te sterven, bruin, slap hangend naar beneden.



Leerpunt: als het 's nachts kouder dan een graad of -5 wordt, dan de nachtklok van de verwarming maar even uitschakelen.

Wat betreft de Jades, ze stekken makkelijk genoeg.

Januari 2009: Hortensia

Ook lang na de bloei is de schapekop hortensia een aanwinst in de tuin. De schijnbloempjes blijven tot diep in de winter aan de struik zitten en vormen een prachtig kantwerk. Op een vriesdag verschijnen er ijskristallen in sommige gaatjes en met de zon erop levert dat een fraai plaatje.

.

Ze staan klaar

We zijn er helemaal klaar voor.
De zaadjes liggen voorgesorteerd in de kast.
Potgrond is gehaald en staat binnen (zodat de grond niet te koud en nat is).
De zak brekerzand staat klaar in de kruiwagen in de verre schuur. Kruiwagen als vervoermiddel, zo'n zak zand is onwaarschijnlijk zwaar...



Alleen potjes en bakjes nog bij elkaar zoeken. En nog heel even geduld. Het is bijna februari!

Bridal Crown

Een drietal potjes met bollen gehad van Geertje en Roelie. Een bevatte de gele tete-a-tete narcisjes. De andere twee deze cremewitte Bridal Crown. Dit was de lentebloeier van het jaar 2008.
Zie ook:
http://www.tuinadvies.be/narcis_bridal_crown.htm
Het is ook een narcis, al zou je dat op het eerste gezicht niet zeggen. Een gevuldbloemige trosnarcis, met donkergeel tot oranje in het hart. Een beetje verkreukeld komen ze uit de knop. Geen echt trompetje.





In 2008 was het de 'lentebloeier van 2008'. Niet alleen lentebloeier, maar ook
lentegeurder, is ons gebleken!

De kop is er af

Tussen ons en de buren, bijna op de erfgrens, staan enkele coniferen. Donkergroen met een blauwe gloed. Kleine ronde kegeltjes. Ze zijn erg groot en breed, maar toch willen we ze niet weg hebben. Ze staan namelijk precies voor de garage van de buren en dekken deze mooi af. Als we vanaf het voorjaar weer in de serre zitten (en later op de veranda), dan zien we links uit onze ooghoeken een groene muur. Rustgevender dan een bakstenen muur en zicht op de oprit al dan niet met knalgeel autootje.

Maar is voor en naseizoen als de zon lager staat dan gaat er heel wat licht verloren door de coniferen. Vandaar dat we ze hebben laten toppen. De bovenste 2,5 meter is er af gehaald. Het ziet er nu nog een beetje rafelig uit, maar dat groeit wel weer wat bij. Het is onwaarschijnlijk hoeveel extra licht we nu hebben, ook in de eetkamer.




Foto 1,2: before
Foto 3,4: after
Ad foto 3: de zon stond precies achter de berk op de achtergrond linksboven in foto 1, dus even wat schaduw maken met de arm. Handschoen aan, het vroor nog een paar graden. Het digitale fototoestel vond de kou niet leuk, en reageerde traag.

De lengte van het te verwijderen stuk werd bepaald door een tuinstoeltje (brrrr) op het terras te zetten, en vanaf die positie te kijken hoeveel er af kon, zonder dat het buurgaragedak in beeld kwam.

Dat wordt extra genieten van de zon komend tuinseizoen.

Welke mees

Vorig weekend de tuinvogeltelling. 23.000 deelnemers dit jaar. Maandag was de telling ook onderwerp van gesprek met collega's aan de lunch. Een collega meldde dat zij vooral koolmeesjes zag in haar tuin. En op de vraag hoe het dan met pimpelmezen zat, bleek dat zij de kleine geel-met-zwarte vogeltjes allemaal voor koolmeesjes aanzag.

Foto 1: pimpelmees; Foto 2: koolmees



Verschillen:
koolmeesjes hebben een (kool)zwarte 'badmuts'
koolmeesjes zijn net iets forser dan pimpelmezen
pimpelmezen hebben een zacht lichtblauw koppie
de 'stropdas' van de pimpelmees is iets fijner dan van een koolmees.

NB. Je hebt ook nog een zwarte mees, lijkt erg op de koolmees, maar heeft achter op de kop een witte band. Deze mees is echter veel zeldzamer dan de andere twee. We hebben er deze winter nog maar 1 gezien.

Bijna klaar hazelaar

De katjes van de hazelaar bungelen al weer aan de takken. De katjes zijn mannelijk, katertjes eigenlijk. Ze staan nog net niet in bloei. En toen ik met mijn hoofd zo ongeveer in de hazelaar de takken nauwkeurig bekeek, zag ik al wel een maar van de piepkleine oranjerode vrouwelijke bloempjes in bloei. Je moet wel echt goed kijken!

Dat is het handige van zo'n foto: het bloempje zelf is ongeveer 1 mm groot. Maar als je de foto een flink stuk opblaast zie je de details.




En samen zorgen de bloempjes en katjes, met wat hulp van deze of gene bij of hommel in najaar 2009 voor hazelnoten. Hopelijk is de oogst wat beter dan die in 2008. Die leverde slechts een handjevol noten op.

Rotsheide

Rotsheide of Pieris.
In het Frans: andromeda, in het Duits: lavendelheide.
Een altijd groene heester die het prima doet in zure grond. Naast heide en rododendrons en andere zuurminnende planten. De pieris groeit langzaam, maar oude exemplaren kunnen wel 2-3 meter hoog worden. Wij hebben in de voortuin een exemplaar dat waarschijnlijk een jaar of veertig oud is. Hij staat vlak bij de stoep, aan de rand van de tuin, pal in zicht vanuit het grote raam.

Foto 1: vanaf de bank, binnen. De struik midden op de foto met een roze-achtige gloed is de Pieris.
Foto 2 en 3: buiten, van heel dicht bij. De bloemtrosjes zijn nu nog dicht en donkerroze. In april bloeit de pieris met witte koebelachtige bloempjes, zeer in trek bij hommels.



.

Tuinvogeltelling 2009 resultaten

In het weekend van 24/25 januari werd de nationale tuinvogeltelling van 2009 gehouden. Om mee te doen tel je een uur lang (vanuit binnen, lekker warm) de vogelsoorten die je in de tuin ziet, en daarbij schrijf je ook op wat het maximale aantal is dat je tegelijkertijd van een soort ziet.

Zie www.tuinvogeltelling.nl



Wij doen al jaren mee. En ook dit jaar: geen mus!
De score van dit jaar voor onze tuin is:

staartmees 2 (tijdens telling, een half uur later zagen we er 5 tegelijk)
koolmees 1
groenling 4
vink 1
pimpelmees 3
merel 2
roodborst 1
heggenmus 1
houtduif 2
reiger 1 (vijver is weer ontdooid)
kauw 1
ekster 1
boomklever 2

verder buiten mededinging:
minoes 1 (=poes van de buren, onze poezen waren binnen)
ganzen ca. 100, overvliegend in maar liefst 4 v's, niet te zien welke soort.

Appels in verval

Onder de appelboom liggen de restappels van vorig najaar, een beetje van het gras afgehaald en in de border en grindriviertje gelegd. In het najaar was het een feest voor de vlinders. Nu zakken de appels steeds meer in. Ze kreukelen ineen.




En over nog een paar maanden is er niet meer te vinden dan een paar 'mummies', helemaal in elkaar geschrompelde restjes.
Dit zijn Elstars. In de winkels volop verkrijgbaar, maar die winkel-exemplaren hebben maandenlang in een koelcel gelegen.

Laat of vroeg?

Op 24 januari maak ik een rondje door de tuin. Veel blad, langzaam in elkaar zakkend siergras. Als ik goed kijk komen de neuzen van allerlei bollen boven de grond. De sneeuwklokjes zijn een centimeter of 4 hoog, maar ik kan al witte streepjes zien, de vooraankondiging van de klokjes zelf. De bloemknoppen van de helleborussen zijn wat groter maar vallen niet zo op: ik heb hele donkerrode exemplaren die tegen de donkerbruine kale grond nog niet zo afsteken.
En ineens zie ik uit een ooghoek:
geel.


Dat blijkt een paardebloem te zijn.
Nu al? Of nog steeds?

De hoofdbloeitijd is maart tot mei.

Kattensnor

Afgelopen weekend bezig geweest met het sorteren van zaden op zaaidatum. Jawel, je leest het goed. Januari is net te vroeg voor het zaaien van de meeste zaden, in februari begint het te komen, en maart is topmaand. April en mei komen er nog achteraan. Enkele soorten (2 jarigen) in juli-augustus. En ik heb een (1) soort in het "bakje september".

Vaak kun je zaaien in verschillende maanden, bijvoorbeeld maart-april. Dan zitten ze bij mij in "bakje maart".



Van sommige zaden ben ik nog aan het zoeken wat de beste maand is.
Zo dacht ik dat
Cleome, of Kattensnor in januari gezaaid moest worden. Maar elders las ik maart. En weer op een andere website april. En als je buiten zaait nog later.

Cleome is een eenjarige die fors hoog groeit, een staak van ongeveer een meter, soms wel anderhalve meter hoog. Ik heb hem een paar jaar geleden al eens gezaaid. Drie plantjes, waarvan een exemplaar echt mooi uitgroeide (zie foto's). Deze stond in een pot op het terras. De andere twee had ik tussen allerlei plantjes in een volle border gezet. Die zijn kaalgeknaagd door slakken...

Gele trilzwam

De gele trilzwam of Tremella mesenterica is een algemeen voorkomende soort trilzwam op takken van loofbomen of struiken. Het is een opvallend geel of oranje blob van gelatine-achtig materiaal. Lijkt wel op hersenen. Komt het hele jaar door voor, maar vooral in de herfst. Ondanks dat het een algemene soort is had ik hem nog niet eerder (bewust) gezien.



Dit exemplaar is gefotografeerd tijdens een wandeling langs het Friescheveen bij Haren (Groningen) op 30 december 2008.

Vlinderstruik

Een vlinderstruik of Buddleja is een soort onkruid. Je zaagt hem op 30/40 cm boven de grond af en een jaar later is ie weer 1.5/ 2 meter hoog. Of je zaagt hem niet af en dan wordt ie steeds groter, een soort boom. Nadeel is dan wel dat de pluimen (en dus ook de vlinders) steeds hoger boven de grond komen. Minder makkelijk te bekijken. En op allerlei plaatsen in de tuin komen uitgezaaide kleine budlejaatjes op. Weghalen waar je ze niet wilt.

Ik wacht meestal met snoeien tot het voorjaar. De heesters zijn behoorlijk winterhard, maar in sommige winters leggen ze het loodje, zeker als ze vroeg gesnoeid zijn. Leuk in de winter zijn ook de zaadpluimen. Mooi met rijp en sneeuw. En ze worden regelmatig bezocht door vogeltjes.

.

Kardinaalsmuts

Kardinaalsmuts of kardinaalshoed. Je hebt ze in soorten en maten. Wij hebben o.a. een wit bonte vorm, ik denk Eonymus fortunei 'Emerald Gaiety'. Een zonnige heester in somber winterweer. Alsof er zonnestraal op schijnt, ook al is het bewolkt. In de winterperiode krijgen de bladeren een roze gloed over zich. Die verdwijnt later in het jaar weer.

Een beetje turen tussen de takken levert nog een plaatje op van een paar knal-KNAL-oranje bessen. Die hebben de vogels blijkbaar gemist.


.

Lentebode

De winter is voorbij.
De herfst lijkt weer in het land.
Grijs, nat en winderig.

De afgestorven vaste planten nat en kledderig.
De bollen zitten nog grotendeels onder de grond.
Her en der een 'groene neus' van een narcis.
En bossen groen loof van blauwe druifjes.
Die zijn er -wat blad betreft- altijd vroeg bij.

En binnen.
Een
narcissenbootje.
Mandje met bolletjes.
En binnen een paar dagen: vrolijk gele bloempjes.

.

Bloem

Jade of Crassula Ovata is een zeer lang levende kamerplant. Met vlezige ovale blaadjes. Regelmatig breekt er een stukje af dat super makkelijk te stekken is. De oervader (of moeder) van al onze jades is een klein plantje dat Eddy meenam toen hij -als zeventienjarige- op kamers ging wonen. Dat is inmiddels een forse veel vertakte plant die binnen in de vensterbank staat. Maar er zijn tientallen nakomelingen, waarvan sommige bijna even groot als de oorspronkelijke.

Binnen gaan ze in december bloeien.
Witte trosjes sterbloemen, met een licht roze zweempje.
Sierlijke kunstwerkjes.



Om te voorkomen dat de hele vensterbank vol staat met jade's zetten we er een heel stel elke zomer buiten. Daar groeien ze nog beter dan binnen. En 's winters overwinteren ze dan
vorstvrij in de serre.

Althans dat was de bedoeling. Met de strenge vorst twee weken geleden is de temperatuur in de serre 3-4 graden onder nul uitgekomen! Ai. De planten. De Bougainvillea's laten hun bladeren vallen, maar dat doen ze elke winter. De pepermunt-geurgeraniums hebben alle blaadjes opgerold, maar misschien is er nog leven onder de grond. En de crassula's.... Nu het even boven nul is begint het wat vreemd te ruiken in de serre. Zouden alle jades bevroren zijn en langzaam gaan
rotten nu ze ontdooien? Ze beginnen een wat ongezonde bruinige kleur te ontwikkelen...
Nog even aanzien.

Heggen in de herhaling

Een tijdje terug schreef ik over Sybren die de schone kunst van het 'heggen leggen' beoefende: dit gebeurde (vooral vroeger) veel in Engeland; door het half doorhakken en dan vlechten van boompjes/struikjes werden de heggen veel dichter en ondoordringbaar. Een goede afscheiding voor schapen.

Zie
Heggen leggen (2) | Elders | 't Groentje



Inmiddels heeft Sybren een nieuwe truc: in plaats van paaltjes tussen de planten in te 'hameren' om daar de half doorgehakte struiken aan te binden, laat hij nu sommige stammetjes gewoon rechtop staan, als natuurlijk 'paaltje'. Vooral handig omdat veel van de struiken prikkelstruiken zijn, zoals sleedoorn of een roos: het valt nog niet mee om met 'ongeschramde' handen daar paaltjes tussen te slaan.

Tuinvogeltelling 2009

Houd een uurtje vrij in het weekend van 24/25 januari. In dat weekend wordt weer de jaarlijkse Nationale Tuinvogeltelling gehouden. Vogels tellen, lekker vanuit de warme kamer. Kopje koffie of thee er bij. Schrijfblok, pen en verrekijker. Ook leuk om samen met kids te doen.

En tellen maar. Houd je waarnemingen gedurende 1 uur bij en stuur de resultaten in. Die worden dan verwerkt in de landelijke lijst.

Op de website
Tuinvogeltelling vind je meer informatie. O.a. instructiefilmpjes.

Hmm, of de instructie is veranderd en aangescherpt, of ik heb al die jaren verkeerd geteld! Ik kom er nu achter dat het de bedoeling is om het maximaal aantal vogeltjes van 1 soort te tellen dat je op een moment ziet:
Dus 10 x 1 koolmeesje tegelijk, telt als 1 koolmeesje, niet als 10!
Maar als je een kudde musjes van 30 tegelijk ziet (Paula!), dan telt dat als 30...

Pootafdrukjes

Dagelijkse gang naar de brug over de vijver. Met een kan heet water om een wakje te maken. En terwijl het ijs langzaam smelt een ronde langs de vogelvoederplekken. Net over de brug een plaats op de grond: zaad, krentjes, stukjes brood, gevierendeelde appeltjes.

Favoriete plek van ..... (zie pootafdrukken)



...de merels.

Olijf

We hebben al een paar jaar een olijf in een grote kuip op het terras staan. Hij staat onder een galzen afdak, dus wat beschut voor regen en de ergste wind. Afgelopen winters is ie gewoon buiten gebleven en ook in de winter 2008-2009 stond de olijf gewoon buiten.
Een paar andere kuipplanten zoals de bougainvillea's en geurgeraniums had ik wel binnengehaald in de serre. Vorige week kwam ik er achter dat onze 'vorstvrije serre' dus NIET vorstvrij is. Tenminste niet als het streng vriest 's nachts en overdag niet/vrijwel niet boven nul komt.

Hoe kan dat? We hebben verwarming in de serre...
Ja, maar als je dan de verwarming op een tijdklok hebt staan die 's nachts de pompen uitschakelt...
Toen in de eerste week van januari weer een nachtvorst van 11 graden werd voorspeld hebben we de tijdklok even uitgeschakeld.



En om 7 uur 's avonds, in het donker, met de keukentrap bij -6 graden in de weer. En de olijf een beetje ingepakt, met een regencape-je en vuilniszak en wasknijpers. Een stuk plastic om de pot heen. Komende week haal ik het spul er weer af.

NB. Een paar van de planten in de serre zien er droef uit, hoe het met de olijf is? Op zich ziet ie er nu prima uit: voordeel, hij staat vrijwel droog dus de wortelkluit kan eigenlijk nauwelijks bevriezen...
Toch?

IJsbloem op het raam

We hebben een houten fietsenschuurtje met kleine raampjes. Afhankelijk van temperatuur en vochtigheidsgraad kunnen er soms fraaie bloemen groeien op de ramen.

Op foto 1 zie je het huis van de buren (linksboven), de garage van de buren (rechtsboven), en -als je het weet- onze picknicktafel (rechtsonder) weerspiegeld.
Op foto twee een ijsbloemdetail. Op foto 3 dezelfde foto maar met opgepept contract en op foto 4 nog iets verder ingezoomd.



Het lijkt wel een negatief van een tekening in oostindische inkt!

Berijpte wilg

Achter in de tuin, op het uiterste puntje, staat een grote wilg. Een oude reus, ruim 50 jaar oud. Is geplant door de vorige bewoner van ons huis. Of beter gezegd 'gestekt'. Toen Ome Job hier kwam wonen, stak ie een flinke tak van een wilg van zijn voormalige land (hij was boer) in de grond. En nu is die stek uitgegroeid tot een vriendelijke reus. Met een gegroefde stam, zo breed dat ie niet met twee armen te omspannen is. En een prachtige schuilplek voor allerlei beestjes.

En elk seizoen een ander uiterlijk. Dit is de wilg in zijn winterjas van rijp. Met zo'n mooi weer blijft de rijp niet heel lang zitten, binnen de kortste keren ontstaat er een kleine locale sneeuwbui van ijskristalletjes. En de boom is weer 'bloot'.

Dus als je het schouwspel op de foto wilt hebben, wacht niet te lang om je fototoestel erbij te halen!

.

Jaar van de EGEL

Het jaar 2009 is door de zoogdiervereniging uitgeroepen tot het jaar van de egel.
Nou had ik nog niet eerder van de zoogdiervereniging gehoord, maar ik vind egels sympathieke beestjes die zeker aandacht en waar mogelijk bescherming of hulp mogen krijgen. De speciale website
Jaarvandeegel > HOME ziet er nu nog wat leeg uit, maar zou de komende maanden steeds meer gevuld moeten raken. Op dit moment slapen de egels nog, dus nog even tijd.


Een paar foto's van eigen-tuin egels
- onder een graspol heeft een egeltje zijn winterslaap gehouden
- stekeltjes
- egel verstopt zich achter een grasspriet


.

Kleur

Groenig, bruinig, gelig.
Dat zie je veel in de januari-tuin.
Rooiig of wittig, kan ook: een verdwaalde bes of een sneeuwrandje.

Zo'n knalkleurtje als deze clematisbloem is nu nog niet te vinden.
Daarvoor moeten we nog even wachten op de eerste krokussen.



Dit is clematis president, gefotografeerd in andervrouws tuin.
Clematissen willen nog niet erg aanslaan bij ons in de tuin. Behalve de clematis vitalba (bosrank), een wilde klimmer, is het nog niet echt langdurig gelukt. In een boek las ik dat je ze goed in een struik kunt laten groeien, maar de plant dan wel zo'n 50 cm van de stam/voet van de struik moet plant en vervolgens de clematisranken de struik in moet leiden. Als je ze dichter bij de voet zet (zoals ik gedaan heb) dan krijgt de clematis niet genoeg voedsel/vocht!

Pingpongbal-met-staart

Hoe zou je een staartmees het beste kunnen omschrijven?

Neem een pluizige pingpongbal.
Plak er een lange staart aan en een piepklein snaveltje.
Neem roze en zwarte verf en maak hier wat streken mee.
Voila!
Een staartmees.



En dit een keer of 5-10 herhalen.
Want een staartmees is vrijwel nooit alleen.
Ze vliegen rond in groepjes, en vaak hoor je ze eerder (gekwetter/gepiep) dan dat je ze ziet.

December 2008: hulst

Hulst of Ilex aquifolium is een van de weinige inheemse wintergroene heesters. Hulst is bekend om zijn glanzende, leerachtige groene bladeren met puntige en stekelige randen. In de winter kan de hulst prachtige rode bessen dragen.

Rond kerst worden hulsttakken en bessen veel gebruikt voor kerststukjes. In dat geval moet je de takken vroeg genoeg plukken, anders hebben de merels de takken al ont-best.



Wij hebben diverse donkergroene hulsten in de tuin, ook veel zaailingen (met dank aan de vogels). Maar de allergrootste is een bonte hulst. Achter in de tuin. In omhelzing met een sering. Een meter of 4-5 hoog. Aan een kant gesnoeid, er loopt namelijk een tuinpaadje vlak langs.

NB. Zoals iedereen die zonder handschoenen aan tuiniert en een hulst in de tuin heeft zal kunnen beamen: de bladeren blijven prikken ook al zijn ze een paar jaar geleden al afgevallen. AU!

Friescheveen (2)

Het Frieseveen is begin vorige eeuw ontstaan door veenafgravingen. En later heeft het dienst gedaan als vuilnisbelt voor de stad Groningen. Maar die afgravingen en stort zijn al lang gestopt en nu ontwikkelt het Frieseveen zich tot een alleraardigst nat natuurgebiedje. Als het nat is zijn laarzen of bergschoenen aan te raden, een paar stukjes zijn erg drassig. De afgelopen jaren zijn er nieuw paden aangelegd, dijkje/stroomgebied Drentsche Aa. En er is een vogelkijkhut waar je prachtig beschut uitzicht hebt over het meer. In een stuk van het Frieseveen is de waterstand verhoogd. De bomen die hier stonden hebben het loodje gelegd (was ook de bedoeling) en staan nog als spookachtige staken in het drassige land. En steeds meer riet en lisdoddes vestigen zich.




NB. 's Zomers kun je roeibootjes huren bij cafe Frieseveen, en in echt strenge winters is het prachtig schaatsen. Dat is in 2008 niet gelukt. En het mooiste is: ook op loopafstand van ons huis.
Zie ook:
Friescheveen | Elders | 't Groentje .

IJzige tuin

Het ziet er ijzig uit, en dat is het ook.
Het vriest eind december ook overdag nog een paar graden. De oostenwind is koud, maar uit de wind is het lekker. Het belangrijkste tuinwerk buiten is het bijvullen van de vogelvoedersilo's en netjes en bakjes. En het dagelijks maken van een wak in het vijverijs.

Op de foto een stukje achtertuin, buxuskruidentuintje achteraan, en een hele baan van grijsbladige planten: artemisia en santolina. Met een laagje rijp er over zien ze er extra koud uit.

.

Gelderse Roos

De Gelderse Roos of Viburnum Opulus is in Nederland een inheemse struik. Hij komt vooral voor in het rivierengebied en langs kreken. Het is een struik tot 3 meter hoog met in mei-juni witte platte tuilen van bloemen. En daarna komen er grote glanzende doorschijnend rode bessen aan. Deze blijven lang aan de struiken zitten tot lang na de bladval. In een gemengd bosje, vooral aan de bosrand, zie je soms tussen alle bruintinten ineens rode lampjes hangen: de besjes van de Gelderse Roos.



De Gelderse Roos op de foto is de gewone soort. Er is ook een compactere vorm van deze struik: Viburnum Opulus 'Compactum'. Die zou niet groter dan 2 m worden en is daarmee wat geschikter voor kleinere tuinen. Een paar jaar geleden hebben we een exemplaar in onze voortuin gezet. Nog geen bessen gezien... Misschien in het te droog, of moet ie eerst nog even groeien. De struik is nu een balletje van zo'n 60 centimeter, midden in de zomer moet ik hem herhaaldelijk 'ontzetten', als de viburnum overgroeid dreigt te worden door de enthousiaste vaste plant geranium 'endressii'.

Er zijn andere soorten viburnum struiken die veel meer gebruikt worden in tuinen. Het gaat dan meestal om de witte bollen van geurende bloemen. Die struiken zijn niet inheems en worden vanwege de bloemvorm ook 'sneeuwbal' genoemd.

IJseenden

Tussen kerst en nieuwjaar 2008 werd het toch nog even winter. Binnen de kortste keren ijs op sloten en meertjes. Geen sneeuw, maar wel rijp. Aan de schaduwzijde van sloten en zelfs graspollen was het wit. En aan de zonzijde groen of geel of bruin.

Dit watertje ligt op een paar minuten loopafstand van ons huis in Haren. Het ligt aan de zuidwest kant van het dorp. Rechts van foto 1 weilanden en verder naar het zuiden visplas Sassenhein.
Aan de linkerkant van het water een rijtje berken, de stammen mooi glimmend in het lage winterlicht. Het lijkt een berkenbosje, maar bestaat eigenlijk maar uit een smal strookje. Er vlak achter is de zuidwestelijke woonwijk van Haren.

In het ijs zit hier nog een flink wak, veroorzaakt door een waterloospijp waar elk uur een flinke stroom water uit hoger gelegen slootjes wordt gepompt. Lekker voor de eendjes. Op foto 2 lijkt het eendje op het water te staan.

.