2012

Rood Oranje

Toch nog maar een beetje oranje.
Koperwieken in een vuurdoorn.
Ton sur Ton.
driekoperwieken 5feb
Nu niet meer, want na een dag hadden de koperwieken, soms wel 10 tegelijk de hele struik leeggeplukt. De struik is gewoon weer groen.

Sneu groen

Weinig sneeuw en een aantal nachten strenge vorst. De plotselinge winter van de afgelopen twee weken "ijst" zijn tol in de tuin.
De halfwintergroene liguster is bruin tot zwart geworden. Sneu. Het schoenlapperskruid ligt amechtig over de grond. Het leerachtig blad heeft zijn glans verloren en is op plekken bijna zwart. Sneu. De bladeren van de boshyacinthen zijn weliswaar groen, maar van een beetje eng doorschijnende soort (ik ben benieuwd of dat komende week tijdens de dooi weer bijtrekt of gewoon in groen 'snot' verandert). Sneuer. En de bamboe: bleekjes staat ie er bij, blaadjes tot rolletjes opgerold.
sneugroen12feb2sneugroen12feb1
sneugroen12feb3sneugroen12feb4

Te sneu om op de foto te zetten: de bloemen van de helleborus. Die stonden een paar weken gelden fraai te bloeien. Nu pardoes voorover gevallen met bloemengezicht op de grond, en in die stand stijf bevroren. Sneust.

Grote zaagbek

Niet in het wakje in onze vijver, maar wel vlakbij. Stukje wandelen naar de plek waar de Meerwegbrug over het NoordWillemskanaal gaat. Het kanaal is vrijwel helemaal dichtgevroren op 11 februari, op een klein stukje na. Een flink open stuk van een paar meter is nog te vinden net onder en bij de Meerwegbrug. Opengehouden door samenscholende watervogels. Op de heenweg van onze wandeling naar het Paterswoldse meer maken we deze foto (met de telefoon). In het water paar meerkoetjes, en een achttal grote zaagbekken. De wilde eenden zitten voornamelijk op het ijs. En meer op de achtergrond een kudde meeuwen.

Zaagbekken zijn zee-eenden, die in winterperioden ook wel in binnenland gezien worden. Ze eten uitsluitend vis en hebben dus open water nodig. Je herkent ze van verre aan de opvallend witte borst, mannetjes met glanzend zwarte kop, vrouwtjes met warm bruine kop. Soms met een kuifje (vooral bij vrouwtje op de foto linksonder goed te zien). En uiteraard aan de snavel. Op de kleine foto rechtsonder zie je het kromme puntje aan de snavel, vooral in de weerspiegeling. Een heel andere snavelvorm dan de brede snavel van de gewone wilde eenden.
kannal11fen1
kannal11feb4kannal11feb3

Op de terugweg hebben we -ter hoogte van de boom op de grote foto linksboven- overwogen het kanaal over het ijs over te steken. We zagen menselijke voetsporen in de sneeuw over het ijs naar de overkant lopen, maar ongeveer twee meter van de rechteroever weer omdraaien en terugkeren. Toch maar weer over de brug terug. Daar hadden twee zwanen bezit genomen van het wak, en zaten de resterende eenden op het ijs. De meeste zaagbekken waren verdwenen.

IJsnaalden

De foto is van 4 februari. Een foto van ijsnaalden. Wordt ook wel poolsneeuw genoemd. Deze 'neerslag' kan uit heldere hemel vallen, als de temperatuur lager dan - 8 graden is. In plaats van sneeuwvlokken met de bekende zesvoudige symmetrie, krijg je dan naaldjes en vlakjes. En de naam poolsneeuw? Makkelijk, normaliter valt dit soort sneeuw alleen in poolgebieden.

Maar vorig weekend dus ook een keertje bij ons in Groningen. Ik had net een stuk van de bevroren vijver sneeuwvrij gemaakt. Op het zwarte ijs was dit dunne laagje ijsnaaldjes mooi te zien.
ijsnaadnummer1
ijsnaadnummer3ijsnaadnummer2.

Woordwolk

Op veel weblogs kom je zogenaamde woordwolken (tag clouds) tegen. Er zijn allerlei (gratis) programma's te vinden op internet om van die woordwolken te maken. Je kunt ze maken van een stuk tekst (brief, werkstuk) of van een website of weblog. Hoe vaker het woord in de tekst voorkomt, des te groter wordt het afgedrukt.
groentjewoordwolk2011klein

Bovenstaande woordwolk heb ik gemaakt van de teksten in dit weblog 't Groentje, hele jaar 2011. En het plaatje hieronder is alleen van de laatste 6 stukjes (eerste week februari 2012).

wordcloudgroentjedec

Ik heb het programma
Tagxedo (zie Tagxedo - Creator) gebruikt. Simpel programma waarbij je makkelijk 'ongewenste' woorden uit de woordwolk kan verwijderen (bv lidwoorden, maar ook veel gebruikte werkwoorden of woorden als dit en deze). Ook woordwolken in verschillende kleuren of vormen plaatsen is super eenvoudig. Lettertypen wijzigen is fluitje van een cent. Probeer het ook eens.

NB. Een ander veelgebruikt programma is
Wordle. Het mooie van Wordle is dat je de taal kunt instellen en dat dan bv. lidwoorden automatisch weggelaten kunnen worden.

Diepvries Salamander

De hele week al kom ik bij het ontdooien van wak in de kleine vijver een tweetal groene kikkers en een kleine watersalamander tegen. Die zitten dan aan de onderkant tegen het vers gegroeide ijs aan. Er drijven wat zuurstofplanten in het wakje, waardoor het wat minder snel dichtvriest. Daarnaast leg ik er de laatste dagen een stuk fleece/isolatiespul over; de ijsgroei beperkt zich tot een dun laagje, dat ik met een stokje kan doorprikken. Daaronder bewegen de kikkers.
salamander12feb1salamander12feb2

Toen ik vanmorgen aanstalten maakte aansluitend het pannetje met heet water in het gat
te zetten om ook de randen van het gat weer wat te ontdooien, schrok ik. Aan de bovenkant van het dunne nachtijs,
vastgevroren in het ijs zal een kleine watersalamander. Bijna had ik de pan op het roerloze beestje gezet. Bij het doorprikken van het ijs brak ook een mini-ijsschotsje-met-salamander af! Uiterst voorzichtig schepte ik de salamander in een kommetje op, met ijs en al. Ik verwarmde het kommetje met mijn handen en goot er heel voorzichtig een beetje warm water bij. Stukje bij beetje smolt het dunne laagje ijs, en begon de salamander steeds meer te bewegen. Wat een opluchting. Als laatste liet het ijs los van het staartje, dat in een vreemde krul had vastgezeten. En de salamander zwom -zo te zien in goede staat- door het kommetje. Ik heb hem in de grote vijver teruggezet (niet in de kleine) waar hij na een laatste hap lucht te nemen diep weg dook in de vijver.

NB. Foto's zijn van zomer 2011. Ik was zo druk bezig met ontdooien van salamander dat ik niet aan een foto heb gedacht.

Maandfoto januari 2012: Redwing

Koperwiek heet in het Engels geen 'copperwing' maar redwing.
Met opvallende lichte streep boven zijn oog.
DSC_0316avierkant
Foto: 4 februari, 4 uur 's middags, bij ons in de straat.
Deze kleine lijsterachtige broedt in Scandinavië; een deel trekt in grote groepen vanaf oktober over richting Italië. Een ander deel blijft als wintergast in Nederland. En eet bessen.

Koperwieken

Zo zie je ze heel lang niet, en dan ineens een hele vlucht. Koperwieken. In groepen vliegen ze rond, en met de plotselinge kou zijn ze nu ook opeens in Haren. In een berkenboom aan de straat een paar huizen verderop. 10tallen. Ik zie ze zitten als ik wandelend brood ga halen. In de loop van de middag ga ik nog even terug, met fototoestel.
koper4feb2koper4feb3
bosjeskoperwieken4feb
Koperwieken in berk: hoeveel tel jij er?
De koperwieken gebruiken de berk als uitvalsbasis om en masse naar de hulst-met-bessen aan de overkant te vliegen, of naar de vuurdoorn tegen het naburige huis.

Winterhei (2)

Twee weken geleden stond de winterhei er een beetje verloren bij in een niet-winter.
Zie
Kwakkel-winterhei | Tuin | 't Groentje.

winterse hei4feb
Da' s nu anders.

Rustiek riet

Rietpluim.
Toefje sneeuw.
IJs kristallen.
riet4feb1

riet4feb2
Op de detail foto, iets rechtsboven van het midden een zeshoekig kristal.

Vastgevroren

Sinds een week is de winter ingevallen, en ik ben er niet aan toe gekomen om elke morgen een wakje in het ijs op de vijver te smelten. Het ijs is inmiddels flink aangegroeid. Vrijdag heb ik een pannetje en drie waterkokers vol kokend water nodig om een rond gat in de grote vijver te smelten. Vrijwel meteen vormen zich al weer ijsnaalden op het oppervlak en de poezen komen snel water drinken. Ik zet een piepschuimen doos over het gat, en hoop dat het een beetje open blijft, zodat moerasgas kan ontsnappen. Anders worden de kikkers en salamanders vergiftigd.

Het vriest zo hard de nacht van vrijdag op zaterdag, dat er weer een een behoorlijke laag ijs op ligt. Pannetje met een waterkoker is nu genoeg. Pannetje zakt netjes door het ijs. Maar tot mijn schrik zie ik bij het verwijderen van de pan een hele hoop bootsmannetjes in het wakje. Die zaten (vastgevroren?) onder of in het ijs en drijven nu aan het oppervlak in het minivijvertje.
Zie de eerste drie foto's. Ze maken af en toe een flauwe beweging.
bootsman4feb3bootsman4feb2
bootsman4feb4bootsman4feb5
De laatste foto is een paar uur later genomen. Deze bootsman is helaas al weer voor de helft vastgevroren en niet meer te redden. Een paar andere worden in de loop van de dag wat actiever in het 'open' water en zwemmen weer wat rond. Als ze nou vannacht maar onder het ijs gaan zitten....
NB. De kleine vijver ligt geheel in de schaduw. Bijna de hele dag bezig geweest om daar een gat in te smelten, 8 waterkokers. Centimeter of 15 dik.

Brrrrr, frisjes

Twee weken geleden schreef ik over de kwakkelwinter. Die is nu al ruim een week ineens ingeruild voor matig tot strenge vorst.
B''', f'isjes!
Voor de kenners: dit is een uitspraak van de piraat in het kraaiennest van het piratenschip. Dat wordt altijd tot zinken gebracht in Asterix stripalbums, als de piraten de gallieers tegenkomen. Deze piraat kan de letter 'r' niet uitspreken en in de tekstballonnetjes staan dan apostrophjes voor elke weggelaten letter 'r'.
asterix piraattmpgrafekje
detail
Afgelopen nacht was het zeer koud. Het eerste grafiekje van buienradar geeft de temperatuur in Groningen aan de vanaf 1 februari tot 4 februari. De rode lijn op 10 cm hoogte, de blauwe lijn op 2 meter (daar is het wat warmer). De dalen geven de nachttemperatuur aan. Met de sneeuw van vrijdag en heldere nacht van vrijdag op zaterdag is het kwik gedaald tot ruim -19 graden op 2 meter en zelfs -22 net boven de grond. Dat is echt frisjes!!!
Het tweede grafiekje geeft het temperatuur van zaterdag 4 februari in iets meer detail. Je ziet dat de temperatuur vanaf 9 uur/half 10 heel snel begint te stijgen. In amper 3 uur tijd stijgt de temperatuur 12 graden.
Zonnetje geen wind, dat helpt. Vanaf een uur of 1 begint de temperatuur vlak boven de grond al weer te dalen; op 2 meter hoogte zet de daling in tegen 5 uur 's middags, rechts in de grafiek.

Voorheen een vlier

Judasoor komt gedurende het hele jaar voor in Nederland, zowel op levende als dode bomen. De zwam heeft een voorkeur voor vlier. Volgens de overlevering omdat Judas Iskariot zich zelf ophing aan een vlier, nadat hij Jezus had verraden. En het lijkt op een oor.
judasoor27jan1judasoor27jan2
De oren op de foto's zitten inderdaad op een vlier. Of eigenlijk, op
voorheen-een-vlier. Met de hevige wind een aantal weken geleden brak ineens een stammetje (doorsnee 8 cm) van onze vlier af. Judasoor is een parasiet op levende bomen en veroorzaakt daarbij witrot. De vlier gaat er aan dood. En dan leeft de zwam verder als saprofiet (hij leeft dan van het dode hout).

Rozet

Aan de rand van het bos, beetje zon, beetje schaduw. Dat vinden vingerhoedskruiden fijn. Deze tweejarige laat in het eerste jaar al zien hoe hoog de bloemstengel gaat worden. De grootte van de bladrozet is een maat voor de hoogte. Deze is ruim veertig centimeter in doorsnee. Dat wordt een hoge, ik gok ruim anderhalve meter, misschien wel 1.80 m. Als ik er aan denk zal ik rond mei-juni 2012 de hoogte meten.
rozet27jan2rozet 27jan0
rozet 27jan4rozet 27jan5
In de winter is het blad heel wollig, kijk maar naar de close ups. Aaibaar. Zomers is het blad gladder.

Lenten Rose

Net voor de winter invalt, zeggen ze.
IJsnaalden op de vijvers.
Nog is het aangenaam.
De kerstroos bloeit.
Bescheiden.
hell28jan1
hell284hell28jan4
Lenten Rose is een Engelse naam voor de helleborus of kerstroos.

Mollengrond

Nog is het vochtig.
Diepzwart.
Heuvel na heuvel.
Vers gedolven.
Gangen schoon.
Zwart Goud.

Mollengrond.

mollengrond3mollengrond28jan2
In een zachte winter zie je in januari, februari de heuvels verschijnen. Mollen plegen groot onderhoud aan hun gangenstelsel. En dan blijft er grond over, weg ermee. Op forse hopen in bermen, dijkjes en grasvelden. Omdat de grond van onder het maaiveld komt bevat het weinig gras/onkruidzaden. Lekker rul. Ideaal als zaai en stekgrond, schijnt het.
Vrijdagmiddag 27 januari ga ik op de fiets met grote emmer (tubtrug) en schepje op pad naar een nabije berm. En schep zo'n 20 liter verse mollengrond in de emmer. Hoe verser de hoop des te zwarter de grond. Na een paar uur wordt de molshoop al wat lichter van kleur.
Mevrouw met hondje kijkt me wat vreemd aan. De eerste zaailingen zijn binnenkort aan de beurt om verpot te worden. Dat ga ik voor het eerst proberen met de mollengrond. (29 januari in Vroege Vogels gaat dezelde tip gegeven worden!)


Fototip Mahonie (2)

Deze mahonie foto's zijn van vandaag, op een uitzonderlijk zonnig moment begin van de middag. Meer licht dan bij vorige foto, en tegelijk ook gespeeld met witbalans en lichtmeting.
mahonie27jan1
mahonie27jan2mahonie27jan3
Witbalans onbewolkt, spotmeting, 1/500, 105 mm, f/5.3
Hoe dan ook, veel meer kleur.

Fototip Mahonie (1)

Vorige week een avondje foto's bespreken met fotograaf-docent en enkele medecursisten van een fotocursus vorig jaar. Om de beurt leietn we een recente foto zien en bespraken met elkaar wat er goed aan was, wat er te verbeteren valt.
Bijvoorbeeld deze foto van de bloemtros van Mahonia. Gemaakt een week of twee terug. Begin januari, zo ongeveer de donkerste tijd van het jaar. Waar onze ogen zich makkelijk aanpassen aan het verminderde licht, blijkt het voor de digitale camera lastiger. Foto's vaak wat flets en kleurloos. En door de relatief lange belichtingstijd makkelijk onscherp. De geopende mahonia bloem is in werkelijkheid fel citroengeel.
mahonia20 jan
ISO 400; 1/200; f 3.8; 105 mm; diafragmaprioriteit; lichtmeting patroon

Beter was geweest: scherpstellen op de geopende bloem, niet op de gesloten knoppen (spotmeting voor scherpstellen). Niet op automatische wit balans, maar op witbalans zon of bewolkt. Spotmeting voor lichtmeting. En zorg ervoor dat de sluitertijd onder de 'kritische sluitertijd' van je toestel/lens blijft. In het algemeen: bij weinig licht kiezen voor sluitertijdprioriteit (en dan met +/- spelen).

Vuistregel:
brandpuntsafstand 18 mm x 1,5 =27 dus sluitertijd <1/27ste
105 mm x 1,5= 157,5 --> sluitertijd < 1/158

Kwakkel-winterhei

Geen winter.
Wel winterhei.
Kleur in een donkere tijd van het jaar.
wnterhei21jan.

Tuinvogeltelling 2012

Weer vogeltjes geteld, in het tuinvogeltelweekend dit jaar.
Weekend van 21 en 22 januari 2012.
Regen, zeer vlagerige wind.
Daar storen de vogels zich niet aan: ze vliegen af en aan.
BedankmailTVTheader
Winnaar in onze tuin dit jaar:
  • Groenling 6 tegelijk gezien.
  • Dan ex equo koolmees, pimpelmees en huismus (*) met 4 tegelijk
  • Merel: 3 tegelijk
  • Tweetallen: vonk, kauw, houtduif, turkse tortel
  • Eenling: zwartkop, heggemus, grote bonte specht, ekster, roodborst

*de mussen verdienen extra aandacht. Zie ook Tuinvogeltelling 2011 | Beestjes | 't Groentje. Als ik op het geluid van de mussen het aantal had kunnen schatten, hadden ze vast bij ons in de tuin ook gewonnen. Maar ja: of in een bruine beukenhaag of in de groene coniferen... je hoort ze wel, maar ziet ze niet. Klinkt in ieder geval spectaculair. En waar ze vorig jaar alleen maar aan de rechterkant van het huis, zaten hebben ze dit jaar ook de linkerkant (mijn vaste tuinvogeltel-kant) ontdekt.

Landelijk is de uitslag: huismus, koolmees, merel.

O zo blauw

Pentaglottis sempervirens ofwel overblijvende ossentong is een ruwbladige. Net zoals Borage, komkommerkruid. Bladeren en stengels zijn bedekt met stijve haren, die als je er gevoelig voor bent irritatie van de huid kunnen veroorzaken. Grote roze bladeren, met wittige stippen, waaruit steeds langer worden bloemstengels groeien.
Normale bloeitijd van mei tot september. Behalve deze zachte winter: er bloeien nog steeds/ alweer een paar planten! In januari, nou ja zeg.

penta21jan1penta21jan2

Met o zo blauwe bloempjes. In de zomer zet de plant zaad en zaait zich heel makkelijk uit. Op plekken waar ik niet meer van deze planten wil trek ik dan altijd (me handschoenen) de bloemstengels uit de plant voordat ze zaad zetten. Dat is vaak in juni of juli. De plant heeft zwarte wortels die vrij diep de grond in gaan, uitspitten met spade.

Spiraal

Vele weken lang heeft ie gebloeid, onze cyclamen hederifolium.
Zie ook
Cyclaam uit knol | Tuin | 't Groentje en Cyclaam!!!! | Tuin | 't Groentje.

cycaam21jan1cyclaam21jan2
cyclaam21jan3cyclaam21jan4

Na de bloei verschijnen de zaden. Deze cyclaam geeft een heel eigen manier om zijn zaden te beschermen: de bloem stengel krult zich op tot een spiraaltje, waarbinnen het zaadje beschermd is. Elk zaad is voorzien van een 'mierenbroodje', een zoet stukje materiaal. In het voorjaar komen de mieren die mierenbroodjes verzamelen en zo zaaien ze -en passant- de cyclamen her en der in de border.

Tot zover de theorie. Nu eens opletten op in de border onder de pergola waar deze cyclaam staat ook inderdaad zaailingen gaan opkomen.

Vroege Bloeiers

Sneeuwklokken en krokussen verwacht je als vroege bloeiers. Met deze gekke warme winter (ondanks een paar dagen ijs op de vijver) bloeien er allerlei planten op andere tijdstippen dan gebruikelijk. De meeste erg vroeg, maar een paar juist laat.
Bij ons in de tuin: pentaglottis, bloeit nog steeds. En een paar vroege bloeistengels van de smeerwortel! En een verdwaalde schijnpapaver.
papaver

Bij Margriet: kamperfoelie, een uitlopende hortensia, een rode zonnehoed, roze geranium, tulp in knop en bloeiend longkruid.
Bij Bea bloeit de rudbeckia (nog).
Bij station Haren de eerste narcissen gezien.
Bij ons in de straat: krokussen.

Geintrigeerd

Ik weet niet wat ik er van moet maken.
Bij de wandeling over de spinnendijk, zie
Christo-spinnen | Elders | 't Groentje zagen we een 'levende kei', een steen van een cm of tien en compleet bedekt met beestjes. Ik maakte onderstaande foto en blijf er maar naar kijken. Bij uitvergroten op mijn computerscherm zie ik steeds meer. Maar ik begrijp steeds minder van wat ik zie.
steengroot18jan
steen18jan3kortschild21jan

De steen is (net als de dijk) bedekt met een laagje spinrag. Er zijn kleine zwarte spinnetjes te zien, maar ook iets grotere lichtbruine. In grote hoeveelheden krioelen de langwerpige zwart-rode beestjes over de steen. Links boven een pluizig geheel, ik dacht eerst een harige rups. Maar misschien is het een soort nestje waar allerlei beestjes uit zijn gekomen. Op de eerste kleine foto (links linksonder) zie je als je goed kijkt het oranje en rode schildje van een lieveheersbeestje. Wie is de baas? Hebben de zwart rode beestjes de lieveheersbeestjes overmeesterd en dienen de laatste als eten. Of zijn de lieveheersbeestjes juist de baas en komen zij een maaltje halen op de steen. En wat doen de spinnen dan. Houden ze de rood zwarte beestjes als vee, binnen een hekwerk van spinrag? Hoe langer ik kijk, des te interessanter ik het vind. Jammer dat ik geen macrolens bij me had.
Ondertussen blijf ik doorzoeken naar de naam van de rood zwarte beestjes. Tot nu toe zonder succes....

--> When in doubt, vraag Ubel: hij zette mij op het spoor van de (slanke)kortschildkever: het middelste zwarte stukje bestaat uit sterk verkorte dekschildjes. Het zijn aaseters, het pluizige op de steen is waarschijnlijk een dode (beer)rups.

Christo-spinnen

Christo is een beeldend kunstenaar die vooral bekend is geworden door het inpakken van dingen; de strategie van Christo en zijn vrouw Jeanne-Claude was om opvallende bouwwerken of landschappen tijdelijk met witte stop aan te kleden: de Pont Neuf in Parijs, de Rijksdag in Berlijn en bomen in Central Park in New York.

Dat idee hebben ze misschien wel gekregen door de spinnetjes op de nieuwe dijk bij het Foxholstermeer: ik noem ze
Christo-spinnen.
.
spin15jan1
spin15jan2spin15jan3
Er loopt een (modderig) wandelpad rond, en er is een vogelkijkhut (die konden we vandaag overigens niet bereiken, door het het hoge water afgelopen week). Met de stralende zon vanmiddag en de zeer laagstaande winterzon werden talloze spinneragdraden mooi aangelicht. De hele dijk was in een zijdeachtig laagje verpakt. Op de tweede foto zie je de zuidzijde van de dijk, glimmend zilverachtig. Op andere plekken waren ook overal draden, maar die waren niet zo goed te zien. En op de hoogste plekken van de webben liepen honderden spinnetjes. Gelige, maar ook zwarte. En elk ander insect dat dacht even lekker in het zonnetje te zitten.... liep/vloog zich vast in dit 'dijk-grote' spinneweb.

Potjes

Een roestig tafeltje.
Een paar terracottapotten.
In de grootste, bieslook, je moet het weten.
De rand van de pot is er vorig jaar de rand 'afgevroren'.
In de kleine potjes: mos-steenbreek.
En in het achterste potje een verstekeling: een glanzend ooievaarsbekje.
Op de achtergrond, bamboe, een fargesia nitida denk ik.
Plantjes uit heel verschillende hoeken van de wereld!
potjes14jan1.

Stekelbol

Zomer, groen, rechtop, met een ring van lila bloemjes.
Hommels volop.
Herfst, strokleurige stekelbol, vol met zaden.
Winter, zaden opgegeten, windverspreid.

kaardebol14jan

De kaardebol is tweejarig.

Snoeien van Otto

Het is nu nog iets te vroeg om te snoeien.
Dat is iets voor april.
Maar omdat ie er bij zit te kijken, leg ik aan Sprot uit hoe ver de prunus laurocerasus 'Otto Luyken' gesnoeid gaat worden. Wel belangrijk om de vorm een beetje te behouden en geen bladeren doormidden te knippen.

otto14jam1otto14jan2.
Zie ook Otto Luyken | Tuin | 't Groentje.

Terugval

1. Helleborussen houden niet van verplaatsen.
2. Het is aan te raden om -als je zeker wilt zijn dat je een mooie bloemkleur hebt- een helleborus in bloei te kopen
.
helleborus201111jan
helleborus11jan2tekst

Deze twee regels samen kunnen tot teleurstelling leiden.
In maart vorig jaar kocht ik een fraai gestippelde helleborus in bloei. Genoten van de bloei, zie bovenste foto, stevig blad. Vol verwachting kijk ik nu, begin 2012, de plant de grond uit. Ik weet precies waar ik de helleborus heb geplant. Ga daar kijken. Beetje sneu. Een klein blaadje is er te zien, foto 2, een centimeter of 8 groot. En geen spoor van een bloemstengel dit jaar. Jammer. Gelukkig hebben we de foto's nog.

Otto Luyken

Laurierkers of prunus laurocerasus. Leerachtige glanzende bladeren, wintergroen, witte kaarsjes van bloemen, zwarte bessen. We hebben twee soorten in de tuin. Een hele grote (3-4 meter hoog, 4-5 meter breed) met wat ronder blad, ik neem aan dat dat de prunus laurocerasus 'rotundofolia is. En een kleinere, minder snel groeiend, smaller, langwerpiger blad. Een beetje 'plaatjes' kijkend kom ik tot de conclusie dat het de prunus laurocerasus 'Otto Luyken' zou kunnen zijn.

otto14jan3tekst

En dan wil ik natuurlijk weten wie Otto Luyken is (of was).
Van wikipedia: Otto Luyken (4 november 1884 - 3 februari 1953), geboren in Siegen, Duitsland. Opgeleid in Belgie en Engeland, later baas van een boomkwekerij (Baumschulen Hesse). Hij kweekte onder andere laurierkers. De 'Otto Luyken' werd door de kwekerij geselecteerd in 1940 en werd in 1953 in de handel gebracht.
Otto_Luyken_1907.

Pindastreng

Gereedschappen klaargelegd.
Waarvoor? Voor
pindastrengen.
pindastren8jan1
Vorig jaar maakte ik
pindaslingers door met een scherpe grote naald gaatjes in de pinda's te prikken en ze aan een wollen draad te rijgen. Met regelmatig een gaatje in mijn vingers. Dit jaar probeer ik een nieuwe truc, n.a.v. een tip van Bart de Belg.
Zoek een stevig stuk elektriciteitsdraad van een centimeter of 80 lang (of langer als je wilt). Zoek een stevige spijker. Neem een hamer. Koop een zak ongebrande pinda's. Neem een houten blok, of een stapeltje kranten als ondergrond.
pindastreng8jan2pindastreng8jan3
Maak met spijker en hamer gaten in de pinda's. Maak aan de onderkant van de draad een lusje of knoop. Rijg de pinda's op de draad. Laat de bovenste 15 cm van de draad pindavrij. Buig deze om als een lusje en hang aan een tak.

Jaar van de Bij

2012 is uitgeroepen tot het Jaar van de Bij. 'Geopend' in het programma Vroege Vogels. Dit jaar zal door de bijenstichting en allerlei Imker- en natuurorganisaties aandacht worden besteed aan bijen. Honingbijen, maar ook wilde bijen. Het gaat niet goed met de bijen en ze kunnen hulp gebruiken. Door geen bestrijdingsmiddelen te gebruiken en door te zorgen dat er voldoende voedsel en nestelplekken zijn. Er is bijvoorbeeld een rubriek 'de drachtplant van de maand' (in januari bloeit er nog geen, er vliegen ook geen bijen trouwens). En in het weekend van 12 en 13 mei is er een bijentelweekeind.
logo-jaarZie: 2012 Jaar van de Bij

deb9f9efc56ef2a940bdf0d58ccaad5c_XL924e149af069b8ea323a809fbb1171d4_XLd6086de322f98f66cc694f32ea284557_XL
De foto's zijn van de boven genoemde website.

PPP

PPP of PimPelPoep.
Doordat de bomen grotendeels kaal zijn zijn de vogeltjes makkelijker te zien. Maar het valt niet mee een mus of pimpelmees goed op de foto te krijgen. Ze zitten vaaak in de heg of tussen kleine takjes, en da's lastig scherpstellen. Een aardige tip is om (met een niet te opvallend gekleurde kleding (ik heb een mosgroene fleece aan) onder bomen te gaan staan waar de vogels vaak inzitten. En dan rustig af wachten tot ze komen en dan de camera omhoog richten.
pimpel8jan2pimpel8jan1

Twee nadelen van deze methode.
1. je krijgt een stijve nek van het recht omhoog kijken.
2. je zit net in het valbereik van eventuele vogelpoepen.

pimpelpoep8jan1pimpelpoep8jan2

Zie de pimpelmees poep dit ik gister op mijn camera kreeg, een paar seconden eerder en het was in mijn gezicht geweest!

Tuinboeken Groningen

Toch maar weer mijn bibliotheekabonnement verlengd.
" Ga je dan wel veel boeken lenen?" vraagt Eddy.
Terechte vraag want zo vaak kom ik niet meer in de bieb.
Meestal alleen op zaterdagen, en dan vooral in de winter.

Vandaag stapeltje tuintijdschriften terug gebracht plus wat reisgidsen (potentiële bestemmingen). De bibliotheek in Haren heeft tegenwoordig allerlei 'thema'- eilanden, waar de bibliotheekmedewerkers verschillende boeken bij elkaar leggen over dat thema:
reizen of spannend of net nieuw. Een van de eilanden had het thema 'Groningana'. Dat trekt mijn aandacht.

Met historische boeken over Groningen en Haren (ik weet nu ook waar de naam Haderaplein in Haren vandaan komt!), maar ook over het landschap, architectuur, mensen...... of tuinen!
boek2 boek1

Deze 2 tuin/plantenboeken heb ik geleend. Met een kopje thee erbij, poes op schoot, genoeglijk doorgebladerd. Verschillende tuinen ken ik (
W&W blz 139) en daar heb ik al eens een tuinlogje aan gewijd. Maar veel meer tuinen of parken zijn voor mij onbekend (en zo dichtbij). Ik heb de boeken inmiddels aan mijn 'boekenverlanglijst' toegevoegd. Mooie bron van fiets- of wandel-ideeen.

Chris Beardshaw: plantenlijst

Lijstje planten voor onderhoudsarme, natuurlijke tuin.
Ontwerp van Chris Beardshaw, Engels tuinontwerper en tuinprogrammapresentator.

Zie ook: volgende tuinlogje.

Polvormers
1. actaea simplex 'brunette', 1x, 1,30m niet te droog
2. eupatorium rugosum 'chocolate' x 2 in twee groepen, 1,20 m, niet te droog
3. echinacea purpurea `elton knight' (elbrook), 3 x, 60 cm, kan tegen droogte
4. eupatorium maculatum 'ankum's august', 1 x, 1,60 m
5. helianthus 'lemon queen', 2 x, in twee groepen, 1,75 m
6. helenium 'kanaria', 7x in twee groepen, 80 cm
7. monarda 'marshall's delight', x3 80 cm, elke 3 jr opgraven en verjongen
8. sedum spectabile 'brilliant' , x 3, 40 cm


Bodembedekkers
9. aster amellus 'veilchenkoenigin', 9x, in twee groepen, 50 cm, donkerviolet
10. astrantia major 'roma', 5x, 70 cm
11. achillea 'mondpagode', witte schermen,7 x, 60 cm
12. geranium rozanne ('gerwat'), x 5, lilablauw, wit hart, weeft, 60 cm
13. lobelia 'ruby slippers', x 6, 1,20 meter, behoorlijk winterhard, niet te droog, bordeaux, soms wat steun nodig
14. nepeta 'six hills giant' x 3, in twee groepen, 60 cm, snoei na bloei voor herbloei
15. persicaria amplexicaulis ' inverleith', 7 x, roze rood, kruipt , 50 cm
16. sanguisorba officinalis 'tanna' x 15 in 2 groepen, kantegen droogte, 45 cm
17. veronicastrum virginicum 'roseum' x 5, 1.50


ontwerpchrislmetkleuren getal
Opportunisten
18. allium sphaerocephalon, x12 , 60 cm
19. stipa arundinacea x 9 in twee groepen, 1 m hoog
20. Calamagrostis x acutiflora 'Karl Foerster' 1 x, hoogte 1,50 m
21. deschampsia cespitosa 'goldschleier', x 12 in 3 groepen, 1 m.
22. Eryngium eburneum, 1 x, in strenge winters afdekken, 1,40 m
23. molinia arundinacea 'karl foerster' x3, stijf opgaand, 1,80 m

Chris Beardshaw: borderrecept

Voor het ontwerp van een onderhoudsarme tuin maakte Chris Beardshaw, Engels tuinontwerper en tuinprogrammapresentator, gebruik van drie typen planten: polvormers (sterke opgaande planten die netjes op hun plaats blijven en buurplanten niet verdringen), bodembedekkers (die hun uiterste best doen om grond te bedekken en onder andere planten doorgroeien) en opportunisten (planten die in het voorjaar de rond uit spuiten, groeien, zaad zetten, en dat zaad her en der tussen de andere planten verspreiden).
chrisbeardshaw_header_smal
Tips voor de natuurlijke onderhoudsarme border
- geen formele lijnen maar vloeiende natuurlijke vormen
- 3-5 planten per vierkante meter
- 50% van oppervlak bodembedekkers, 25% polvormers en 25% opportunisten.
- polvormers in groepjes van 3-5
- grote polvormers aan buitenkant van border
- gebruik voor bodembedekkers steeds een paar groepjes om rond de polvormers te weven (kijk eerst in welke richting ze je blik trekken)
- groepeer dan de opportunisten rond de ander planten, soms heel dicht bij elkaar en dan (in de windrichting) wat verder uit elkaar (alsof de wind de zaden verspreidde)


En als voorbereiding:
- grond goed voorbereiden, verbeteren met veel organisch materiaal
- start polvormers en bodembedekkers gedeelte met containerplanten, liefst 2 liter
- opportunisten kun je prima zaaien
- eenmaal aan de groei: in voorjaar oud spul verwijderen en hele border voorzien van 5 cm dikke laag compost (niet spitten, doen de wormen)
- houdt (vooral) de opportunisten in de gaten en verwijder wat te veel is.

NB. In het voorbeeld in het artikel beschrijft Chris een border van 3,5 bij 5 meter. Het staat er niet bij, maar ik ga er van uit dat het een zonnige plek betreft ('bloemenweide voorbeeld').

De tuin is in de buurt van Liverpool. Welke grondsoort vraag ik mij af?