Beestjes

Koperwieken

Zo zie je ze heel lang niet, en dan ineens een hele vlucht. Koperwieken. In groepen vliegen ze rond, en met de plotselinge kou zijn ze nu ook opeens in Haren. In een berkenboom aan de straat een paar huizen verderop. 10tallen. Ik zie ze zitten als ik wandelend brood ga halen. In de loop van de middag ga ik nog even terug, met fototoestel.
koper4feb2koper4feb3
bosjeskoperwieken4feb
Koperwieken in berk: hoeveel tel jij er?
De koperwieken gebruiken de berk als uitvalsbasis om en masse naar de hulst-met-bessen aan de overkant te vliegen, of naar de vuurdoorn tegen het naburige huis.

Vastgevroren

Sinds een week is de winter ingevallen, en ik ben er niet aan toe gekomen om elke morgen een wakje in het ijs op de vijver te smelten. Het ijs is inmiddels flink aangegroeid. Vrijdag heb ik een pannetje en drie waterkokers vol kokend water nodig om een rond gat in de grote vijver te smelten. Vrijwel meteen vormen zich al weer ijsnaalden op het oppervlak en de poezen komen snel water drinken. Ik zet een piepschuimen doos over het gat, en hoop dat het een beetje open blijft, zodat moerasgas kan ontsnappen. Anders worden de kikkers en salamanders vergiftigd.

Het vriest zo hard de nacht van vrijdag op zaterdag, dat er weer een een behoorlijke laag ijs op ligt. Pannetje met een waterkoker is nu genoeg. Pannetje zakt netjes door het ijs. Maar tot mijn schrik zie ik bij het verwijderen van de pan een hele hoop bootsmannetjes in het wakje. Die zaten (vastgevroren?) onder of in het ijs en drijven nu aan het oppervlak in het minivijvertje.
Zie de eerste drie foto's. Ze maken af en toe een flauwe beweging.
bootsman4feb3bootsman4feb2
bootsman4feb4bootsman4feb5
De laatste foto is een paar uur later genomen. Deze bootsman is helaas al weer voor de helft vastgevroren en niet meer te redden. Een paar andere worden in de loop van de dag wat actiever in het 'open' water en zwemmen weer wat rond. Als ze nou vannacht maar onder het ijs gaan zitten....
NB. De kleine vijver ligt geheel in de schaduw. Bijna de hele dag bezig geweest om daar een gat in te smelten, 8 waterkokers. Centimeter of 15 dik.

Tuinvogeltelling 2012

Weer vogeltjes geteld, in het tuinvogeltelweekend dit jaar.
Weekend van 21 en 22 januari 2012.
Regen, zeer vlagerige wind.
Daar storen de vogels zich niet aan: ze vliegen af en aan.
BedankmailTVTheader
Winnaar in onze tuin dit jaar:
  • Groenling 6 tegelijk gezien.
  • Dan ex equo koolmees, pimpelmees en huismus (*) met 4 tegelijk
  • Merel: 3 tegelijk
  • Tweetallen: vonk, kauw, houtduif, turkse tortel
  • Eenling: zwartkop, heggemus, grote bonte specht, ekster, roodborst

*de mussen verdienen extra aandacht. Zie ook Tuinvogeltelling 2011 | Beestjes | 't Groentje. Als ik op het geluid van de mussen het aantal had kunnen schatten, hadden ze vast bij ons in de tuin ook gewonnen. Maar ja: of in een bruine beukenhaag of in de groene coniferen... je hoort ze wel, maar ziet ze niet. Klinkt in ieder geval spectaculair. En waar ze vorig jaar alleen maar aan de rechterkant van het huis, zaten hebben ze dit jaar ook de linkerkant (mijn vaste tuinvogeltel-kant) ontdekt.

Landelijk is de uitslag: huismus, koolmees, merel.

Geintrigeerd

Ik weet niet wat ik er van moet maken.
Bij de wandeling over de spinnendijk, zie
Christo-spinnen | Elders | 't Groentje zagen we een 'levende kei', een steen van een cm of tien en compleet bedekt met beestjes. Ik maakte onderstaande foto en blijf er maar naar kijken. Bij uitvergroten op mijn computerscherm zie ik steeds meer. Maar ik begrijp steeds minder van wat ik zie.
steengroot18jan
steen18jan3kortschild21jan

De steen is (net als de dijk) bedekt met een laagje spinrag. Er zijn kleine zwarte spinnetjes te zien, maar ook iets grotere lichtbruine. In grote hoeveelheden krioelen de langwerpige zwart-rode beestjes over de steen. Links boven een pluizig geheel, ik dacht eerst een harige rups. Maar misschien is het een soort nestje waar allerlei beestjes uit zijn gekomen. Op de eerste kleine foto (links linksonder) zie je als je goed kijkt het oranje en rode schildje van een lieveheersbeestje. Wie is de baas? Hebben de zwart rode beestjes de lieveheersbeestjes overmeesterd en dienen de laatste als eten. Of zijn de lieveheersbeestjes juist de baas en komen zij een maaltje halen op de steen. En wat doen de spinnen dan. Houden ze de rood zwarte beestjes als vee, binnen een hekwerk van spinrag? Hoe langer ik kijk, des te interessanter ik het vind. Jammer dat ik geen macrolens bij me had.
Ondertussen blijf ik doorzoeken naar de naam van de rood zwarte beestjes. Tot nu toe zonder succes....

--> When in doubt, vraag Ubel: hij zette mij op het spoor van de (slanke)kortschildkever: het middelste zwarte stukje bestaat uit sterk verkorte dekschildjes. Het zijn aaseters, het pluizige op de steen is waarschijnlijk een dode (beer)rups.

Pindastreng

Gereedschappen klaargelegd.
Waarvoor? Voor
pindastrengen.
pindastren8jan1
Vorig jaar maakte ik
pindaslingers door met een scherpe grote naald gaatjes in de pinda's te prikken en ze aan een wollen draad te rijgen. Met regelmatig een gaatje in mijn vingers. Dit jaar probeer ik een nieuwe truc, n.a.v. een tip van Bart de Belg.
Zoek een stevig stuk elektriciteitsdraad van een centimeter of 80 lang (of langer als je wilt). Zoek een stevige spijker. Neem een hamer. Koop een zak ongebrande pinda's. Neem een houten blok, of een stapeltje kranten als ondergrond.
pindastreng8jan2pindastreng8jan3
Maak met spijker en hamer gaten in de pinda's. Maak aan de onderkant van de draad een lusje of knoop. Rijg de pinda's op de draad. Laat de bovenste 15 cm van de draad pindavrij. Buig deze om als een lusje en hang aan een tak.

PPP

PPP of PimPelPoep.
Doordat de bomen grotendeels kaal zijn zijn de vogeltjes makkelijker te zien. Maar het valt niet mee een mus of pimpelmees goed op de foto te krijgen. Ze zitten vaaak in de heg of tussen kleine takjes, en da's lastig scherpstellen. Een aardige tip is om (met een niet te opvallend gekleurde kleding (ik heb een mosgroene fleece aan) onder bomen te gaan staan waar de vogels vaak inzitten. En dan rustig af wachten tot ze komen en dan de camera omhoog richten.
pimpel8jan2pimpel8jan1

Twee nadelen van deze methode.
1. je krijgt een stijve nek van het recht omhoog kijken.
2. je zit net in het valbereik van eventuele vogelpoepen.

pimpelpoep8jan1pimpelpoep8jan2

Zie de pimpelmees poep dit ik gister op mijn camera kreeg, een paar seconden eerder en het was in mijn gezicht geweest!

Het vogeltje of zijn schaduw

Op de verre schuur hangt een pindakaaspot voor de vogeltjes. Vanaf een afstand is soms lastig te zien of er nu wel of niet een vogel op zit. Met de lage winterzon in het westen en de lange schaduwen op de muur van de schuur was het wel heel makkelijk.

pindahuisje24dec1

De schaduw valt nu zelfs veel meer op dan het vogeltje zelf. Alleen kun je aan de schaduw minder makkelijk zien welke vogel het is. Een koolmees in dit geval.

Prikkelheg

De meidoornhaag zingt.
Een vrolijk deuntje.
Ik fotografeer het geluid.
heg11dec1 heg11dec2
heg11dec4 heg11dec3
Steeds verder inzoomend, zoekend naar het liedje in de heg.
Winterkoning of heggemus?
Laatste foto, links onder in beeld.
Als je het weet zie je hier toch duidelijk (hum) een vogeltje zitten.
Iets met bruin, maar noch snavel , noch staart goed te zien.
Geen uitsluitsel wie het zangertje was.
Ik ga vooralsnog uit van winterkoning (lijkt me wat vroeg voor de heggemus om in december te zingen).

Kopse kant

Na het omvallen van de oude appelboom, bleef de stam liggen, als soort 'bankje' langs een tuinpad. Aan het begin van dit jaar hebben we aan de kopse kant allemaal gaatjes geboord, voor metselbijen en andere insecten.
Ik maakte deze foto afgelopen weekend, vanwege het grappige zwart wit patroon. De donkere achtergrond van het natte hout, en de witte strepen van een of andere schimmel.
stam6dec1

Bij het bekijken van de foto op de computer zag ik pas goed dat diverse 'kamertjes' in gebruik zijn genomen en dichtgemetseld zijn. In het voorjaar 2012 zou ik nog eens een foto moeten maken om te kijken of de deurtjes weer opengebroken zijn...

Alert

Regen of kou, daar houdt ie niet van. Katertje Baassie blijft dan lekker binnen, geplakt op de plavuizen die lekker warm zijn van de vloerverwarming. Vanmiddag was het droog en zelfs een zonnetje. Regen was opgehouden, 't was een graad of 10 (vorig jaar om deze tijd sneeuw!).
Wij liepen door de tuin en Baassie achter ons aan. Even lekker de pootjes strekken en als een wildebras dollen in de hazelaar.
Superalert kijkt ie hier uit zijn ogen. Probeert voorzichtig uit welke -steeds dunnere- takken hem nog kunnen dragen. Op de foto ziet ie er zeer professioneel uit, een echte jager.
baassie3dec2010
NB. Vlak er na kukelde hij bijna uit de hazelaar en hing amateuristisch aan 1 pootje te bungelen. Hebben we niet op de foto, maar 't was uiterst komisch om te zien.

Zadenruil 2011 of: hoe zie je een zwarte kat op een zwart tapijt

Dit weekend kwam de envelop met zaden binnen van Marjolein (zadenruil via tuinvereniging Groei en Bloei). Bijna 100 zakjes kreeg ik binnen. Het was een heel feest om uit te zoeken wat er allemaal bij zat.
In een eerste ronde sorteerde ik ongeveer 30 zakjes uit die ik ga doorgeven aan liefhebbers (collega's, volgende week neem ik ze mee). Dit zijn planten die ik al in de tuin heb, of al eerder gezaaid hebt. Ook de meeste eenjarigen gaan op de
kado-geef-hoop: vrij veel werk en ik heb niet zoveel kale plekken in de tuin.
Van de overige zakjes ga ik er nog eens kritisch kijken of ik ze inderdaad ga zaaien (en waar laat ik ze dan). Ik houd jullie op de hoogte.
baassie 27nov3
baassie27nov2baassie27nov1
Bonus:
met alle zaadjes uitgespreid op het tapijt kun je nu ook poes Baassie zien.
We hebben vloerverwarming en daarop in de wintermaanden een zwart wollen tapijt. Lekker warm, ware het niet dat het lastig is om ' s avonds onze twee zwarte katers te vinden die vaak ergens midden op het tapijt gaan liggen slapen. En een foto van ze maken lukt natuurlijk al helemaal niet tegen die donkere achtergrond
.

Pindapothouder

Vorig jaar hebben we heel wat vogels plezierd met een pindakaaspot die vrij hoog in de pruimenboom hing. Hoog om te verhinderen dat poes Sprot de enthousiaste spechten ving. Die begonnen namelijk een flink stuk onder de pot langs de stam van de pruimenboom omhoog te klauteren. Naast de grote bonte spechten, een hele familie, kwamen vooral kleine vogeltjes als pimpelmezen en koolmezen langs.
De hoge plek was wel veilig voor de vogels, maar niet zo erg voor Eddy. Steeds ladder halen, tegen de boom parkeren, en half tegen de boom hangend de pot weer ophangen met een stuk ijzerdraad. Heel gedoe, omdat de pot op zijn kant of klein beetje naar beneden gericht moest hangen. Tegen inloop van regenwater.
pindapot18nov1pindapot18nov2
Dat is nu anders: Eddy heeft een pindapothouder gemaakt die nu aan een spijker tegen de schuur hangt. Met een dakje. Vervangen van de pot is fluitje van een cent, komt geen ladder aan te pas. Nu eens kijken hoe snel de vogels (en welke) de pot weten te vinden.
-->
Bijna week later ga ik weer kijken. Kleine snavelafdrukjes in de pindakaas. Ik blijf een tijdje kijken en zie de snaveleigenaar: koolmeesje.

Samenwerkende gaaien

Laatst was ik na het grasmaaien de graskantjes aan het afknippen. Net onder de overhangend rand van het nog onafgeknipte randje kwam ik een kleine collectie hazelnoten tegen, daar netjes verborgen door misschien een eekhoorn, maar waarschijnlijk een (vlaamse) gaai. We hebben het niet zien gebeuren, dus zeker zullen we het nooit weten.
eikelsin gras
NB. Op de foto staan eikeltjes en geen hazelnoten.

Vandaag is dat anders. Eddy kijkt vanuit zijn werkkamer direct uit op een grindborder. En daar zag hij vandaag een gaai eikeltjes verstoppen. Niet 1 gaai trouwens maar 2, die samen een werkverdeling hadden afgesproken. De eerste gaai zat op de grond in de border gaatjes te maken en vloog weg toe ie klaar was, de tweede gaai zat met een eikeltje in de snavel bovenop de pergola te wachten. Toen de eerste wegvloog, vloog de tweede naar de grond en stopte de eikeltjes in de net door partner-gaai gemaakt gaatjes. Mooie samenwerking, met als bijkomend voordeel dat nu beide gaaien weten waar de eikeltjes liggen, dus als de ene het mocht vergeten, kan de andere er nog aan denken.

Smullen

Ze kunnen weer gaan smullen, de vogeltjes in onze tuin. Vandaag kwam met de post een grote doos binnen, met de jaarlijkse bestelling van wintervoer (vivara): pindablokken, voer voor in voedersilo, pinda's, vetbollen. Grote doos vol. Dit zou voldoende moeten zijn tot na de winter.
vivara29oktvivara29okt2
En passant ook nog een woordje deens leren...

Dit weekend gaat de wintertijd in en dat is ook een mooi moment om met voederen te beginnen. Eens kijken wanneer de musjes weer in de heg gaan zitten. De hele zomer horen en zien we ze niet bij ons in de tuin, maar zodra de voedertafel weer aan de pergola hangt met zaden erop, zijn ze binnen de kortste keren weer paraat. Met hun gezellige mussengekwetter.

Ex-spitsmuis

Soms hoor ik een muisje piepen in de tuin. Meestal zie ik ze niet. Een enkele keer wel. Dit exemplaar was nog vrij vers toen ik hem op ons tuinpaadje vond.
spitsmuis23okt1spitsmuis23okt2
Ik ga er van uit dat het de huisspitsmuis (crocidura russula) is, hoewel we hem in de tuin hebben gevonden. De tuinspitsmuis bestaat ook, maar die komt meer in het zuiden van Europa voor.

Weetjes:
- insectenetend zoogdiertje.
- helpt mee met bestrijden ongedierte in de buurt van menselijke nederzettingen
- vertoont
karavaangedrag: als de pasgeboren jonkies nog niet kunnen zien, lopen ze al wel na een dag of 8 achter hun moeder aan door steeds de staart van de voorganger vast te grijpen en zo in een sliert achter Moe Spitsmuis aan te lopen.
- Na een dag of tien kunnen ze zelf zien, hoewel reuk en gehoor beter ontwikkeld zijn dan zicht
- ze zijn giftig !, voor het geval je van plan was er een te proeven.

Krakke-mickey

De bijna-buurpoes Mickey is inmiddels flink op leeftijd. Jarenlang was ie de baas in onze tuin, zie De verschrikkelijke Mick | Beestjes | 't Groentje, en onze eigen twee katers waren er erg bang voor. Nu is Mickey een oud mannetje, loopt met wat naar buiten gebogen pootjes. Hij komt nog wel in de tuin, kan heerlijk genieten van een plekje in de zon, en probeert af en toe mee naar binnen te glippen.

mickey15okt0
mickeu15okt1mickey15okt2.

10-10-10

Rond deze tijd van het jaar beginnen de bomen langzaam weer wat doorzichtiger te worden. En worden de vogels langzamerhand ook weer beter zichtbaar. Het helpt als ze geluid maken. Dan vind je ze makkelijker in het groen. Of als ze een knalkleur hebben. Deze goudvink viel me (een jaar geleden, zelfde tijd) op door zijn opvallende kleur. Ik zag uit een ooghoek iets roze roods tussen al het groen, bleek ie een paar meter boven me stilletjes in de boom te zitten.
goudvink10okt.

Natuur dichtbij

1 oktober, prachtige nazomerdag. Nog voor het ontbijt de tuin in, met fototoestel om nog wat zacht ochtendlicht te vangen. Achter in de tuin hebben we een bomenwal. De bomen zitten nog volop in het groen, en daar blijkt het nog wat donker te zijn. De belichtingstijd is lang. Zo kan ik geen scherpe foto's laten zien van moeder egel, die steeds een bekje vol droge blaadjes oppakte en nestje met verse blaadjes bekleedde voor het slapen gaan. En terwijl ik muisstil stond te kijken naar de egel, nog geen twee meter van me vandaan, hoorde ik boven me geritsel.

Stevig geritsel. En snuifpiepgeluidjes. Jump, ritsel, oranjebruine flits. 't Is een eekhoorn! Minuten lang zit ie in de vork van een tak, staart relaxed omlaag hangend, hazelnoot in de knuistjes.
eekhoorn1okt1eekhoorn1okt2

Laat met een Pok! het notenschilletje vallen en verdwijnt verticaal huppelend hoger in de boom, uit beeld.
Zucht, zo mooi. Zo dichtbij.

Bruine Sprinkhaan

Prachtig weekend, temperatuur aardig richting de twintig graden. Heerlijk nazomer weer. Dat vond ook deze kleine bruine sprinkhaan. Op de foto zit ie op het blad van een harige persicaria. Meestal kom ik ze tegen op warme plekken, op een stapelmuurtje. Op de rand van een gemetselde bloembak aan de zuidkant voor het huis.
tandrad2sep2

De wetenschappelijke naam is Chorthippus Bruneus. De vrouwtjes zijn wat groter dan de mannetjes, daarom denk ik dat dit een vrouwtje is. Er zijn een paar op elkaar lijkende soorten sprinkhaan in Nederland. De bruine sprinkhaan heet ook wel
tandradje. En kan verward worden met de snortikker of de ratelaar. Aan het geluid kun je de mannetjes onderscheiden, maar de vrouwtjes niet: die maken geen geluid.
Nog een wikipedia weetje (google maar eens): de voorvleugels van de bruine sprinkhaan hebben een
chorthippuslobje, jawel!

Kaardebol hommel

Zoemm.
maandfotojuli2011.

Rozenbladwesp

He, he. Ik ben er achter.
Een tijdje terug zag een een voor mij onbekend beestje in de tuin. Van boven zwart maar met een opvallend oranjegeel achterlijf. Zie
Onbekend insect | Beestjes | 't Groentje.
onbekend
Ik dacht het insect simpel te kunnen vinden op verschillende insectensites maar slaagde daar niet in. Maar via Ernst, die het weer aan Kees vroeg, ben ik er achter.
De
rozenbladwesp. Arge pagana.
Nu snap ik ook waarom ik hem niet vond. Lijkt niet op een wesp. Het is een bladwesp, (of zaagwesp), en heeft geen taille. De wesp zaagt een gaatje in een roos en legt daarin eitjes. Als de larven uitkomen in juli-augustus beginnen ze van de roos te eten. Meestal valt de schade mee omdat er veel liefhebbers van de larven zijn.
Dit exemplaar zit op een wilde peen, geen roos, maar wel vlakbij een roos, een egelantier.

Wulpse bij

Lage lathyrussen volgens het pakje. 50 cm hoog, hoeft geen steun. Hmmpff.
Worden toch hoger, een meter in pot. Twee stuks bij een roos gezet, daar groeien ze enthousiast in en over en hangen dan nog een eind omlaag te bungelen. Lila en paarse lathyrussen, gemengd met donkerrode rozen. Best leuk trouwens.
Afgelopen weekend zag ik uit een ooghoek een lichtgeel insect op een lathyrusbloem. Het was een vreemde beweging die mijn aandacht trok. En toen ik nog eens keek zag ik gewoon een bruinig bijtje. En even later weer geel.
wulpsebij25jul
wulpbij2wulpbij3
Van dicht bij bleek het bijtje steeds zijn/haar achterlijf in de lucht te steken zodat de onderkant stevig tegen de stamper met stuifmeel aan schuurde. Een soort kwispelstaarten, maar dan met hele onderlijf. De haren op het onderlijfje waren helemaal aan elkaar geplakt van de hoeveelheid stuifmeel.
Maar wat voor een bij? Van Paula kreeg ik een link naar een wildebijensite, Zoekkaart voor wilde bijen, maar het blijkt toch moeilijker dan ik dacht.

Vakkundig ingepakt

Knalrood, of eigenlijk meer oranjerood. In de achtertuin een grote bos crocosmia's. In een klein perkje vlak bij het tuinpad heb ik een paar kleine licht oranje crocosmia's geplant. Van Willie B. Ze bloeien wat minder dan de grotere knalrode, misschien omdat ze nogal enthousiast omringd worden door een euphorbia. Dit jaar blijkt daar ook ineens een knalrode, grote tussen te staan. Loop ik elke dag langs, bijna tegenaan als ik de fiets uit de schuur haal. Wel handig om van dicht bij te bekijken. En zo kom ik daar dit tafereeltje tegen. Klein kogelspinnetje is bezig gevangen wespje vakkundig in te pakken. Voor later. Meestal eten de wespen andere insecten, maar het kan ook wel eens omgekeerd zijn.
spinwesp31jul1spinwesp31aug3spinwesp31jul2.

Geen schutkleur

Sommige insecten hebben opvallende kleuren, om af te schrikken, en niet opgegeten te worden door vogels of andere predatoren. Ander hebben juist een schutkleur, bruin of groen. In een een bruine of groene omgeving vallen ze dan niet of nauwelijks op. Deze groene wants zit op zijn kop in de uitgebloeide bloeiwijze van een brunel. Qua vorm valt ie niet op tussen de opstaande schutblaadjes, maar de kleur.... Tja.
groenwants30 jul.

Onbekend insect

Zoek, zoek, zoek.
Weer een nieuw beestje gespot in tuin. Foto's zijn van 23 juli. Het beestje zit op een bloemscherm van de wilde peen en laat zich prima fotograferen. Van boven en onder. Op het computerscherm zie ik pas de mooie zwarte antenne's. Maar hoe heet ie?
Ik denk familie van de wantsen, cicaden. Maar heb hem nog niet gevonden.
Wie herkent dit beestje? Wil je dan een mail sturen of stukje in gastenboek plaatsen? Alvast bedankt!
onbekend24jul2
onbekend24jul4onbekend24jul5.
Zie log van 18 augustus 2011, 20:36.

GGG

Grote Grijns.
Groene Grijns.
Grote Groene Grijns.
Brede Grijns.
Brede Groene kikker Grijns.
kikker6jul1
Of is het een glimlach. Zoals van de Cheshire cat?

Uitsluiper

Mooie tuindag begin juli. Het heeft een beetje geregend, maar is weer droog. Mooi licht in de tuin, en na de lunch loop ik een rondje door de tuin met fototoestel in aanslag. Op de oever van de vijver zit een kikker, en ik 'sluip' steeds dichter bij, op mijn buik op het houten bruggetje. Poes Sprot vindt het spannend en komt ook kijken. Plons. De kikker is met een flinke sprong onder water verdwenen.
Ik draai me op mijn zij om poes toe te spreken en zit opeens neus aan neus met een fraaie libelle. De libelle is net uit het larvenomhulsel (nimf) gekropen en zit te 'drogen'. In libelle-deskundigen taal heet dat uitsluipen. Van een paar centimeter afstand kan ik de grote libelle bewonderen. En uitgebreid fotograferen.
libelle1jul1
libelle1jul2libelle1jul3
Wonderlijk. Uit dat hulsje van een paar centimeter lang in de nacht, vroege ochtend een nog 'zachte' libelle. Door het rondpompen van bloed worden de vleugels opgepompt. Op de grote foto zie je dat het hulsje net achter de poten kleine uitstulpsels heeft. Daar zaten de vleugels in opgevouwen. Ook het achterlijf wordt in een paar uur tijd flink opgepompt, van kort en breed naar lang en dun. En de ogen! De twee detailfoto's zijn op dezelfde schaal afgebeeld, je zou zeggen dat de grote libellenogen nooit is de oogbolletjes van de larve hebben gepast. Toch is het zo. Na een paar uur uitharden vliegt de libelle weg. Altijd maar hopen dat de libelle in die paar uur niet gevonden wordt door een rover.

Dag-egels

Je ziet ze niet vaak overdag, egels. Meestal is er dan iets niet helemaal in orde. Maar in de paartijd kan dat anders zijn. Nu dus, eind juni, begin juli. Dan zie (of hoor) je vaak twee egels. Vorig weekend hoorde ik geritsel en gesnuif onder de beukenhaag. Even op de knieen er onder kijken. Ja hoor daar liep mevrouw egel. En toen ik nog eens ging kijken zag ik -de veel kleinere- meneer egel. Net voor de heg strooide ik een paar katteknabbels. Meneer egel kwam even poseren voor de camera en nam en passant een knabbel mee. Mevrouw liet zich niet zien. En de rest van de knabbels waren voor buurpoes Mickey.
egel2jul1egel2jil2egel2jul3egel2jul4egel2jul5egel2jul6.

Biggenkruid

Een van de vele composietbloemen, biggenkruid. Dit is gewoon biggenkruid, een hele platte rozet met langwerpige gelobde bladeren. Hypochaeris radicata. En een gele bloem op een lange stengel. Prachtige landingsplaats voor zweefvliegen. Twee verschillende soorten zweefvlieg.
Deze bloem vormt onderdeel van de Linnauesklok, zie
Bloemenklok van Linnaeus | Digi-letters | 't Groentje. Tegen de middag gaat de bloem weer dicht.
biggekruid3julibiggekruid3juli2.
Verklaring voor de naam biggenkruid?
Op een website zie ik staan dat de rozet zo plat tegen de grond ligt dat koeien of schapen hem niet kunnen eten. En dat varkens (biggen) dat wel zouden kunnen. Klinkt een beetje als 'broodje aap'.

Zo zomer

Zooo zomer.
Hommel hangt moeiteloos in de lucht.
Hang-houvast aan lavendelbar.
Nog een slokje, om het af te leren.
Tijd staat stil, hier en nu.
Zo zomer.
lavendelhommel3 juli.

Kolibrie

Ik had hem al een paar keer eerder gezien, maar dan laat in de zomer, na een warme zomer. Vorige week, uit een ooghoek, zag ik hem weer. De kolibrievlinder. Onmiskenbaar als je hem eenmaal gezien hebt. Een stevig bonkje van een vlinder, bijna stationair hangend boven een bloem. Op dit moment, begin juni, zijn de anjers favoriet. Met een supersnelle vleugelslag hangt de vlinder bijna roerloos boven een bloem en met de lange tong zuigt ie nectar uit een bloemenkelk.
meekrab6jun1
meekrab6jun2meekrap6jun3

Eigenwijze snoet, bolle ogen, stevige antennes.
De vleugelslag is zo snel dat de vleugels op bovenstaande opnamen, met belichtingstijd 1/250 sec, nog bijna niet te zien zijn. Ik ben de afgelopen dagen regelmatig in de buurt van de anjers gaan kijken en diverse keren hing deze 'zuid-europeaan' daar rond.

Spechten piep

We dachten altijd dat het een merel was, een beetje als de alarm roep, maar dan slechts een (1) piep. Nee dus, het is de roep van de Grote Bonte Specht. Ze zitten regelmatig in de bomenrij achter in onze tuin en aangrenzende tuinen. Meestal horen we ze alleen roepen. Maar nu komen ze heel dicht bij (bijna te dicht bij vond poes Sprot....). Op deze foto's van zaterdag 11 juni hangt de pot pindakaas ongeveer op 180 cm hoog, makkelijk te bevestigen vanaf de grond.
Dat was niet handig. De spechten kwamen laag aanvliegen en begonnen op ongeveer een halve meter boven de grond op de stam. En hipten dan omhoog. Levensgevaarlijk voor ze, met poezen in de tuin. Dus zondagochtend meteen met lange ladder erbij en de pot een stuk hoger gehangen, op 3,5 meter. De koolmeesjes hadden binnen een kwartier de nieuwe hogere plek gevonden. De spechten hadden iets meer tijd nodig, maar binnen twee uur ging dat ook goed.

Het is een familie van spechten, met jongen die net zijn uitgevlogen. De jongen zijn groter dan het vrouwtje, maar worden nog wel steeds gevoerd. Piep links, piep rechts. Aan het eind van de middag zag Eddy zelfs 5 spechten tegelijk. Wauw!

Op foto 1 alleen een kopje. Links om, rechtsom. Omhoog hippend. Dan weer met kleine sprongetjes achteruit omlaag. En dan een flinke hap pindakaas. Op foto 6 zit een jong bovenin al te wachten.

spect 12 jun2specht12jun4spect12jun3
specht12jun1spect12jun7spect12jun6.

Dikkopje

Vanmorgen wandelde ik door de tuin. Zonnig, windstil, graad of 17. Overal om me heen vlinders vooral de verse oranje Kleine Vossen. Bieslookbloemen vonden ze erg lekker, en ook het (in kleur bijpassende) oranje havikskruid. Ineens zag ik een klein vlindertje dat ik nog niet eerder in de tuin zag. Nieuw!

Oranje bruin, duidelijk een andere vorm van de stand van de vleugels dan vlinders die ik al kende. Mooi dat ik fototoestel bij me had en flink wat foto's kon maken.
dikkop1jun3dikkop1jun4
dikkop1jun5dikkop1jun2
En 's avonds op de bank 'vlinders googlen'. Al snel kwam ik er achter dat het een dikkopje is, dat is een familie van kleine dagvlinders. Ik denk dat het het Groot Dikkopje is, een vrouwtje. Opvallend is -echt waar- de dikke brede kop. En verder hebben de sprieten niet een afgerond knopje, maar een soort haakje. Dit zie je goed op de foto's 3 en 4.

Korenbout man

Ik heb al eens eerder een stukje geschreven over de platbuiklibelle, van de korenboutfamilie.
Zie
Korenbout | Beestjes | 't Groentje. Ik zet altijd op verschillende zonnige plekken in de een stok, een beetje schuin, in de grond. Perfecte plek voor de libellen. Het vrouwtje van de platbuik heb ik al vaak op de foto gezet, het mannetje was lastiger. Niet dat ie niet opvalt valt met zijn lichtblauwe achterlijf. Nee, hij is gewoon zo beweeglijk, en vliegt heel snel op.
korenbout24meikl5korenboutman23meikl1korenbout23mei1

Toch werkt de volgende truck: als je merkt dat een platbuik steeds op het zelfde plekje gaat zitten, ga er dan naar toe. Dit is vaak een uitstekende tak, of zoals op de foto's, het puntje van een nog niet geopende allium knop, of de stengel van de allium, of een uitgebloeide bloemaar. De libelle is weggevlogen, maar geen nood. Ga gewoon lekker zitten op de grond of een klein krukje. Neem rustig de tijd om het fototoestel goed in te stellen op de punt van de tak. Geniet van het zonnetje. Wacht rustig af. FFRRRRTTTTT. Daar komt de libelle weer, cirkelt wat rond, en gaat precies op dat zelfde puntje zitten. Langzaam fototoestel in aanslag en knippen maar.

Stuifmeel

Begin mei. Het kantelraampje in de WC boven had al die tijd standaard op een kiertje gestaan maar ging nu open. Met ogen groot van verbazing keek ik naar een enorme berg stuifmeel die naar binnen leek te zijn gewaaid. In het richeltje aan de onderkant van het raam. Nadere inspectie wees uit dat het geen toeval kon zijn. Over de breedte van zo'n 25 cm lag stuifmeel, min of meer in balletjes aan elkaar geplakt, met aan weerszijden een klontje modder. En toen ik nog beter keek, foto 4, zag ik op elk bolletje stuifmeel een larfje vastgeplakt. Dit was het werk van een metselbijtje!
Meestal wordt dit in een holle stengel of een gaatje in een speciaal opgehangen bijenhotel gedaan. Dan zie je er niks van, alleen het klontje modder aan de buitenkant. Het larfje groeit langzaam, leeft van het stuifmeel, en volgend voorjaar, als stuifmeel op is en de larve ontwikkeld is tot een bijtje, dan maakt ie een gaatje in de modderdeksel en vliegt uit.
metselbij5mei1metselbij5meij2
metselbij5mei3metselbij5mei4portrait

Heel voorzichtig schepte ik de balletjes stuifmeel+ larven met een theelepel in een potje met wat papier. Ze staan nu in de schuur op een koele plek, in een roodstenen bloempot, met een grotere er over heen op zijn kop. Af en toe zal ik kijken of ze er nog zijn...

Paringswiel

Het is weer tijd voor libellen en waterjuffers. Rond allerlei watertjes vliegen ze rond. Bij onze vijver zie ik nu weer volop de roodgekleurde vuurjuffers. Vliegende lucifers. En nu het paringstijd is vliegen ze in tandems. Twee lucifertjes achter elkaar. Mannetje voorop. Vrouwtje 'lieflijk' in de nek gevat door manlief. En dan een beetje acrobatiek. Mannetje zoekt een mooi plekje op een riethalm. Buigt zijn achterlijf in een boogje naar zijn buik toe, Vrouwtje buigt uiteinde van haar achterlijk naar mannetje. En zo vormen ze samen een paringswiel (eigenlijk meer een hartje-op-zijn-kop dan een wiel).
paringswiel1paringswiel2paringswiel3
paringswielgroot

Minuten lang hingen ze zo. Toen vlogen ze samen weg.

Boomkikker

Deze heb ik nog nooit in het 'echt' gezien: de boomkikker. Hyla Arborea. Maar met de foto van Marco kan ik een beetje meegenieten.

De kikker is lichtgroen van boven, het donkergroen op de foto wordt veroorzaakt door de schaduw van de takken. Deze is gefotografeerd in het Berkheide-gebied in de duinen tussen Katwijk en Wassenaar.
Boomkikker_24APR_marco

Het beestje is zeldzaam in Nederland en staat op de Rode Lijst.
Boomkikker - Hyla arborea - Verspreiding - Nederlands Soortenregister
In de paartijd kan mannetje boomkikker veel lawaai maken om een vrouwtje te lokken naar het paringspoeltje. Klik op het volgende linkje (geluid op PC aan!) voor de
boomkikkerroep.

Twee camera's, een vlinder

Zo'n vrolijk, vlinderachtig vlindertje. Het oranjetipje fladdert en vlindert in april door tuinen en langs bloemrijke wegbermen en bosranden. Vrouwtje vooral wit, mannetje met de opvallende oranje vleugelpunten. Actieve vlinder en lastig om te fotograferen (een voorbijganger zal wel gek opkijken als ie mij met de camera door de tuin ziet rennen en huppelen, achter de oranjetipjes aan...), maar soms lukt het. Vooral in de buurt van pinksterbloemen of look-zonder-look gaan zitten. Op 28 april lukte het. Zelfs met twee camera's.
oranjetip128aproranjetip228apr
Verschillen zitten vooral in de achtergrond. Zie Toestellen | Binnen | 't Groentje .
Bovenste foto met Nikon, onderste met Canon.

Op warmen

Een frisse vroege ochtend in april. Een struikje in de voortuin, ik moet nog eens opzoeken wat voor een struikje, staat in bloei met kleine kaarsjes van groenige bloempjes. Bovenop diverse van deze kaarsjes zitten lieveheersbeestjes zich op te warmen. Zowel onze inheemse zevenstippel (foto), als de exoot (aziatisch lieveheersbeestje). Als ik later op de dag nog eens ga kijken, kan ik ze niet meer vinden.
kever21apr
Jammer, want ik ben op zoek naar een lieveheersbeestje om de brugmansia stek, die nog binnen staat, luisvrij te eten. Nou, dan moet de brugmansia maar snel naar buiten, en in een grote pot.

Rietje

Er was eens een vlinder.
En nog een.
Op een mooie lentedag, vliegen ze rond.
Ze landen op het strandje bij een vijver.
Dorst, een slokje drinken.
rietje10apr1rietje10apr2
rietje10ap3rietje10ap4
Handig, zo'n roltong als rietje.
Boven, kleine vos, onder eerst blauwtje van het jaar.
Op 10 april.

Teek is schaap

Een teek is als een schaap.

Een volgezogen volwassen teek die per ongeluk op zijn rug terecht kom, kan zich niet meer zelfstandig omdraaien. Het achterlijf is te groot, de pootjes komen niet meer bij de grond (zie foto 2). Althans niet zolang het lijf nog vol zit met bloed van zijn gastheer. In dit geval een van onze katten. Ik kwam dit exemplaar tegen in de woonkamer, inmiddels los van de kat, op zijn rug liggend midden in de kamer.
teek10apr1
teek10apr4teek10apr3

Een schaap dat in een weiland op zijn rug ligt, wordt soms door een voorbijganger weer rechtop gezet. Deze teek kon kortstondig genieten van het weer op zijn pootjes staan. Lang genoeg om op de foto gezet te worden. Daarna was het einde teek.

Mystery bug

Van vaste weblog-lezers A&M kreeg ik onderstaande foto's. Van een zwarte kever, met zilverachtig achtereind en witte vlekken. De hele familie had proberen te vinden welke kever dit was. Maar zelfs 'het grote keverboek' bracht geen oplossing.
kver7apr1kever7apr2
kever7apr4kever7apr3

Ik heb ook een tijdje zitten zoeken, op internet.
Allerlei kevers, zwarte kevers, waterkevers.
Maar niet een die leek op de foto's.
Tot mijn oog ineens viel op het schildje aan de achterkant.
Dat hebben wantsen ook!

Dus gaan zoeken op wantsen. En ja hoor. Al snel gevonden. Een
tritomegas (sehirus) bicolor of dovenetelwants. Dovenetelwants - Tritomegas bicolor - NATUURFOTOALBUM NFA . Familie cydnidae of doornwantsen. Deze familie van wantsen heeft niet zulke duidelijke 'schouders' als andere schildwantsen, en de beestjes worden daarmee makkelijk verward met kevers. Nog nooit bewust gezien in onze tuin, terwijl ze er vast voorkomen. Ik moet in de tuin maar eens op zoek gaan in de buurt van de uitbundig groeiende bosandoorn, daar voeden de nimfen zich mee.

Roffelhuis

Al weer ruim een week worden we 's morgens wakker geroffeld door de grote bonte specht. Al een paar jaar in de vroege lente horen we hem langskomen. Eerste week nog zachtjes, in de grote wilg en tegen andere bomen. Dan heeft hij weer het vogelhuisje van de buurman gevonden. En door de extra klankkast van het huisje klinkt het geroffel nu heel hard. Tegen een uur of half zeven begint ie (wintertijd nog).
spechtroffelkl.

Heibij

De hommelkoningen brommen weer door de tuin. Van krokus naar krokus. De paarsbloeiende winterhei wordt ook af en toe door de hommels bezocht. Maar bijtjes zijn er helemaal dol op zo vroeg in het jaar. Toen ik een tijdje bleef kijken zag ik 5 tot 6 bijen op dezelfde pol hei. Ze verzamelen stuifmeel, kijk eens naar het klompje stuifmeel aan de pootjes (2e foto, blauwe pijl).
winterhei20mrt2heibij20mrt1.
Onze vlinder stand staat op twee: citroen vlinder en kleine vos.
Van de laatste zelfs drie exemplaren tegelijk.

De eerste

Wat is er bijzonder aan deze foto? Gemaakt op 12 maart 2011. In de achtertuin.
tuin12mrt1
Je ziet een stukje van de vijver (zand rechtsonder), een paar beginnende irissen (linksonder), een stuk klimop (bovenkant). De bruine tak rechts is een restant van een kattestaart aan de vijverrand.
Is dat alles?
Nee!
Kijk eens heel goed naar het lichte vlekje midden op de foto.
Wat zie je daar?
Zie detail hieronder, geen erg scherpe foto, want toen ik dichter bij wilde komen bleek het geheugenkaartje van mijn camera vol te zijn. Maar toch herkenbaar. Mijn eerste waarneming van een citroenvlinder!
tuin12mrt2.

Oog van de lijster

Van wie was dit oog? Zie Wie zijn oog? | Beestjes | 't Groentje.

De zanglijster komt in veel tuinen voor, niet zo vaak als merels, maar toch regelmatig.
Van achter gezien lijkt de lijster op een merelvrouwtje.
Maar van de voorkant zie je het meteen.
De lichte, gespikkelde borst.
Kan niet missen.
Deze lijster komt ook af en toe op de voedersilo.

lijster26feb
Zanglijster.

Dun ijs

Baassie ging uit wandelen.
Vaste route naar de vijver om een slokje water te halen.
Potstausend.
Alweer dicht gevroren.
baasijs6mrtbaas6mrt3

Voorzichtig pootje op ijs.
Krak.
Nat pootje.
Maar prima drinkplek.

Bouwwerkzaamheden

Ze zijn weer druk bezig. Het eksterpaar dat een nest heeft hoog in de wilg in onze achtertuin. Vorig jaar hadden ze ook een nest. Begin dit jaar hebben ze eerst het dak er af gehaald om het nest weer te verstevigen. Eksters maken een bijna bolvormig nest, van ruim een halve meter in doorsnee. Buurman Jan vertelde dat ze gister mot hadden met twee overvliegende Canadese ganzen. Een van de twee ganzen dacht even uit te kunnen rusten op het nest, maar daar moest familie ekster niets van hebben. En vandaag hebben d'eksters een paar keer last gehad van twee kraaien, die het hooggelegen onroerend goed kwamen bekijken. Een heel gekrakeel zo hoog in de boom. Paar ekster is zeer volhardend, en is inmiddels flink gevorderd met de bouw. De muren zijn weer op hoogte. Nu alleen het dak nog.
ekster6mart1
ekster6mrt2ekster6mrt3.

Wie zijn oog?

Van dicht bij gezien.
Een oog in de tuin.
Wie kijkt hier en waar naar?
lijster26feb2oog.

Details

Wat is er bijzonder aan de twee foto's van koolmeesjes (en pimpel) hieronder?
mees25feb2mees25feb01
Op het eerste gezicht is er niets bijzonders te zien. Een pimpelmees en koolmees tegelijk aan de voedersilo. Kan. En op de linkerrfoto alleen een koolmees (een andere overigens). Pinda's etend.
Pas bij de uitvergroting op het computerscherm zag ik toch details die ik 'live' niet gezien had. Zie de detailfoto's hieronder.
mees25feb2detailmees25feb01detail
De koolmees links blijkt een ringetje te hebben.
Mocht je een vogelring vinden, geef de informatie op de ring door aan een vogeltrekstation:
http://www.vogeltrekstation.nl/resultaten/algemene-informatie-voor-spreekbeurten
En de pimpel rechts zwaait naar me.
Hihi.

Drietonig

Als het nog winter is, maar de lente begint er zachtjes aan te komen....
... dan beginnen vogeltjes weer te zingen.
Een van de vroegere is het koolmeesje.
Tweetonig liedje: tjie tuu, tjie tuu, tjie tuu.
Het koolmeesventje kan het lang volhouden en begint al in januari.
We noemen het zelf altijd 'het fietspompje', een piepend fietspompje wel te verstaan.
Op internet kom ik vaak de omschrijving 'zagen' tegen.
Tjie tuu, tjie tuu, tjie tuu.
koolmees20feb2
En nou lees ik vorige week in de digitale nieuwsbrief van Nico de Haan -je weet wel, die vogelmeneer met baard- dat de koolmees tweetonig begint, maar na een tijdje over gaat op drietonige zang. Wonderlijk. Dat had ik nog nooit gehoord. Maar toen ik er afgelopen week op ging letten.....
Tjie tjie tuu, tjie tjie tuu.
Drietonig.
SoortenBank.nl : Koolmees - Parus major
Asjemenou.

Tijd voor een vogeltje

Een snelle beweging.
Twit twit.
Luchtakrobaat in mini-formaat.
Behendig bungelend.
pimpel13feb2011
Op uitnodiging.
Aan de zadenbar.

Mysterie vd merel

Merel onder motorkap.
Tot 2 maal toe.
Bij de buren.
Vreemd.

Een paar weken terug.
Sporen in de sneeuw.
Naar de auto toe.
Niet er vandaan?

Stukje in krant.
Dagblad van het Noorden.
28 januari.
Kabelknagers.

Steenmarters!
Ik enthousiast.
Buurvrouw iets minder.
Een steenmarter in de tuin!

Beschermd.
Met geur verdrijven.
Zakje met hondenhaar.
Natuurlijke vijand
.

Het blauw van de gaai

Als kind ging ik vaak wandelen met de hele familie.
In mijn herinnering gingen we elke week naar '
De Kaapse Bossen': een natuurgebied bij Doorn, onderdeel van Nationaal Park de Utrechtse Heuvelrug.
Tijdens de wandeling was ik steeds op zoek naar 'iets' om mee te nemen.
Een mooi eikeldopje, een glanzende steen, een denneappel.
Een keer vond ik een hele mooie trofee:
een prachtig
blauw-zwart gestreept vogelveertje.
Heel klein, maar sprankelend van kleur.
Ik stelde me daar een prachtige, helemaal blauwe vogel bij voor.
Het veertje heb ik jarenlang bewaard in een doosje.
Als een kostbare kleine schat.
gaai21jan
Pas jaren later zag ik foto's van de (vlaamse) gaai en ontdekte dat de eigenaar van mijn veertje helemaal geen helemaal blauwe vogel was geweest. Eigenlijk maar een heel klein beetje blauw. Maar dat maakte de vondst voor mij nog bijzonderder. Een vogel die maar een of twee mooie blauwe veertjes heeft, en juist dat veertje had ik gevonden!

Foto: de gaai op de foto heb ik in februari 2010 bij ons in de tuin gefotografeerd.

Tuinvogeltelling 2011

Ja hooor, daar is ie weer...
Het tuinvogeltelweekend.
Tuinvogeltelling | Home
Het weekend van 22 en 23 januari 2011.
Droog, bewolkt, een gaard of 10.
Om half 10 's morgens zit ik op mijn vaste stekje:
in de erker van de eetkamer, op de poef.
Schrijfblok, pen en verrekijker in aanslag.

Ik heb van deze plek maar zicht op een klein stukje van de tuin, vlakbij het huis.
Met voedersilo vol zaad en vetblokken in huisje Moldau zijn er altijd volop kleine vogeltjes.
De grotere vogels wagen zich niet zo dicht bij huis, maar die zijn ook makkelijker van grote afstand en uit een ooghoek te herkennen.

staartmezen22jan
De vast gastjes kwamen langs (zaterdagtelling 9.30-10.00 uur)
1: staartmees x 7
2: koolmees x 3
3: merel, pimpelmees, ekster, roek, groenling, elk 2
4: vink, keep, roodborst, gaai, houtduif, elk 1
Totaal 12 soorten
De staartmeesjes waren van Eddy, die in de woonkamer zat. Vanuit de woonkamer riep hij dat ie
3, 4, nee 5, wacht 6, toch totaal 7 staartmeesjes op de vetblokken zag hangen.

En de musjes, ja die verrekte musjes.
Die komen bijna nooit aan de (west) kant van het huis waar ik zit te tellen. En nu, een uur later, aan de oostkant van het huis, en gekrakeel van jewelste van musjes bij de hangende voedertafel. Ik tel ze vrijwel nooit in de tuinvogeltelling, misschien moet ik volgende telling zorgen dat er ook een tuinvoedertafel aan de westkant van het huis staat of hangt. De musjes zijn niet zo van de voedersilo. Deze winter was er regelmatig 1 musje die wel op de silo zat, maar dat was een 'lonely' mus.

NB. Zondagochtend nog een keer geteld: toen ook 12 soorten, een paar nieuwe.
1. merel en groenlink, elk 4
2. vink, koolmees , elk 3
3. pimpelmees, ekster, mus(!), elk 2
4. keep, roodborst, roek, lijster, goudvink, elk 1
De heggemus hipte wel regelmatig rond, maar niet tijdens de twee tellingen ...

Portretten van Ecco

Ik kan het niet laten nog een paar foto's te laten zien van het logeer-egeltje.
Met zijn kraaloogjes, beweeglijk neusje, kleine oortjes en lange nagels!
ecco1kleinecco4klein
ecco3kleinecco2klein
Een egel kan behoorlijk klimmen, als ie een beetje grip heeft met zijn nagels, vooral in smalle ruimten. We hadden een zware tegel bovenop het gaas dat de krat afsloot waarin de egel een paar dagen verbleef.

Prent 2

Nog even een paar diersporen.
Eerst de steenmarter: 5 teenkussentjes, 5 nageltjes, halve-maanvormig zooltje.
steenmarter2010
Dan de egel: 5 teentjes, 5 nageltjes, halve-maanvormig zooltje.
De stippellijntjes zijn er bij getekend, maar die zie je niet als afdruk!
egelpoot2010
Tja.
De plaatjes zijn niet per se op schaal, heb ik van verschillende sites op internet gehaald.
Blijft lastig.
En de eekhoornprent lijkt er ook al op.
Ik moet toch echt eens op zoek naar een goed diersporenboekje....

Ecco

Hij heeft een paar dagen bij ons gelogeerd.
Ecco, het egeltje.
Zie
En we noemen 'm ..... | Beestjes | 't Groentje .
Op 24 december scharrelde hij 's middags onder de heg.
Door de sneeuw.
Poes Baassie zat er bij en keek er naar.
Het is een jonge egel, laat deze zomer geboren.
375 gram gaf de weegschaal aan.
Niet genoeg om een winterslaap van november tot april te overleven.

ecco324dec2010ecco424dec2010

Het beestje tijdens de kerstdagen binnen gehouden.
En na de kerst naar de egelopvang gebracht.

Egels zijn beschermd en mogen niet als huisdier gehouden worden.
Is ook niet erg handig want ze zijn absoluut niet zindelijk en maken elke dag opnieuw een flinke puinhoop van het hok (of in ons geval een krat, met kranten er in).
Alleen als je een vergunning hebt, zoals een egelopvang, mag je deze dieren (tijdelijk) onderdak geven.

En we noemen 'm .....

Tijdelijk hebben we een huisgenoot erbij.
En we noemen hem ... Ecco.
ecco224dec2010ecco124dec 2010
Na een hapje en een drankje heeft ie zich meteen teruggetrokken in zijn slaapkamer.
Wordt vervolgd.

Prent

In verse sneeuw is het mooi zoeken naar voetsporen van dieren.
Een andere naam voor dieren sporen is dieren prenten.
In onze tuin hebben we een mysterieus spoor ontdekt.
Het is een zoogdier, geen vogel.
Het dier
loopt (in tegenstelling tot springen van bv. een konijn).
Het dier heeft duidelijk afzonderlijke tenen aan de voetjes, en het lijkt erop dat het beest ook nagels heeft. De afdrukken zijn smaller dan die van een kat.

Lastig is dat op de plekken waar de sneeuw te hoog was, de precieze afdruk niet goed te zien is, alleen de globale afdrukken in de sneeuw. En op andere plekken heeft het mysterie-beest zich omgedraaid en heen en weer gelopen, hier lopen de voetafdrukjes door elkaar heen.

Lastig vind ik ook dat de afdruk veel lijkt op die van een eekhoorn, maar dat ik niet kan bepalen of de voor en achterpoot afdruk verschillend is (zou zo moeten zijn voor een eekhoorn); bovendien
springt een eekhoorn meer dan dat hij loopt...
Een egel verwacht ik niet op dit tijdstip, en bovendien denk ik dat dan ook een spoor van zijn buik zou zien (egel staat laag op zijn pootjes). (*)
Uiteindelijk kom ik tot de conclusie dat het spoor van een
steenmarter is!

spoor119decspoor219dec
FOTO links: het gaat om het lange gebogen spoor midden in de foto.
FOTO rechts: linksonder mijn voetstap, daar net rechtsboven, poezenpootje.
De kleinere afdrukjes met kussentjes en nagels zijn van het mysterie-beest.


Een aardige website voor dieren prenten is:
Diersporen herkennen: prenten en pootafdrukken | GEOlution . GEOlution is de persoonlijke website van Arjan van den Bosch en Corina Brouwers uit Venlo. Met allerlei onderwerpen die zij interessant vinden.

(*) Dit logje schreef ik op 19 december. Zondag 20 december kreeg ik een mail van Sieneke, onze buurvrouw. Van welk beest dacht ik dat het spoor was? Zij had ook zulke sporen in de sneeuw gezien en buurman Reint had de dag ervoor (dus de 19e december) een egel achter in de tuin zien lopen. Op 19 december! Met sneeuw en meer dan 5 graden vorst.
Twijfel.

Heggemus

Meestal hipt ie rond vlak bij de grond.
En met zijn bruin en grijs verenkleed zie je het vogeltje bijna niet.
De
heggemus, geen familie van de mus.
Klein vogeltje, mooi zangetje heel vroeg in het seizoen.

heggemus216dec
Op de foto zat ie op ooghoogte, en was goed te zien.
Heel even, toen was ie weer weg.

Yuri Dropwing

Marco heeft op vakantie in Senegal veel libellenfoto's gemaakt.
Zie het onderstaande logje:
Marco's libellen (1) | Beestjes | 't Groentje.
Maar deze was zo mooi dat ie een apart blogje verdient: de
purperlibel of Trithemis annulata.
Als een turner op een rekstok, een soort Yuri (van Gelder).
Senegal_2010_libel_djoudj_purper1Senegal_2010Libel_djoudj_purper2
De Engelse naam is purble-blushed darter, maar ook violet dropwing.
De laatste naam komt van de stand van de vleugels in rust, naar voren gericht. Of eigenlijk naar beneden omdat de libelle bijna op zijn kop staat.
Ook de Duitse naam is mooi: Violetter Sonnenzeiger.

Marco's libellen (1)

Regelmatig krijg ik mooie foto's van Marco in de mail.
Marco is op reis geweest met Suuz, in Senegal.
Bijgaande serie libellefoto's maakte hij daar.
Zie onderstaande collage van diverse soorten.

Senegal_2010_libebaluwe zonlibel4Senegal_2010_libel_baluwezonlibelSenegal_2010_libel_moriaantje
Senegal_2010_libel_moriaantjemanSenegal_2010_Libel_vuurlibelSenegal_2010_libel_bandgrondlibel
Senegal_2010_libel_blauwezonlibelmijtSenegal_2010_libelbandgrondlibelSenegal_2010_libel_blauwe zonlibel2
De rode (nr 5) is een vuurlibel. Die met de brede banden op de grond heet een bandgrondlibel (nr 8). Op foto 3, 4 en 6 zijn verschillende exemplaren van een soort te zien die moriaantje heet. De andere 4 foto's (nrs 1, 2 7 en 9) laten blauwe zonlibellen zien. Op de uitvergrote foto nr 7 zie je kleine bolletjes aan buikzijde van de libelle: dat zijn mijten!
Meer Marco: Marco's lavendelbeestjes | Beestjes | 't Groentje.

Egelhuis2

Speciaal voor Saskia, een logje over een egelhuis.

Wat heb je daar voor nodig? Een tuin met rommelhoekjes. Of een tuin bij de buren met rommelhoekjes en een gat in de schutting of heg tussen beide tuinen. Een egel zoekt zelf zijn (of haar) overwinterplek: onder een berg takken, een struik, een grote pol gras.

Je kunt een egel een beetje helpen door een egelhuis neer te zetten.
Zelf gebouwd van hout, zie bv Egelhuis bouwen zodat egels in uw tuin overwinteren in een mooi egelhuisje of TUIN of google 'egelhuis'. Of gekocht: van hout of van riet.

Zie
Egelhuis | Beestjes | 't Groentje voor het rieten egelhuis, dat inmiddels twee jaar buiten in de tuin staat, achter de composthoop. Plastic vuilniszak over de bovenkant, daar boven op en er om heen een heleboel takken. En in de omgeving een boel droge blaadjes zodat de egel zelf zijn huisje kan vullen.

egel126novegel426novegel226novegel326nov
Op de foto's:
- het koddige achtereind van een egel
- het is april, de egel is net vertrokken uit zijn overwinterplaats
- begin juli, ontmoeting op het grasveld
- dit is een van de twee egels, die op een juliochtend achter elkaar aanrenden in een langdurig paringsritueel. Eddy staat er bij en kijkt ernaar. We hebben ruim een uur naar de stekelbeestjes kunnen kijken voordat ze in dicht struikgewas verdwenen.

Pindakaas

Vorige winter gelezen op een van de weblogs van Groei & Bloei.
Men neme een pot pindakaas.
Men hange die op in de tuin, in de vork van een boom of vastgemaakt aan een plankje.
Men zorge ervoor dat regen en sneeuw niet in de pot kunnen lopen.
Men kijke naar de vogeltjes.
Bv specht.
pindakaas126novpindakaas226nov
Vorige week pot opgehangen.
Nog geen vogel gezien, maar wel het bewijs dat er al een langs is geweest.
Zie detailfoto.

Gepimpel

Voedersilo inmiddels ook neergezet, en hangende voedertafel opgehangen.
Gesignaleerd: veel koolmezen, veel pimpels, heggemus, roodborst, vink, groenling mevrouw, 1 x een goudvink meneer, gaai en merels (m/v).
pimpelnov
Nog niet: de musjes van de overkant, maar granen voor
mussen liggen er pas 1 dag.

Slakrobaat

De meeste huisjesslakken hebben inmiddels hun deurtjes al weer gesloten voor de winter. Ergens op een beschut plekje. Deze akrobaat was een week of drie weken geleden nog in beweging. Hij 'zwierde' rond de uitgebloeide stengel van een wilde peen, als een volleerd turner.
slak30okt1slak30okt2.

Mussenvilla verhuisd

Bewoners verhuizen en huizen blijven op hun plaats.
Dat is gebruikelijk.
Maar soms is het anders.
Als je een mobile home hebt (op wielen).
Of je bent een slak die zijn huis bij zich heeft.

Wat doe je als een huis op de verkeerde plaats staat?
En er zijn geen bewoners.
mussenvilla30okt
Dat was het geval met onze mussenvilla. Die hangt al jaren aan de 'verre schuur', is 1 maal bewoond geweest door een familie bonte vliegenvanger, maar mussen.... ho, maar.

Nou, dan hang je de villa toch ergens anders op. Op de foto staat de villa nog op de bank. Maar ik ben de ladder gaan halen, schroevendraaier en lang genoege schroef erbij.
En inmiddels hangt het huisje aan de zijkant van de dichtbije schuur, de fietsenschuur, je ziet een stukje van deze houten schuur helemaal links op de foto. Bijna in de nok.

Vogelvoer

Nu de bladeren in hoog tempo van de bomen vallen zijn er weer meer vogels te zien. Er is nog voldoende te eten, maar ik raak weer in de stemming om de vogels te voeren. Grote aantallen koolmezen zijn vanuit noord- en oosteuropa in Nederland aangekomen. Ook bij ons in de tuin. En deze wintergastjes hebben honger.
9b9ed3ca9d0c08d617c2dfea469beb5c719e67c5c82f33a9f9c8f100b9c72bdd
1f119d6cc89e30331f496497576ba4e325d4f6dcc122e7132f24db2110ae717b Foto's uit vivara folder.

Ik heb een flinke bestelling gedaan bij vivara: pinda's en een kleine pindasilo; zo'n waterschaal als op de tweede foto hangt nu aan de pergola; vetblokken hangen op een paar plekken in de tuin en een 10 kilo zak voedermix staat klaar om geopend te worden; de voedersilo voor zadenmix en voederhuisje Moldau heb ik schoongemaakt en die gaan komend weekend naar buiten.
Smullen voor de vogels en kijkplezier voor ons.

Gak, Gak, Ganzen

De dag begon heel grijs, maar rond het middaguur wat zon.
Prachtig licht, ik loop met camera en statief door de tuin.
Ineens hoor ik boven me: gak, gak, gak.
In een lange V-vorm vliegen de ganzen over, richting Paterswoldsemeer (noordwesten).

ganzen30okt
Een snelle foto, met camera nog op het statief, gemaakt. Niet echt handig als je een foto naar boven wilt maken. Gelukkig stond ik midden op onze oprit, zodat de uitzwaaiende poten van het statief nergens tegen aan stootten.

Nageslacht

Je komt ze in dit seizoen overal tegen. Kruisspinnen. In de tuin of als je even niet oplet in je gezicht. Kruisspinnen bouwen hun wielweb vaak dwars over een niet al te vaak gebruikt tuinpaadje, ongeveer op ooghoogte. Daarom zie je deze spinnen zo vaak, ze zitten gewoon vaak in beeld. En komen dus ook vaker op de foto dan allerlei andere tuinspinnen. Het witte kruis op de foto bestaat uit losse witte vlekjes, maar van een afstandje ziet het er uit als een aaneengesloten wit kruis op een donkere achtergrond. En zie je de harige pootjes?
spin24okt2spin24okt1
Op de foto zie je een vrouwtje. De paring is net achter de rug. Dat gebeurt in de herfst. Manlief is al weer vertrokken en madam spin heeft de eitjes gelegd tegen het kozijn van onze voordeur. Een extra dik webspinsel beschermt de eitjes in de winter. In mei volgend jaar komen de baby-kruisjes uit het ei. Pa en moe zijn dan allang verdwenen, waarschijnlijk naar de eeuwige spinnenjachtvelden.

Scruffy de merel

Maak kennis met Scruffy, de merel.
Hij hipt al een tijdje vlakbij het huis, en vandaag kwam ik hem tegen in de vuurdoorn. Daar is ie begonnen aan de bessen. En eerder zat ie eerst op de pergola druiven te plukken, en later op de grond, op het tuinpad. Daar lagen de gevallen druifjes. De naam dankt ie aan zijn nog wat rafelige kop. Het lijf heeft al het glanzende zwarte verenkleed van een volwassen merelman, de kop is nog bruin, zoals een mereljong. Het beest is absoluut niet bang, maar dat is riskant in onze katrijke tuin....
scruffymerel10okt
Scruffy zit hier op het grindpad voor ons huis langs. Rechts net buiten beeld staan de vuurdoorn.
Dit paadje gebruiken we niet vaak, dus er kan wel eens een enkel grasje in groeien....

Persicaria campanulata

Vorig jaar schreef ik een serie blogjes over de vele insecten op de lang bloeiende eenjarige persicaria orientale. Maar een vaste persicaria, de klokjesduizendknoop, of persicaria campanulata kan er ook wat van. Heel lang bloeiend met babyroze bloempjes. Eind september nog volop in bloei. En als de zon er even opstaat komen de gevleugelde bezoekers ook langs. Om een slokje te nemen aan deze nazomer-nectarbar.
persicaria27sep1persicaria27sep3
persicaria27sep4persicaria27sep2.
De topper op dit gebied is de volwassen klimop. De eerste klimop-bloemen zijn net geopend bij de bonte klimop aan de westkant van ons huis. In de namiddagzon geloof je je oren bijna niet! Een imposant gezoem van tientallen insecten die letterlijk rondom de klimop zwermen. Je hoeft er niet bang voor te zijn, want zelfs de wespen die langs komen hebben alleen maar aandacht voor de bloemetjes. (Of toch niet??? Later zag ik een wesp (=vleeseter) een vliegje demonteren).

Balanceerkorfjes

Van dicht bij gezien een meest eigenaardig beest.
Pas op het beeldscherm zie ik een soort uitsteekseltjes aan het lijfstuk.
Dit insect heeft maar een stel vleugels en het achterste paar is verworden tot '
balanceerkorfjes'. Ondanks die korfjes kan ie niet zo goed balanceren, het is een slechte vlieger. Je kunt ze zo uit de lucht vangen.
De kop staat laag aan het borststuk , met bolle ogen en een langwerpige snuit.
langpoot18sep1langpoot18sep2
langpoot18dec4langpoot18dec5
Het is een langpootmug.

Grote libelle

Regelmatig maak ik foto's van de libelles die we in onze tuin zien rondvliegen. En dan vraag ik aan lezers van dit weblog welke libelle het is, zie bv. LINK.
Afgelopen weekend op een warme zonnige zaterdag (10 september 2010) kwamen we dit exemplaar tegen. Zat minuten lang te poseren, ik had ruim voldoende tijd om de camera te halen en diverse foto's te maken. Waarschijnlijk is het de
paardebijter, maar hij lijkt ook op de Noordse glazenmaker (zeldzaam in oost NL) of de veel algemenere venglazenmaker.

De derde foto is gemaakt door Marco in Italie. Marco weet mij vaak de juiste naam van libelles te geven en stuurde mij per mail deze foto, gemaakt in de dolomieten. Kon ik ook eens raden welke libelle het is....
Marco, ik denk de Noordse glazenmaker.
libelle14sept1libelle 14 sep2Libel_dolomieten_2marco.

Lucilia caesar

Groene vleesvlieg op phlox, mooiere naam is groene keizersvlieg: lucilia caesar. De eitjes worden gelegd in dode dieren als dode muizen. De larven leven dan van het aas. De volwassen vliegen leven van nectar van bloemen en kunnen zelfs een rol spelen bij bestuiving van planten. Jonge lucilia's zijn mooi glanzend metalic groen. De oudere vliegen worden meer koperkleurig. Dit is een jonge. Op een phlox.
phloxvlieg1phloxvkieg2
Er zijn ook blauwe vleesvliegen.

Vuurwants

Kortgeleden dacht ik een vuurwants in de tuin gezien te hebben, maar dat bleek een kaneelwants. Zie Kaneelwants | Beestjes | 't Groentje. Maar op vakantie in Frankrijk kwamen we vuurwantsen in overvloed tegen. Ze hebben voorkeur voor lindebomen, of kaasjeskruid. De wantsen op de foto kwamen we tegen in een parkje bij het kasteel van Durtal. Ze blijken vaak in grote groepen voor te komen.
vuurwantsloir1vuurwantsloir2
vuurwantsloir3
Op foto 1 zie je een volwassen exemplaar, op foto twee een hele groep nimfen en op de derde foto onderaan nog een miniwantsje. Wantsen doorlopen diverse nimfenstadia voor ze volwassen zijn, en het kleurpatroon kan elke keer dat ze vervellen en ietsje groter uit hun velletje kruipen en steeds weer anders uitzien.

Kaneelwants

Deze had ik nog niet eerder op de foto gezet. Bij het snoeien van de 'kamperfoelie-boom' kwam ik hem tegen. De kamperfoelieboom is eigenlijk gewoon een es. Ofwel een gewone es, Fraxinus Excelsior. De kamperfoelie die aan de voet groeit is in de es geklommen en vormt nu op een meter of anderhalf/twee een enorme bult kamperfoelie, met bloemen op neushoogte (heerlijk even snuiven).
De kamperfoelie wurgt de es een beetje, maar regelmatig ontsnappen er takken, en die steken dan opeens weer ruim een meter boven de kamperfoeliebol uit. Een es kan een meter of 20 worden, beter om hem niet te snoeien zegt men, want dan maakt ie erg veel waterlot (recht omhoogstaande takken). De plek waar deze es staat is niet geschikt om een 20 m hoge boom te laten groeien, zo'n anderhalve meter vanaf het raam in de voorkamer, dus met behulp van de kamperfoelie en de snoeischaar houd ik hem klein.
Vandaag heb ik die takken weer gesnoeid en daar liep dus deze oranjerode wants.

kaneelwants1kaneelwants2
kaneelwants3

Kaneelwants, blijkt ie te heten. Of op zijn wetenschaps: corizus hyoscyami. Naamgegeven door Linnaeus. Op de onderste foto zie je nog een zwarte knop van de es. De kaneelwants lijkt op de vuurwants (die heb ik nog niet op de foto!!), maar is toch een hele andere soort. De kaneelwants heeft een oranje koppie, de vuurwants een zwarte kop. De kaneelwants is een zogenaamde glasvleugelwants. (Ropalidae). Leden van deze familie hebben een klein doorzichtig (glasachtig) venstertje in de harde gedeelten van de voorvleugels. Althans de meeste glasvleugelwantsen. Want de kaneelwants is net weer een uitzondering. De venstertjes zijn zwart en ondoorzichtig... (geblindeerd).

Kamperfoeliebloesemmot

Een week of twee geleden, deden we 's avonds bij het naar bed gaan de ramen in de slaapkamer dicht. Gordijnen dicht, licht aan. Tientallen motjes fladderden rond in de slaapkamer. En als we door een kier van het gordijn weer naar buiten keken, zagen we ook nog veel motjes aan de buitenkant van de ramen zitten. Kleine motjes, met een spanwijdte van ongeveer 15 mm. Het viel me wel meteen op dat de vleugels uit een soort 'baleinen' bleken te bestaan. Zoals die van een paraplu. Of een waaier.

Het blijkt de
kamperfoeliebloesemmot te zijn. De wetenschappelijke naam is alucita hexadactyla. Hexa=6, dactylus=vleugel. Elk van de vleugels van deze nachtvlinder beslaat uit 6 smalle delen. De familie van de alucitidae heet ook de familie van de waaiervlinders.
kamperfoelie
bloesemmotbloesemmot2

Het vlindertje komt algemeen voor in Nederland en kan het hele jaar door gevonden worden. We hadden hem nog niet eerder bewust gezien, en zeker niet in zulke grote aantallen. De enige waardplant van deze soort is de kamperfoelie (verrassend nietwaar), en niet geheel toevallig staat vlak voor het huis, niet ver van het slaapkamerraam een boom waar een bult kamperfoelie in groeit. De rupsjes eten de meeldraden en stampers van nog niet geopende kamperfoeliebloemen.

Heidelibel met hangsnor

Kort geleden schreef ik een stukje over een libel waarvan ik dacht dat het een heidelibel was. Raadplaatje 9 juli: antwoord | Beestjes | 't Groentje .
Welnee, was de reactie van Nel en Marco, in 2e instantie (zie gastenboek bij dit weblog, entries van 12 en 16 juli 2010). Het is de
gewone oeverlibel.
OK, akkoord, tuurlijk.

Maar deze dan, dat is dan toch wel een heidelibel?

Het blijkt dat er twee soorten zijn die erg op elkaar lijken : de bruinrode heidelibel en de steenrode heidelibel. Dit zijn moeilijk te onderscheiden heidelibellen. En voor het (on)gemak zijn vrouwtjes en jonge mannetjes en geel of bruinig en niet rood. Bijgaande link geeft een aardig overzicht van de kenmerken van de verschillende soorten. Maar zelfs met de foto's blijf ik het lastig vinden.
Moeilijke heidelibellen .
Ik houd het op de
steenrode heidelibel. Met hangsnor. Een nog niet uitgekleurd mannetje. Een vrouwtje zou ook een eigootje hebben (op de bovenste foto, aan de onderkant van een na laatste segmentje zou je dat moeten kunnen zien).

libel16jul1
libel16jul2libel16jul3

Nou Nel, Marco. Wat denken jullie ervan?
Foto's zijn genomen met een Canon digital IXUS 90 IS, compactcamera met digital zoom.

Raadplaatje 9 juli: antwoord

Vorige week liet ik een detail zien van een kop van.....een libelle. Maar welke.
Ik kreeg een reactie van Marco:
" De Libelle-foto geeft eigenlijk nét niet voldoende kenmerken voor een 100% identificatie.
Maar vanwege de 'snor' vermoed ik een steenrode heidelibel (Sympetrum vulgatum). Eigenlijk zou je voor een 100% identificatie ook delen van het borststuk een aanzet achterlijf moeten kunnen zien."


libelle3jul2libelle3jul3

Bij deze de libelle in zijn geheel. Is het hiermee duidelijk? Het is vast een heidelibel, maar er zijn verschillende soorten. De steenrode en de bruinrode en de zwervende heidelibel bijvoorbeeld. En vrouwtjes of nog niet geheel uitgekleurde mannetjes zijn nog niet eens steenrood of bruinrood. Lastig hoor.

Geometrisch patroon

Loop eens door de tuin, of een stukje bos. En til af en toe een blad op. Soms vind je bultjes en bobbels, gallen en plekjes. Andere keren vind je eitjes. Zoals deze keurig in een geometrisch patroontje geplaatste eitjes. Ik vond ze aan de onderkant van een hazelaarblad. Aan een tak die ik net afgesnoeid had. Blauw groen, 1,5-2 mm groot. Maar ja, van welk beest (welke vlinder waarschijnlijk) zijn ze? Daar kom ik natuurlijk niet meer achter.
Later kreeg ik van Eddy de tip om het blad in een glazen potje (met luchtgaatjes) te doen en gewoon te kijken wat er uit komt. Helaas, blad kon ik niet meer terug vinden.

eitjes27juni1eitjes27jun2

Dan maar gewoon voor de mooie plaatjes.

Gele tijger

Tijdens de open tuinen dag, op een rustig moment, liep ik even rond met fototoestel. De zon scheen veel te fel om mooie foto's te maken van de vele bloeiende bloemen. Het harde licht laat de kleuren verfletsen.

Maar in een beschaduwd stukje, zag ik opeens twee parende vlinders, met een vachtje. Dat moeten haast wel beervlinders zijn. Klik, foto.
parendevlinders

Ik kom tot de conclusie dat het
Gele Tijgers zijn. Wetenschappelijke naam: spilosoma lutea. Het zijn nachtvlinders. Er schijnen overigens ook witte tijgers en sneeuwtijgers te zijn.

PSG270

Dit maffe insect is ook een wandelende tak.
Zelf op de foto gezet.
Niet in eigen tuin maar in de Hortus Haren.

De wetenschappelijke naam is
peruphasma schultei. Het is een tamelijk zeldzaam exemplaar, afkomstig uit Peru. De soort is pas in 2004 ontdekt in een bergvallei in Peru. Het oorspronkelijke leefgebied is maar 5 hectare groot, op hoogtes tussen 1200 m en 1800 m. Als dreigement steekt dit dofzwarte insect (vertederend kleine) rode vleugels omhoog. Verder vallen de witte oogjes op en de continu heen en weer wapperende voelsprieten (moeilijk scherp op de foto te krijgen).

Voedselplanten voor deze wandelende tak: liguster, sering en kamperfoelie. Die hebben we allemaal in ruime mate in de tuin... Maar ik ga er vanuit dat de tak het in onze tuinen niet goed doet.

ligustertak1ligustertak4
ligustertak5ligustertak3

De PSG code van deze tak is PSG270. Zie ook
PSG18 | Beestjes | 't Groentje.

Hommel-les

Plant een klein veldje vol met bieslook op een plek in de zon.
Bij voorkeur vlak bij het terras zodat je er goed zicht op hebt.
Neem en kopje koffie en geniet.... van alle hommels die op de bieslookbloemen afkomen.
2e helft mei, 1e helft juni.
Als de koffie op is pak je vervolgens je fototoestel,
gaat op je hurken bij de bieslook zitten,
en
klik, klik, klik.
Binnen een paar minuten een hele serie hommels op de foto.

hommel217junhommel117jun
hommel317junhommel417jun

Een leuke (britse) website om de hommels te determineren vind je hier:
BUMBLE BEES. Een beetje ontmoedigend op het eerste gezicht is dat er zo veel hommels zijn. En de mannetjes en vrouwtjes zijn ook nog vaak verschillend. Toch best lastig.

Ivoorzweefvlieg

Er zijn heel veel soorten zweefvliegen. En ze imiteren vaak andere insecten. Sommige lijken op wespen, andere op bijtjes en ook een paar lijken op hommels. De ivoorzweefvlieg is zo'n grote jongen. Doet alsof ie een hommel is. Met een geel aanzetstukje van de vleugels, dan een brede zwarte band over de vleugels, en dan een doorzichtig stukje. De Volucella pellucens heeft een ivoorwitte brede band over het lijfje.
NB. Je herkent zweefvliegen aan het feit dat ze twee vleugels hebben, en niet vier, zoals bijen en hommels en wespen. En de ogen raken elkaar.

ivoorzweefvlieg12juni1ivoorzweefvlieg12juni2


Dit exemplaar zat op een van de steunpilaren van onze serre te zonnen.

Het onderstaande vond ik op de Engelse versie van wikipedia.
De volwassen ivoorzweefvlieg komt voor in bossen, aan bosranden, maar ook in tuinen. De zweefvlieg leeft van nectar en stuifmeel en bezoekt bloemen van mei tot oktober, met een sterke voorkeur voor bramen. De ivoorzweefvlieg vliegt vaak op ooghoogte.

Het vrouwtje legt haar eieren in de vaak ondergrondse 'papieren' nesten van de gewone wesp. De wespen laten de ivoorzweefvlieg ongehinderd binnen, alsof ze niet merken dat dit een heel ander insect is. Als de eitjes uitkomen vallen de larven naar de bodem van het nest en leven als aaseter van de restjes (dode wespenlarfjes, voedselrestjes). Als de larven volgroeid zijn verlaten ze het wespennest en verpoppen in de grond. Als het wespennest onder het dak of in tussen muren was gebouwd, dan kruipen de ivoorvlieglarven soms rond in de ruimte rondom het nest. Van half mei tot juni het volgende jaar komen de volwassen ivoorzweefvliegen uit
.

PSG18

Wandelende takken heb je in soorten en maten. je hebt exemplaren die er uitzien als dorre bruine takjes. Maar er bestaan ook veel kleuriger exemplaren. Rode en gele taken, diep zwart met kleine rode vleugeltjes. Ook komen verschillende vormen voor: soorten waarvan het lichaam heel dun en verbreed is, de vorm van een groen blaadje: eerder wandelende blaadjes dan wandelende takken. En soorten die stevig en robuust zijn, al dan niet voorzien van uitsteeksels of scherpe punten. Soms lijken ze meer op een sprinkhaan dan op een wandelende tak. Veel van de exotisch soorten komen uit warmere of tropische streken. En er zijn speciale verenigingen van terrariumbezitters die wandelende takken houden.
Een leuke website is
www.wandelendetakken.be .
wandelendetakgroenwoudnimfjong

De wandelende tak op de foto's is de 'woudnimf' of Heteropteryx dilatata..... of PSG18. De groene is een vrouwtje, de bruine een onvolwassen dier. De foto's heb ik genomen in het insectarium van de hortus in Haren.

Wandelende takken behoren tot de
phasmida of phasmatodea. De codering PSG komt van de phasmid study group, een internationale groep liefhebbers van wandelende takken en wandelende bladeren. Ze houden een lijst bij van soorten die ze kweken, de PSG lijst.

Kolonne kevers

De eerste gele lis aan de vijverrand is dit weekend gaan bloeien. De eerste bloem is volop open, de tweede komt eraan. Op de bloemstengel zag ik een kleine kolonne kevertjes omhoog kruipen. Wat schattig, dacht ik. Zo in een rijtje achter elkaar.
Toen ik de foto's op het computerscherm wat uitvergrootte... zag ik dat de kevers een soort slurfje hebben. En ze lijken hiermee gaatjes in de bloemstengel te boren. Kleine vandalen zijn het.
kevers36juni1kevers36juni2.
Geen kevers, maar wantsen.Die hebben een (wegklapbare) zuigsnuit, waarmee ze plantensappen kunnen opzuigen.

Plaagbeestjes

Ik ben geabonneerd op het tijdschrift Groei&Bloei. Daar zitten af en toe reclamefoldertjes bij, die iets met planten of tuinen te maken hebben. Of met beesten die zich in de tuin ophouden. En wel in het bijzonder plaagbeesten.
De laatste folder, van een grote chemische leverancier waarvan de naam begint met een B, beschrijft allerlei insecten en andere tuinplagen. En vertelt dan welke stofjes je kunt gebruiken om deze plagen te bestrijden. Die folder is niet aan ons besteed. Tenminste niet als reclame voor de bestrijdingsmiddelen.

Wel leuk is om het foldertje door te bladeren om te kijken welke beestjes er allemaal zijn. En welke (fraaie) namen ze hebben.

- sparrenluis
- rozenbladwesp
- lapsnuitkever
- kommaschildluis
- perenbroeiwants
- bessenbloedblaarluis
- appelbladvlo
- ringelrups

NB. een van de namen is verzonnen.
Kun je raden welke?


Eksters

Ze proberen het weer dit jaar. Een paartje eksters heeft het plan opgevat om helemaal bovenin onze reusachtige wilg (zie rode pijl) een nest te bouwen. Dat is op een kleine 30 meter boven de grond!

Al dagen vliegen ze af en aan met takjes, die dan zorgvuldig in elkaar gevlochten worden. Soms 'plukken' ze de takjes uit de wilg zelf. Andere keren komen ze aanvliegen met 30-40 cm lange takjes.

wilgekster12mei
Eens kijken of dat wat gaat worden. Een paar jaar geleden hadden ze ook een nest gebouwd. Bij een stevige wind waaide die echter uit de boom.... Ze probeerden het niet opnieuw op die plek. Tot nu toe dus.

Kleurpalet

De laatste restanten van de krokussen.
Verlepte blaadjes.
Vliesdun.

krokuskever2april

Wat een enthousiaste kleuren.

Hommel en mijten

Afgelopen weekend, volop lenteweer, zag ik de eerste hommelkoningin van dit jaar. Ze leek net uit de strooisellaag gekropen te zijn. Vliegen ging nog niet zo goed. Ik dacht dat ze 'net wakker' was geworden uit de winterrust en nog een beetje moest warmdraaien. Veel gebrom, weinig gevlieg. Toen ik eens goed keek zag ik dat in het vachtje van de hommel een heleboel mijten zaten. Op de foto de lichtbruine 'bolletjes' net achter de kop. De hommel probeerde als een bezetene de mijten van zich af te krijgen met haar pootjes. En dan is het lastig om tegelijkertijd te vliegen.

hommelmetmijten.

D'r op of d'r onder

Wat een leuke vogeltjes. Die gezellig kwebbelende staartmeesjes. Vaak hoor je ze eerst voordat je ze ziet. En dan met een heel groepje tegelijk op de vetbollen af.

Foto's: d'r op of d'r onder
staart26feb3
staart26feb2
staart26feb1

Als je ze nog wat dichterbij haalt (verrekijker) zie je dat ze zwart met wit maar ook een heel stuk rozegekleurd zijn. De staartmees is de enige vogel in Nederland, las ik ergens, waarvan de staart langer is dan de rest van de vogel. Ik denk overigens dat een ekster ook in de buurt komt...

En: nieuwtje gelezen in de vroege vogels nieuwsbrief van de VARA: vooral 's winters is ook een ondersoort, de witkoopstaartmees, te zien in Nederland. Die komt uit oost en noord europa en mist de donkere wenkbrauwstrepen: wit koppie dus.
Dat wordt opletten als de groepjes staartmezen weer eens langskomen.

Door de kou bevangen

Door de kou bevangen?
In de sneeuw.
Pootjes in de lucht.
Koperrode veertjes onder de vleugels.
Roomwitte buik met bruine spikkels.
Lichte oogstreep op bruin koppie.

Geen kramsvogel, een koperwiek.

kramsvogel113febkramsvogel113feb2

Nee, niet door de kou bevangen.
Tenminste niet meteen.
Maar helaas... door de poes gevangen.

Poes in de sneeuw

Onze eigen poezen zijn beide zwart. Reuze-onhandig als ze in de winter op het zwarte tapijt liggen (we hebben vloerverwarming). En ook lastig om er goede detailrijke foto's van te maken. Ik heb heel veel foto's van ze gemaakt, als ik weer eens met fototoestel door de tuin liep. Maar vaak werd het niks.
Nee dan de foto's van overbuurpoes Oliver. Bijna elke foto lukt.

oliversneeuw2oliversneeuw5
oliversneeuw6oliversneeuw3

En via de link: Oliver in de zomer.
Poes op het strand | Vijver | 't Groentje.

Kwartet

Mag ik van jou ..... van de vinken ..... de keep.

Inmiddels heb ik een
kwartet aan vinken in de tuin gezien.
De gewone vink, de goudvink, de groenling en nu dus de
keep.
Die zien we niet elk jaar, maar deze winter wel.
Vooral in de kerstvakantie, dagen thuis, veel vogeltjes kijken.
Oranje bovenborst, roomwitte buik, bovendek en vleugels zwart en oranjebruin en wittig.

keep16jan1
keep16jan2keep16jan3

Dit exemplaar heeft wel een beetje een punthoofd, als ie je recht aankijkt. Snaveltje nog vol met stukjes vet van de vetbol. Voor het geluid van de keep: zie
http://www.vogelvisie.nl/soort/keep.php . De keep houdt van beukenootjes en is vaak in gezelschap van andere vinken te zien.

Koperwiek

Merels en lijsters.
Familie van de lijsterachtigen.
Andere familieleden zijn
koperwieken en kramsvogels.
Die zien we niet vaak in onze tuin.
Deze winter zien we de laatste weken regelmatig een paar koperwieken.
Net zo groot als een merel, gespikkelde lichte buik als een zanglijster, opvallende koperrode plekken bij zijn vleugels een een lichte oogstreep.

koperwiek9jan1koperwiek9jan2
Niet zo makkelijk om -vanuit binnen- op de foto te krijgen. Ze vliegen vaak in groepen en zitten dan in een hoge boom. Net na nieuwjaar kwamen ze twee dagen wat dichter bij, in de hulststruik bij onze brievenbus. Inmiddels zijn de besjes op en zien we ze meestal vanuit de verte.

Winterjuffer

Bij libellen en waterjuffers denk ik aan de zomer.
Warm.
Zon.

Toch heb ik eind december nog een juffer-foto gemaakt.
Niet in de tuin, maar binnen.
Op een kamerplant.

Huh?
winterlibel5jan1winterlibel5jan2

Deze juffer was reeds geruime tijd 'in ruste', in winterslaap.

Bullfinch

Het schijnt een vrij algemene broedvogel te zijn in Nederland, en toch zie je hem niet vaak. De goudvink. Niet omdat ie onopvallend is van kleur, maar omdat de vink tamelijk schuw is en zich meestal in dicht struikgewas ophoudt. Het is pas de derde keer dat we een paartje in onze tuin zien, en altijd in de winter. Deze keer kon ik bijna tien minuten lang genieten van een goudvinkenpaartje dat capriolen uithaalde in een berk, hengelend naar berkenkatjes. De laatste foto laat mannetje goudvink zien die net naar een ligusterstruik is gevlogen om daar wat zwarte besjes te snoepen.

goudvink1goudvink3
goudvink5goudvink4
De goudvink is een stevige vink, met een soort 'stiere-nek', in het Engels 'bullfinch'.
De wetenschappelijke naam is Pyrrhula pyrrhula europoea. Mannetje heeft een opvallend rozerode borst en zijkant en een donkerzwarte kop. Vrouwtje is bruin met zwarte delen.

Wintermuggen

Als de sneeuw net weggedooid is, midden in de winter, zie je soms een zwerm muggen op en neer 'dansen' in de tuin. Bij ons in de tuin is dat vaak boven een witbonte kardinaalsmuts heester in de voortuin. Dansende gouden vlekjes beschenen door de lage winterzon. Elfjes.

wintermug1wintermug2wintermug6
wintermug5wintermug7wintermug4


Dit zijn niet dezelfde muggen waar we zomers last van hebben. De dansende muggen zijn de mannetjes van de wintermuggen of wel Trichocera hiemalis en ook winterpluimantennemug. Deze muggen steken niet. Het zijn een soort kleine langpootmuggen. Ze vliegen niet alleen in de winter, maar vallen in deze periode wel het meest op. De larven leven in het strooisel van bladeren.

Ik las een stukje op internet dat je
sneeuwmuggen en dooimuggen hebt. De sneeuwmuggen dansen boven een wit plekje (dooiende) sneeuw en de dooimuggen boven plekken waar de sneeuw al weggedooid is. Als je een witte krant onder een dansend zwermpje dooimuggen legt, dan verhuizen ze direct naar een plek met een donkere ondergrond. En sneeuwmuggen laten zicht niet storen door de krant. Zou het?
Op dit moment niet uit te proberen, want het is weer koud. Geen mugje te zien.

Gevogelte

Volop gefladder in de tuin en rond het huis.
Het lijstje tot nu toe van de afgelopen twee weken:
- pimpelmezen
- koolmezen
- merels
- mussen (!)
- vinken
- goudvinken (mannetje echt knalrozerood!)
- diverse keepjes (kepen, een vinkachtige)
- groenlingen
- staartmezen
- roodborstjes
- houtduif
- ekster
- kauw
- meeuw
- reiger (overvliegend, vijver zit nog dicht)
- koperwieken (in de hulst)
- winterkoning
- gaai
- grote bonte specht
- boomklever

pimpelb

En op de foto nog even een pimpelmees, die speciaal even kwam poseren.

Snackbar voor pimpels

Huisje Moldau heeft een dakje. Dat betekent dat de vetblokken -ook bij de forse sneeuwval van afgelopen week- sneeuwvrij blijven. Handig voor de pimpelmezen die af en aan vliegen. Een beetje rondkijken, even porren met het puntsnaveltje, en ja hoor, weer een lekker hapje te pakken. Dit is een bezoekje op 24 december aan 'snackbar Moldau'.

pimpel24dec3pimpel24dec1pimpel24dec2.

Twee(groen)ling

Sneeuw geschoven en gestapeld.
Vijver sneeuwvrij gemaakt. Een gat in het ijs smelten was vandaag niet nodig ook al vroer het de hele dag.De verse sneeuwlaag had het gat van gister gewoon opengehouden. Alleen maar de sneeuw opzij schuiven was voldoende.

En alle vogelvoeratributen sneeuwvrij gemaakt en waar nodig gevuld met verse vetbolletjes of zaad. Vooral het vogelbosje naast ons huis wordt druk bezocht door de vogels. Tussen het groen van de coniferen is het redelijk beschut. En in de open structuur van de nu bladloze kleine wilg kun je als vogeltje mooi om je heen kijken.

tweegroenlingen

Op de foto twee groenlingen, een flink stukje steviger gebouwd dan koolmezen of pimpelmezen. Dat valt op als je ze naast elkaar zou zien.

Zeven zevenstippels

Op een klein stukje van nog geen halve meter breed.
Vind ik in totaal zeven lieveheersbeestjes.
Zonder blaadjes om te keren of takjes op te lichten.

zeven 1 en 2zeven 7zeven 4
zeven 3zeven 5zeven 6

In de restanten van de hortensiabloemscherm nummer 1 en 2
Nummer 3 simuleert een hortensiaknop.
Nummer 4 kruipt tussen de omkrullende varenbladeren.
Nummer 5 zit te zonnen op afgevallen wilgetak.
Nummer 6 en daarnaast nummer 7 zoeken een plekje tussen de verdorede blaadjes van de afgevallen wilgetak.

Zeven zevenstippelige lieveheersbeestjes op een mini stukje tuin.

Tok

Begin december was het nog aangenaam warm. Een beetje wandelen in de tuin. De haan van de overburen had blijkbaar de lente in zijn bol, de hele middag kwam er een gekukel van de overkant. We hebben de haan overigens nooit gezien. Een paar jaar geleden wel een paar kippetjes, die waren ontsnapt en wandelden over straat.
marijke haan tok kl

De haan op de foto is Tok, de haan Van Marijke en Theo en Hanna en Koendert.

Genieten

kever20nov1

kever20nov2.

In 't zonnetje

Afgelopen week heeft het hier in Groningen twee nachten behoorlijk gevroren. De bougainvillea is snel naar de serre verhuisd. Een paar andere kuipplanten staan nog even buiten. De temperatuur is weer aardig omhoog, graad of 12, en zaterdag flink wat zon. Een paar uurtjes in de tuin doorgebracht en geluncht op het terras (wel met jas aan). In het zonnetje uit de wind was het heerlijk.

baassiezon17okt
Poes Baassie geniet van het zonnetje, warme muur in de rug, op een bedje van hoornbloem.

Appelwesp

Laatste appeltjes zijn van de boom gevallen.
Ze zaten te hoog om te plukken met de hand.
Met de hulp van de zwaartekracht liggen ze nu binnen bereik.
Lekker laten liggen.
En dan komen de opruimertjes.
Slakken zijn volleerde opruimers.
Anderen zijn meer voor de subtiele hapjes.
Zoals deze wesp.

appelwesp

Doet zich heerlijk te goed aan een zacht appeltje.

Persicariabeestjes (4)

Langzamerhand beginnen de onderste blaadjes van de persicaria af te vallen. En de eerste bloemtrosjes zijn ook uitgebloeid. Maar toch zijn er nog wel wat beestjes te vinden. Vooral kruipers als de groene wants en de 7-stippel. Voor de vliegende beestjes is er dit weekend te veel wind.

persicaria4okt1persicaria4okt2.
Meer persicariabeestjes:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (2) | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (3) | Beestjes | 't Groentje.

Persicariabeestjes (3)

Nog een lichting van beestjes die zitten te zonnen op de persicaria.
Deze keer een kleine wants en een schorpioenvlieg.

En de plant bloeit nog steeds.
Dus binnenkort weer even op jacht met fototoestel.

persicariabeestjes25sept1persicariabeestjes25sep2

Zie voor meer persicariabeestjes:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje
Persicariabeestjes (2) | Beestjes | 't Groentje.

Flamingo's

Flamingoroze.
Dat is een zachtroze kleur. Genoemd naar de grote roze vogels die vaak op 1 poot staan in ondiep water. Bij flamingo's denk ik aan Afrika, sodameren, duizenden flamingo's bij elkaar.
Of aan een dierentuin. Waar in het afrika-gebied ook een paar flamingo's staan. Naast witte ibissen, en misschien wel kraanvogels.

Maar wist je dat ze ook in Nederland in het wild te zien zijn?
Begin september, bij Zwarte Haan, aan de waddendijk in Friesland.
Lunchpauze uit de wind, en daarna even de dijk op om over het wad te kijken.
Duizenden vogels, grote witte vlek.
En een paar enhousiaste vogelaars.

Die hadden het over flamingo's. Geintje?
Nee hoor, goed kijken en tussen alle witte kluten, zagen we heel vaag wat roze vlekjes. Terug naar de fiets om fototoestel te halen. En ons flamingo-bewijs te verzamelen.

Goed kijken, vrijwel midden op de foto aan de waterrand.

flamingoos1

Op de detailfoto echt onmiskenbaar. Het waren zes jonge flamingo's. Op de foto kun je er vijf onderscheiden. Wie had dat verwacht. Nederlandse flamingo's!
flamingoos2.

Persicariabeestjes (2)

Hier zijn er weer twee.
Beestjes die het fijn vinden op de persicaria.

persicaria19sept1persicaria19sept2

Een zweefvlieg en een wants.
Zie ook:
Persicariabeestjes | Beestjes | 't Groentje.

Persicariabeestjes

Eerder dit jaar opgekweekt vanuit zaad. Een eenjarige persicaria. In eerste instantie een beetje zielig. Toen ik de in potjes opgekweekte plantjes in de tuin zetten, kwamen de knagende slakken langs en plukten de planten bijna kaal. Maar enkele planten overleefden. Een van de planten in de voortuin is nu ruim een meter hoog en bloeit aan een stuk door. En blijkbaar erg lekker voor insecten.

Hieronder de eerste twee van een verzameling 'persicariabeestjes'. Ik wil nog uitzoeken welke beestjes het zijn. Nummer 2 is ongeveer half zo groot als nummer 1.

persicariabeestjes1persicariabeestjes2

Er zaten nog veel meer soorten op, maar het waaide wat hard, dus lastig om scherpe foto's te maken. Wordt vervolgd op een windstille dag.

Berkenschildwants

Mooi toch. Zoals deze wants op de wilde-peenbloem zit. Daar is ie toevallig terecht gekomen. Want deze wants woont en leeft uitsluitend op de berk. Plantensappen van de berk als voedel. Eitjes onder de bladeren of op de bloemen van de berk. Overwinteren op de grond onder de berk, tussen de afgevallen berkenbladeren. Toevallig staat deze wilde peen vrijwel onder een grote berkenboom. Mooi zitplekje dus.

berkenschildwants

Wetenschappelijke naam: Elasmostethus interstinctus.

FFFFRRRRRRTTTTT

Kopje koffie drinken op het terras.
Ffffrrrrrrt.
Komt een insect luidruchtig langsvliegen.

In de serre vliegt ie onrustig rond, tegen het raam, tegen de muur.
Even landen. Druk bewegen. Pootjes druk in de lucht. En weer weg.

krompootdoodgraver1krompootdoodgraver1detail

Gevangen door de truc-van-glaasje-op-zijn-kop en papiertje eronder.
Om even rustig te bekijken en te vergelijken met de plaatjes in ons insectenboek.
De
krompootdoodgraver. En die niet alleen.
Hij blijkt enorm last te hebben van mijten die over hem heel krioelen.
Op de uitvergrote foto tel ik er al vijf!
Zie ook
Krompootdoodgraver | Beestjes | 't Groentje.


Eekhoorn

Zondagochtend.
Vroeg.
Dauwdruppels op het gras.
Gekrabbel in een boom achter in de tuin.

Zit daar een poes?
Een specht?
Een boomklever?
Nee, een eekhoorn!

eekhoorn1eekhoorn grooteekhoorndetaillinkseekhoorndetailrechts

Eddy had hem wel eens eerder gezien, maar ik nog nooit.
Hij zat in eerste instantie bij ons in de zwarte els.
Stapte vervolgens bovenlangs over op de beuk van de buren.
Vol met beukenootjes.
Een uur lang zat de eekhoorn er.
Soms zag ik hem.
Vaker hoorde ik hem.
En vooral de lege nootjes die hij liet vallen.
En die met een luid 'POK' op het platte schuurdak van de buurman vielen.

Wakkere Wantsen

Op een eenjarige klimmende persicaria zag ik een bijeenkomst van bruine schildwantsen. Waarschijnlijk de zuringwants. De beestjes waren heel alert. Met de voelsprietjes uitdagend naar voren. Misschien waren ze wel bezig om de vrouwtjes-wantsen te imponeren. Maar ja, hoe houd ik mannetjes- en vrouwtjes-wantsen uit elkaar?
wants21aug1wants221aug
wants321aug.

Terrasjeskommazwever

Speurend door de tuin. Camera in aanslag. Ja, daar is weer een beest te zien. Op een van de palen van de serre. Luierend in de zon. Een of andere zweefvlieg. Glinsterende vleugels met een parelmoerglans. Glanzend bovenstukje.


Na wat zoeken, o.a. op tuinsafari (
De tuinsafari: zweefvliegen (Syrphidae))en http://www.tuin-thijs.com/zweefvliegen%202.htm kom ik tot de conclusie dat het een kommazwever is, een mannetje.

Tot mijn verbazing lees ik dat je bij veel (zweef)vliegen het geslacht kunt bepalen door naar de ogen te kijken! Bij mannetjes zijn de ogen groter en raken elkaar. Bij de vrouwtjes zijn de ogen kleiner en staan wat verder uit elkaar/ los van elkaar. Lastig is dat deze truc niet voor alle zweefvliegen geldt.

zweefvlieg20aug
En waar ik eerst 'zeker' wist dat het de terrasjeskommazwever was (hoe passend, gevonden op het terras), kan het ook de gele kommazwever zijn. Kommazwever: naar de drie paren kommavormige gele vlekken op het achterlijf.

Glimlach

Heeft ie nou wel of niet een glimlach op het kleine gezichtje. Het lijkt er echt op. Eind juli/begin augustus en de 'verse' lieveheersbeestjes zijn in grote aantallen uit hun verpopte larvenstadium te voor schijn gekomen. Een paar heb ik in de serre tewerkgesteld. Ze helpen me bij het in toom houden van de rode luizen aanval op de paprikaplanten.
glimlagkever.

New kid in town

Onze tuin is een poezenparadijs. Naast onze twee eigen zwarte viervoeters (poes 1 en poes 2), de nabuur poes Mickey (poes 3), de overbuurpoes Zalm (poes 4), de achterbuurpoes Minoes (poes 7), hebben we nu ook voor het eerst gezien: poes 53, bijgenaamd het Pruikje.

newcat26juli3newcat26juli2newcat26jul4newcat26juli1

Op een zomeravond, laatste rondje door de tuin, opeens geritsel, en een lichte plek in de donkerte van de achtertuin. Voorzichtig er naar toe. Geen egelgeritsel, maar een jong katje, vrijwel wit , met wat grijs in de staart en boven op het koppie (vandaar 'pruikje'). En verlegen is het katje ook niet. Eddy komt ook nog even kijken. En Pruikje ziet overal avontuur. Nog niet bekend waar ie woont.

NB. Poes 5 en 6 zijn Tommy (zwart) en Careltje (oranje), maar die zijn zelden meer te vinden in onze tuin.

Tandkaak

Eerder schreef ik over de soldaatjes, de roodoranje kevertjes. Zie Juni 2009: Soldaat | Maandfoto | 't Groentje en Soldaatjes | Beestjes | 't Groentje.

Vandaag een stukje over een soldaatje dat de strijd heeft verloren. Hij raakte verstrikt in het web van een klein kogelspinnetje, de
gewone tandkaak. Het spinnetje danste om de soldaat heen en pakte het kevertje steeds verder in. Einde soldaat.

spinsoldaat1spinsoldaat2spinsoldaat3

De gewone tandkaak ofwel
enoplognatha ovata komt in verschillende kleuren voor, wit, lichtgeel zoals deze en rood. Op de kogel zijn altijd symmetrische (gepaarde) vlekken te zien. De gewone tandkaak lijkt overigens sterk op een andere soort de vergeten tandkaak. De eicocons van deze spinnetjes worden in een opgerold en vervolgens dichtgesponnen blad verstopt.

Koevinkje

Kort geleden voor het eerst bewust een koevinkje in de tuin gezien. Eddy had hem al eerder in de week gezien in de buurt van de stipa in de grindborder en had geprobeerd een paar foto's te maken. Toen ik in het weekend in de buurt van de grindborder ging kijken...hebbes! Definitely een koevinkje. Niet erg opvallend, donkerbruin met een paar oogjes op de vleugels. Geen vogel, geen vink, maar een vlinder. Net een tussenmaatje vlinder, tussen de grootste dagvlinders en de kleine vuurvlinder in.

koevink3koevink2koevink1

Ik zag dezelfde vlinder een paar keer terug in het weekend. Te herkennen aan de wat rafelige vleugels (bovenste foto).

Help de bijen de herfst door

Het gaat niet goed met de bijen in Nederland (en de rest van de wereld). Wilde verhalen over de varroamijt en de geheimzinnige verdwijnziekte. Afgelopen jaar schijnen 20% van de volken gestorven te zijn en in sommige provincies zelfs 50%.

In de artikelen in de media gaat het meestal over de honingbij, belangrijk voor de bevruchting van allerlei planten. Het is me niet helemaal duidelijk of ook andere bijen, solitaire bijen, en bijvoorbeeld hommels last hebben. Bij ons in de tuin is het in ieder geval een gezoem van hommels en bijen. Op dit moment is de oregano favoriet. Die bloeit al weken en zelfs tegen de avond, als het al donkerder wordt zitten er nog hommels op. De bloeiende kaardebol levert ook een feestmaal. Maar die bloeit relatief kort.

hommel eddy kaardebolhommel Tineke22junkl

En in de herfst schijnt het voor de bijen lastig te zijn om voldoende voer te vinden om goed de winter in te gaan. Via
natuur en milieu kun je een zakje bloemenzaad bestellen, snel voor half augustus zaaien en dan hebben de bijen deze herfst nog voedselrijke bloemen. Zie deze link: Vroege Vogels: Bijen
cartoenbijtjebelle_bewegen

Alle kleine beetjes helpen.

De rode perzikluis

In de serre groeien dit jaar voor het eerst paprika's. Drie verschillende soorten, een kleine 20 planten. Al een week of twee zag ik vervormingen van sommige bladeren. En naarstig zocht ik de planten af naar een 'dader'. Maar ik vond niks. Totdat ik op dinsdagavond 21 juli een rode luis zag lopen. Rode luis? Ja, rode luis. En nog een, en nog een. Vooral op de onderkant van bladeren, en ook bij de net uitlopende nieuwe blaadjes. Plant voor plant op schoot genomen en luizen geplukt. En woensdag alle planten 's avonds nogmaals geplukt en allemaal besproeid: mengsel van water, spiritus en beetje groene zeep. En de planten, die allemaal dicht tegen elkaar aan stonden op een tafel wat verder uit elkaar gezet op de grond. Maar ja, dat is niet praktisch voor de rest van de zomer, de helft van de serre vloer is nu bezet door paprika's....
In de tuin maar op jacht gaan naar lieveheersbeestjes....

Toen ik op Google op zoek ging naar 'rode luis' bleken juist paprikaplanten (en aubergine) er erg gevoelig voor te zijn.

Toch bizar. Hoe weten die luizen dat? Het is de allereerste keer dat we paprika's kweken.

Levendbarend

Bladluizen kom je liever niet tegen op je planten. Ze zuigen vocht uit jonge plantendelen en door het aanprikken van de bladeren kunnen er virussen worden overgebracht.

Er zijn mannetjes en vrouwtjes. Voortplanting gaat soms via eitjes. Maar in de zomer ontbreekt het eistadium (weird!) en de bladluizen zijn dan
levendbarend. De voortplanting is dan a-seksueel. Veel soorten bladluizen produceren in die periode ongevleugelde dochters. Soms, bij minder gunstige omstandigheden, ontstaan gevleugelde dochters, die zich makkelijk verspreiden. Zo komen ze tot 15 of 20 generaties per jaar.
Pfffff.
Daar kun je niet tegen aan (luizen) plukken....

luizen22jun1luizen22jun2.

Ogen op steeltjes

Ogen op steeltjes.
Dan denk ik aan een krab.
Of aan een slak!

Deze rommelde rond in een rode roos.
Verdween achter een blad.
Kwam achter de volgende tevoorschijn.

Voorzichtig voelend met zijn voelsprieten.
Voelen met je ogen?
Ogen op steeltjes.

steeltjes22jun3steeltjes22juni2steeltjes 22jun1.

Beestjestuin

Tijdens de laatste les van de tuinfotocursus bekijken we de mooiste foto's die we gemaakt hebben. Een groep van zes cursisten is bij ons in de tuin komen fotograferen. Geen makkelijke tuin voor overzichtsfoto's, zo blijkt.... Er staat zo veel in.

Als de docent onze tuin beschrijft zegt is:
"Is het jullie opgevallen dat Tineke's tuin een 'beestjes-tuin' is?" Overal waar je kijkt zie je wel een beestje, insectje, larfje, kever of rups. Ik zit er glunderend bij. Dat vind ik zo leuk bij ons in de tuin. Naast alle planten en bloemen, ook heel veel kruipertje en vliegertjes. Leuk dat dat opvalt.
Bij de fotoles op een zondagochtend begin juni, het is nog tamelijk fris, zit een grote libelle,
Korenbout | Beestjes | 't Groentje , op te warmen in de zon. Om de beurt komen de zes fotografen de libelle van dichtbij fotograferen.

En steeds ontdek ik ook weer beestjes die ik nog niet eerder zag. Zoals deze
kleine wespebok.
kleinewespebok1
Een boktor die zijn best doet er afschrikwekkend uit te zien door de keuze van zijn kleuren: geel en zwart lijkt op wesp.

Dronken bij

Eind mei.
Zomers weer.
Eind van de middag op het terras.
Glaasje witte wijn.
Op tafel.

Plons.

Vliegensvlug viste ik het bijtje uit de wijn.
Zat op tafel uit te hijgen.
Minuten lang.
Hevig met vleugeltjes wapperend.
Dan weer even stil.
Vachtje nat.
Vleugels aan elkaar geplakt.

dronkenbij1dronkenbij2

We konden het van dichtbij bekijken.
Na een paar minuten vloog ze weg.
In een rechte lijn.
Niet zwalkend.
Dag bij.

Achtpootjes

Van de week zaten we -zoals bijna elke avond- buiten te eten op het overdekte terras. Ineens zagen we onderaan een van de pilaren van het terrasdak een bal spinnetjes. Het ene moment zaten ze vlak bij elkaar, een balletje van 1.5 cm in doorsnee. Daarna zwermden ze weer uit over de lengte van de paal.

Langs zijden draadjes, maar die waren vanuit onze stoel niet te zien. Als acrobaatjes liepen ze rond en lieten zich dan ineens weer zakken. En bij dreigend gevaar (of ingebeeld gevaar) renden ze allemaal weer naar elkaar toe. We hebben een paar dagen toegekeken naar dit schouwspel van kleine kruisspinnetjes.
Geel met een zwart kontje. Als ze op een kluitje zitten (eerste foto) zitten ze meestal met de kop naar binnen en de hun achterkantjes naar buiten.

spinbal23mei3spinnetjes23mei2

Steeds meer spinnetjes verlieten de bal en na een paar dagen was ie weg.

Eindelijk: oranjetipje

Na jaren lang proberen is het me eindelijk gelukt. Een foto van een oranjetipje. Dit kleine vrolijke vlindertje zien we heel vaak bij ons in de tuin, maar hij zit nooit stil! Dus geen foto.

Maar nu wel.
Ik zat op mijn hurken een foto te maken van een hommel, en ineens zag ik uit een ooghoek vlakbij iets knaloranje. Een
oranjetipje! Een mannetje. Wit vlindertje met oranje vleugelpunten. Het vrouwtje is even groot maar helemaal wit. Ik hield mijn adem in en draaide de camera heel voorzichtig opzij om de vlinder te fotograferen. En nog eens. En nog eens. En toen stond ik voorzichtig op. Nog een foto van dichterbij.

oranjetipvlinder2vlinderoranjetip

Helemaal blij ging ik Eddy vertellen waar ik de vlinder had gezien.

Loop eens mee.
Aanwijzen.
Kijk hier.
Op de sering.
Vlak bij de hommel!
Vlak bij de hommel?
Zie het volgende stukje: gevaarlijke sering.
5 minuten later zat het oranjetipje er nog.

Gevaarlijke sering?

We hebben in onze tuin op een paar plekken een donkerpaars bloeiende sering. Op zonnige dagen eind april/begin mei geurt de tuin heerlijk naar seringen (en lelietjes van dalen). langzamerhand raken de pluimen uitgebloeid. Maar hun parfum kan blijkbaar behoorlijk bedwelmend zijn. Als je klein bent en even gaat uitrusten op een pluim.

hommelsering

Ik dacht eerst dat ie even uitrustte. Maar toen de hommel er de volgende dag nog steeds zat... Zouden we een sering hebben met een dodelijk parfum?

Korenbout

Korenbout.
Had ik nog nooit van gehoord.
Van korenwolven, of strijkbouten wel.

Korenbouten (of Libellulidae) vormen een familie van
echte libellen. In Europa komen ongeveer 35 soorten voor, waarvan ongeveer 20 in Nederland. Omdat ze opvallende kleuren en tekeningen hebben zijn mannetjes meestal vrij makkelijk van vrouwtjes te onderscheiden.
libelle14mei01

libelle14mei04

Op de foto het vrouwtje van de Platbuik, ofwel libellula depressa. Een algemene libellensoort (een korenbout) die zich vaak als een van de eerste pionierssoorten in 'nieuw water', een nieuwe vijver bijvoorbeeld, vestigt. Het schijnt dat ie weer verdwijnt als het vijveroppervlak voor meer dan de helft begroeid is. Dus: laat de waterlelie niet te groot worden.

Een volwassen platbuik-mannetje heeft een opvallend bleeklichtblauw achterlijf. Maar die mannetjes zitten wat minder stil.

Spanrups

Als ie loopt is het een lusje. Maar als ie op zijn achterpootjes staat imiteert ie een klein takje. Bruingroenig van kleur. Een takje zonder bladeren. Perfecte camouflage als je op een struik zit als rups. Maar op een witte muur....

spanrups14mei01 sparups14mei02

Op zoek naar de naam van deze rups (gewoon plaatjes kijken op internet).
Ik heb de naam nog niet gevonden, maar wel dit gedicht.

Spanrups

Een oog, een lus, een hoge rug,
dat onaanzienlijk takje vlees
dat lopend op zijn tenen stokt.

Een reuzenrad in miniatuur,
een viadukt, een ereboog,
zo vordert hij op weg naar groen.

Als iemand uit het midden leeft
dan hij, hij heft zijn lichaam op,
zijn houten huid kan op zijn kop

en op zijn achterbenen staan,
hij boogt op stilstand en hij hoopt
voor lijnrecht door te kunnen gaan.

uit: 'Dierenalfabet, Het omliggend vee', 1978. Chris van Geel.

Zuringwants

Beestjes, beestjes en nog eens beestjes. Wandel eens rond in een tuin en kijk. Lieveheersbeestjes vallen erg op met het knal oranje rood. Maar ook zo'n grote bruine wants op lentegroen blad kun je niet missen. En als ze ook nog eens stil zitten, alsof ze poseren bijna, is het fotograferen ook een koud kunstje.

wants14mei01 wants14mei02

Dit is de
zuring wants, coreus marginatus. Familie van de schildwantsen. Ik dacht dat de naam afkomstig is van schild, als in de dekschildjes op de rug van de wants. Maar ergens las ik dat het te maken heeft (kan hebben?) met de vorm van het schild, een beetje zoals een middeleeuws schild (ridder-beschermingsmiddel). Zou best kunnen.

Zuringwants-weetjes
Lengte tot 15 mm
Overwintert zowel als nimf als als volwassen exemplaar
Wetenschappelijke naam: coreus marginatus
Andere namen: lederwants of zuringrandwants
Planteneter (vruchteneter)
Bij bedreiging: spuit stinkende gifstof

NB. Lijkt op: snuitkeverwants. Verschil is dat bij zuringwants het laatste segmentje van de antennes donkerder is dan de rest, terwijl bij de snuitkeverwants het laatste segmentje juist lichter van kleur is!
.

Elzenhaantje

Het elzenhaantje is geen vogel, maar een kevertje.
Een glanzend blauwgroenzwart kevertje.
En hij houdt erg van de zwarte els.
De grote boom.

We hebben achter in de bomenrij een volwassen zwarte els, maar die is
zo hoog (20 meter) dat we niet kunnen zien of daar elzenhaantjes wonen. Maar we hebben ook eindeloos veel kleine zwarte elsjes in de tuin, jaarlijks trek ik er tientallen uit. Af en toe mis ik er een. En dan kan ik de elzenhaantjes van dichtbij zien.

elzenhaantje9mei1

Overigens lusten elzenhaantjes ook teunisbloemen.
Ook daar knagen ze gaatjes in de bladeren.

Wetenschappelijke naam: agelastica alni
Familie: bladhaantjes
Grootte: 6-7 mm

Slakken Tellen

Leuk stukje in de NRC eind april.
Een leidse prof roept op om mee te doen met een groot slakken-tel-experiment. Het tel-experiment vindt gelijktijdig in allerlei landen van Europa plaats. De bedoeling is om te kijken of de kleur van het huisje van een tuinslak verandert als het klimaat verandert. Je hebt slakkenhuisjes in verschillende kleuren en het blijkt dat in warmere landen (spanje, italie) meer lichtgekleurde gele huisjes voorkomen. In koudere, noordelijke landen zouden meer donker huisjes in omloop (da's warmer).

Maar als het
echt van de temperatuur afhangt, dan zou dat kunnen betekenen dat bij een steeds warmer wordend klimaat, ook de kleur van de slakkenhuizen begint te veranderen. Zou het?

slak38mei

slakmei8_2slak18mei

In ieder geval, leuk om mee te doen.
Zie voor meer informatie, special tel-formulieren en telinstructie:
Evolutie-MegaLab
Daar kun je ook vinden hoe je je tellingen kunt insturen.

Doe mee, zelf of met de kids!

Grote bonte specht

Al enige weken hebben we een uitstekende wekker in de tuin. Niet zomaar een subtiel geluidje. Een grote bonte specht heeft ontdekt dat zijn eigen bescheiden 'roffel' tegen een boomstam spectaculair versterkt wordt als hij roffelt tegen een van de vogelhuisjes in de tuin van de buren. Het vogelhuisje werkt als een klankkast waardoor de roffel veel zwaarder en dieper en harder klinkt.

Ik denk alleen niet dat iemand het huisje dit jaar zal gaan bewonen. Als het geluid
binnen bij ons al zo hard klinkt moet je er niet aan denken hoe dat zou zijn als je als vogel in dat huisje woont. (Of een doof vogeltje?).

spect14april spect24april

De specht op de foto krijgen valt nog niet mee, tussen alle takken door.
Links het 'roffelhuisje'.

Gras-poes

Het is voorjaar.
Tuinweer.
En als ik door de tuin wandel word ik gevolgd.
Door de baas.
Bolle Baassie.
Zwart.
Harig.
Staart.

En het allerleukst is het gras.
Polletjes
Stipa tenuissima.
Om in te springen.

gras114maartgras214maart
gras314maartgras414maart.

Krokus

Steeds meer lente.
Steeds meer krokussen.
Huhh?
Een bolle witte krokus, die begint te bewegen...

Foto 1: Wat zit er in de krokus?
Foto 2: Van dichtbij, de zwarte voorgrond is oor en stukje kop van Poes Sprot, die het ook reuze interessant vindt en zich voor de lens in schuift.
Foto 3: Achterstevoren komt er iets uit de krokus...
Foto 4: In vol ornaat... de
hommelkoningin, op weg naar de volgende krokus.
krokus10mrt1krokus10mrt2krokus1omrt3krokus10mrt4.

Bijenhotel (2)

Het bijenhotel hangt aan een hek. In een uitgehold stuk boomstam zitten allerlei holle stengels. Voor insecten en (metsel)bijtjes. Ik heb het interieur van het hotel vernieuwd. Verse takken en stengels.
Prachtriet, bamboe, gewoon riet.

bijenhotel8mrt1bijenhotel8mrt2

Zie ook:
Bijenhotel | Beestjes | 't Groentje.

Schutkleur: bruin

Een beschermingsmaatregel van een insect, vogel of plant kan zijn: zorg dat je eruit ziet als je omgeving. Dan val je niet op en kun je aandacht van een roofdier vermijden.
Voor een groene schutkleur:
Groen | Beestjes | 't Groentje .

Maar nu bruin: over de bruine boomstam kruipt een bruin muisachtig wezentje. Stilletjes schuift ie van beneden naar boven over de ruwe stam. Als ie stil zit bijna niet te zien. Wel opvallend, als je er eenmaal op let is als dit vogeltje beweegt. Het is een boomkruiper. Steeds een stukje verder omhoog. Dan weer even stilzittend om een 'lekkertje' uit de spleten in de boombast te peuteren.

kruiper6met1 boomkruiper6mert2
boomkruiper6mrt03 boomkruiper6mrt4

Dit exemplaar was 1 van een tweetal (een paartje) die zich op 1 maart voor mijn camera vertoonden. Eenmaal boven in de boom vlogen ze naar de volgende boom, en daarmee uit beeld.

De wetenschappelijk naam van de boomkruiper is Certhia Brachydactyla.

De eerste vlinder

Volgens de natuurkalender zijn er nog weinig vlinders gesignaleerd, maar wij hebben onze eerste dagpauwoog gezien! Op 1 maart 2009.
Maar niet buiten.

vlinder6mert2vlinder6mrt1
De vlinder zit in een hoekje van de serre.
Daar heeft ie een overwinteringsplek gevonden.

Wetenschappelijke naam:
inachis io

Hij zit er waarschijnlijk al vanaf oktober/november. Maar in de wintermaanden zijn we niet zo vaak ik de serre. Dus nu pas opgevallen, nu we weer vaker in de serre komen.

Billen van de kever

De laatste dag van februari al weer. Buiten is het wat grijzig, maar droog. Weinig wind en een graad of negen. Een rondje tuin kan natuurlijk altijd. En alvast een beetje plantenstengels her en der weggehaald, Niet te veel, want het zijn prachtige schuilplekjes voor kleine beestjes. Dit exemplaar kwam ik tegen in de nog niet afgeknipte sedum herbstfreude. De stengels van 2008 staan er nog op. Deze holle stengel is van nog een jaar eerder. Op de achtergrond van foto 2 (onscherp) zie je de nieuwe knoppen van de sedum al weer komen.

keverachter28feb01keverachter28feb02

Als je nu alle plantenresten al opruimt en weggooit dan heb je kans dat je heel wat lieveheersbeestjes en ander klein grut weggooit...

Groen

Zomaar een rommelig groen plaatje.
Stukje van de achtertuin.
Niet nu maar een half jaar geleden.
Waarom heb ik de foto toen genomen?

groen 21feb1


Ah, een beetje inzoomen...
Da's makkelijk met digitale foto's.
Aan de randen de gekartelde bladeren van de wateraardbei.
En aan de onderkant het geelgroene blad van penningkruid.
De twee dikke groene strengen aan de bovenrand zijn van het waterdrieblad.
En parmantig middenin het groen....
De
groene kikker.
In zijn
camouflagepak.
Hieronder uitvergroot.
groen 21feb2.

Merelzang 2009

17 februari 2009.
Op weg naar huis fietsend, twee merelmannen.
Fluitend.
Uit volle borst.
18 februari 2009.
Ook in onze straat een zingende merel.
Aan het begin van de straat.

merelzang16feb

En in eigen tuin.... op 21 februari.
Deze merelman zit op een tak van de paarse sering die innig verstrengeld groeit met de bonte hulst.

Zwart met witte stippen

Het is winter, ook afgelopen week regelmatig winterse buien. Op donderdag heb ik zelfs even het pad geveegd (met bezem, de sneeuwschuif was net wat overdreven). Het richeltje sneeuw dat daarbij ontstond is nu (zaterdag) bijna verdwenen. Op 1 plek in de schaduw ligt nog een piepklein hoopje sneeuw.
zwartmet witte stippen

En een andere ochtend hagel-sneeuwde het kleine bolletjes piepschuim. Poes Sprot vond het wat koud en zat onmiddelijk aan de buitenkant tegen het raam van de schuifpui geplakt. Eerst even een foto en toen snel weer binnengelaten.

Egelhuis

Na 5 jaar heb ik afscheid genomen als voorzitter van de tuinclub, afdeling Haren/Eelde van Groei & Bloei. Dat was donderdag 12 februari na afronding van de algemene ledenvergadering van de vereniging. Als afscheidkadootje kreeg ik van mijn medebestuursleden een passend kado.

Een
egelhuis. Hij staat nu nog even binnen, in het voorjaar ga ik een mooie plek zoeken in de tuin. Wij hebben genoeg rommelige plekjes in de tuin om een mooi plekje te vinden.
Dank jullie wel, Geertje, Roelie, Sophie, Toos, Ellen en Janny!

egelhuis214ebegelhuis314febegelhuis114feb

Onze poes Bolle Baassie vond het eigenlijk wel een mooie kattenmand.
Neehee, niet voor de poes.
Voor de egel!
Met een pluchen egel liet ik hem zien hoe het hoorde.

Parelende zang

Prachtig liedje achter in de tuin.
Ik loop er heel voorzichtig naar toe.
De heg zingt.
Of een vogeltje.
Maar welke.
Heel langzaam stel ik het fototoestel in.
Ik zie eerst alleen maar beukenhaag (foto 1)
Ineens een zonnestraal.
Een glimmend oogje en oranje borstje.
Het is duidelijk (foto 2): een roodborst.

Verzin het liedje er zelf maar bij:
een parelend melodieus melodietje.


heg8feb02
heg8feb01.

Welke mees

Vorig weekend de tuinvogeltelling. 23.000 deelnemers dit jaar. Maandag was de telling ook onderwerp van gesprek met collega's aan de lunch. Een collega meldde dat zij vooral koolmeesjes zag in haar tuin. En op de vraag hoe het dan met pimpelmezen zat, bleek dat zij de kleine geel-met-zwarte vogeltjes allemaal voor koolmeesjes aanzag.

Foto 1: pimpelmees; Foto 2: koolmees

pimpel130jankoolmees30jan

Verschillen:
koolmeesjes hebben een (kool)zwarte 'badmuts'
koolmeesjes zijn net iets forser dan pimpelmezen
pimpelmezen hebben een zacht lichtblauw koppie
de 'stropdas' van de pimpelmees is iets fijner dan van een koolmees.

NB. Je hebt ook nog een zwarte mees, lijkt erg op de koolmees, maar heeft achter op de kop een witte band. Deze mees is echter veel zeldzamer dan de andere twee. We hebben er deze winter nog maar 1 gezien.

Tuinvogeltelling 2009 resultaten

In het weekend van 24/25 januari werd de nationale tuinvogeltelling van 2009 gehouden. Om mee te doen tel je een uur lang (vanuit binnen, lekker warm) de vogelsoorten die je in de tuin ziet, en daarbij schrijf je ook op wat het maximale aantal is dat je tegelijkertijd van een soort ziet.

Zie www.tuinvogeltelling.nl

tvt_header_01

Wij doen al jaren mee. En ook dit jaar: geen mus!
De score van dit jaar voor onze tuin is:

staartmees 2 (tijdens telling, een half uur later zagen we er 5 tegelijk)
koolmees 1
groenling 4
vink 1
pimpelmees 3
merel 2
roodborst 1
heggenmus 1
houtduif 2
reiger 1 (vijver is weer ontdooid)
kauw 1
ekster 1
boomklever 2

verder buiten mededinging:
minoes 1 (=poes van de buren, onze poezen waren binnen)
ganzen ca. 100, overvliegend in maar liefst 4 v's, niet te zien welke soort.

Pingpongbal-met-staart

Hoe zou je een staartmees het beste kunnen omschrijven?

Neem een pluizige pingpongbal.
Plak er een lange staart aan en een piepklein snaveltje.
Neem roze en zwarte verf en maak hier wat streken mee.
Voila!
Een staartmees.

staartmees2

En dit een keer of 5-10 herhalen.
Want een staartmees is vrijwel nooit alleen.
Ze vliegen rond in groepjes, en vaak hoor je ze eerder (gekwetter/gepiep) dan dat je ze ziet.

Groenling

Groenlingen zijn vinkjes. Regelmatige tuinbezoekers, het hele jaar door. Het groene valt niet zo op, is namelijk ook een beetje bruinig. Maar als je de knalgele randjes aan de vleugels ziet, weet je het zeker: groenling in beeld.

Kijk maar eens met een verrekijker: dan zie je ook de duidelijke vinkensnavel.

putter4putter1putter3
putter2putter6putter5

Een deel van de groenlingen trekt 's winters naar het zuiden. Maar omdat er andere uit noordelijk streken naar ons toekomen valt het niet op. Bijna het hele jaar door het zelfde aantal groenlingen.

Ze zijn dol op zaden. De groenling op de vogelvoederaar zat er minutenlang, achter elkaar zonnepitjes etend. En de kleinere koolmeesjes op afstand houdend.

Uitzicht van een poes

Op 24 december was het nog niet echt koud, graad of 8. Maar onze poezen zijn koukleumen en komen in deze tijd van het jaar nauwelijks buiten. Ik had een paar uur doorgebracht in detuin en was op het overdekt terras op een rieten stoeltje even aan het uitblazen. Poes mee naar buiten. Brrr. Maar op schoot, dat kon dan weer wel. Ik viste fototoestel uit mijn jaszak.

En bij deze: foto van poes op schoot. En 3 maal uitzicht van poes, steeds tussen twee pilaren van de veranda door.

poes124dec


poes024decpoes124decspeos224dec

En toen ik naar binnen ging, ging poes ook weer mee. Was ie toch even 15 minuten buiten geweest.
WATJE!

Voederplateau

Al een tijdje geleden besteld (vivara) en nu aangekomen. Een vogelvoederplateau.
Een houten raamwerk, gaas op de bodem, kettinkjes eraan, en ophangen maar. Aan de pergola (foto 1)

We hadden al diverse vogelvoederplaatsen, o.a. een voedersilo (foto 2), en een vetblokkenhuisje (foto 3). En dan nu een zwevend tableau. Vrijhangend op zo'n 150 cm hoog.

voeder1voeder2voeder3
Laat de vogeltjes nu maar komen. In een flits al wel een goudvinkenpaartje gezien (fototoestel niet paraat, houden jullie te goed), een winterkoning op de pergola, diverse meesjes en vooral een zeer bazig roodborstje.

Dat roodborstje zit in de beukenhaag net achter het voederplateau en elke keer als een meesje een poging tot landen waagt is meneer (of mevrouw) roodborst er als de kippen bij om de ander te verjagen.

Koude pootjes of warme pootjes?


Afgelopen weekend kwam de temperatuur maar net boven nul. Op schaduwplekken in de tuin bleef een rijp-laag zichtbaar, en de vijver zat voor even dicht met een laagje ijs. Onze katten zijn koukleumen en wilden bijna niet naar buiten.

Brr.
Koud aan de pootjes.
De overbuurpoes 'Zalm' zat wat mistroostig naar onze deur te kijken. Zou daar misschien wat voer vandaan komen? Ze tilde haar voorpootjes op en parkeerde de voetzooltjes op haar eigen staart, dus
koude pootjes.

En achter in de tuin zagen we juist het effect van
warme pootjes. Alleen kunnen we aan de afdrukken niet zien van welke kat de afdrukken zijn.

zalm20dec1zalm20dec2

pootjes1pootjes2




Koude pootjes of warme pootjes.
Alles is relatief.

Wie zijn gangetjes?

Half december.
Niet zo veel te doen in de tuin.
Maar nog volop te kijken.
Zo maakte ik van de week deze foto.
Kronkelige gangetjes in hout.
En een ingang (of uitgang?) dieper de stam in.
In de stam van de jaren geleden omgevallen appelboom.


gangetjes
Het is koud, geen kevertjes of larven te zien.
Hoe zou ik kunnen achterhalen welk beest deze gangetjes maakt.
Gewoon 'voor de weet'.

Ik ben begonnen met zoeken op 'insect' en 'hout' en 'gangen'.
Maar die zoekttocht is nog veel te breed. Er blijken eindeloos veel insecten en kevers en larven te zijn die dood hout kunnen aanknagen.

Wie kan mij een tip geven? Wel beestje maakt deze gangetjes.

Ik heb ook nog een onbekend gat: zie
Wie zijn gat? | Tuin | 't Groentje .

Reiger

Afgelopen weekend, zittend op de bank, zag ik uit mijn ooghoek iets groots bewegen. Het bleek een reiger te zijn die een mooie positie uitzocht op de nok van het garagedak van de buren. Een mooi uitzichtspunt en een prima plek om de laatste etappe naar onze vijver af te leggen.

Ik was te laat om een foto te nemen, maar de volgende dag was ie er weer. Nu stond ik klaar en met het fototoestel in aanslag kwam ik heel voorzichtig dichterbij. Zo'n grote vogel. En toch vertrouwde ie het niet toen ik achter een grote stipa-graspol verscholen foto's maakte. Dus na even rondkijken... goed afzetten, fraaie bocht en weg was ie.

Wij zitten ongetwijfeld nu op de vaste route van deze blauwe reiger. Hadden we daarom afgelopen seizoen zo weinig kikkers? En dat kan wel even duren want een reiger kan 25 jaar worden!

reiger
reiger2reiger3reiger4


Wat een prachtig beest.

Vuurdoornmerel

Taxusbesjes zijn allang op.
Hulstbesjes beginnen op te raken.
En de eerst vuurdoonbessen beginnen nu geplukt te worden.
Wie eet al deze besjes?

Nou onder andere deze merelmevrouw vindt ze lekker.
Zij zat stil.
Ik stond stil met het fototoestel.
En kwam heel langzaam dichterbij.
Minutenlang stonden we elkaar aan te kijken.
Op maar een halve meter afstand.

vuurdoornmerelvuurdoornmerel2vuurdoornmerel3.

Aziatisch lieveheersbeestje

De gewone 7 stippel zien we nog het meest in onze tuin, maar het aziatische lieveheersbeestje komt allengs meer voor. Iets groter dan onze inheemse kevertjes, en de meest voorkomende heeft 19 stippels.

Blijkbaar zit er iets smakelijks op de buitenkant van de zaaddozen van de klimop. De
Harmonia axiridis zat hier minuten lang. Misschien het pluizige spul aan de buitenkant.

Op foto 2 zie je het 'deukje' aan de achterkant van de schildjes goed: dat is een van de opvallendste kenmerken van het aziatische lieveheersbeestje.


harmoniaharmonia2

Fotogeniek

Ik heb ze al zo vaak gefotografeerd.
En nu dus weer.

Een
zevenstippel.

Steeds ben ik van plan 'dubbele' foto's weg te gooien.
Dat is het makkelijke van digitale fotografie.
Je maakt een heleboel foto's.
En bewaart alleen de mooiste....


kever8nov1kever8nov2

...dat is de theorie.
In de praktijk bewaar ik er heel veel.
Maar zeg nou zelf.
Deze foto's kun je toch niet weg doen.

Zonnende beestjes

Zaterdag 8 november. Prachtig zonnige dag en bijna windstil. Na een grijze vochtige week een uitgelezen kans voor allerlei beestjes om nog snel even een zonnebad te nemen. Al wandelend met fototoestel door de tuin zag ik overal insecten zitten. het meest opvallend waren de lieveheersbeestjes, die hun schuilplekken in opgerolde bladeren of verdroogde stengels even hadden verlaten. En met de stralende zon schijnend op de glimmende schildjes vielen ze erg op. Toen ik wat dichter bij de stam van de appelboom kwam zaten daar ruim 10 grote dikke vliegen, niet echt de mooisten. En op een groenig stammetje van een spaanse aak, op ooghoogte, een grote wants. Het lijkt alsof ie vier antennes heeft, maar 2 ervan zijn de scherpe schaduwen.

zonbeestje1zonbeest2
zonbeest3zonbeest4

Foto's
Lieveheersbeest op rode kornoelje
Vlieg op appelboom
Wants op Spaanse aak (veldesdoorn)
Lieveheersbeest op taxus

Berkenwants

Stinkbeestjes, die wantsen.
In de achtertuin vooral in de buurt van de appelboom. In de voortuin bij de enorme berk. Ze stinken niet alleen als ze zich een beetje bekneld voelen (bv omdat je ze van je mouw veegt of uit je haar probeert te plukken) maar ze smaken ook vies! Dat merk ik af en toe als ik een appeltje van de boom pluk en niet zie dat er net vlakbij de steel-aanzet een wants zit.


Dit weekend zag ik ze in grote groepen zitten in de graspluimen van prachtriet. Op de foto gezet en toen eens opzoeken welke naam bij dit stinkbeestje hoort. Dat bleek niet zo moeilijk: ik denk de berkenwants of elasmucha grisea, 6-8 mm lang. En ze zijn overal in Nederland en België algemeen, althans daar waar berken voorkomen. En ja, in de achtertuin staan vlak naast de appelboom ook diverse berken... Dus geen appelboomwantsen, maar ook hier: berkenwantsen.

wants1 wants3

Via deze link: insecten::wantsen vind je nog wat meer wantsenfoto's.

NASCHRIFT 30 december 2010, n.a.v. mail Thijs de Graaf. iIj schrijft:
"Maar de wants op je pagina http://homepage.mac.com/hetgroentje/iblog/files/category-beestjes.html , die je berkenwants elasmucha grisea noemt, is een Kleidocerys resedae Familie: Grondwantsen (Lygaeidae) Deze zijn kleiner en komen uit een andere familie. Ze leven wel in de buurt van berken. De Duitsers noemen het een Birkenwanze. Dus zo ver zat je ook niet naast. Ik heb wat informatie over deze wantsjes staan op http://www.tuin-thijs.com/wantsen.htm ".
Bedankt Thijs.

Gekookte eitjes

Bij het schoonmaken van de nestkastjes kwamen we een verrassing tegen. In een van de huisjes, met een waterdicht dak, zat keurig droog en schoon: een compleet nest met 6 eitjes er nog in. Daar moet vlak na de leg iets zijn misgegaan. Dit nestkastje hangt aan de zuidkant van de schuur en in het voorjaar nog in de volle zon (nog niet veel blad aan de pruimenbomen die ervoor staan). Dit voorjaar hebben we er koolmeesjes in en uit zien gaan. Maar toen werd april 2008 erg warm.... gekookte eitjes?
Of heeft een van de nieuwsgierige poezen de meesjes afgeschrikt?

nest1nest2

Het nestje is gemaakt van mos, met vrolijk gekleurde vezeltjes van fluorescerend geel en roze.

Grote schoonmaak

Maandag 20 oktober bleek een fraaie herfstdag met veel zon. Mooie gelegenheid voor een grote najaarsschoonmaak. Niet slechts 1 huis om schoon te maken, maar 5. Waarvan een een 3-kamerappartement is. En dan heb ik het niet over mensenhuizen, maar over de vogelhuisjes in onze tuin. Trap er bij: 2 huisjes uit een boom gehaald, en 3 van de muur van de verre schuur.

En dan heel voorzichtig openmaken. Er kan wel eens wat viezigheid inzitten, bijvoorbeeld als er een vogellijkje in is blijven zitten. In twee van de huisjes bleken larven van een of ander insect te zitten, in hele taaie kokons 'geweven' van afgeknaagd hout. Kleine gele en witte larfjes, ca 1 cm lang. Sommige huisjes hadden geen gaatjes in de bodem en de restanten van de nestjes waren samengekoekt tot een natte plakkerige brei.

huis2

huis4

Alle nestkastjes uitgemest en met een schroevendraaier en schrapertje alle smurrie verwijderd. Toen nog even schrobben met een sopje van heet water met soda. En een uurtje drogen in de wind. Dakjes er weer op en klaar.

Alle kastjes hangen nu weer op hun plek, klaar als winterverblijf en voor volgend voorjaar: kraamkaners.


En in een huisje, met een waterdicht dak, zat keurig droog en schoon: een compleet nest met 6 eitjes er nog in. Daar moet vlak na de leg iets zijn misgegaan. Dit nestkastje hangt aan de zuidkant van de schuur en in het voorjaar nog in de volle zon (nog niet veel blad aan de pruimenbomen die ervoor staan). Dit voorjaar hebben we er koolmeesjes in en uit ziengaan. Maar toen werd april 2008 erg warm.... gekookte eitjes?

Het nestje is gemaakt van mis, met vrolijk gekleurde vezeltje van fluorescerend geel en roze.

Oktoberzon

Zaterdagmiddag 18 oktober 2008. Het is een graad of 13, enigszins bewolkt. In de loop van de middag breekt de zon door en dan blijken er ineens nog vlinders te zijn. Ik was te laat met het fototoestel voor de fraaie oranje gehakkelde Aurelia, en had het toestel al weer weggelegd toen het koolwitje rondvloog. Maar atalanta's waren er in overvloed. Onder onze Elstar-appelboom ligt een tapijt van gistende/rottende appels. En laten de grote atalanta's nou net dol zijn op rottend fruit! Ze hadden duidelijk wel behoefte aan zon om wat op te warmen. Zaten regelmatig met de vleugels uitgespreid te zonnebaden. En ze waren nu ook een stuk rustiger dan in de zomer.

FOTO's
1. op mijn vinger
2. van heel dichtbij, tong opgerold
3. weer verder met de appelmoes

at3 at1 at2

Het exemplaar op de foto wandelde van een appel, over wat grashalmen en stapte op mijn vinger. Bleef daar rustig zitten en rolde zijn tond eens op. Na een minuutje vloog ie weer op om eens aan een appel te sabbelen.

Vedermot

Ik ontving onderstaande mail en foto van Evert.

Hoi Tineke,
Er kwam bij mij een insect naar binnen vliegen dat ik niet ken, en ook niet kon vinden. Hij lijkt op een mug. Maar die hebben voor zover ik weet altijd doorzichtige vleugels.Hetzelfde geldt volgens mij voor libellen of juffers.
Hij heeft maar twee smalle vleugels. Dus lijkt het ook geen vlinder.
En hij heeft rare zijtakjes aan zijn poten.
Weet jij wat het is?
Groeten, Evert-Jan

En ik herinnerde me dat ik vorig jaar ook zo'n beestje op het raam had. We doopten hem toen 'pterodactilus' , maar kwamen er later achter dat het een vedermot is. En hoewel het geen vlinder lijkt, is het wel een vlindersoort. Het is een nachtvlinder, een zogenaamde microvlinder. De vedermot heeft -in ruststand- zijn vleugels opgevouwen tot 'streepjes' en die staan haaks op het lichaam. Daarom denk je in eerste instantie eerst aan een mug of langpootmug of zo iets.

Dit exemplaar heet volgens mij Amblyptilia acanthadactyla.

evertvedermot1evertvedermot2

En er blijkt zelfs een website te zijn van microvlinders: Microlepidoptera.nl - Amblyptilia acanthadactyla (Hübner, 1813)

Vreemd tuinbezoek

Nog een foto van Paula.
Dit eigenwijze tuinbezoek diende zich aan aan de rand van haar tuin bij het vakantiehuisje in Zweden.
En poseerde voor de foto.
Recht in de camera kijkend.
Die zul je hier in Nederland niet snel tegenkomen.

eland0

eland paula

KIKKIE

Alles wat groeit en bloeit begint klein.
Heel klein.
Een plant uit een zaadje.
Een beest uit een eitje, of larve of kikkervisje.

Kikkervisjes zie ik de laatste weken niet meer in de vijver (2e helft september):
opgegeten, verstopt in het overvloedige groen, of gemetamorfeerd naar een kikkertje.

Toen ik afgelopen weekend wat overtollige groei rond de randen van de vijver aan het verwijderen was zag ik uit een ooghoek een minuscuul kikkertje. Maar ja, geen fototoestel bij de hand. Toen later Eddy naar buiten kwam vroeg ik hem het fototoestel te halen. Dan zou ik wel 'even' een kikkertje vangen.
En 'low and behold!', voordat Eddy met fototoestel weer buiten was had ik al een mini exemplaar gevangen. Heel voorzichtig, om hem niet fijn te knijpen.
(Als je weet waar je moet kijken.... AHUM, ongetwijfeld zaten er veel kleine kikkertjes)

Een hele fotoserie gemaakt en ik laat ze hier allemaal zien.
Zo'n klein pietepeuterig ieniemieni klein kikkertje...
Na de 'fotoshoot' waarbij kikkie regelmatig wegsprong, het beestje weer snel bij de vijver gezet.

kikkie1kikkie2kikkie3kikkie4


Kikkie, 4 maal meer dan levensgroot.
Vooral op foto 4 zie je hoe klein ie nog is in verhouding tot de nagel van mijn wijsvinger en de zandkorrels op mijn hand
OK, hand is een beetje modderig, maar ik was ook al een paar uur in de tuin bezig.

Parelmoervlinder van Paula

Leuke reactie van een van de lezeressen op de foto's op dit weblog.
Die inspireerden Paula ook tot het maken van foto's. En het leuke van digitale fotografie: je maakt een heleboel foto's en bewaart gewoon de mooiste.

En als er dan 9 foto's zijn waar steeds de vlinder net uit beeld gevlogen is of er half op staat of bewogen is.... dan is de 10e opeens zo'n mooie foto.

paula parelmoer

Foto: met vlinder en hommel, gemaakt in Zweden door Paula Olthof.

Ik ben even gaan snuffelen op internet naar de naam van deze vlinder. Het is waarschijnlijk de parelmoervlinder (aan de onderkant van de vleugels schijnen er parelmoer witte vlekken te zitten). Die is zo goed als uitgestorven in Nederland, maar komt in andere landen van Europa nog wel voor.

http://www.vlindernet.nl/familie.php?familieid=16

Bloemenbezoek

In de kas bij Willie word ik gewezen op de aubergineplantjes. Ik zie een aubergine van een centimeter of 15, maar ook nog een bloeiende bloem aan de plant. Heel duidelijk familie van aardappel, peper en tomaat, de nachtschadefamilie. Alleen is de auberginebloem wat groter, zo'n 2.5 - 3 cm in doorsnee en lilakleurig.

auberginebloem1
auberginebloem2
auberginebloem3

Pas bij het bekijken van de foto, zag ik dat de bloem bezoek had van familie luis.
Twee grote en (op moment van de foto) drie kleintjes.
Maar luizen zijn net konijnen, dus misschien was er na een paar minuten al een elftal kleintjes...

Derde generatie

Het landkaartje is een vlinder die pas sinds 1940 in Nederland voorkomt. Inmiddels is ie in vrijwel het hele land te vinden. Aanvankelijk kwam de vlinder in twee generaties voor in ons land, in het voorjaar (lente generatie, oranje met bruin) en in de zomer (zomergeneratie, zie foto's).

Maar steeds vaker vliegt er eind augustus, begin september een derde generatie. Zo ook in 2008. Dit landkaartje doet zich tegoed aan de bloemen van de hemelsleutel. De foto's zijn van begin september. Als het niet te snel koud wordt heeft de vlinder voldoende tijd om eitjes te leggen, die rupsen worden, en dan als pop overwinteren.

landkaartje

landkaartje2

De naam landkaartje komt waarschijnlijk van de tekening aan de onderkant van de vleugels. Zou het?

Kleine Vos

Fraaie vliegertjes.
Mooie kleuren.
Dit is de Kleine Vos.

kleine vos

Zie ook:
Vosje

Er is ook een Grote Vos, die komt vooral in Zuid Europa voor, en is in Nederland zeldzaam. Maar op de plaatjes op internet lijkt de grote vos sprekend op de kleine vos. Ik denk dat het verschil is: de kleine vos heeft aan de bovenrand van de bovenvleugels zwart en gele vlekken, maar vlak bij de punt een wit vlekje. Dat witte vlekje lijkt de grote vos niet te hebben. En misschien is er ook nog een verschil in grootte.... maar da's lastig als je er maar een ziet.

Tomatenkikker

Er bestaan boomkikkers die in bomen wonen, maar wist je dat er ook tomatenkikkers bestaan. In ieder geval EEn exemplaar, want die woont bij ons op de veranda in de tomatenplanten. We hebben een 6tal tomaten planten in grote potten op de veranda staan. Zo staan ze wat beschut mocht het hard regenen. Tomatenplanten zijn echt 'watjes' die bij regen of kou last van allerlei ziekten of schimmels krijgen. Maar op deze beschutte plek is het ook een paradijs voor vliegjes en mugjes. En daar houdt onze tomaten kikker wel van! Al weken lang woont ie in de tomaten planten. En houdt daar de boel behoorlijk goed schoon van insecten. Er moet genoeg te vinden zijn, want in de paar weken dat ik hem daar zie zitten is ie van 3 cm groot gegroeid tot 5-6 centimeter.

Foto 1: de achterkant van de kikker
Foto 2: de voorkant van de kikker

kikker2kikker1

Huuh!

Als je last hebt van arachnofobie betekent dat dat je bang bent voor spinnen. Nou heb ik daar meestal geen last van. Spinnen in huis vang ik in mijn handen, soms met een glaasje en een ansichtkaart, en zet ze buiten. Maar soms blijkt er ook in mij een instinctieve angst voor spinnen te zitten. Als een wat groot uitgevallen wolfspin plotseling door de kamer wandelt (let op, het is er weer tijd voor), of als bij het "ontspinnenwebben" van de serre met een ragebol opeens een enorme kruisspin omlaag valt of een (wederom enorme) wolfspin ineens bijna over mijn voeten wandelt.

Huuh, dan deins ik toch even terug. Het is vooral het onverwachte, het soms snelle bewegen van de achtpotigen. Met een afgevallen blaadje schuif ik beide spinnen van het terras af. Om dan, als ik bekomen ben van de initiele schrik, snel het fototoestel te pakken. En dan krijg je dit...

Foto 1: van boven
Foto 2 en 3: frontaal
spin0spin1
spin2

En dan blijkt zo'n spin, ik denk een wolfspin, opeens zes (6!) ogen te hebben, zie foto 2 en vooral 3. En dan ook nog van die harige extra pootjes/handjes bij de mond. Bizar.
Meer spinnenfoto's op de website van Bert Messelink: www.fotobm.nl

Tandradje

Ze wonen altijd in onze tuinen. Zitten meestal onopvallend bruin te wezen, in gras of laag bij de grond. Maar als het even warm is, een graadje of 25 kun je ze ook horen. Krekels of sprinkhanen die 'krassen' of 'tjilpen'.

sprink1sprink2

Deze sprinkhaan is in ieder geval een veldsprinkhaan, een vegetarische soort met korte stevige antennes. De andere soort is die van de sabelsprinkhanen, alleseters, met lange dunne antennes. Maar welke het precies is...
Ik denk de bruine sprinkhaan of ook wel Tandradje, zo genoemd naar zijn ratelende korte geluidjes. Tja op de foto is het geluid niet meer te achterhalen.
Meer leuke weetjes op de volgende website http://www.gardensafari.net/dutch/sprinkhanen.htm. Een leuke website waar ik vaak ga kijken als ik weer eens een beestje op de foto heb gezet.

Minder gevaarlijk dan een aalscholver

Een paar weken geleden schreef ik een stukje over mijn avontuur met een aalscholver. Zie AALSCHOLVER-AVONTUUR . (Bij het navertellen werd de vogel in het verhaal steeds groter, het werd een albatros).

Dit weekend een wat kleiner avontuur, met een kleiner vogel.

Zaterdag zat ik op het bruggetje van onze vijver. In de beukenhaag steeds gescharrel van merels, met regelmatig alarmroepen. Tegen het eind van de middag zag ik een gespikkelde bruine vogel (ik dacht eerst lijster, maar bleek mereljong) op het tuinpad zitten.

Net buiten mijn beeld vanaf de brug staat een picknicktafel waar rond etenstijd altijd wel een van de buurpoezen ligt. Op een meter of twee van waar het mereljong zat. Luid te tsjiepen. Dus ik liep naar de vogel toe om hem weg te jagen, richting boom of struik.

Vliegt de vogel door de openstaande deur de fietsenschuur in.... Buurpoes 'zalm' komt van de picknicktafel af om het gefladder eens van dichtbij te bekijken.

Dus deur dicht: nu is het tussen mij en de merel. Proberen te vangen, tussen de fietsen door in het halfdonker. Gelukt toen de merel in een grote emmer terecht kwam.

merel

Met vogel in de handen naar Eddy, die op het terras zat. Deze keer wel tijd om een foto te maken. Het mereljong is een stuk minder vervaarlijk dan de albatros (herstel, aalscholver).

Soldaatjes

Oranjebruine langwerpige kevertjes.

Vaak in tweetallen, of nog meer.
In de pluimen van vroeg bloeiende siergrassen zoals calamagrostis.
Maar ook uitgebreid in touw op de brede bloemschermen van de wilde peen in juli.

Op deze schermbloemigen zitten ze niet alleen om een slokje nectar te nemen, maar juist om andere insecten die op de bloemen af komen te vangen. Het zijn echte rovers. De volwassen exemplaren van de kevers zie je maar een paar weken (juli, soms augustus).
De larven leven op de grond, in gras, en zijn daar roofdieren die zich te goed doen aan allerlei op de grond levende insectenlarven en slakken !


FOTO's
1: paar soldaatjes op wilde peen schermbloem juli 2008
2. paar soldaatjes op calamagrostis 'overdam'

soldaat2soldaat1

Soldaatjes-weetjes
- andere namen: kleine rode weekschildkever, of rode weekschild
- latijnse naam: Rhagonycha fulva
- heeft zachte dekschilden, lange gesegmenteerde antennes
- verschillende soorten, soldaatje heeft donkere uiteinden van de dekschilden
- leeft op graslanden en open landschappen
- gedurende paar weken in juli in grote aantallen te zien, vaak parend

Schorpioenvlieg

Op fotojacht in de tuin. Achter in de achtertuin ben ik bezig een 'tunnel' te laten groeien over een dwarspaadje. Een tunnel van hazelnoten: links en rechts van het pad een flinke hazelaar. Alle takken tot ongeveer 1.80 die over het pad groeien gaan er af, maar daarboven wil ik ze in elkaar laten groeien. De tunnel heeft nog geen dak, maar met de hazelaars zo vol in het blad geeft het al een flink 'groene gang' gevoel. Gefilterd groen licht en een mooie koele plek voor allerlei schaduwbeestjes. Zoals deze vreemde vlieg met een hele lange snuit.

Ik vond olifantvlieg of slurfvlieg wel toepasselijk, vanwege de lange snuit.
Maar het blijkt een schorpioenvlieg te zijn.
Zo genoemd vanwege het omhooggekrulde tangvormige uiteinde van het mannetje.

schorpioenvlieg2schorpioenvlieg

Ik had hem nog niet eerder bewust gezien. En kort na het maken van de foto zag ik er nog een. Vastgeplakt in de verse verflaag van onze net geschilderde donkerrode kozijnen.

Rode ogen

Wat doe je normaal met een vlieg? Je jaagt hem weg, stuurt de poes er op af, of mept hem met een krant.
Maar als je in de tuin rondloopt met een nog nieuw fototoestel met macro-optie, op jacht naar kleine dingen om groot af te beelden...
Dan is zo'n vlieg opeens een prachtig fotomodel.

vliegvlieg0

Nou ja, mooi is ie niet, tenminste niet de haakjes en stekels aan de poten.
En bij het inzoemen zie ik allerlei onduidelijke uitsteeksel en onderdelen.
Maar die rode ogen, dat heeft toch wel wat.
De vlieg loopt over de nog net niet geopende bloempjes van een wit-bloeiende vlinderstruik.

Het is blijkbaar 'vliegentijd'. Of vliegen-fotografie-tijd.
Onderstaande foto is gemaakt door Marco op 16 augustus.
Deze vlieg zit te sabbelen op een schermbloem.

vliegmarco

Marco 's zijdebijtje

Met grote regelmaat (soms meerdere keren per week! krijg ik fraaie macrofoto's toegestuurd door Marco. Gemaakt in de tuin van het hofje waar hij woont, of tijdens een duinwandeling, of in de Hortus.

Deze keer zo'n Hortus foto.

Marco zijdebij

De foto is gemaakt op 6 augustus 2008 in de Leidse Hortus Botanicus. Op het geel bloeiende boerenwormkruid vlogen erg snelle kleine zwart-grijze bijtjes. Het waren zijdebijtjes (Colletes), en Marco vermoedt dat het duinzijdebijtjes (Colletes fodiens) zijn. Op de foto zie je een exemplaar dat lang genoeg stilzat om een haarscherp beeld te geven. Lekker veel stuifmeel op de achterpootjes. Duinzijdebijtjes schijnen dol te zijn op gele buisbloemen. Voila, gevonden.

Meer Marco: zie Marco's lavendelbeestjes.

Van drie kanten

De vlinderstruiken staan in volle bloei en de vlinders genieten weer. Afgelopen week waren dat bij ons vooral dagpauwogen. Vanuit zijn werkkamer kijkt Eddy uit op een grote Budleija en hij zag maximaal 7 dagpauwogen fladderen. Ikzelf heb er maximaal 4 tegelijk geteld. De foto's van meer dan 1 tegelijk zijn niet zo bijzonder, maar een exemplaar van dichtbij.....

Foto's
1. van boven
2. van voren
3. van opzij, met uitgerolde tong.

dag2dag1dag3


En nog wat foto's van vorige zomer: Oktober 2007: dagpauwoog

Coloradokever

Ik had deze kever nog nooit eerder life gezien, maar wist meteen wat het was: de coloradokever. Vleugelschildjes geel met zwart gestreept, kop- en schouderstuk oranjerood met zwarte tekening. De kever is wel kleiner dan ik gedacht had, ca. 1 cm groot. Ik dacht dat ie wel 2 cm was. De kever liep op het gras, niet bij ons in de tuin in Haren, maar een endje verderop , de natuurcamping bij het Nivon huis in Noordlaren.

Als dit een voorbode is, dan is dat een slechte zaak voor de vele bloeiende aardappelvelden hier in de buurt....

kever1kever2

De kever wandelt hier over het prentenboekje Eddie, over een vergeetachtig eendje. Het boekje hadden we net gekregen van een Gijsje, achternichtje van Eddy. Ze vond het zo leuk om Eddy een boekje te geven over een Eddie.

Coloradokever-weetjes.
Latijnse naam: Leptinotarsa decemlineata (suggereert dat ie 10 strepen heeft...)
Hoort tot de bladhaantjes
Nederland is meest noordelijke verspreidingsgebied
Veroorzaakt alleen in zeer warme jaren schade aan aardappelteelt (eet in korte tijd bladeren op)
Overwintert als larve 20-50 cm diep in de grond en gaat dood als het kouder dan -7 graden wordt (dus warmere winters, meer last van deze kevers)

Twee minuten en zes seconden

Hoeveel tijd heb je als nieuwsgierige poes nodig om de veranderingen in de schuur te onderzoeken?
Twee minuten en 6 seconden precies.
OK en dan nog 9 seconden erbij om even lekker over de grond te rollen.

Deze fotoserie van Baassie is eind juli 2008 gemaakt.
Eerder die warme zaterdagmiddag hadden we het oude doorgezakte aanrecht dat in de fietsenschuur stond gesloopt. Ervoor in de plaats een wandrek, dat al vele verhuizingen heeft doorstaan, voorzien van kleine rommelmandjes van de rommel-winkel in het dorp. Aan de zijkant nog twee planten om kleine kiemplantjes tijdelijk te kunnen parkeren (bescherming tegen slecht weer of woeste slakken). En later op de middag, terwijl ik met het fototoestel in de hand door de tuin liep, kwam Baasie uit zijn schuilplek (op warme dagen ligt ie de hele dag ergens onder een struik) en vond het nodig de nieuw ingerichte schuur te onderzoeken.

Dia1
Twee minuten en 6 seconden dus, af te lezen uit de tijdstippen waarop de verschillende foto's zijn gemaakt.

AALSCHOLVER-AVONTUUR

"Wat heb ik nou aan mijn schutting hangen?", als variant op "Wat heb ik nou aan mijn fiets hangen?".
In mijn geval was het de schutting van de buurman en hing er een Aalscholver aan.

Om bij het begin te beginnen.
Ik liep de tuin in en zag een van onze poezen in super snelle sluipgang naar achter in de tuin rennen en toen linksaf naar de tuin van de buren. Da's altijd verdacht. Dan gaat ie op weg naar een vogel of ander beest. Ik ging er achter aan, hoorde poezenbelletje rinkelen in buurmans tuin, en zag iets groot en zwarts. En vleugelgeklap. (Poes is ook zwart, voor het gemak).

In de tuin van de buren, geheel omsloten door bomen, heg, andere heg, garage, huis, fladderde een aalscholver rond!
Deze vogel kan niet steil opstijgen, heeft een vrij lange landingsbaan/opstijgbaan nodig.
En die was er niet in buurmans omsloten tuin!

Ik dook onder de heg door om te proberen de vogel te vangen.
Flop, tegen de garage.
Omdraaien.
Floep, daar hing ie in een donker stukje van de tuin aan de schutting, op ooghoogte voor mij, hangend aan zijn snavel, vleugels gespreid.
Op een halve meter afstand en een halve meter hoger zat onze poes op het schuurdakje geinteresseerd toe te kijken.

Voor ik wist wat ik deed greep ik de vogel van achter vast.
Tja.
En toen liet ie zijn snavel los en hapte van schrik naar mij.
Een mooie schram loopt nu over mijn wang.
Oeps.
Vogel met armen gestrekt voor me houden.
Maar de aalscholver was niet voor een gat te vangen.
En parkeerde zijn vlijmscherpe snavel (met haakvormig puntje) een paar keer in mijn onderarm.
Van schrik liet ik hem bijna los.
Pik, pik, deed ie.
En met een zwier stopte ik de grote vogel onder mijn ene arm en met mijn andere hand greep ik zijn grote snavel vast:
zo die was mooi onschadelijk gemaakt.

Maar ja, wat toen: beide handen bezet.
Naar huis gewandeld (ik zat bij immers bij de buren, die niet thuis zijn) en door het raam geroepen:
poezenmandje! POEZENMANDJE!!!!!!

Na wat verwarring (Eddy dacht dat ik een eend had) kwam Eddy snel met poezenmandje aan. Met de nodige moeite kregen we de tegenstribbelende vogel in het mandje. Zo'n mooi plastic geval met aan een kant een deurtje. De vogel kon zich niet omdraaien dus met relatief weinig schade aan handen kregen we het deurtje dicht. Poes zat er bij en keek er naar. Mighty interesting, allemaal.

Pfff, op dat moment even diep ademhalen. De hele actie had ik in een soort reflex uitgevoerd (Welke gek pakt nou een aalscholver beet?). Nog wat nahijgend van de schrik, schrammen onder de kraan afgespoeld. Handoek over poezenmandje, mandje achterop de fiets, naar dichtsbijzijnde behoorlijke sloot een straat verderop. Daar voorzichtig poezenmandje open. Aalscholver in no time uit het mandje en pardoes in het water. Ik hield mijn adem in: hij zou toch niet zinken, of slagzij maken? Maar nee. Vogel dobbert even, schud wat met vleugels, neemt een flinke slok water en stijgt dan langzaam op: in de lengte van de sloot, langzaam stijgend over de straat, verder met een grote boog steeds hoger stijgend over het nieuwe transferium en de hoge bomen heen. Over de snelweg heen richting Noord Willemskanaal.

Met opluchting zag ik hem gezond en wel wegvliegen.
Terwijl ik nog wat na-trilde van de schrik . En na een paar dagen rondlopen met wat opvallende schrammen, zijn die nu ook weer bijna weg.

Tijd voor een eigen foto was er niet, daarom maar wat van internet.

aalscholver12a

Een paar hele mooie foto's op : raymsfotosite.web-log.nl: Vogel Foto`s, zoek op het woord aalscholver op deze site.
Dan krijg je wel ontzag voor die snavel!

Lijsterbes of Merelbes?

Lijsterbes in de voortuin. Vol met tuiltjes oranje bessen. Glanzend in de regendruppels van vandaag. Maar als ik goed kijk zie ik ook al verschillende lege bessenstengeltjes. De merels hebben de lijsterbes inmiddels gevonden. En de komende dagen zal de boom stukje bij beetje worden leeggeplukt.

merel1

merel2

Door de merels. De boom heet een lijsterbes en geen merelbes. Maar, een merel is een lijsterachtige, dus dan mag het.
De merel op de foto is een jong van dit jaar. Een deel van het verenkleed is duidelijk van een juveniel (jong). En rond de nek blijkt de vogel nog vrij kaal te zijn.

(SL)AKROBATIEK

Eindelijk ook wat regen in het noorden des lands.
Donderdagmiddag 10 juli, flinke regenbui 's middags.
In de vroege avond naar buiten.
Feest voor de slakken.
Bij elke stap was het krak of squish.
Weer een platte slak.
Maar niet getreurd.
Slakken eten naast jonge planten (dat wil je NIET),
ook allerlei afgestorven plantenresten, restantje van een dode muis door de poes achtergelaten (dat wil je WEL).
En dus ook platgetrapte slak-collega's.
Kortom: echte opruimers in de tuin.

slak

En ze kunnen de meest acrobatische toeren uithalen om aan het eind van een plantenstengel (hier een akelei) nog een lekker hapje te halen. Deze tijd van het jaar is het buitenste laagje van een akelei-bloemstengel blijkbaar erg lekker. De slakken knagen heel secuur, als glibberige dun-schillers, de buitenkant van de stengels schoon. Zo verspreiden ze ook nog wat van de zwarte, glimmende akelei-zaadjes, die aan hun slijmerige slak-voet blijft kleven.

Tandem van witjes

Witte vlinders of witjes. Er zijn veel verschillende soorten. Grote en kleinere. Op de foto zie je een tweetal witjes, als een siamese tweeling of tandem. Het zijn kleine geaderde witjes. Latijnse naam: Pieris Napi. Letterlijk vertaald uit het Engels: groen-geaderd witje.

witjes

witjes 2witjes 3

Als de vlinders in rust zijn zie je de donkere adertjes aan de onderkant van de dichtgeklapte vleugels. Aan de bovenkant hebben de vlinders een of twee zwarte stippen op de vleugel. Een stip is een mannetje, twee stippen is een vrouwtje. Op de grote foto is het rechterexemplaar het mannetje (ik heb ook nog een foto recht van boven gemaakt waarop dat te zien is). Op de detailfoto's zie je dat de vlinders behoorlijk pluizig zijn.

Egel

Meestal rond begin juli hoor/zie ik weer voor het eerst egels in de tuin. Onder de beukenhaag die begin juni is gesnoeid ligt een laag knisperend snoeisel. En daar zitten vaak lekkere slakjes en andere beestjes onder. Ideaal voor de egel om in rond te scharrelen. En ideaal voor ons omdat we de egel dan al van verre horen schuifelen. Eerst in de vroege avond, maar afgelopen week ook overdag. Deze egel, aan het formaat (=groot) te zien een vrouwtje, hoorde ik luidruchtig kuchen. Egels hebben vaak allerlei parasieten, vlooien, teken, maar ook interne parasieten als longwormpjes. En dan wil je wel eens hoesten en proesten.

egel1egel2

egel4egel5

egel6

Dit exemplaar lag een minuut of tien als een balletje opgerold in de emmer. Toen ontrolde ze zich en na even rondsnuffelen en ronddraaien stapte ze rustig uit de emmer en verdween weer al scharrelend in de tuin.

Eindelijk: 't Groentje in de tuin! Of toch niet?

't Groentje is de naam die ik bij aanvang van dit weblog in oktober 2005 heb gekozen.
Zie 't Groentje - in en om de tuin en Terug naar de oorsprong van 't Groentje .
Maar het is ook de naam van een vlindertje. Die had ik nog nooit 'in het echt' gezien. Maar toen ik dit vlindertje in de tuin zag zitten op een aardbeienblad wist ik het meteen: dit moet wel het groentje zijn. !

Nee dus: wel groen, maar niet het groentje.

Het groentje blijkt een dagvlinder te zijn, terwijl ik aan de vorm van de vlinder op de foto (een spanner) en de vorm van de antennes zie dat het een nachtvlinder moet zijn. Nog wat doorsurfen levert op: de kleine zomervlinder (vroeger ook kleine zomermeter). Meest opvallende kenmerken: de geblokte rand van de vleugels (zie detail foto) en het lijfje waarvan bovenste helft groen is en onderste helft roodachtig.

groentje1

groentje3

groentje4 rand

Deze vlinder komt algemeen voor in Nederland en Belgie, overal waar bomen zijn. Maar ik had hem nog niet eerder (bewust) gezien. Dus wel een extra vlinder om op mijn lijst te zetten. En nog door blijven kijken naar het groentje.

Icoontje: kijk eens naar het nieuwe icoontje VOOR de link naar dit weblog 't Groentje boven in de menubalk van je internetbrowser. Als het goed is zie je hier ook een Groentje.

Marco's lavendelbeestjes

Marco is nog zo'n lezer van weblog 't Groentje die regelmatig een email stuurt, meestal vergezeld van een of meer fraaie (macro) foto's.
Zie eerdere bijdragen in 't Groentje en een van Marco's eigen sites: Marco Langbroek - Macro Photographs

Hier zijn weer een paar fraaie foto's: Vliegbeestjes die rond de lavendel zoemen en vliegen.

lav1lav3

lav5lav4

lav2lav06

Foto's zijn gemaakt op 18, 21 en 23 juni 2008.

Everts salamander

Regelmatig krijg ik mail van lezers van dit weblog. Bijvoorbeeld van Evert. Deze keer met een salamander.

Hoi Tineke,

Ik was vandaag wat draadalg uit de vijver aan het scheppen en daar bleken opeens allemaal jonge salamanders in te zitten. Ik heb nog geen volwassen exemplaar gezien. Maar gezien het aantal kleintjes zal ik toch een keer een volwassen exemplaar tegen moeten komen.
Ik weet niet zeker welke salamander het is. Het meest voorkomend schijnt de kleine watersalamander te zijn. Hij is licht met donkere vlekken en roodachtige kieuwen.
Ik heb er een foto van gemaakt. Misschien weet jij wat het is.

Groeten, Evert-Jan

evert salamander gr


Ik denk dat het een kleine watersalamander is. Zie ook: Triturus Vulgaris

Oranje Tipje

Het Oranje Tipje is een wit vlindertje waarvan de punten van de vleugels (van het mannetje) in de oranje inkt gedoopt lijken te zijn. Vliegt in de lente en ik heb hem eerder dit jaar regelmatig in de tuin gezien. Maar de vlinder vliegt zeer onrustig, heen en weer, op en neer, en het is me nog niet gelukt de vlinder op de foto te zetten.

Waardplanten voor de rupsen zijn o.a. pinksterbloemen en look-zonder-look.
Daar zat ik steeds in de buurt met mijn fototoestel.
Maar geen resultaat.
Als ik er zat, geen vlinder.
Als de vlinder er zat, geen Tineke of in ieder geval niet Tineke-met-fototoestel.

Maar nu is het toch gelukt.
Niet de vlinder maar de rups.
Waar?
Op een uitgebloeide pinksterbloem.

En de rups: groen, met kleine stippeltjes.
Niks Oranje.

rups1rups2

Speckled Wood

Gespikkeld hout.
Dat is de Engelse naam voor een vlinder.
Waar denk je dan aan?
Bruinige tinten, spikkels.
In het Nederlands heet deze vlinder Bont Zandoogje.

Een wat traag vliegende dagvlinder, langs bosranden en in tuinen in de buurt van heggen (houdt van wat halfschaduw met hier en daar zonnige stukjes). Door zijn langzame vlucht niet zo moeilijk te fotograferen. Zeker niet als ie eens uitgebreid gaat zitten drinken uit de nectarrijke bloempjes van de grootbloemige cotoneaster. Neemt zijn eigen rietje mee.

zandoog1zandoogklain 2zandoog groot


Is dit een vrouwtje of mannetje?
Ze lijken op elkaar, mannetje zou wat meer afgeronde vleugels hebben.
Maar ja, lastig vergelijken als je maar een exemplaar ziet.
Mooi is ie wel.

Vliegt 2 generaties (en in warme zomers 3). Rups is groen en zit op lang gras...

Grote mond

Vijver + zomer + zon = libellen.
Of waterjuffers.

libelroodlibelrooddetail

Hier een paar foto's van dichtbij van de rode vuurjuffer.
Wat een grote bek voor zo'n 'vliegende lucifer'.
Voor kleine insecten een vervaarlijk roofdier.
De ogen vind ik wel erg mooi, glanzend rood met zwarte strepen.

Spaanse vlag

Op vakantie op Rodos ook een van de grote attracties aldaar bezocht: de vlindervallei bij Petaloudes. In een uurtje (als je langzaam loopt) kom je door een smal bebost beekdalletje. Klaterend beekje, groen gefilterd licht onder de schaduw van o.a. amber bomen. Hier schijnen vanaf half juni tot september vele vlinders van een bepaalde soort te komen om te paren. Het betreft de Euplagia quadripunctaria, in het Nederlands de Spaanse Vlag. Die naam zal wel komen van de kleuren. In rust geel en zwart, in vlucht rood-oranje.

Entree bij de ingang en een taverne en winkeltje bij de uitgang. Waar eerst honderduizenden vlinders vlogen worden het er steeds minder, nu nog duizenden in de piektijd. Een relatie tussen de afname van vlinders en toename van toeristen lijkt voor de hand te liggen. In een poging om deze belangrijke toeristenattractie te redden zijn er allemaal regels gesteld: je mag geen harde geluiden maken (niet klappen om de vlinders te laten opvliegen), niet van de paden af, je loopt over een afgeschermd pad, trappetje op en af.

We bezochten de vallei op 3 juni, en twee dagen ervoor waren er nog geen vlinders gesignaleerd.... Dus toen we er opeens een zagen, precies op ooghoogte, 1 meter van het pad af, dachten we eerst aan een geintje van de beheerder: gewoon een dode vlinder met een speld op de boom geprikt. Maar later zagen we er meerdere zitten en ook enkele vliegende exemplaren. Niet veel nog, maar toch meer dan 10.

vlinder1vlinder2

NB. In de wandeling er naar toe bleken we bij nader inzien ook al een Spaanse vlag te hebben gezien. Vliegend kregen we ze echter niet op de foto.
Voor een plaatje daarvan: zie Spaanse vlag (vlinder) - Wikipedia

De vlinder blijkt overigens ook in Nederland voor te komen, maar daar zeer zeldzaam te zijn. Kijk vooral eens als je bloeiend koninginnekruid in je tuin hebt staan. Daar schijnt de Spaanse Vlag dol op te zijn. Komt ook in Belgie voor. En op de kanaaleilanden (Engelse naam: Jersey Tiger Moth).

Het is een dagactieve nachtvlinder uit de familie van de beertjes.

Schijnpapaver als landingsplaats

Veel bloemen dienen als landingsplaats voor insecten.
Vaak om er wat lekkers te halen en en passant de bloem te bevruchten.
Soms alleen maar om uit te rusten.

zweefvliegpapaverzweefvliegpapaver2

Op de foto een zweefvlieg, ik denk een pendelzweefvlieg, van de een of andere soort. De bloem is de oranje meconopsis cambrica of schijnpapaver. Je hebt ze in oranje en geel. Meeste bloemen in april/mei, maar ook later in het jaar duiken er nog regelmatig bloemen op. jaren lang was ik ervan overtuigd dat deze plant ijslandse papaver heette, de bloem lijkt er op. Maar dat bleek abuis. Wel familie. De schijnpapaver dus.

Hommel bij Ajuga

April is de toptijd voor Ajuga Reptans of kruipend zenegroen.
Boven het paarsgroene blad torenen dan de paarsblauwe bloemkaarsen.
Elke kaars is opgebouwd uit kleine lipbloemen en die zitten vol nectar.
Als er dan ook nog een zonnetje overheen schijnt is het een en al gezoem van hommels en bijen.

Foto's:
1. hommelsnuit diep in lipbloempje
2. je hoort bijna het gewapper van de vleugels

hommel1hommel2

Eind mei hebben de bloemen van het zenegroen hun mooiste tijd gehad, vallen om en worden opgeruimd door de slakken of een nette tuinier.
Alleen op een paar wat meer beschaduwde plekken zijn er nu nog zenegroen-bloemen te zien.

Blauwe jongedame (m/v)

Vanaf eind april, begin mei vliegen er weer allerlei libellen en waterjuffers rond de vijver. Na een paar jaar als nimf in het water te hebben doorgebracht, kruipen ze op een dag langs een plantenstengel omhoog, net boven het wateroppervlak. Meestal 's morgensvroeg. Ze kruipen uit het nimfenvelletje dat als een lege huls achterblijft op de plant. De verse libel 'pompt' zijn vleugels op, zit een tijdje te drogen, en kan dan zijn of haar laatste taak volbrengen: een beetje rondvliegen met een partner-juffer en eitjes leggen.

bl libel

bl libel2

bl libel3

FOTO's: scherpgesteld op de kop van de blauwe juffer.
Relatief reusachtige ogen en bek.
Best een engerd als ie veel groter zou zijn dan de 30 mm.

Metamorfose

Als je grijze beestjes met zes pootjes en roodoranje stippen ziet lopen..... dat zijn de lieveheersbeestjes in het larvenstadium. Bij ons in de voortuin zijn er elk jaar tientallen lieveheersbeestjes die overwinteren in een grote bloembak die tegen het huis is gemetseld. En een paar weken terug liepen ze in tweetallen rond (zie ook: Knusse kevertjes ). En het resultaat is een heleboel larfjes. En die beginnen nu te verpoppen. Heel intrigerend. Zo'n beweeglijk donkergrijs beestje gaat op de muur of op een plant zitten, staart naar boven. Begint een beetje in elkaar te kruipen, zet zich vast met zijn achtereind, en dan..... metamorfose. De kleur verandert, nu vooral oranje met zwart. En binnenkort moet er dan een lieveheersbeestje uitkomen.

kever3kever2

Dit zijn de larve en pop van een zevenstippelig lieveheersbeestje.

Grote wintervlinder

Rups op roos. Maar welke rups? Niet eerder gezien. Pootjes aan de achterkant, niet in het middenstuk, pootjes aan de voorkant. De rups hield zich met zijn achterkant vast aan het blad en stond met zijn voorlijf (dreigend?) omhoog. In ons insectenboek gaan zoeken bij de 'spanners'. Deze familie van vlinders heeft rupsen die in een 'boogje' lopen, en geen pootjes op het middenstuk hebben. Het boek heeft veel plaatjes van vlinders, maar weinig rupsen.

Googlen "rups" + "spanner" en dan "afbeeldingen" zoeken. En binnen een paar minuten had ik hem gevonden.

Het is de rups van de grote wintervlinder.
Zie bijvoorbeeld: Fotopagina over Erannis defoliaria, de Grote Wintervlinder voor een plaatje van de vlinder zelf. Die vliegt pas in najaar en winter. Een dagactieve nachtvlinder.

rups1rups2

Hommel bij smeerwortel

Waar de hommels in februari smulden van de krokussen, vinden ze in april (en begin mei) lekkere hapjes in de bloemen van de smeerwortel. Kort na het longkruid begonnen de smeerwortels al te bloeien en nu, begin mei, nog steeds bloemenvrachten.

Zelfs om half negen 's avonds op een warme 9 mei avond was het een hommelgegons van jewelste in de buurt van de pollen smeerwortel. Klein probleem, de laatste paar warme dagen hebben zo'n groeiexplosie teweeggebracht bij smeerwortel, ossetongen e.d. dat het toch al niet zo brede pad naar de verre schuur' nu ongeveer voetbreed (of moet ik zeggen 'voetsmal'?) is geworden.
Maar dat is een luxe probleem. Als ze uitgebloeid zijn zal ik ze flink terugknippen.

hommel smeerwortelhommel 2 smeerwortel

Als ze nog dicht zijn zijn de bloemen rood, opgerold in een soort spiraal. Als ze opengaan worden ze wit, met een allerzachtst babyblauw kelkje.

Poepboek

Zo'n naam verzin je niet. ...

Dat bestaat niet, denk je.
Jawel.
Bestaat wel.
Een boek over poep.
Niet zo maar poep.
Maar over uitwerpselen van Europese zoogdieren.
Zie ook de website: Poepboek, drukwerk van Europese dieren
Op deze website zie je ook voorbeelden van het zoologische 'drukwerk'.

Aanleiding tot dit stukje... keutels in de hoek van onze (verre) schuur.
Tussen allerlei plankjes en houten balkjes. Van welk beest zullen deze zijn vroeg ik me af. En toen stuitte Eddy op dit poepboek en website. Boek meteen besteld en een paar dagen later ontvangen. Geinig.

En volgens de foto's op de website lijkt het op spitsmuis (huisspitsmuis) of vleermuis. We hebben beiden in de tuin, maar gezien de plek, net boven de vloer tussen houten balkjes, gok ik op de huisspitsmuis.
Zie wikipedia voor spitsmuis-weetjes. Huisspitsmuis - Wikipedia


FOTO'S: ik had geen centimeter bij de hand voor de foto. Om een indruk te krijgen van de grootte: het witte plantenetiket is 2,5 cm breed.

poep2poep1

Bonte vliegenvanger

Er zat er weer een in onze tuin te zingen, een KBV-tje, een KLEIN BRUIN VOGELTJE.
Ik was in de tuin bezig op 29 april en steeds dat gefluit en uit een ooghoek een snelle beweging. Eind van de middag pakte ik de verrekijker erbij: bruin van boven, groot zwart oog, roomwitte tot beige onderkant...

Naar binnen: vogelboek erbij: hmmm uit mijn herinnering en plaatjes in het fotoboek kwam ik uit op nachtegaal.

Op internet gezocht naar vogelgeluiden. Nachtegaal maakt allerlei geluiden, heel heldere klanken. Leek 'ons' KBV-tje ook op. Dus heel enthousiast rondvertellen: we hebben een nachtegaal in de tuin!
En hij hing rond in de buurt van de nestkast van buurman Jan. Met fototoestel + telelens in aanslag: proberen het KBV-tje op de foto te zetten.

De volgende dag, koninginnedag, weinig zon, maar wel droog. Nu zag ik het vogeltje, en soms zelfs twee, bij onze eigen nestkast. Niet zomaar een, neen, de mussenvilla. Nog nooit een mus bij geweest en nu een nachtegaal??? Nadere bestuderen met verrekijker liet mij wat witte veeruiteinden zien. Dat heeft een nachtegaal niet...

Weer vogelboek erbij.... Op de bladzijde naast de nachtegaal staat de bonte vliegenvanger! Ja hoor dit is hem. Bonte vliegenvangers zijn trekvogels en komen pas laat uit Afrika. Ze broeden graag in nestkasten, maar zijn vaak te laat. Kast bezet door familie koolmees. Maar in dit geval was de kast vacant en kunnen de vliegenvangers aan de gang.

FOTO's: op uitkijktak en bij bovenste verdieping mussenvilla

bont1bont3

bont5bont4

Harmonia axyridis

Ze zijn gearriveerd in Groningen.

De Veelkleurige Aziatische Lieveheersbeestjes of Harmonia axyridis.

Ze zijn wat groter dan onze gewone zevenstippel, en -de naam zegt het al- in verschillende kleuren verkrijgbaar. Rood met zwarte stippen (19 stuks bv) of zwart met rode stippen (2 stuks of 4 stuks), of....
Ze zijn herkenbaar doordat ze aan de achterkant van hun schildjes een deukje hebben, maar.... ook weer niet altijd. Een paar jaar geleden (2004) zijn ze vanuit Belgie begonnen aan een opmars naar Nederland, naar het noorden. En kort geleden (26 april 2008) heb ik ze voor het eerst bewust in Haren, bij Groningen, gezien.
Op de volgende website kun je allerlei verschijningsvormen zien: Harmonia axyridis herkennen
En daar kun je ook eventuele waarnemingen doorgeven. Let maar eens op op de lieveheersbeestjes die je zelf in de tuin ziet.

2keverstvdm

Kikkervis

Duizenden kopjes met een staartje eraan: dikkopjes, kikkervisjes.

Eieren op eerste paasdag in de vijver afgezet en half april begonnen ze echt vrij rond te zwemmen.

kikker1kikker3

kikker2

Huizen kijken

Vlak voor het raam van onze erker, op een meter of twee afstand hebben we een vogelhuisje gehangen. Het hangt er een paar weken en we zagen regelmatig koolmeesjes komen kijken. Ze gingen niet naar binnen, maar bleven gewoon op de 'vensterbank' zitten en keken naar binnen. Maar helaas zagen we het kastje soms gekanteld in de boom hangen. Eenmaal de achterbuurpoes Minoes betrapt, de andere keer onze eigen Bolle Baassie (beiden zwart).

Vorige week heb ik met een flink stuk kippengaas de nestkast proberen af te schermen. Kort daarna zagen we wederom Minoes in de boom: aan alle kanten probeerde ze bij het kastje te komen. Linksom, rechtsom, onderlangs, bovenlangs. Ze haalde allerlei acrobatische toeren uit, maar het lukte niet. Na een minuut of 5 droop ze teleurgesteld af.

En regelmatig komen de koolmeesjes weer langs, soms met een takje, maar meestal gaan ze in de deuropening zitten 'tikken' met de snavel. Een enkele keer naar binnen. Maar of ze nu echt een huisje bouwen?

huis1huis2
huis3huis4

Foto's vanuit de eetkamer.

Tripsen

In de voorkamer stond een grote ficus benjamina. Een forse kroon, 4 kunstig in elkaar gevlochten stammetjes (toen de ficusjes nog heel klein en soepel waren). Regelmatig laat de plant in de winter blaadjes vallen. En in het voorjaar als de dagen lengen komt er een stortvloed van vers blad. De ficus heeft al jaren enige last van dopluis, waardoor soms de grond onder de plant plakkerig is van de excrementen van de dopluis. Maar deze zijn niet zo mobiel. Dus blijft redelijk locaal.

Dit vroege voorjaar kwamen er weer veel verse groene blaadjes aan de ficus. Maar een week of twee later: weer bladval, en de oude donkere blaadjes kregen een zilverachtige glans....

Alarm. TRIPS.
Deze plaagbeestjes hebben we al heel lang niet gehad, maar nu ineens zitten ze op meerdere planten! Tripsen kunnen vliegen en komen zo heel makkelijk van de ene naar de andere plant. De ficus staat nu buiten..., een andere plant op de composthoop, en een derde plant staat nog binnen, maar is onder de douche geweest: plantenspuit met water-groene zeep-spiritus-mengsel. De komen dagen zal ik de planten in de voorkamer zeer goed in de gaten houden.

thrips2Thrips

Tripsen zijn kleine langwerpige insectjes, gestreept als een tijgertje, en met gerafelde vleugeltjes,
Latijnse naam: Thysanoptera, samengesteld uit de Griekse woorden thysanos (rafel) en pteron (vleugel).
Ze zuigen onderaan de bladeren de sappen weg. Er komt dan lucht in waardoor de bladeren zilverachtige vlekken krijgen.

Grrrrr.
Ze zaten zelfs op mijn tomatenzaailingen.
Terwijl dat volgens een groentekenner toch echt zeer zeldzaam is.
Rotbeestjes.

Helm

Kikker hangt in het water.
Koppie boven water.
Met de schittering op zijn (haar?) kop lijkt het alsof de kikker een helmpje op heeft.

kikker

Boomkruiper (2)

Zie ik op 23 maart voor het eerst een boomkruiper in eigen tuin.
En wandel ik op 24 maart in Bunnik, ouderlijk dorp.
Kijk ik omhoog en zie..... een boomkruiper.

En op 31 maart, bij de pergola, twee meter van onze openstaande deur: een boomkruiper op de pergola.
En even later op de schoorsteen van de buren.
En de dag erna weer op de pergola gesignaleerd.

Tjonge, als je hem eenmaal gezien hebt...

Zie ook: Boomkruiper

kruiper1

Boomkruiper

Het is niet dat ze niet eerder niet in onze tuin zaten, maar toch.
Als je een plant of een vogel of vlinder voor het eerst ziet.
Altijd weer een verrassing.

Deze keer was het weer een vogeltje.
Een klein bruin vogeltje.
Die kroop omhoog tegen de stam van de wilg.
Ik zag hem uit een ooghoek.
Het leek wel een bruine muis.
Klein bruin beestje.
Maar een muis die verticaal omhoog klimt....

Op foto 1 zie je niets.
Maar op foto 2 en 3, steeds dichterbij, verandert de muis in ..... een boomkruiper!

kruiper0

kruiper10

kruiper20

Weer iets eerder

In 2006: kikkerdril op 31 maart. Zie De vijver golft

In 2007: dril op 25 maart. Zie Maart 2007: dril

In 2008: kikkerdril op 23 maart, eerste paasdag. Dus weer twee dagen eerder dan vorig jaar!

Maar niet omdat het zo warm is...
Het is de koudste pasen sinds 40 jaar (ook zo ongeveer de vroegste).
In de nacht 6 graden vorst.
Dat betekent: vijver is dichtgevroren.
's Morgens stralende zon en met fototoestel naar buiten.
Van een afstandje zie ik dat een klein stukje van de vijver niet is dichtgevroren.
Dat is gek...

Dichterbij gekomen zie ik de reden.
Het water golft een beetje en in het open water zie ik opeens 6 blobs met kikkerdril!
Door het heldere ijs eromheen zie ik bruine kikkers in 2 en drietallen bij elkaar.
Een dag later zijn de kikkers weer rustig teruggetrokken in de waterplanten.
Er prijken 13 blobs dril in de vijver.
Nu een week later... niet meer te tellen hoeveel blobs er liggen.
Dat worden veel kleine kikkertjes.

dril

dril1

dril2

De reiger vliegt al regelmatig keurend over de tuin.

Waar kijkt ie naar?

Ik loop eens wat door de tuin.
Maak her en der een foto.
Ik kom om de hoek van het huis.
Zie daar een onzer poezen.
Voor de kenners: dit is Sprot.

Waar kijkt ie naar?

poesroodb

Heel voorzichtig loop ik verder.
Nog een hoek om.

Aha, daar kijkt ie naar.
roodb

Net buiten beeld van deze foto hangt een zaadcontainer.
Daar zit dit kleintje naar te kijken.

NB. Poes Sprot is inmiddels wat bedaard geworden en vangt gelukkig zelden nog vogels.
(Afkloppen).

Lekker krabbuh

Poes Bolle Baassie is een koukleum. Hele dagen kan ie binnen zitten: aangenaam warm op de vloerverwarming in de woonkamer of onder de verwarming van de werkkamer geplakt. Maar als het lekker weer is is ie buiten spelen. Achter de afvallende beukenblaadjes aan, springen middenin een siergraspol, of gewoon lekker krabben aan een paal van de pergola of een afgevallen tak.

Deze tak, een meter of twee lang, was uit de wilg gewaaid en had veel fraaie korstmossen.
Die heb ik tijdelijk in de krokusborder in de zijtuin gelegd, zodat er zoveel mogelijk zon op valt.
Dan blijven de korstmossen langer zitten.
Baassie is vakkundig bezig de mossen te verwijderen.

lekkerkrabbuh

Voederplateau

Zijn dit vogelrestjes? Restjes van een grijs vogeltje?
Door een zwart monstertje uit elkaar gescheurd?

 bol1bol5

Een pluizig balletje wordt door poes Baassie uit elkaar gescheurd.
Geen vogeltje, maar een pompoentje.

bol2bol3
bol4bol6

Leek me een leuk poezenspeeltje.
Baassie had ongeveer een minuut nodig om het balletje uit elkaar te trekken.....

Hommel in Krokus

9 februari 2008, lenteachtig. De hele dag stralende zon, blauwe hemel met alleen wat witte vliegtuigstrepen. Na een heldere nacht was het flink afgekoeld, dus 's morgens was het nog fris, een graad of drie. Maar in de middag... heerlijk.

Ik denk dat heel wat tuinliefhebbers vandaag op hun kop in de tuin te vinden waren. Zo ook ik.

En vandaag ook de eerste hommelkoningin gezien. En wat is er na een winter zonder eten voor een hommel lekkerder dan verse krokussen. Met de zon waren de krokussen vandaag open gegaan, bolle kelkjes met knalgeeloranje stampers.

En zoemmmmm, kwam de hommel.
En bleef ruim 10 minuten rond draaien in een witte krokus.

hommel 9 krokus

Tuinvogeltelling 2008 resultaat

And the winner is...

pimpel


Ook dit jaar heeft de pimpelmees bij ons in de tuin weer gewonnen,
Ik heb op zaterdag 26 januari 2008 geteld van 9.55 tot 10.55.

Vanuit de eetkamer zicht op de zijtuin en deel van de achtertuin.
Verrekijkertje bij de hand voor de 'verre vogels'.
Schrijfblok en pen op tafel.

Het weer: droog, soms wat zon, maar zeer ontstuimig.
Niet zo goed vogelweer.
Het vogelhuisje met vetblokken schommelde hevig heen en weer.

Staatje 2008:
25 pimpelmezen (op 1 moment 5 tegelijk, dus in ieder geval 5 verschillende)
11 koolmezen
9 x vink vrouwtje, 3 maal vink mannetje
2 x 1 staartmees (vreemd, meestal komen ze in flinke groepen)
1 roodborst
1 merel
1 zwartkop

Na een uur ging de keukenwekker af.
Stoppen met tellen.
Vlak daarna zag ik nog een heggemus, nu wel een kudde staartmezen en 2 eksters.
Maar deze doen buiten mededinging mee.

Lieveling

Voorlopig de laatste uit een serie nachtvlinders: de lieveling.
Foto heb ik gemaakt in Hortus Haren in september 2007.

Lievelingweetjes:
- dagactieve nachtvlinder
- familie: spanners
- cremekleurig met oranje bruine/ rood bruine streep
- spanwijdte goed 3 cm
- vlinder te zien in NL van eind mei tot september
- latijnse naam: Timandra comae
- Engelse naam: blood-vein
- Finse naam: keltasuolahein Amittari
- rups roodbruin, grijs of bruin, met korte witte lijnen op de zijkant en met donkere vlekken, volwassen 23 mm lang
- waardplanten rups: zuring en duizendknoop (beide hebben we in de tuin, daar toch een goed op kijken)
- vochtige bossen, wateroevers, tuinen

Het viel niet mee om op internet een foto van de rups te vinden, maar toch gelukt: zie http://kimmos.freeshell.org/lnel/g6/timcomai.jpg . Komende zomer maar een in de tuin gaan zoeken.

Opvallend: de vlinder zit in rust met de vleugels gespreid; de streep loopt van de ene voorvleugel naadloos over in een streep op de achtervleugels en dan weer naar de andere voorvleugel. De antennes staan wijduit, zie detailfoto.

lieveling1

lieveling2

Appeltak

Wie wat bewaart heeft wat. Hier nog een plaatje van een vlinder gefotografeerd tijdens de Nationale Nachtvlindernacht 2007.

Gelukkig waren er een paar deskundigen bij. Zo weet ik nu dat deze witte vlinder APPELTAK heet.

Latijnse naam: Campaea Margaritata.
Ook kwam ik de synoniemen groen-en witbandspanner of groen- en witbandvlinder tegen.
Het is een van de grotere vlinders uit de spannerfamilie.
Een zogenaamd dagactieve nachtvlinder.
Als kersverse vlinder schijnt ie lichtgroen te zijn (een beetje poederig lichtblauwgroen), maar na een paar dagen is ie dan al wittig.
Alhoewel: als je de rechterfoto bekijkt ziet ie er eerder gelig uit.
Spanwijdte zo'n 4.5 cm.
Per jaar 2 generaties: mei-juni en augustus-september.
Waardplanten: veel loofbomen zoals eik of berk of beuk of haagbeuk (ik had verwacht appel...)
Pop overwintert in een cocon tussen afgevallen blaadjes/in de grond.
Op www.vlindernet.nl las ik dat de soort overwintert als jonge rups, plat tegen een twijg van de waardplant aangedrukt. Ahaaa.. vandaar de naam appeltak. Als de waardplant nou ook nog een appelboom zou zijn, is de naam helemaal duidelijk.

Dus naar keuze (afhankelijk van de bron): overwintert als jonge rups tegen tak aan of als bijna volgroeide larve in pop in afgevallen blaadjes.

Foto met flits (links) en zonder flits (rechts).

appeltakflitsappeltakgeen flits

Tuinvogeltelling 2008 OPROEP

Al jaren doe ik mee met de nationale tuinvogeltelling.
De afgelopen jaren werd deze georganiseerd in een weekend halverwege december.
Zo niet in 2007.
De tuinvogeltelling is doorgeschoven naar januari 2008.

H_vsl_telformulier

Over twee weken is het zover.
Informatie over hoe te tellen vind je hier:Uitleg - Tuinvogeltelling
En een scorelijst met plaatjes van de meest voorkomende tuinvogels kun je via de volgende link downloaden:
http://www.tuinvogeltelling.nl/download/content/Tuinvogeltelling08lijstA3.pdf

Ik doe weer mee.
Eens kijken ik nu wat meer mussen kan tellen.
Landelijk gezien de topper bij de tuinvogeltelling, maar in onze tuin schiet het nog niet op met de mus.

Staartmees

Staartmezen zijn geen mezen. Het is een andere, kleine familie, de staartmezen.
De Latijnse naam is : aegithalos caudatus, van de familie: aegithaladiae.
De mezenfamilie heet: paridae.

Het zijn piepkleine vogeltjes, maar een gram of 9. Een pingpongballetje met een hele lange staart. De enige Nederlandse vogel waarvan de staart langer is dan de rest van lichaam.

Ze komen bij ons steeds aanvliegen, altijd in tjitterende groepjes, tegen de tijd dat het al een beetje donker begint te worden. Lastig op de foto te krijgen. Ze bewegen zo snel.

FOTO 1: goed tellen, 5 stuks
FOTO 2: 1 exemplaar

staart1

staartmees2

IJskikkers (2)

Als reactie op IJskikkers? kreeg ik de volgende aanvulling van Nico:

Wat betreft de kikkers onder het ijs. Groene kikkers overwinteren altijd in diepere vijvers, bruine kikkers hebben het risico verdeeld. Een deel van de populatie gaat onder het ijs, een ander deel overwintert op het land (zoals de padden), in muizenholletjes, mollengangen en tussen stronken hout e.d.
Dat de kikkers naar de oppervlakte komen doet het ergste vermoeden. En jij hebt precies gedaan wat goed is. De meeste kikkers in vijvers komen niet om door gebrek aan zuurstof in het water, want dat wordt ook in de winter nog door ondergedoken planten geproduceerd, maar door moerasgas, dat het water voor de kikkers vergiftigt. Door een gat in het ijs kan het moerasgas ontsnappen.

Misschien hebben we in het diepe deel van de vijver (ruim een meter) dan wel groene kikkers: 's zomers zien we ze heel vaak in de vijver. Maar in het diepe deel kunnen we niets zien bewegen, veel te veel waterplanten: zuurstofplanten (vederkruid) en krabbescheer, voor de winter naar de bodem gezakt, en een woud aan waterleliestengels.

Verrassende foto

Het was een donkere winterdag.
Fototoestel op automatisch belichten.
Ik had flits uitgezet.
Dus een lange belichtingstijd.
En dan kan er zomaar iets heel moois uitkomen....

verrassende foto

Zwanen (2)

Achter de link Zwanen (1) zie je een foto met twee zwanen.
Elk in hun eigen wak in het ijs.
De linkerzwaan draaide steeds rondjes en hield een van zijn poten steeds boven water.
Waarom?

Hij probeerde het metalen ringetje van zijn poot te halen!
Mislukt.

Dit zijn knobbelzwanen.
Op de foto kun je een deel van de ringnummers lezen.
Zou dit voldoende zijn om ergens informatie over deze specifieke zwaan op te vragen?

zwaan1zwaan2

zwaan3zwaan4

zwaan5zwaan6

Mus

Ze komen nog niet echt bij ons in de tuin: de meest voorkomende tuinvogel, namelijk de mus.
Mussenvilla van 3 verdiepingen is al jaren ongebruikt. Zie ook Mussenvilla .
Ze wonen wel bij onze overburen, in een aantal grote coniferen is het vaak een gekwetter van gewelste.
En af en toe wippen ze even de straat over, naar onze tuin.

Valt nog niet mee ze op de foto te krijgen....
Bruine vogeltjes tussen bruine takken.

Maar goed dat ze zo luidruchtig zijn.
Dan kun je op het geluid afgaan.

FOTO 1: spot de mus
FOTO 2: uitvergroot

mus0

mus1

IJskikkers?

December, paar graden vorst, vijver is dichtgevroren. We hebben een houten bruggetje over de vijver, daaronder blijft het water het langst open. Op een ochtend, als ik over de brug loop, kraakt het ook onder de brug. Nu is de hele vijver dichtgevroren, ook onder de brug.

En in het ondiepe stuk van de vijver zie ik tot mijn verrassing kikkers bewegen, bruine kikkers.
Het is 22 december, die beesten zijn toch in winterslaap?
Ze bewegen vlak onder het ijs, af en toe een luchtbel loslatend.
Bellen onder het ijs.

Ineens krijg ik een schrikbeeld: ijs, kikkers wakker, niet voldoende zuurstof, dag kikkers...

Dus snel naar binnen, pannetje met komend water gehaald om een klein wak in de vijver te maken.

pan1pan2

En ik zie ook een bootsmannetje onder het ijs zwemmen...
Witte kant naar boven!
Normaal zwemt ie met de zwarte kant naar boven en de witte kant naar beneden.

Zwanen (1)

Hele korte winter.
2 dagen wit.
Net voor kerst.
Twee zwanen.
Elk hun eigen wak.
Vlak bij elkaar.

zwanengroot

Pergola-poes

Over onze pergola groeit een druif. Dat is nogal een enthousiaste groeier. Elk jaar opnieuw verdwijnt de pergola onder een oerwoud van druivenbladeren en takken. De verticale staander waartegen de druif groeit is dan bijna onbeklimbaar voor onze poezen. Jaarlijks snoei ik de druif flink terug, voor eind december. (Dus druiveneigenaars, het kan nog net).

En dan is er eindelijk weer plek om met een flinke vaart de paal op te klimmen en de wereld eens van boven te bekijken.
Poes Sprot denkt er het zijne van.

NB. Let op zijn enorme witte bef.

FOTO's: Sprot.

sprot2sprot

Boomklever

Het vriest bijna. Windstil. met telelens in aanslag. Om het hoekje van de 'verre schuur' gluren naar de stam van de enorme wilg. Daar ergens kruipt een grijs roze vogeltje tegen de stam. Zou het deze keer lukken er een goede foto van te maken? Het vogeltje is zo snel dat ik al regelmatig 'lege' foto's heb gemaakt.
Zie Klopklopvogeltje .

Geduld. Een schone zaak. En koude vingers, zelfs met fleece handschoenen aan. Maar ...

TADAAA, ZIE ONDERSTAANDE FOTO.
Boomklever slaat zijn slag en frummelt een insectenlarve tussen de ribbels van de stam uit.

boomkruiperboomkruiper larv

Gelukt!

Meer volgt.

Oranjeborstje

Parmantig vogeltje, zo'n roodborst. En niet in het minst bang. Dit exemplaar blijft op een meter of twee van mij vandaan. Maar je schijnt ze (bijna) handtam te krijgen als je ze elke dag op zelfde tijd en plaats voert. En na verloop van tijd het voer in je open hand houdt. Dat is me een beetje te veel van het goede.
's Winters vrij dicht bij huis, dan komen ze op het zaad af. Maar ook de rest van het jaar een trouwe tuinbezoeker. Vooral als ik net een stuk grond omgewoeld heb of de composthoop heb omgezet.

Een paar weken geleden waren we getuige van een klein roodborstjesdrama. Het zijn zeer agressieve, territoriale vogels. Op een middag hoorden we 'BONK'. Vogeltje tegen de voorruit gevlogen. Van binnen naar buiten gekeken om te kijken of we een slachtoffertje zagen liggen. Ja een behoorlijk daas roodborstje, half op zijn zij. En terwijl we keken werd de aangeslagen vogel aangevallen door aan ander roodborstje. Oneerlijke strijd. De gebotste vogel trok zich terug onder de taxus. Daar vonden we hem de volgende ochtend....

robin1robin3

Pimpel

Vooruit, nog een pimpelmees. Een van de meest voorkomende vogels in onze tuin op dit moment. Een prachtbeestje. Kijk maar eens met een verrekijker. Daarmee haal je de vogel heel dicht bij en zie je de fraaie tinten lichtblauw.

pimpel

Deze zit op een omgeknakte valeriaanstengel een centimeter of 20 boven het wateroppervlak van de vijver. Het volgende moment springt het meesje op het takje dat van rechts naar midden beneden loopt. Dit takje reikt tot aan het wateroppervlak, een perfecte plek voor een pimpelmees om een slokje vijverwater te nuttigen.

Koolmees

Veelvuldig tuinbezoeker, in de lente, zomer vooral te horen. In de winter heel veel te zien, Dan komen de koolmezen ook dicht bij huis, en balanceren aan vetbollen en pindakorfjes. De koolmees is iets groter dan de pimpelmees, met een pikzwarte kap en knalgele buik.

FOTO: 1 december 2007, uittesten nieuwe telelens.

koolgroot

Koolmees-weetjes
Latijnse naam: Parus Major
Engelse naam: great tit
1-2 legsels/jaar
8-15 eieren
nestkasten, diameter gat 32 mm
500.000 broedparen in NL
Ze eten rupsen en andere kleine insecten

Pimpelmezen

Afgelopen week heeft Eddy een telelens gekocht voor onze digitale camera. En vandaag, zaterdag 1 december 2007, eerste dag om foto's te maken. Onstuimig, maar een groot deel van de dag zonnig. En het ritselt van de vogeltjes, vooral pimpelmeesjes en koolmeesjes.

FOTO: een compilatie van de 1-december-pimpeltjes.
pimpelmees

We zijn zeer tevreden met de kwaliteit van de foto's met de nieuwe telelens.

Pimpelmees-weetjes
Latijnse naam: Parus Caeruleus
Eng. naam: blue tit
200.000-300.00 broedparen
geluid: 1 hoge noot en dan wat trillers http://www.virtual-bird.com/songs/parus-caeruleus.mp3
2-3 legsels per jaar
8-14 eieren
houdt van: insecten, spinnen, bladluizen, nectar, zaden, pinda's
regelmatig in nestkastjes, gatdiameter 28 mm

Plantengallen

Sinds dit jaar lid van de wildeplantenkring te Haren. En op 20 november voor het eerst naar een lezing. Door Jojanneke Bijkerk, een autoriteit op het gebied van plantengallen. Iedereen zal wel eens galappeltjes of van die kleine knoopjes gezien hebben, vaak op eiken. En veel mensen zullen ook wel weten dat er een galwespje uit komt. Of toch niet?

Op vakantie in Italie hadden we een hard houtachtig balletje gevonden. Het leek een beetje op zaaddoos van een papaver, pingpolbalgrootte, en zat vast aan een takje. Zou dit een gal zijn? Het balletje meegenomen naar de lezing in de hoop op een antwoord.

Is het een gal?

gal1

Ja, het is een gal.
Net als elke plantengal is deze gemaakt door de gastheerplant zelf, in dit geval een eik. Het materiaal is dus van de eik. Maar de gal is ontstaan door een zogenaamde galmaker. En dat hoeft helemaal geen wespje te zijn! Tijdens de lezing leer ik dat er allerlei galmakers (of gal-veroorzakers) zijn: galwespen, luizen, schimmels, bacterien, kevers, galmuggen, vlinders, bladvlooien, cicaden, mijten en virussen. Regelmatig is er sprake van hele ingewikkelde samenlevingsvormen, soms heb je een gal waar zowel de galmaker, als parasieten op die galmaker als allerlei andere organismen leven. Die leven als 'krakers' in de gal. De wespjes en mugjes zijn vaak piepklein, een paar milimeter. Een loep is handig.

Voor meer plantengallen informatie, zie de website van Jojanneke: Plantengallen.com in Nederland, Europa, Centraal America

En wat betreft mijn balletje: ja het is een gal. De galmaker is in dit geval wel een galwesp met de fraaie naam: cynipidae andricus quercustozae. Is een van de heel algemene gallen in Zuid-Europa en groeit op eik. Onduidelijk is of het een mislukte gal is of dat er nog een beestje in zit. Ik zie namelijk geen gat waardoor een wespje naar buiten is gekomen. De gal in een klein jampotje-met-deksel in de boekenkast gezet. Als er in het voorjaar nog geen beestje uitgekropen is zaag ik de gal door om de binnenkant te bekijken.

Zalm in blad

De overbuurpoes, de Zalm vanwege haar oorspronkelijk zalmroze kleur, wandelt met grote regelmaat door onze tuin.
Dan moet je als poes zijnde soms ook even uitrusten.
Bijvoorbeeld tussen de blaadjes van de grote wilg.

Onder de blaadjes zit echt een tuinpad, al lijkt dat nu niet zo. Maar ja, het is ook al weer een paar dagen geleden dat ik de blaadjes heb weggeharkt.
Dat is nodig want net rechts van de terracottabloempot staat onze grote composthoop. En het is gevaarlijk glad als je in het (half)donker met een bakje keukenafval in de hand naar de hoop wandelt... Dus in dit seizoen heel voorzichtig en vooral niet gehaast lopen.

zalm1

De wilg en de witte


wilg


Heb ik al zoveel blaadjes van het grasveld en de tuinpadden geveegd en is de wilgenboom nog niet kaal. Maar daarom heb ik bovenstaande foto niet gemaakt. Kijk maar eens heel goed wat er nog meer te zien is. Als er geluid bij de foto zou zijn zou het makkelijker zijn. Een zacht piepen/twieten.

Hint: vrijwel midden in de foto.
Als je het nog niet ziet, dan maar even naar beneden met de muis/cursor. Daar vind je een uitvergroting van het middenstuk van de foto.

















wilgwit

En daar is ze weer. Mevrouw de wit, onze steeds witter wordende merel.
Ongeveer een jaar geleden: Daar is ze weer
En bijna twee jaar geleden: Mevrouw de Wit
Momenteel is ze veel te vinden in onze boomwal, de besjes van de tot 4 meter hoger struiken uitgegroeide liguster zijn pikzwart en rijp. De merels zijn er dol op.

Rups van de donsvlinder

Mooie rups wandelt door de tuin. Lange haren! Oranje met zwart en rood en wat witte stipjes. Eerst maar eens goed op de foto. En dan later bijpassende naam zoeken. In ons insectenboek vind ik als dichtsbijzijnde afbeelding de rups van de donsvlinder. Maar op het plaatje is die veel witter aan de zijkant dan onze rups. Wel een rups van een vlinders uit de lymantriidae-familie lijkt het. Ook op internet vind ik vooral plaatjes die lijken op die in het boek. Maar uiteindelijk ook een die wel sprekend lijkt op de onze. Op de site www.soortenbank.nl . Toch de donsvlinder, ofwel Euproctis similis. De vlinder is spierwit, zeer behaard, met soms wat gele haartjes aan achterlijf. Vliegt van juni-september, zeggen ze. Ik heb de vlinder nog nooit (bewust) gezien. Rups zit o.a. op meidoorn.

Wat betreft vleugeladering zitten ze heel dicht tegen de uiltjes (ook een vlinderfamilie) aan, maar donsvlinders hebben geen roltong. Wel hebben de mannetjes-vlinders kamvormige antennes. De rupsen zijn vaak opvallend behaard met vrolijk gekleurde haarbosjes. De haren van rupsen en vlinders zijn vaak prikkelend en irriterend. Het is beter aanraking te vermijden (lees ik nu).

rups3rups4
rups5rups6

Stinkwants

Wantsen zijn van die platte keverachtige insecten. Vaak een beetje hoekig. Als ze in het nauw komen geven ze een hele vieze lucht af. Sommige heten dan ook stinkwantsen. Wantsen hebben soms een knalgroene kleur, maar je hebt ook bruine types.
Nou zag ik laatst bij mijn broer in de tuin een groene wants met rode ogen op een hopbel (FOTO 2). En bij tuinvrienden zag ik zwart met groene wantsen, veel ronder dan de gebruikelijke wantsen (FOTO 1).

groene wantsgroen wants 5

Eerst gefotografeerd en daarna zoeken op internet om de naam van het insect te achterhalen.
Google "groene wants" en "insect" en zoek op afbeeldingen.

En wat blijkt?
Wantsen komen al als klein kevertje (nimf) uit het ei, doorlopen 5 stadia van nimf-zijn. Als nimf hebben ze nog geen (bruikbare) vleugels. Ze vervellen tussen de verschillende stadia in en bereiken na 5 vervellingen het volwassene-stadium of imago-stadium.
En de wantsen op de foto's blijken helemaal geen verschillende wantsen te zijn: het zijn beide groene stinkwantsen, maar in verschillende stadia van nimf-zijn!

De Groene stinkwants is zo ongeveer de meest voorkomende wants in tuinen.
En voor het gemak: in het najaar kleurt ie bruin.

FOTO 1: groen met zwart is stadium 4.
FOTO 2: met de rode oogjes is stadium 5.

Latijnse naam: palomena prasina
Voor een fleuriger gekleurde wants: zie Pyjamawants
En kijk op de website van Albert de Wilde , pagina Wantsen voor mooie foto's van deze en andere wantsen.

Aurelia

5 oktober.
Zon.
Geen wind.
Aangename temperatuur.
Asters.
Bezoek.
Een tweede generatie gehakkelde aurelia.
Komt lekker nectar uit de bloemhartjes slobberen.
Met lange roltong.
Wauw.

aurelia 1aurelia2aurelia3

Lekker badderen....

Ik loop door de tuin en hoor gespetter.
Vanuit de richting van de vijver.
Als een soort paparazzi fotograaf baan ik me een weg door de struiken.
Kijken of ik de badderaar op de foto krijg.
Het is een meneer merel, maar die zit net achter wat waterplanten.
He, daar komt een mevrouw merel aan.
Vanaf een plekje op het bruggetje kijkt ze het eens aan: is het badderstrandje inmiddels vrij?
Nog eens kijken en kijken.
Hop het water in.
Pootje baden.
Ze zakt door haar pootjes en ik hoor bijna een zucht van verrukking.
Seconden lang zit ze zo, vleugels zijwaarts op het water.
Dan een beetje spetteren.
Draaien. Koppie onder.
Spetter spetter.
Minuten lang.
En ik sta daar maar te gluren tussen de struiken.

merel1merel2

merel3merel4

merel5merel6

merel7merel8

Rookworstje

"Kijk, daar zit een rookworstje in de boom!"
Dit is een uitspraak uit een van de vroegere afleveringen van het programma Jiskefet op TV (VPRO).

Maar bedoeld werd een roodborstje.

Hieronder twee foto's:
FOTO1: roodborstje op de rand van net omgezette composthoop, loerend naar lekkere hapjes
FOTO2: metalen roodborstje, gefotografeerd in de tuin van Rosemary in Eelde, tijdens het herfstopentuinenweekend

roodborstroodborst2

Rondhommelen

Vroeg in het voorjaar zoemen de koninginnen al rond, en meestal verdwijnen ze aan het eind van de zomer weer uit beeld. De slagschepen in de lucht: hommels. Maar als het weer gunstig is en er is nog genoeg te eten, dan blijven ze gewoon een beetje langer. Net als de teunisbloemen die na hun normale bloei er een tweede groeispurt aan vast hebben geknoopt dit jaar. Zo zoemen de hommels ook nog steeds rond de geurige teunisbloemen.

Foto's zijn van 13 september 2007.

hommelhommel2

Goudvenstertje

Weer zo'n nachtvlinder met een mooie naam.
Goudvenstertje.
Bruinige vlinder, uilenfamilie, harige kop en op de vleugels glimmende, min of meer goudkleurig vlekjes.

FOTO's: twee exemplaren, gefotografeerd tijdens de nationale nachtvlindernacht 2007.
De rechter meer bruin, de linker meer goudkleurig, met een flinke pruik haren.
Misschien is de linker wel een moerasgoudvenstertje! (heeft vaak een lichtere, gele/oranje ondergrond)

Voor meer recente vlinders zie ook:
Nationale Nachtvlindernacht
Hagedoornvlinder
...boorder

goudvenster1goudvenster3


Goudvenster-weetjes
- vliegt van half mei tot eind september
- latijnse naam: plusia festucae
- 2 generaties
- gewone vlinder in noorden en westen van Nederland, minder algemeen in overige provincies
- vliegt soms overdag op bloemen
- spanwijdte 34-45 mm
- rupsen groen met witte zijstrepen, eten gras, zegge en riet, dagactief en nachtactief

Honingbij (2)

Ik dacht dat bijen honing van bloemen verzamelen. Maar dat is niet zo. Bijen verzamelen nectar van bloemen. Nectar is heel veel water en een klein beetje suiker. De bij bewaart de nectar in haar honingmaag. En dat geeft ze aan andere werksterbijen door. Deze werksters-van-de-binnendienst stoppen de nectar in de cellen in de raten. Door de warmte in de kast verdampt het water in de nectar. De zoete stroop die overblijft is de honing.

Een bij-van-de-buitendienst (of haal-bij) verzamelt ook stuifmeel. Het stuifmeel zit tussen de haren van de achterpoten als een soort klompje. Stuifmeel is voedsel voor bijenlarfjes. Ook stuifmeel wordt in cellen opgeslagen. En de bij stampt het stuifmeel nog even flink aan met de kop. Zo past er meer stuifmeel in elke cel.

En omdat stuifmeel er in soorten en maten is, en ook in een variatie van kleuren, kun je een heel kleurenpalet zien in de bijenkorf.
Deze foto is eerder in 2007 genomen, in de bijenkast van Jaap. De zomerhoning is over een wat langere periode verzameld, er zitten verschillende soorten honing in. In ieder geval: linde, klaver, braam en wilgenroosje.

Zie ook: Honingbij (1)

jaapbijstuif

FOTO: verschillende soorten stuifmeel

...boorder

Egelskopboorder.
De naam is bijna mooier dan de nachtvlinder zelf.
De rups houdt zich op in de holle stengel van de plant 'egelskop', een biesachtige waterplant.
Vandaar de naam.

Als je in een insectenboek op op internet kijkt, kom je veel nachtvlinders tegen met een naam als puntje-puntje-puntje-boorder.
In plaats van puntje (3x) staat er dan een plantennaam. Zo is er een witkraagriet-boorder, een moerasplantenboorder, een gestippelde rietboorder, een geelbruine rietboorder.

FOTO's: de egelskopboorder gefotografeerd tijdens de nachtvlindernacht 2007.
FOTO 1: het lijfje van de vlinder is langer dan de opgevouwen vleugels: een vlinder met een 'staartje'
FOTO 2: goed te zien is de wollige beharing van de nachtvlinder, en de voelsprieten die achterwaarts langs het lijf gevouwen zijn.
egelskopboorder1egelskopboorder2


Zie ook:
Nationale Nachtvlindernacht en Hagedoornvlinder

Egelskopboorder-weetjes
- latijn: archanara sparganii
- behoort tot de uilen (=vlinderssort)
- zwarte stippen in vleugelzoom
- vliegt van half juli tot eind september
- grootste en meest verbreide archanara in NL, meeste waarnemingen uit kuststrook
- overwintert als eid
- rups brengt leven door in holle stengel van egelskop (en lisdodde)

Honingbij (1)

Jaap is een collega van me.
Hij is tevens hobby-imker.
En zijn bijen zijn actieve honingfabriekjes.
Ik was net te laat voor de 'voorjaarshoning', van koolzaad.
De voorraad was uitverkocht.
Maar ik kreeg een uitnodiging voor de 'zomerhoning'.
Waar de voorjaarshoning vrijwel meteen gekristalisseerd was, is de zomerhoning diep goudgeel van kleur en heel vloeibaar.
Doe mij maar twee potten.

Het is een mix van verschillende bloemen, met een stevige smaak.
Zeg maar: honing voor gevorderden.
That's me!

FOTO: Jaap zijn bijen. Foto eerder dit jaar gemaakt.
De bijen zijn druk bezig om de 'honingvaatjes' af te sluiten met dekseltjes van was.
In de onderste helft van de foto zijn ze al klaar.

jaap1

Hagedoornvlinder

Niet alle nachtvlinders zijn bruinachtige 'motten'.
De hagedoornvlinder is frisgeel met oranjeachtige vlekken.
Deze twee exemplaren heb ik gefotografeerd tijdens de NachtvlinderNacht 2007 in de Hortus Haren.

hagedoorn1hagedoorn2

Hagedoornvlinder-weetjes

- latijnse naam: opisthograptis luteolata
- behoort tot de SPANNERS
- spanwijdte vleugels ongeveer 3.5 cm
- vliegt van april tot oktober
- 2 generaties/jaar
- komt in het hele land voor in bosachtig gebied, maar ook in tuinen en op de hei
- komt op licht af

IJsvogel

Het gaat goed met de ijsvogel in Nederland!
In tegenstelling tot wat de naam suggereert, houdt deze prachtige vogel helemaal niet van ijs en kou.
Hij doet het juist goed na de relatief warme winters van de afgelopen jaren.

En ik zie hem steeds vaker: deze week twee keer!
Op de fiets naar het werk van Haren naar Groningen.
Fietsend langs de Hoornse Dijk.

En steeds om me heen kijkend.
En luisterend: de ijsvogel maakt een vrij simpel geluid. Een (1) enkele piep-toon.

De eerste keer: een blauwe schicht, laag boven het water vliegend.
De tweede keer: zittend op een paal die boven het water uitsteekt: de vogel draaide zich langzaam om zijn as op dat paaltje, zodat ik hem van alle kanten kon bewonderen.

Misschien moet ik maar een fototoestel meenemen onderweg.

Voor wie toch wat plaatjes wil zien: http://www.ijsvogels.nl/
Via deze link zie je prachtige kleurenfoto's van ijsvogeltjes en zelfs een filmpje.

ijsvogel

Nou vooruit: een foto van internet. Dit exemplaar is van glas.
Kleuren zijn mooi, maar hij heeft een beetje een waterhoofd.

Kruisspin

Je ziet ze groter en groter worden naarmate de (na)zomer vordert.
De kruisspinnen.
Dit exemplaar heeft een mooie plek gevonden.
Onder de overkapping van de serre, tussen de bougainvillea en de serredeuren.
Droog, en allerlei insecten komen vanzelf het web ingevlogen.

Ze zit er al ruim een week en heeft al regelmatig een beestje gevangen.
Het is een 'ze' , dat kun je zien aan de grootte: vrouwtjes kruisspinnen worden 2x zo groot als mannetjes, lijfje tot 16 mm.
Uiteindelijk is het lijfje zo groot als een flinke knikker.
In de ochtend, mooi aangelicht door de zon.
Het web is in het midden een beetje rommelig door het gebruik.

Zie ook: Spinnenbal

spin 1spin 2

NB. Beeld ik mij dat in of zitten kruisspinnen altijd op hun kop in het web? En waarom zou dat zijn?

Weeskind

De grootste vlinder in Nederland is de atalanta. Zwart met oranjerood en wit.

Kijkend uit het keukenraam zag ik een vlinder met die kleuren heftig heen en weer fladderen. Nou vliegt een atalanta ook bepaald niet rustig, maar deze vlinder was wel erg druk. Hij ging zitten tegen de dakgoot van de bijkeuken.
He, de voorste vleugels van de 'vreemde atalanta' waren bruin. Alleen de achterste twee waren zwart met oranje....

Snel, fototoestel en naar buiten. De vlinder was nu goed gecamoufleerd en zat stil. Nauwelijks meer iets te zien van de felle kleuren van de achterste vleugels.

Eerst de foto maken, dan het insectenboek pakken.
Beginnen te zoeken bij de 'uiltjes', dat zijn overwegend bruine nachtvlinders.
En al snel gevonden: het is een rood weeskind (er is ook nog een blauw weeskind).

FOTO 1: rood weeskind
FOTO 2: idem, uitvergroot.

weeskindweeskind 2

De link geeft een foto van de geschrokken vlinder: Afbeelding:Catocala nupta 22-5-2007 17-54-21.JPG - Wikipedia
Daar zie je de rode achtervleugels beter.

Rood-weeskind-weetjes
In het latijn: Catocala nupta. (kato-onderste, cala = mooi: onderste vleugels mooi)
Vliegt in augustus, september
Lichte bossen, houtwallen, tuinen, stadsparken.
In rust goed gecamoufleerd, maar vliegt bij verstoring erratisch weg.
Door ineens met de rode vleugels te 'flashen' brengt de vlinder roofdieren/predatoren in de war.

Poes op pad

Hij zit er bij en kijkt er naar.
De poes.
Midden op het tuinpad.
Staart om hem heen gekruld.
Daar, net over de brug over de vijver.
Daar is iets niet pluis.
Beter aan deze kant van de brug blijven.

poesoppad

NB. Op het grasveldje onder de appelboom, rechts, na de brug: favoriet ligplekje van buurpoes Mickey. Zeker als daar het zonnetje schijnt.

Tamme wesp

Elke dag tegen de middag komt een wesp bij ons het terras schoonmaken.

In de nok van het glazen dak van de serre en veranda raken vaak insecten verzeild. Ze proberen naar het licht te vliegen, omhoog dus, maar komen daar steeds tegen het galzen dak aan. Uiteindelijk eindigen veel vliegen met de pootjes op de terrasvloer. En de wesp komt dan keurig de vliegelijkjes ophalen. Soms wordt het lijkje eerst gedemonteerd, en in stukken meegenomen.
Eerst opruiming op het terras buiten, dan in de serre zelf. Bij het sluiten van de serredeuren tegen de avond, kijken we even goed om te kijken of de wesp net buiten is.

FOTO 1: daar komt ze weer aangevlogen (Rechts een afgevallen bloem van de bougainvillea)
FOTO 2 en 3: hier is de dode-vliegen-opruimingsdienst

wesp1wesp2wesp3

Wespen zijn vleeseters en eten per seizoen vele insecten op.

Krompootdoodgraver

We hebben er weer een, een niet eerder opgemerkt beestje. 's Avonds op het terras werd mijn aandacht ineens getrokken door een groot insect, een of andere kever. Op de knietjes er over heen gebogen. Eerst goed kijken voor het naar binnen gaan om onze insectengids te halen. Want dat is me al vaker gebeurd. Kom ik terug met boek en in beestje weg...
Deze keer niet: goed kijken: zwarte wat langwerpige kever, twee oranje strepen over de schildjes. Oranje kwastjes aan de antennes, van die echte keverpootjes met haakjes. Inmiddels kwam Eddy met fototoestel en maakte een paar foto's. Daarna boek er bij. Viel open op bladzijde 260, de aaskevers. Ja hoor, overduidelijk een nicrophorus, een doodgraverkever.
We hebben nog even getwijfeld of het de N. vespillo (de krompootdoodgraver) of de N. interruptus is. We houden het op de krompoot.

kever2kever1

Doodgravers hebben een langwerpig lichaam, doorgaans met opvallende oranje dwarsbanden (er is een geheel zwarte, met de toepasselijke naam 'zwarte doodgraver'). Ze begraven de lijken van kleine vogels en zoogdieren in een holte in de grond. Vaak werken ze in paren. Het wijfje blijft onder de grond en verzorgt de larven. De kevers voeden zich met aas, maar ook wel met levende insecten. Ze hebben een zeer goed reukvermogen en knotsvormige antennes (ik noem dat kwastjes).

Nectarbar

Koolwitje geniet van de gulle nectargave van de verbena.
Met zijn roltong is de vlinder prima in staat uit de longdrinkglazen van de verbena te drinken.
Geen rietje voor nodig.

kool1kool2

Op diverse plaatsen in Nederland zijn nectarkroegen neergezet. Zie: De Natuurkalender . Speciaal om (veel) vlinders te lokken. Op de site van de natuurkalender kun je zien waar ze staan (of komen). In Haren staat er bijvoorbeeld een in de Hortus.

Kokerjuffer

Ik ben niet de enige die regelmatig in de vijver loopt te turen om te kijken wat er zoal beweegt, kruipt, zwemt en groeit.
Bijgaand een bijdrage van Evert.

Hoi Tineke

Ik zag een bijzonder beestje in mijn tuin. Het lijkt op een bosje takjes van een centimeter lang en een paar milimeter doorsnede.
Ik dacht eerst dat het een vuiltje was of een dood beestje. Maar later zag ik er weer een en die bewoog.
Ik heb er wat foto's van genomen en opgezocht op internet. En het blijkt een kokerjuffer te zijn. En ze zijn nog modieus ook. Ze hebben ieder hun eigen stijl van kokers...

Groeten Evert

Op bijgaande website vind je informatie over waterbeestjes, onder andere kokerjuffers: FieClopedie waterbeestjes


FOTO's:
1. de juffer hangt wat vreemd uit de koker die op tafel ligt.
2. Dat gaat beter: koker met een tangetje rechtop houden
3. Detail van de juffer, niet echt fraai met die tang-pootjes.

koker1koker2
koker3

Triturus Vulgaris

Vorige week, met laarzen aan in de vijver, in de lichte regen. Onze vijver heeft een ondiep gedeelte en ooit een 'zandstrandje'. Mooi voor de kijkkers om te zitten, en voor de badderende vogels. Dat strand was inmiddels dichtgegroeid, onder andere met mattenbies. Toen ik daar hele plukken van aan het uittrekken was, zag ik opeens een kleine salamander!

He, he. Ik heb al zo vaak staan kijken om een salamander te zien. En hier is ie dan.

Vlug een bakje gepakt en het beestje uit de vijver geschept om een goed te bekijken.
Wat een kleine minipootjes. En de frutsels aan de kop zijn uitwendige kieuwen. Daarmee haalt ie adem (en door zijn huid) tijdens zijn 'waterfase'. Later vindt er een metamorfose plaats, de uitwendige kieuwen verdwijnen. Nu is de salamander klaar voor zijn landfase. Komt overigens terug in het water om te paren. Dan wordt de huid weer dunner om er weer beter door te kunnen ademen.

sala1sala2
sala3sala4

Zie ook: Paddentrek en Watersalamander. In maart 2006 schreef ik eerder een stukje over de watersalamander.

Landkaartje in de zomer

Het landkaartje komt in twee versies voor, een lente generatie, oranje met bruin en een zomergeneratie. Donkerbruin, bijna zwart, met een brede witte band en twee dunne oranje randjes. Vandaag vond ik dit exemplaar in de serre en zette hem buiten. Vlinder was wat suf.
Toen het begon te regenen even een bakje er over heen gezet, als paraplu. En na het ochtend buitje: bakje weer weg, vlinder lekker droog gebleven en deze vloog na een tijdje weg.

Nadenkertje: hoe weten de rupsjes, door een zomerexempaar als ei gelegd, dat ze een lentekleed aan moeten trekken. En hoe weten de lenteexpemplaarupsen dat voor hun een zomerkleed klaargelegd is...

landkaart binnenlandkaart 2

landkaart3landkaart4

Bont zandoogje

Weer eentje voor de fotoverzameling van beestjes-in-eigen-tuin.
Het is een bont zandoogje.
Van de familie der zandoogjes.
Niet zo moeilijk om te bedenken waar die naam vandaan komt.
Het is een grote familie van voornamelijk bruine dagvlinders, met als opvallendste kenmerk de oogvlekken (ocellen) bij de vleugelranden. De vlekken leiden de aanval van vogels af van de kop naar de minder kwetsbare vleugeltop.
Rups groen, leeft op grassen.
Latijnse naam: pararge aegeria tircis.
NB. In Italie vliegt een vorm die bruin met oranje is ipv bruin met geel.

vlinder

Ze vliegen weer

Zwoele zomeravond.
Je kunt erop wachten.
Dan komen de mieren weer.
Ze vliegen uit.
Koninginnen en mannetjes.


FOTO: perkje penningkruid, inmiddels uitgebloeid.
Ineens verscheen er begin juli een bruine plek in het frisse groen.
Van dichtbij bekeken: plantjes ontworteld en verdroogd door een mierennest dat zich naar de oppervlak begon te bewegen voor de bruidsvlucht.

Zie ook: Mieren

miermier2

Pyjamawants

Elke keer kom ik weer nieuwe beestjes tegen in de tuin.
Deze opvallend zwart-rood gestreepte wants zie ik dit jaar voor het eerst.
En ze zijn nou niet bepaald onopvallend...

Het beestje is oorspronkelijk afkomstig uit het middellandse zee-gebied, maar komt meer en meer voor in nederland en belgie.
De Latijnse naam is : graphosoma italicum, synoniem: graphosoma lineatum. opgezocht in ons insecten boek.

Ik kom echter wat (schijnbaar) tegenstrijdige informatie tegen.

Van een kenner hoorde ik: Sinds een paar jaar wordt de wants ook in Nederland gezien.
En dat vind ik ook op een Belgische site Pyamawantsen: "Volgens de beschikbare literatuur zou de soort zeldzaam zijn in Vlaanderen. Sinds enkele jaren wordt ze echter steeds meer waargenomen en schijnt ze haar verspreidingsareaal naar het noorden uit te breiden"
Maar op een Nederlandse site Waarneming.nl - Pyjamawants - Graphosoma lineatum staat dat de wants inheems is en algemeen voorkomt. En dat er overigens wel een verwante soort is in Middellandse zee gebied, maar die heeft meer een gestippelde, dan een gestreepte pyjama aan.

Tja.
De wants is in ieder geval liefhebber van schermbloemen.
En dat is ook waar ik ze aantrof. Twee exemplaren op 1 van de wilde penen in onze tuin. Ze zitten er nu een week of twee. Op de andere exemplaren van de wilde peen kom ik alleen 'soldaatjes' tegen, langwerpige oranjebruine kevertjes. Die zijn er al jaren.
Wie weet: twee Italiaanse wantsen dit jaar, volgend jaar een hele kudde?

kever 1kever2

Zebrarupsen of gevangenisboefjes

Niet zo moeilijk om te zien waarom deze rupsen zebrarupsen heten.

Hoewel: gevangenisboefjes zou ook een mooie naam zijn. Foto gemaakt in een recent bezochte tuin in Noordlaren, aan de rand van het Noordlaarderbos, op de grens van Groningen en Drenthe. Als je goed kijkt zie je dat ie lange haren heeft.

De rupsen zitten op Jacobskruiskruid en hebben er al heel wat van weggeknaagd.

Een plant waarover de meningen nogal verdeeld zijn. De plant is namelijk behoorlijk giftig, en vooral eigenaren van vee (paarden en koeien) vinden dat de plant bestreden moet worden. Er zijn gevallen bekend waarbij een koe of paard overleden is na het eten van dit kruid. De rupsen hebben daar geen last van. Ze eten de giftige plant en slaan de gifstoffen op vlak onder hun huid. Voordeel: geen vogel eet ze op (giftig) en zelf hebben ze geen last van het gif: na het vervellen blijft het gif gewoon in het afgestroopte velletje achter.

De rups is de rups van de sint-jacobsvlinder. Nou die vlinder nog eens proberen de vlinder zelf te spotten: vlinder uit de familie Arctiidae (de beertjes) , opvallend rood-zwart. Volgens de omschrijving een dagactieve nachtvlinder (jahaa). Vliegtijd van april tot begin augustus.
Vooral te vinden op zandgronden waar de waardplanten Jacobskruiskruid en andere kruiskruiden veel voorkomen. Wij wonen op veengrond, maar hebben ook een paar Jacobskruiskruiden in de tuin. Eens goed opletten.

rupsen
rupsen 2
rupsen 3

NB. In Australië en Nieuwzeeland hebben ze recent de deze rupsen geintroduceerd om aldaar het jacobskruiskruid te bestrijden. Hopen dat dat niet uit de hand loopt. Ze hebben een Australië slechte ervaringen met introduceren van nieuwe soorten...

Hostalapje

Waarom staat dit stukje bij de categorie 'beestjes' van weblog 't Groentje?
Omdat het over beestjes gaat, of eigenlijk over geen-beestjes.

Kijk goed naar de foto. Wat zie je daar zoal?

Een pot.
Met een hosta.
En een katoenen lapje om de pot heen.

En verder?

Je ziet geen slakken.

Volgens mevrouw Bennink, komt dit door de truc met het lapje: een strip katoen, in een zoutwateroplossing gedrenkt en met garen om de hostapot heen vastgezet. Een tip die ze op een van de ledenavonden van de tuinclub had gehoord.

hostalapje

NB. Het is of het lapje,
of misschien toch de slakkenkorrels die ook op diverse plaatsen in de tuin worden gebruikt...

NB2. Wij hebben zoveel slakken in de tuin dat ik een zoutoplossing ter grootte van een klein meer nodig heb en lakens voor drie weeshuizen om in reepjes te scheuren.... Dan maar geen hosta.

Blauwe juffers

Aan de vijver is altijd wat te doen.
Soms is de juffer rood, soms is de juffer groen. (*)

Zie ook: Vuurjuffer

(* Variant op tekst van Herman Finkers: In Almelo is altijd wat te doen. het stoplicht staat op rood of het stoplicht staat op groen.

Maar mijn variant klopt niet: of de kleur van de juffer is verkeerd (blauw, niet groen), of tekst rijmt niet.


Dit is waarschijnlijk de azuurwaterjuffer (Coenagrion puella) met een spanwijdte van ongeveer 35 mm.
Er zijn vele blauwe juffers en als je ze uit elkaar wilt houden is een heel leebaar artikeltje met foto's te vinden op:
http://www.hynstebiter.nl/Determinatie-%20juffersdeel1-waterjuffers.doc

In ieder geval: Mooie plaatjes vanuit eigen tuin. Steeds dichterbij.

juffer2
juffer3
juffer1

Mick's Bankje

Buurpoes Mickey doet een tukje.

Favoriete plekjes:
1. een 'nestje' in het hoge gras van de 'bloemenwei'.
2. een plankje op twee bakstenen op het schelpenterrasje.

Op deze foto is ie (bijna) wakker, maar meestal zo diep in slaap dat ie niet merkt als je lang komt.

micks bankje

Zie ook
De verschrikkelijke Mick en Toneelstuk voor drie poezen voor meer 'avonturen van Mickey.

De hommel en de hypericum

De titel van dit stukje is als de titel van een sprookje. Of een parabel.
En zoals meestal met een titel, zegt ook deze iets over de inhoud van een verhaal.

Het gaat namelijk over een hommel, zo'n geelzwartgestreept zoembeestje.
En over een hypericum, een plant met gele bloemen en een mooie koepel van gele meeldraden.

De meeldraden bevatten een overdaad aan stuifmeel.
Laat de hommel daar nou net dol op zijn.
Als kleine baasjes kruipen en klauteren de hommels over en tussen de meeldraden.
En maar verzamelen.

Op foto 3 zie je dat deze hommel al een heel 'klompje' van stuifmeel aan zijn achterpoten heeft hangen.
En wat is het voordeel voor de hypericum?
De bloemen worden gegarandeerd bestoven als de hommels van bloem naar bloem overstappen.

Op foto 1,3 en 4 (rechtsboven) zie je dat de eerste bes zich al begint te vormen.
Later in het jaar kan de hypericum zijn zaadjes weer in het rond spreiden.

hyp2hyp3
hyp4hyp5

(Variatie op het verhaal van 'De bijtjes en de bloemetjes')

Damesvogel

Dit kleine engerdje is de larve van een lieveheersbeestje.
Nu nog zwart met rode vlekjes, straks de leuke rode kevertjes met zwarte stippen.

Het kevertje is een groot rover en luizen-eter.
Maar ook de larve kan er wat van.
Nuttige beestjes dus.

De eerste keer dat ik zo'n larve zag dacht ik: wat een raar beest, die knaagt vast mijn planten stuk.
Opzoeken in insectenboekje liet al gauw zijn ware aard zien.

Dus lekker laten zitten.

larvlarv2

NB. In het Nederlands heet het beestje naar een meneer: lieveHEERSbeestje.
In het Engels zit een dame in de naam: LADYbird. En een vogel trouwens.
Vandaar: Damesvogel in de titel.

Kerkyra - vogels

Welke vogels hebben we het meest gezien tijdens onze wandelweek op Kerkyra (Corfu)?

Mussen en huiszwaluwen.

1. De mussen waren onze wekker. Hele luidruchtige typjes als ze onder een dakpan van het balkon van je hotelkamer wonen. Erg leuk was dat ze voor het eerst uitvlogen terwijl wij op het terras zaten te kijken. Ze kwamen overigens die avond wel weer 'thuis' slapen, dus ook volgende ochtend weer we weer vroeg wakkergetsjilpt. Naast dakpannen zijn ook elektriciteitskasten geliefd. Zie foto 1.

2. Huiszwaluwen zijn geweldige acrobaten. Wat een vliegkunst, met elegante bochten en razendsnelle wendingen. En dat alles in een strakzittend metallic blauwzwart pakje. Ik wist alleen niet dat het van die kwebbelaars zijn. Als ze op een elektriciteitsdraad zitten te balanceren zitten ze onophoudelijk met elkaar te kwebbelen. Ze kwamen vaak recht op ons af vliegen om dan met een razendsnelle bocht het balkon weer te verlaten.

Nestjes onder dakgoten, gemetseld van kleipropjes en strootjes. Wist je trouwens dat ze heel trouw terugkomen en dit jaar al het fundament bouwen voor het nest van volgend jaar? Een kleilaagje van een tot anderhalve centimeter. Dat kan deze zomer mooi uitharden en volgend jaar wordt de rest van het nest erop gebouwd. Dit laatste heb ik van een Griek, Kostas, gehoord die zelf vijf zwaluwnesten in en aan zijn huis heeft. Zie foto 2.

mussenzwaluw

Verder gehoord en gezien: de hop, de vlaamse gaai, de merel (alleen in het bos, niet in de dorpen).
Kippen (in kippenhok), af en toe een meeuw, een buizerd.
En een tuwiet-tuwiet-vogel: niet gezien, wel veelvuldig gehoord. Een voor mij onbekend geluid.

Bijenhotel

Stukje holle appelboomstam, van vorig jaar omgevallen oude appelboom.
Bundel holle takjes, bamboestengels e.d. erin.
Ophangen op 1.5- 2 meter, op zo zonnig mogelijke plek.

Af en toe kijken.

Mooiste is zo'n blok vlak bij je deur te hangen. Als de metselbijtjes en andere insecten aan de plek gewend zijn komen ze ook langs als je er met je neus boven op staat om e.e.a. van dichtbij te bekijken.

Metselbijtjes leggen een eitje in de holte en metselen het uiteinde dicht. Het nieuwe bijtje bikt de muur tzt weer open.

FOTO's:
1. Bijenhotel, zijaanzicht
2. Bijenhotel, vooraanzicht
3. Bijenhotel, linksboven en rechtsonder is al een kamer in gebruik genomen.

bijenhotel
bij 2
bij 3

Meer info over solitaire bijen:
ATV de Pioniers

Wat zit daar....?

Poes Baassie (ja zo heet ie nu eenmaal) komt aanlopen,
zakt opeens alert (of geschrokken) door zijn pootjes.

Wat zit daar?

poes1
poes2
poes3

Het is de verschrikkelijke Mick, de buurpoes, die de baas in onze tuin is.
Maar Mickey is al flink op leeftijd, dus als je – als poes – hem op tijd ziet,
kun je nog op tijd omdraaien en 'toevallig' een andere kant op wandelen.

Baassie maakt rechtsomkeert, en verdwijnt om de hoek van het huis uit zicht.

Nulde jaars, 1e jaars, 2e jaars

Ze zijn er weer.
In de vijver, op een waterlelieblad en aan de rand van de vijver.

Groene kikkers: drie jaargangen (*)

FOTO's
1: enkele van de vele honderden kikkervisjes
2. een minikikker van 2006
3. een grote kikker minstens van 2005

kikkerviskikker 2kikker drie

* Van de 1e en 2e jaars weet ik dat het groene kikkers zijn, maar van de kikkervisjes....
Zouden ook wel eens bruine kikker visjes kunnen zijn.

Geurkanonnen

De geurkanonnen van de lente komen er aan.
De reusachtige sneeuwbal van de buren staat in bloei. het is oostenwind, dus tot diep in onze tuin komt bij elke windvlaag een heerlijke geurwolk langs. Achter in de tuin beginnen de seringbloempluimen al een beetje paars door te schijnen De lelietjes-van dalen hebben kleine trosjes groene balletjes, die binnenkort veranderen in de kleine sierlijke klokjes.

De mahonie staat al in volle bloei.
En de bijen lusten er wel pap van.

mahoniebij

FOTO: Mahonia aquifolium

Zie ook: Wat ruikt het lekkerst?

Een, twee, drie, vier....

Ze zijn er weer.
In een gemetselde bloembak.
Zuidkant.
Tussen hoornbloem.

1kever2kever
driekevers4kevers

Het zit in de boom en het tokt

Begin april, zonnetje, wandelrondje door de tuin. De grote wilg achterin begint een groene gloedje te krijgen. En ik hoor een toktokgeluid uit de boom, vrij hoog. TOK TOK... (even stil) ...TOKTOK TOK.

specht1

Zou het de boomklever weer zijn?
Voorzichtig kom ik dichterbij.
Fototoestel in aanslag.

Van een redelijk grote afstand een foto die bij uitvergroting niet helemaal haarscherp blijkt.
Maar de geluidmaker is wel duidelijk te herkennen.
Zwart, rood, wit. Een specht.
Dus naast een zeer herkenbare roffel hoort ook TOK TOK tot zijn repertoir.

NB. De specht zit op de eerste foto vrijwel in het midden.

specht2

Als ik nog dichter bij kom en bijna aan de voet van de boom sta wil ik nog een foto maken. Maar de specht heeft een truc, hij gaat gewoon elke keer aan de andere kant van de stam zitten. Als ik een half rondje om de boom heen loop, draait de specht gewoon mee, zodat steeds de stam tussen ons in zit.....

Dus jullie moeten het doen met de eerste foto.

Proefpanel: smakelijk gras

Sprot is onze graskenner.
Hij is bereid als proever verschillende grassen te proberen.
Maar al snel is het duidelijk.
Hij is merkvast en keert na een proefrondje snel terug bij zijn favoriete gras: Calamagrostis.

Geen Stipa gigantea (1), geen roest-oranje Carex Buchanii (2), geen smakelijk uitziend eenjarige Briza.

gras5gras1
gras4bgras3


NB. Op foto drie is niet Sprot te zien, maar zijn broer Baassie. Die wilde ook mee doen met de proeverij....

Vogelhuisje

De vogels laten weten dat het de hoogste tijd is.
Gezang, gefluit, gepiep, getril alom.
Links en rechts ritselt het in de heg.
Of in de takkenril.

Ik heb het recent gekregen vogelhuisje in de eerste van de drie wilde pruimen gehangen.
De mussenvilla is nog steeds leeg. (zie: Mussenvilla)

Achter in de tuin, nog achter de composthoop, hebben we een takkenril gemaakt.
Een dubbele rij van 4 anderhalve meter hoge palen, de rijen 0,5 meter uit elkaar. Daar tussen in snoeihout opgestapeld en af en toe een bundel bijeengebonden bloemstengels van vaste planten of grassen. Dat was ongeveer 5 jaar geleden. Regelmatig takken bijgelegd als de hoop weer wat inzakte. Inmiddels zijn de palen (het stuk in de grond) bijna vergaan, maar gelukkig groeit er een braam doorheen die een en ander goed bij elkaar houdt.

Perfecte plek voor winterkoninkjes.
Kleine bruine vogeltjes met opvallend opgewipt staartje.
Ze zingen erg hard voor zulke kleine vogeltjes.
Rustig naar de achtertuin lopen als ik ze hoor.
En ja, daar ritselen ze weer door de takken.
Twee stuks.
Fototoestel in aanslag.
Tevergeefs.

De vogeltjes zijn klein en bruin, tegen een bruine achtergrond.
En daarnaast bewegen ze voortdurend.
Dus geen eigen foto.
Ik blijf het proberen.

Wel nog even een link naar de soortenbank:

SoortenBank.nl : Winterkoning - Troglodytes troglodytes

Als je in het menu links kiest voor multimedia en vervolgens audio dan kun je het liedje beluisteren.

Bouwen voor Beesten

Aankondiging in 't Dorpshuis:logo_grijs

Groei & Bloei en Wilde Plantenkring organiseren lezing:
'Bouwen voor (en tegen) Beesten'
door Jan Doevendans uit Groningen
Datum: woensdag 14 maart 2007 
Plaats : Hortus, Haren
Aanvang : 20.00 uur, zaal open vanaf 19:30 uur

Afgelopen week weer een lezing van een enthousiast spreker gehoord.
Jan Doevendans, ecoloog.
Hij kwam vertellen over manieren waarop je in je eigen tuin een goed plekje kunt maken voor allerlei beesten en beestjes.
Belangrijkste tip: niet te goed opruimen. Laat een stukje gras ongemaaid, laat een hoekje van de tuin rommelig, laat op bepaalde plekken aangewaaide wilde planten staan, laat een paar struiken ongesnoeid. Die stronk van de omgezaagde boom is perfect voor allerlei insectjes. En voor vogels die insecten komen peuteren.

Jan laat allerlei voorbeelden zien hoe je beest-vriendelijk kunt bouwen. Een kiertje tussen bakstenen, zodat vleermuizen kunnen overwinteren in de spouw. Een houten blok met allerlei gaatjes (3-9 mm) erin geboord, waarin allerlei metselbijen en behangersbijtjes hun eitjes leggen. En een kunstnest voor de huiszwaluw om onder de overstekende dakgoot te hangen. Nuttig in gebieden zonder klei, huiszwaluwen bouwen hun nesten gewoonlijk van klei. Ook erg mooi zijn rieten daken. Insecten wonen in de holle rietstengels en als het een keer winter is dan krijg je de prachtigste ijspegels aan zo'n rieten dak: "da water, da wil langs het riet naar beneje", aldus Jan, met Brabantse tongval (al woont ie nu al ruim 30 jaar in Groningen).

Veel tijd besteed Jan tegenwoordig aan 'bouwen tegen beesten'. Hoewel hij een warm voorstander is van alles wat leeft, zal hij beesten niet ten koste van alles beschermen. Als mensen echt last hebben van beesten in huis moet je er wat aan doen. Dat is vrijwel altijd gifvrij mogelijk. Zo haalt Jan wespennesten weg met een stofzuiger (doe dat pas als de larven volwassen zijn geworden, de wespen zijn nuttige opruimers van duizenden en nog eens duizenden muggen en andere insecten!). Hij wordt vaak bij mensen of bedrijven geroepen als er een 'probleem' met beesten is. Bijvoorbeeld de aannemer die gister een berg zand stortte om een bouwklus te beginnen en er vandaag achterkomt dat oeverzwaluwen een nest aan het bouwen zijn in de berg zand. Of de mevrouw die belde omdat een merel, met zangplek op de balkonrand, elke keer de ramen besmeurde (omdat ie daar elke keer een concurrent meende te zien)....

Rattegat?

Ik kreeg een mail van Evert.
Hij had twee gaten in de tuin, centimeter of 8 in doorsnee en vroeg zich af welk beest dat gat maakte.

De gaten waren er twee weken terug nog niet en zagen er redelijk vers uit.
Ze waren vlak bij de muur van het huis gegraven.
En een centimeter of 40 diep. Althans toen stopte de stok.
Want met je hand in zo'n gat gaan, nee toch maar niet. Het kan natuurlijk zijn dat op 40 cm diepte de gang een knik maakt.

Ik vroeg Evert een foto te maken: zie hieronder.
Er zijn inmiddels drie gaten te zien, inderdaad vlak bij de fundering.

Als er sneeuw lag kon je misschien aan de sporen zien welk beest hier bezig is geweest.

Of een dun laagje wit zand aanbrengen en heel mooi vlak kloppen met de hand. Misschien zijn daar sporen in te zien.

Heeft iemand een idee wat het is?

rattegat

NB. Evert woont in een zeer waterrijke omgeving. Hopelijk is het niet een rat die op het idee gekomen is hier zijn intrek te nemen. ...

Poezenpad

Kijk dat heb je met sneeuw. Dan kun je kijken wie waar gelopen heeft, ook als degene al weer verdwenen is.
Het spoor wordt vastgelegd in de sneeuw.

FOTO 1: de brug over de vijver.
Minstens een poes is water komen drinken, misschien wel twee:
het spoor van links boven naar rechtsonder lijkt uit kleinere poezenpootafdrukjes te bestaan.

sneeuwspoor

FOTO 2 en 3:
Diep in de achtertuin, bloemenweitje rondom appelboom. Het bloemenweitje wordt slechts 2 x per jaar gemaaid, behalve een smal pad om van het tuinpad naar de beukenhaag op de achtergrond te komen. Dat maaien we wat vaker. De poezen nemen meestal het gemaaide pad in plaats van het 's zomers hoog opschietende gras in de rest van de 'wei'.

Appelboom links in beeld. Het 'kiezelpad' van rechts naar links is de overloop van de vijver.
Het groene pad van onder naar boven is de vaste route van poezen om van onze tuin naar de buurtuin te komen. Grappig dat de poezen steeds dezelfde route blijven volgen, ook al is het gras nu in de winter overal even hoog. Gewoontedieren.

sneeuwlijn3lijnen2

Exit heggemus?

Poes komt weer eens aanwandelen met een vogeltje....
Meestal staat de deur op een kier en kan poes zo naar binnen.
Vandaag niet.
Dus dan maar vogel oppeuzelen net voor het raam in de schuifpui.

Wat het is (geweest?)

Niet meer te zeggen: de kop was er af.

Heggemus, Gewone mus (maar die zitten nooit bij ons) of ....?

We zullen het nooit meer weten. Alles wat over is: een paar veertjes.

veer1

De tulp en het monster

Foto 1: Tulpen staan op tafel.

tulp1

Foto 2: Wat kruipt daar voor een zwarte slang in beeld? Een monster?
(linksonder?)
tulp2

Scroll naar beneden...
















Foto 3: Valt mee, Sprot is een bloemenliefhebber en geeft enthousiast kopjes tegen de tulpen.

tulp3

Kamperfoelieboom

In de voortuin staat een aangewaaide es die dienst doet als steun voor een eveneens aangewaaide kamperfoelie. De es wordt langzaam gewurgd door de kamperfoelie en probeert zich steeds met nieuwe takken aan de innige omhelzing te onttrekken (lukt niet erg, omdat ik die takken regelmatig wegknip).

Het resultaat is een 'kamperfoelieboom': een inmiddels behoorlijk essenstammetje, met op anderhalf tot 2 meter een grote knoedel kamperfoelie. Tijdens de bloei een allerheerlijkst ruikend geheel en 's winters een mooie plek voor pindanetjes en vetbolletjes. De kamperfoelieboom staat op ongeveer 2 meter van ons raam en is vanaf de bank te zien.
Vanuit een ooghoek is dan de beweging van de vogeltjes te zien.

FOTO 1: kamperfoelieboom: hoeveel vogels zie je?

kampboom

FOTO 2-4: details van de grote foto: roodborst, staartmees en pimpelmees

kampboomroodkampboomstaartkampboompimp

Duizendpoot

Op de muur (binnen), net naast de deur zat deze duizendpoot.
Ongeveer 4-5 cm lang.
Op de foto heb ik het aantal paren poten geteld: ik kom tot 53 paren.
De duizendpoot had zijn voorkant wat in een krul (zie detail), dat maakt poten tellen lastig.

Weet je wat het verschil is tussen een duizendpoot en een miljoenpoot?

Nee, niet het aantal poten
(er zijn zelfs duizendpoten met meer poten dan miljoenpoten).

--> Duizendpoten hebben een (1) paar poten per segment en miljoenpoten twee (2) paar poten per segment!

Verdere verschillen: duizendpoten zijn snel en vervaarlijke jagers. Ze hebben soms gif om hun prooi te verlammen en in de tropen zijn er soorten die zelfs voor mensen gevaarlijk zijn. De Nederlandse duizendpoten zijn ongevaarlijk maar kunnen wel bijten. Miljoenpoten zijn veel trager, planteneters en veel 'ronder'.

Ik kom vaak duizendpoten tegen in de composthoop, maar deze zijn meestal een stuk korter dan het exemplaar op de foto.

100poot100pootdetail

Kat in 't Bakkie (2)

We hebben een meukwinkel in het dorp, daar kun je allerlei rommel kopen voor weinig geld.
Er is ook een soort planten/tuin afdeling. Steeds wisselende spullen, een beetje afhankelijk van het seizoen en steeds kleine hoeveelheden (op=op).
Ik vind het leuk er door heen te lopen en te kijken wat ze nu weer hebben.
Deze keer waren het een paar hele grote plastic bloempotten, terracotta-look.

Zoals elke doos, tas of bak die we binnen neerzetten, moesten ook deze bloempotten even uitgeprobeerd worden door Sprot. Ze zitten goed, was zijn conclusie.

Ze waren bedoeld om dahlia's slakveilig te laten groeien. Helaas zijn de dahliaknollen afgelopen winter allemaal bevroren. Een van de twee is nu in gebruik voor het 'lavendel-stek-experiment '.

Wordt vervolgd in het voorjaar. (*zie onder foto)

poespotpoespot2

(* een verhout lavendelstruikje met alleen nog blaadjes aan de uiteinden tot aan de nek in de grote bak gezet. Bedoeling is dat er heel veel worteltjes worden gevormd terwijl de stekjes nog aan de moederplant vast zitten. Dan zou ik in een keer wel vijftig bewortelde stekje hebben. Ik ben benieuwd of deze truc werkt.)

Kat in 't bakkie (1): kerstpakket

Lege doos in de kamer.
Boodschappen tas even over de eetkamerstoel gehangen.
Bezoek komt langs en zet rugzak even neer.
Of buiten:
Lege kruiwagen.
Plastic draagemmer.
Aanhangwagen voor fiets.

Binnen de kortste keren is tas, rugzak of doos bezet.
Een heerlijk plekje om in te kruipen of een tukje in te doen.

FOTO's: kerstpakket

poes1poes2

poes4poes3

Huize Moldau

In het weekend van 16 en 17 december 2006 was het weer tijd voor de nationale tuinvogeltelling.
Een uur lang vogeltjes tellen in je eigen tuin.

Nieuwe aanwinst in onze tuin (sinds 2 dagen) is huize Moldau.
Een vogelhuisje waar je grote vetblokken -onder een afdakje- neer kunt zetten.
Blijven ze droog (en mogelijk ook uit het zicht van de grote vogels).

Een paar koolmeesjes hebben het huis inmiddels gevonden.

Huize Moldau is gemaakt van FSC hout, biedt ruimte aan twee pindacakes van elk 400 gram en heeft een aftilbaar dak. Aan de voorkant een pindacake 'original' en aan de achterkant een pindacake met bessen en noten.

moldau

Onze telling was zondagochtend van 9.25-10.25.
De laatste 10 minuten was er een enorme stortbui, maar de vogels stoorden zich er niet aan.
Wel moesten ze een paar keer het veld ruimen toen de buurpoezen langs kwamen wandelen (2 x 'de zalm", rood oranje van de overkant, 1 x Mickey, de oude Cyper van de huizen verderop). Om poezenbezoek tijdens de telling te voorkomen zaten onze katten juist binnen....

De stand van dit jaar, net als vorig jaar met stip op 1: de koolmees.
Verder dit jaar geen bijzondere vogels gezien in ons tel-uur.

Alhoewel: de heggemus is zo onopvallend dat je echt heel goed moet kijken.
Een stil, rustig, terughoudend vogeltje.

koolmees: 32
pimpelmees: 12
merel: 7
heggemus: 3
roodborst: 3
vink (mevrouw): 3
vlaamse gaai: 1
houtduif: 1

Home - Tuinvogeltelling

Binnenpoes en buitenpoes

Koud en deels nat dit weekend. Onze poezen zijn mooi-weerpoezen.
In dit seizoen gaat een groot deel van de dag daarom op aan het midden in de kamer liggen op de plavuizenvloer met vloerverwarming. Af en toe eens omrollen om egaal warm te worden.

En heel soms een klein wandelingetje buiten.
Maar dan al gauw aan de buitenkant tegen het raam geplakt.

Af en toe horen we een gek geluid:

Bons.
Krabbel, krabbel, krabbel.
Even stil.
Aanloopje.
Bons.
Krabbel, krabbel.
Etc.

Toch niet een vogel die tegen het raam is gevlogen?

Maar nee, het is Baassie (de binnenpoes) die zich vreselijk ergert aan zijn broer Sprot (de buitenpoes).
En terwijl Sprot zijn broer straal negeert en alle kanten opkijkt (maar niet naar binnen), komt Baassie steeds vanaf de kattebak of achter een tafelpoot vandaan aangerend. En in volle vaart, voorpootjes vooruit springt ie dan tegen de ruit. Bonk.
Om zijn broer, aan de andere kant van het glas, weg te duwen.

Hij kan het minuten lang volhouden.

poes4poes1

poes2poes3

Tuinvogeltelling 2006 OPROEP

In het weekend van 16 en 17 december 2006 wordt weer de jaarlijkse tuinvogeltelling gedaan.

Vorig jaar heb ik voor het eerst mee gedaan.

Zie VOGELS

pimpelmees_mvaresvuovt

En ik ga ook dit jaar weer meedoen. Jullie ook?

1 uur lang in het weekend vogeltjes tellen.

10 TIPS

1. Zorg voor een mooie plek binnen achter het raam (wij hebben een mooie erker met zicht naar drie kanten, ideaal).

2. Begin al een paar dagen van te voren voer in de buurt van de waarneemplek te strooien.

3. Goede tijd is 's morgens van 9 tot 10.

4. Houd poezen binnen en laat kinderen binnen of bij de buren spelen (of geef ze elk een tellijst en laat ze mee tellen).

5. Print de scorelijst uit: zie website: Tuin vogel telling

6. Zet een pot thee klaar (koffie mag ook) en wat lekkere knabbels/koekjes.

7. Verrekijker bij de hand en lekkere stoel.

8. Zet een rustig muziekje op de achtergrond aan en zet een wekker op 1 uur.

9. Tellen maar: steeds een turfstreepje per vogel.

10. Tel alle vogels per soort op en stuur je totaaltelling in: Tuin vogel telling

Daar is ze weer

Mevrouw de Wit is weer in de tuin.
Onze witte mereldame.
We zien haar vooral in de periode dat de meeste bladeren van de bomen zijn, in de winter.
In de zomerperiode woont ze blijkbaar een stukje verderop.

Afgelopen zomer waren we wat ongerust.
We hadden mevrouw de Wit al een paar maanden niet gezien...
En onze poezen kwamen wel af en toe binnen met een volle buik van verse vogel.
(Gelukkig niet meer zo vaak nu ze een jaar of 5 zijn.)

Er is een alternatieve theorie: dit is een sneeuwmerel.
Net als een sneeuwuit of sneeuwhaas varieert de kleur per seizoen.
's Zomers bruin, 's winters wit.
Dan zou ze ook 's zomers bij ons in de tuin kunnen zitten, maar valt het ons niet op omdat ze gewoon bruin is....

Zou het? Neuu, denk ik toch niet.

wit1wit2

Zie ook:
Mevrouw de Wit begin 2006

Pisaura mirabilis

Is het hem wel of is het hem niet: een grote wolfspin?

In ieder geval is het altijd even schrikken als je zo'n joekel in huis tegenkomt.
Ik liep in het halfdonker de slaapkamer in en op de witte muur op ooghoogte zat opeens dit exemplaar.

Gevangen in het insecten-vang-kopje met bijpassende ansichtkaart en buitengezet.

Dit is in ieder geval een jaagspin (geen webbouwspin), zo'n 4 cm groot.
Voorste 2 poten in de lucht om daar een prooi mee te vangen.

spin1spin3
spin2

Snoeipoes

Stel je voor: eetkamer, schoorsteenmantel, geen kachel, maar in plaats daarvan een grote kamerplant voor de schoorsteenmantel.

Een plant met groene gevlekte bladeren, familie van de Dieffenbachia, lijkt het. De plant is afkomstig uit schaduwrijk regenwoud, en heeft het in de vrij donkere kamer prima naar zijn zin. Genoeg water, en lekker warme voeten: direct op de plavuizen met vloerverwarming.

Maar.... op de schoorsteenmantel loert het gevaar.
Een van onze katten, Bolle Baassie, is een onvermoedde kamerplanten-terrorist.
Als we ' s avonds eten, dan wil de hij aandacht.
Hij springt van de schoorsteenmantel,
bovenop de rand van de openstaande gele deur,
dan naar een hoge kast links van de deur en weer terug.

En dan kan je wel eens een kleine misrekening maken....

--> Poes valt van schoorsteenmantel, midden in de plant.
Resultaat: groot deel van de plant is afgebroken.


FOTO's (Met commentaar van Baassie)
1. kijk en toen stond ik hier... de juiste plek van boven te bekijken
2. en hier kijk ik of de snoeibeurt voldoende is
3. Ja ziet er goed uit
4. heb je meteen weer wat stekmateriaal

baas3baas2
baas1baas4

Pezize

We hebben een tuin waar genoeg plaats is voor dieren.
Veel bosjes en struiken voor vogels,
lekkere rommelhopen voor egels,
takkenstapels voor allerlei insecten,
een vijver voor padden en kikkers
en brandnetels in een ver hoekje als waardplant voor vlinders.

Maar plek voor grote huisdieren, zoals een koe, hebben we niet.

Daarom hebben we een koe geadopteerd.
In 2001, toen Nederland in de ban was van mond en klauwzeer is een actie begonnen om biologische boeren te ondersteunen. Je steunt zo'n boer met een jaarlijkse bijdrage en krijgt een koe toegewezen. Over deze koe/het biologisch bedrijf krijg je dan regelmatig informatie.

Adopteer een koe www.adopteereenkoe.nl

Sindsdien hebben we een adoptiekoe, ze heet Pezize en woont in Drenthe (Nieuw Balinge bij Hoogeveen).
Ze is een Franse Limousinkoe, zo'n mooie bruine.
Af en toe krijgen we een nieuwbrief met nieuwtjes over 'onze' koe.
Het ondersstaande berichtje is van oktober 2006.
Nu zelfs met foto's.

Ik dacht dat ik de verschillende koeien niet uit elkaar zou kunnen houden, maar als je goed naar de koeiekop links op de eerste foto kijkt, bleek ik toch verrassend makkelijk Pezize terug te herkennen op de andere foto's!. Had ik niet verwacht.

Nu maar eens op bezoek in Nieuw Balinge en kijken of ik Pezize live ook herken....


Stukje uit Nieuwsbrief.
Met Pezize gaat het nog steeds prima. Ze heeft op 18 maart een vaarskalf (Bolete) gekregen, en loopt met kind nog steeds in het land. Naar mate ze ouder wordt, wordt ze steeds iets minder "heftig". En steeds nieuwsgieriger, vandaar dat de fotograaf van Drents Weidevlees haar regelmatig op de foto heeft staan. (op foto 1 staat ze links, op de ander foto's is ze daarna heel gemakkelijk te herkennen!)

Pezize Drents Weidevlees okt 05 014pez 3Drents Weidevlees okt 05 047pezize 4 Drents Weidevlees okt 05 058pez 2Drents Weidevlees okt 05 046

NB. We hebben ook een kip geadopteerd, ze heet kip Corrie (www.adopteereenkip.nl)
En je schijnt ook een appelboom te kunnen adopteren bij een biologisch bedrijf
(www.adopteereenappelboom.nl).
Maar appelbomen hebben we zelf al in de tuin.

Maupertuus

Maupertuus (of in het Frans Malepartus) is de naam van het kasteel van de Reinaert de Vos.

Maar het is ook de naam die siergrassenveredelaar Ernst Pagels uit Leer (Duitsland) aan een van de vele varieteiten van het prachtriet heeft gegeven.

Voluit: Miscanthus sinensis 'Malepartus'.

Het is een fors gras, ruim twee meter hoog. Brede lintvormige bladeren, die in het late najaar eerst naar warm geel verkleuren en later strovormig worden. De forse pluimen vormen een ideale schuilplek voor lieveheersbeestjes.
Zie: November 2006: lieveheersbeestje

Deze foto is van 11 november 2006, een onstuimige zaterdagmiddag.
De pol staat inmiddels zo'n 4 jaar op dezelfde plek en wordt per jaar forser.

malepartus

Grasmaaipoes

Het gras hoeft voorlopig niet meer gemaaid te worden.
Het onderhoud bestaat nu uit: zo weinig mogelijk belopen, blaadjes wegharken en misschien verticuteren.
Wel heb ik vandaag de graskanten langs het tuinpad nog een beetje bijgeknipt.

Poes Sprot is een levende grasmaaier.
Hij heeft een duidelijke voorkeur voor het siergras calamagrostis,
maar een lang uitstekend grassprietje van het grasveld neemt ie ook nog wel eens mee.

grasmaaipoes

Slak smult

Oostindische kers kun je eten. Bloemetjes of jonge knopjes in de sla, lekker een beetje peperig.
De verse zaden zijn ook eetbaar.

En ook slakken vinden ze lekker.

Dit exemplaar kwam gezellig langs de stengel omlaag glijden en begon de bloem op te peuzelen.
Op de achtergrond van de linkerfoto zijn nog diverse kleinere segrijnslakjes te zien.

slak1slak2

Klimop

Laat in het jaar komen de klimop-bloemen te voorschijn. Zeer voedselrijk en op zonnige herfstdagen hangt er een wolk van hongerige insecten/bijen omheen. Je kunt de klimop dan op het gehoor vinden: daar waar het zoemt moet je wezen.

De bloemen groeien alleen aan 'volwassen' exemplaren van de klimop. Klimops die niet meer klimmen of niets meer te klimmen hebben. Dit zijn vaak de klimopstruiken die tegen huizen aangroeien, of de top van een boom bereikt hebben, of een plant die gestekt is van zo'n 'volwassen' plant.

De bloemen lijken op een bol uitelkaarspattend vuurwerk: een ster van stralen met aan elke straal een balletje.
Aan elk balletje komt een klein puntje (de stamper) en nog iets later klappen 5 groene kelkblaadjes naar buiten om en vijf zeer stuifmeelrijke meeldraden verschijnen. Dat is het favoriete eet-moment voor de insecten.

FOTO 1: etenstijd
FOTO 2: pas op de detailfoto vielen me de 5 meeldraden en de teruggeklapte groene kelkblaadjes op...

klimop

klimop2

Na bestuiving door de insecten vormen zich trosjes zwarte bessen.
Vroeg in de winter zijn deze rijp en komen de merels van de bessen snoepen.

Mickey

Lekker zonnetje.
Schelpenterrasje.
Heerlijk rollen.
Pootjes in de lucht.
Scheef oog naar camera.
Mickey, de buurpoes.
Hij geniet.

mick1mick2
mick3mick4

Restaurant Aster

De vroege herfstaster, of late-zomer-aster staat al twee weken volop in bloei.
Zonnetje erop en het wemelt van de vlinders en bijen die lekkere hapjes komen halen aan bloemen- en nectarbar.

Dagpauwogen, kleine vossen en bijen.
Soms zelfs bij en vlinder op één bloem (foto 4)

vlin1vlin2

vlin6vlin3

vlin4vlin5

Spreeuwen

Je ziet ze weer, de steeds groter wordende groepen spreeuwen. Vooral tegen het eind van de middag, begin van de avond. Als ware luchtacrobaten buitelen ze door de lucht. Met grote golven gaat de wolk spreeuwen op en neer, om soms in een klap als geheel de andere kant op te vliegen. Hypnotiserend bijna, ik zorg ervoor dat ik altijd even van de fiets afstap als ik ga kijken, nadat ik eens bijna tegen een stoeprand ben gereden, afgeleid door de mooie spreeuwenvlucht.

Overdag struinen de spreeuwen in kleinere groepjes, tot wel een stuk of vijftig, de tuinen af.
In onze tuin hebben we een grote kornoeljestruik met blauwzwarte besjes. De spreeuwen zijn er dol op.
Het blijkt een goede afleidingsmanoeuvre te zijn, de spreeuwen komen op de kornoeljebessen af en laten de druiven een paar meter verderop hangen!
Het is altijd weer spannend wanneer de spreeuwen komen, vorig jaar op 22 september, nu op 23 september.

Bijgaand een paar foto's.

FOTO 1: af en aanvliegen
FOTO 2: wolk in aantocht
FOTO 3: zoekplaatje: minstens 5

spreeu2spreeuwwolkspreeuw3

Klopklopvogeltje

De grootste boom in onze tuin is een wilg, een meter of 30 hoog.
Prachtig ruw geribbelde stam. De stam is zo dik dat je er minstens twee, misschien wel 3 mensen voor nodig hebt om de stam te omspannen. Niet dat we dat ooit geprobeerd hebben. De wilg staat op het uiterste puntje van onze tuin en hangt deels over een greppel (in natte tijd: over sloot) heen.

Deze stam is een paradijs voor klop-vogeltjes.

De hele zomer hebben we het snelle geklop gehoord van de boomklevers. Die wonen al jaren in de buurt en stoppen harde zaden en noten tussen de gegroefde schors om ze makkelijker open te kunnen hakken: een soort bankschroef voor de vogeltjes dus. Eerder in de zomer stond ik eens naar het geklop te luisteren en zag de hele familie boomklever, 4 in totaal, over de stam schuiven.

Gister hoorden we een veel langer en langzaam geklop: een kleine bonte specht.

Het is nog niet gelukt een mooie foto van de vogels te maken, daarom een foto van de wilg.
De vogels en het geluid moet je er maar bij denken.

wilg 2

De Wilg, gevoel voor de hoogte krijg je als je het tuinschuurtje eronder bekijkt...

Neefjestijd

Wist je wel dat het Groningse woord voor vlieg mug is.
En het Groningse woord voor mug neefje?
Hoe verzin je het?

Als een Groninger over een mug praat bedoelt ie dus zo'n irritant rondvliegend beest, veel lawaai, maar geen prik.
En een neefje is zo'n beest met een hoge zoemtoon, vlak bij je oor, als je net in slaap dreigt te vallen. Je kunt wapperen wat je wilt, maar die irritante toon blijft. Hoofd onder het dekbed of kussen helpt even tegen het geluid, totdat je ademhappend van de warmte weer 'boven water' komt... Zoeoeoemmmmmmm.

En nu met deze warme dagen in september zijn de Groninger neefjes (maar ook alle bijpassende nichtjes en ooms en tantes) in grote aantallen actief.
Lekker 's avonds op het terras, koffie in een hand, met de ander de krant ophoudend. En dan Zooeemmmm, weer zo'n beest. Na er drie geplet te hebben, blijkt de vierde toch weer net sneller, die voel je eerst en dan pas splet. Te laat natuurlijk, de Azaron er maar weer bij.

NB. Niet alleen Groningers bedenken afwijkende namen: toen wij vroeger met onze neefjes speelden (inderdaad alleen neefjes geen nichtjes) hadden we ook eigen woorden bedacht voor deze beestjes: de vliegen, de zoemers, hadden de wat sullige, maar vriendelijke naam: JUMMEL gekregen, de akelig stekende en irritant zoemende muggen kregen de bijnaam: JURMEL, en dan een beetje geniepig en snerpend uitgesproken.

Dus "JUMMELS EN JURMELS" of "MUGGEN EN NEEFJES" of "VLIEGEN EN MUGGEN".

Zo zijn er vast nog veel meer varianten.

Atalanta op phlox

Atalanta's zijn de grootste vlinders die in Nederland voorkomen.
Het zijn trekvlinders en af en toe zijn er een heleboel tegelijk.
Ik weet dat ze dol zijn op pruimen, vooral als die al een beetje aan het rotten zijn.
De bloemen van de vlinderstruik worden regelmatig bezocht, maar ook phloxen zijn niet te versmaden!

Een phlox houdt van vochtige grond en kan heel lang bloeien. We hebben deze roze soort met donkerroze hartje en een spierwitte. Ze begonnen in juli te bloeien en hadden het erg moeilijk in de droogte. Alle blaadjes slap omlaag. Maar augustus was nat en koel, en zie, het is inmiddels week twee in september en ze bloeien nog!

vlinder

Kolibrievlinder

De kolibrievlinder (ook wel onrustvlinder of meekrapvlinder) komt in erg warme zomers in Nederland voor.
De Latijnse naam is macroglossum stellatarum. Het is een pijlstaartvlinder en de vlinder slaat heel snel met zijn vleugels. Hierdoor lijkt ie wel op een kolibrietje. Net als andere pijlstaartvlinders heeft de kolibrievlinder een hele lange roltong, een centimeter of 3, net zo lang als het lijfje van de vlinder.

De eerste keer dat we hem bij ons in de tuin zagen was in 2003. Hangend voor de lange buisbloemen van de kamperfoelie, zo'n snelle vleugelslag dat er een snorrend geluid vanaf komt. En nu weer gezien op 2 september. Dit is waarschijnlijk een vlinder van de tweede generatie, de generatie die in Nederland verpopt is. De eerste generatie komt in warme jaren uit Zuid Europa en heeft dus een lange trek achter de rug als we hem in mei of juni zien. De nakomelingen van het september-exemplaar zullen onze winter niet overleven. Het is niet helemaal duidelijk of de vlinders van de tweede generatie ook weer naar het zuiden trekken.

Na de zeer hete juli en zeer natte (koele) augustusmaand was het vandaag weer een graad of 20, met af en toe een bleek zonnetje. En een wolk van vlinders op de buddleja. Naast veel atalanta's (zo veel heb ik er dit jaar nog niet bij elkaar gezien), een gehakkelde aurelia, wat kleine vosjes en.... een kolibrievlinder!

Meteen maar een hele serie foto's gemaakt, in de hoop dat er een bij zat die scherp was.
De vlinder heeft zo'n snelle vleugelslag, dat is altijd afwachten.

Slide1

Drietand

Weer een mooie rups gevonden, deze liep op mijn been.
Het is de rups van een drietand, A. trident. De bijbehorende vlinder is non-descript grijsbruinig.
Maar de rups! Zwart, oranje, witte streep en stippen en enorm lange haren.

rups 5rups 2rups1

Limoenvlinder

Overal op internet las ik dat er door de warme julimaand zo veel vlinders zijn.

Het gekke is dat wij wel heel veel witjes in de tuin hebben,
maar de laatste weken juist WEINIG andere vlinders: kleine vossen, distelvlinders, atalanta's of dagpauwogen.

De vlinderstruiken staan in volle bloei, maar weinig kleurige vlinders, af en toe eens een.
Vandaag (zondag 13 augustus) was het ineens weer heel zonnig en goed 20 graden.
En gelukkig, daar waren ze.
Een paar atalanta's, een aurelia, een wat fletse distelvlinder (is een van de trekvlinders, de nieuwe generatie die hier uitkomt is veel feller van kleur) en vooral heel veel kleine vosjes. Op een moment telde ik er ZEVEN op EEN tak van de vlinderstruik.

En opeens zag ik vandaag weer een citroenvlinder. Een hele grote.
Van dichtbij, met vleugels dicht, was ie meer groen dan geel.

Dus eigenlijk meer een limoenvlinder.

limoentje

Gamma-uiltje

Dagvlinders zijn met een beetje oplettendheid redelijk te herkennen, maar nachtvlinders, dat is hele andere koek.
Je hebt beertjes en uiltjes en pijlstaarten en ...
Heel veel ervan zijn bruin met diverse vlekken.
Tja.

In ons insectenboek staan enkele bladzijden met dagvlinders, maar veel meer bladzijden met nachtvlinders.

Een van de meest voorkomende nachtvlinders in het gamma-uiltje.
Zo genoemd naar de witte vlekjes op de vleugels in de vorm van een Griekse (kleine) letter gamma.
Deze nachtvlinder vliegt trouwens ook overdag.
Een heel drukke fladderaar en moeilijk op de foto te zetten als ie in beweging is.

Ga maar eens kijken in het begin van de avond als de teunisbloemen bloeien.
Vooral toen het ook 's avonds nog erg warm was waren de uiltjes actief.
De afgelopen week met flink lagere temperaturen waren er veel minder te zien.

Foto 1: hier sliep ie.

gammauiltje

Egelmeisje

In vele tuinen zijn 'residente' egels.

Hoewel ze een nachtelijk wandelgebied van enkele tuinen kunnen hebben komen ze vaak een heel seizoen (of meer?) in dezelfde tuin 'overnachten' (maar dan overdag).
Nu we met het warme zomerweer zo lang buiten zitten op het terras, komen we onze tuinegel bijna elke avond tegen.

Eerst, bij het wakker worden, klinken wat kuchende en proestende geluiden uit de hoek met klimop. Daarna gesnuif en luidruchtig geritsel als de egel in de lengte onder de beukenhaag doorloopt. Het beukensnoeisel van half juni hebben we onder de haag geveegd en dat is knisperdroog. De egel is dus bijna stap voor egelstap te volgen.
Dan slaat de egel linksaf, over het terras onder de picknicktafel door, over het tuinpad naar de andere kant van de tuin. Daar duikt ie weer de borders in. Soms maken we op een avond wel drie van zulke tuinrondjes mee.

Erg schuw is de egel niet. Gisteravond konden we haar (het is een egelmeisje, of zeg maar een stevige egelmevrouw) even oppakken en van dicht bij bekijken.

Als je weet HOE, dan kun je een egel vrijwel zonder prikken oppakken (we hebben een winter een babyegeltje in huis gehad, dus genoeg tijd gehad om te oefenen met oppakken). Enigszins beduusd bleef de egel daarna nog even zitten (maar niet opgerold in een balletje) om na een paar minuten weer snuivend verder te zoeken naar slakken en lekkere sappige wurmen.

Schapenhek (poes op onderzoek)

Gisteren, in de hitte van 33 graden, werd een schapenhek geplaatst.
Tegen een muurtje, en bedoeld om de vrij witte achterkant van het fietsenschuurtje, enigszins te maskeren.
Vanaf het nieuwe terras is het anders wel een erg blakerend wit oppervlak als de middagzon er tegenaan schijnt.

De bedoeling is om er klimrozen tegen aan te leiden.

Op deze plek bevond zich een frame van houten balken, die door onze poezen gebruikt werd om eenvoudig op het dak van het huis te komen, en er ook weer af.

Groot was de schrik van onze kleinste poes 'Bolle Baassie' vanmorgen toen ie de nieuwe aanwinst van alle kanten bekeek.

FOTO 1: nieuwe schapenhek
FOTO 2: ter hoogte van hanging basket stond hier een balk loodrecht op muur. Poezen-dak-opstap-plek.
Ter hoogte van regenpijp zie je modderpootjes van poezen tegen pleisterwerk
FOTO 3: BB bekijkt het hek van onder...
FOTO 4: van de linkerkant...
FOTO 5: van heel dichtbij...
FOTO 6: BB test de klimbestendigheid...
FOTO 7: BB hijst zich op het hek...
FOTO 8: wat een onhandig scherpe puntjes..
FOTO 9: BB druipt teleurgesteld af.

hout0hout2hout3

hout4hout5hout6

hout7hout8hout9

Hommel

De beste tijd van de hommels is geweest.
Ze vliegen nog wel rond maar let maar eens op:
het gaat steeds langzamer
en je ziet steeds meer hommels die er in blijven.
Soms gewoon midden op het tuinpad,
maar soms ook met hommelsnoet nog diep in een bloem gestoken.
Ze zijn gewoon stilletjes gestopt.

FOTO 1 en 2: gestopte hommel op veronicastrum
FOTO 3: gestopte hommel op moerasspirea

hommel0 hommel2 hommel1

Borstelrupsvlinder (2)

Zie stukje van vorige week: Borstelrupsvlinder

Een mooie rups met kleurige haren verpopte zich.
Volgens het boekje duurt de metamorfose tot vlinder vier weken.

Mooi niet, na een dikke week, is de vlinder klaar.
Bij het watergeven van de plant-in-pot vliegt er opeens een bruine vlinder weg.

Vlug onder het blad kijken... de pop is leeg.

Geen foto, ik was er niet op bedacht dat ie na een week al klaar was.

Het wat dus een mannetje: de vrouwtjes van deze vlindersoort hebben geen vleugels.

Mieren

Lastig als je ze binnen hebt in huis (of caravan!).

Als je ze tijdig ziet en de verkenner-mieren meteen verwijdert gaat het meestal goed.
Een mierenlokdoosje is niet zo handig, de naam zegt het al: je lokt mieren.

Mieren zitten in vrijwel elke tuin en zijn nuttige opruimers. Je ziet ze regelmatig met een dood insect sjouwen dat fors groter kan zijn dan de werkmiertjes zelf.
Bij voorkeur zitten ze onder de tegels van het terras, maar ook een verhoogde border of stapelmuurtje is fijn.
Ik heb ze ook regelmatig in een bloempot: heb ik een plantje/stek in een pot gezet om eerst even wat te groeien en de pot tijdelijk op de grond gezet in een border. Als ik dan later in de zomer de stek in de volle grond wil zetten, dan blijkt het potje soms gekraakt door mieren: ze woonden in die border en hadden wel trek in een uitbreiding van het nest in de hoogte.

Rond deze tijd van het jaar kijk ik altijd uit naar het uitzwermen van mieren, dat gebeurt op een zwoele zomeravond (of eind van de middag).
Soms valt het op als je opeens een gewriemel van mieren ziet, de gewone kleine, maar ook heel veel grote met (tijdelijke) vleugels. Vaker valt het me op door het gegier van de zwaluwen en het opeens in grote aantallen rondvliegen van meeuwen: die komen af op de kostelijke hapjes die ineens in grote zwermen opstijgen.

Heel mooi als de mieren in tegenlicht opstijgen, dan zie je een fontein van kleine opstijgende lichtvlekjes.

mier1 mier2

Vosje

De kleine vos (aglais urticae) is een vlinder die vaak in Nederlandse tuinen voorkomt.
Het is een kleurige vlinder, let ook eens op de helblauwe halve maantjes langs de randen van de vleugel.

En als ie dan ook nog eens afsteekt tegen uitbundige bloeiende lavendel...

MOOI.

vosje1 vosje 2


Kleine Vos-weetjes
Eitjes worden gelegd op brandnetels, net als die van onze andere kleurige vlinder de dagpauwoog.
Dus laat een bosje brandnetels staan in een achterafhoekje van de tuin.
Dat is helemaal geen verwaarloosd hoekje, nee dat is daar expres voor de vlinders neergezet.
Kleine vos wordt ook wel schoenlapper genoemd.
Zo kun je ook wat pinksterbloemen laten groeien als waardplant voor o.a. oranjetipje.

Houtskool

Alsof zijn vleugels met houtskool getekend zijn...
Het kleine koolwitje (Pieris Rapae) doet zich tegoed aan geranium endressii

koolwitje

koolwit2

Zwervende heidelibel

Weer zo'n bezoeker in de tuin.
Nazoeken in Thieme's Nieuwe insektengids wijst op een "zwervende heidelibel".
Dit is een jochie-libel, want de meisjes-zwervende-heidelibel zijn bruin.
Ze komen vooral voor rond Middellandse zeegebied, maar trekken elk jaar naar het noorden. Af en toen planten ze zich ook voort in onze contreien.

Latijnse naam is: Sympetrum fonscolombii.

De libel viel me op omdat ie zo gek met zijn vleugels naar voren gebogen zat. Diezelfde Thieme's gids liet een plaatje zien van een libel die er net zo bij zat. Dat doen ze als het erg warm is: hiermee beschermen ze hun voorlijf tegen de warmte. En warm was het die dag (5 juli 2006), 33.4 graden hier in Haren.
Als het minder warm is staan de vleugels weer gewoon recht opzij.

libel1libel2libel3


TIP:
Als je libellen makkelijk wilt bekijken: zet her en der een kaal uitstekende takje rechtop in de tuin.
Libellen houden van vrij uitzicht. Uiteraard is het handig als je een vijver in de buurt hebt, anders kun je lang wachten...
Als je geduld hebt kun je ook met een (1) vinger uitgestoken midden in de tuin gaan staan.
Je hebt mooi zicht, maar lastig om met een (1) hand (de andere namelijk) een foto te maken.

Borstelrupsvlinder

Hoe vaak je ook in je eigen tuin rondloopt, elke keer kun je weer verrast worden door iets nieuws.

Deze keer een hele harige rups met rode stippen.
Hij (zij?) had gele borsteltjes op zijn rug en een soort penseeltjes aan de kop (2) en aan de staart (1). Het blijkt de rups te zijn van een witvlakvlinder, volgens een beschrijving 'een dagactieve nachtvlinder'. Ik heb hem nog nooit bewust gezien, maar zal er op letten.
Het gekke van deze vlinder is dat het mannetje vleugels heeft en kan vliegen, maar dat het vrouwtje geen vleugels heeft.
Een leuk verhaal met meer details over deze 'zonderlinge zonderling' vind je op
Zonderlinge zonderling

Ik kwam de rups tegen op een Heuchera, een roodbladig plantje, dat ik een jaar geleden in een pot gezet heb.
Bij het water geven zag ik opeens iets vreemds op de nerf van het blad: de rups.

Onderstaand enkele pogingen om de rups -scherp- in beeld te krijgen.
Het popstadium duurt ongeveer een maand. Als ik er tijdig bij ben zal ik rond begin augustus kunnen vertellen of het een jongetje of meisje is geworden...

Dag 1: helaas onscherp, maar je ziet wel de penseeltjes op zijn kop en de gele borstels

rups1


Dag 2: wel scherp, maar het beest zit met zijn kop om het blad gebogen

rups2rups3


Dag 2: poging foto vanaf onderkant blad, weer onscherpe 'penseeltjes'

rups2b


Dag 3: Rups heeft zich verpopt in fijnmazige kokon!

rupspop


Witvlakvlinder-weetjes
- lid van Lymantriidae of Donsvlinders of Borstelrupsvlinders
- latijnse naam: Orgya antiqua
- familie van motten met ongeveer 2500 leden, o.a. eikeprocessierups!
- volwassen exemplaren eten niet, leven dus maar paar weken
- de haren van de rups irriteren en worden opgenomen in de pop, als het vrouwtje is bewaart ze die voor de kokon voor eitjes
- vrouwtje is vrijwel vleugelloos, kan niet vliegen, lokt mannen met lekkere geurtjes
- haartjes worden verwerkt in kokon rondom ei-legsel, dus nog steeds irriterend
- vlinderman is niet zo opvallend, bruin met twee witte vlakjes op de vleugel

Lege huls

Vakantie, mooi weer, veel tijd om rustig rond te kijken in de tuin.
Bij de vijver is altijd wat te zien.
Een paar dagen geleden (eind juni) een libel die net zijn nimfenstadium had beeindigd en bezig was zijn vleugels 'op te pompen' en te laten uitharden.
Als de libel gevlogen is blijft de lege huls nog wekenlang aan de stengels van de waterplanten zitten.

FOTO 1: alleen maar groen, of toch niet, kijk midden op de foto
FOTO 2: meer inzoomen, de libel zit op het restant van zijn vorige vorm
FOTO 3: het dichtstbij

libel1

libel2

libel3

Zie ook Platbuik: juffer of libelle

Toneelstuk voor drie poezen

sprot ligt

Scene 1:
Breed camerashot. Sprot ligt ontspannen bij de brug van de vijver en kijkt eens om zich heen.
Tromgeroffel (spannende muziek). De verschrikkelijke Mick schuift in beeld.

zalm staand

Scene 2:
De muziek wordt steeds onheilspellender.
De Zalm blijft op veilige afstand en kijkt een en ander aan,
klaar om bij het geringste onraad achter de buxus te verdwijnen.

sprot blaast

Scene 3:
De verschrikkelijke Mick stormt voorwaarts, op Sprot af.
In no time draait Sprot zich om van een luie ligstand naar een agressief verdedigende houding.
Uit de ogen van Sprot komen bliksemflitsen (special effect)

sprot detail

Close up 4:
De camera zoomt in op de gelaatsuitdrukking van Sprot, angstaanjagend!

Kommavlinder

De Engelsen noemen hem de 'kommavlinder', vanwege de witte komma-achtige vlek op de bruine onderkant van de vleugel.
De Nederlandse naam vind ik mooier: 'Gehakkelde Aurelia'.
Latijns: Poligonia c-album.

aurelia kommaaurelia

De Aurelia vliegt 2 x per jaar van begin april tot half mei en van half juni tot oktober. Dit is een mooie verse aurelia van de nieuwe lichting.
De vlinder zit om een uur of zes 's avonds te zonnen op de net gesnoeide beukenhaag.

De rups is zwart met oranje stekels en een witte vlek. De eitjes worden gelegd op brandnetel of hop.
Daar zal ik morgen eens gaan kijken. We hebben twee hoppen (hops?) in de tuin en achterin een bosje brandnetels voor rupsen en vlinders.

Steenmarter

13 juni, ruim 30 graden overdag, maar ook om 10 uur 's avonds nog goed uit te houden buiten.
Terwijl het langzaam donker wordt, dwaal ik door de tuin.
Broekspijpen in sokken, en lange mouwen tegen de muggen.
Als de zon onder gaat wordt het achter in onze tuin muggenterritorium.
Onder de bomen, veel dichte plantengroei, ideaal voor die beestjes.
Meestal waag ik me daar 's avonds niet meer (of heel snel en wapperend met handen om eventuele belagers weg te jagen).
Tussen ons en de buren van nr. 89 staan een aantal uit de kluiten gewassen coniferen, eigenlijk te groot, maar ja, wel mooie beschutting, anders kijken we vanuit huis direct tegen de zijmuur van de garage van buurman aan.
Liever een groene muur.

Daar bij die groene muur hoorde ik geritsel.
De overbuurpoes weer?
Wat dichter bij gaan kijken.
Loopt daar een eekhoorn?
Iets langs en slanks met flinke staart schuifelt langs.
Voorzichtig een plekje gezocht en stil blijven staan.
En even later komt het beest tevoorschijn en loopt op nog geen meter van me langs.
Ik sta blijkbaar aan de bovenwindse kant.
Het is een steenmarter!

Het is al heel bijzonder om hem te zien, een foto maken is te hoog gegrepen. Dus even rondgekeken op internet.

FOTO: Bijgaande foto van een steen marter is gemaakt in het Noordlaarderbos (ook gemeente Haren).
FIGUUR: Daarnaast de pootafdruk.
LINK: En onder de foto een link naar de meest schattige babysteenmarters. Klik op de link en vervolgens op 'next' rechtsboven in beeld.

KINA24971steenmarter-prent

IMG_6087 photo - *Tinne aka digitinne* photos at pbase.com


Het verschil tussen steenmarter en boommarter is de kleur van de bef, spierwit bij steenmarter en oranjeachtig bij boommarter.
Tja de bef heb ik niet gezien hoor.
Morgen overdag ga ik eens in het binnenwerk van de conifeer gluren, marters slapen overdag vaak in een boom....
(vrijdag in het binnenwerk de coniferen getuurd, maar geen steenmarters gezien).

NB. Misschien is dit ook wel het beest dat we 's nachts vaak vlak bij het hoofdeinde van ons bed horen scharrelen.
We slapen direct onder een schuin dak en horen regelmatig een beest door de dakgoot schuiven.

Zalm slaat kikker

Reigers komen af en toe een kikker bij ons uit de vijver vissen, maar de grootste jager is onze overbuurpoes 'de Zalm'.
Begin juni zaten we 's avonds buiten op het terras te eten, en toen zagen we dat de Zalm weer had toegeslagen.

FOTO: Overbuurpoes de Zalm bij muurtje van vijverrand.

zalm

Toen we snel kwamen aanlopen liet ze de kikker, een bruine, los. De kikker zag er onbeschadigd uit en hield zich dood.
Dat kunnen kikkers heel goed.
Ik heb eens een kikker ruim een half uur op zijn rug op ons grasveld zien liggen nadat een van onze poezen er een tijdje mee rondgewandeld had.
En daarna draaide ie zich om en verdween tussen de bosjes.

De kikker van deze week pakten we op en lieten 'm in de vijver zakken. We verwachten dat ie zich zwemmend in de diepte zou begeven. Maar nee, hij hield zich dood, ook in de vijver. Of was ie dood? Na 10 minuten hing ie op dezelfde plek half op zijn kop in de vijver. Allerlei kikkervisjes zwermden erom heen.
Zouden ze hem gaan opeten?
Die avond niet meer gekeken, maar de volgende avond wel. Voorbereid op een wat onaangenaam schouwspel, een half afgekloven kikkerlijkje of...
Maar nee, niets te zien. Is ook deze kikker gewoon weer tot leven gekomen en zit ie nu weer veilig, maar geschrokken, onder in de vijver?
Of is ie finaal opgeknaagd door andere waterbewoners?

We zullen het nooit weten.

Allium quiqeboo

Een paar jaar geleden, op een druilerige dag op de Floriade kocht ik twee allium bollen.
Eerste zomer prachtig hoog.
Ik heb de uitgebloeide bloemstengels nog in de hoek van de kamer staan.
Tweede jaar stuk kleiner.
Daarna nog maar 1 bloem.

Dit jaar wel wat loof, herkenbaar als allium loof mede doordat ik al jaren een bamboestokje er naast heb staan zodat ik er niet per ongeluk ga spitten.
Maar na de droogte een paar weken terug: loof weer verschrompeld, geen bloemstengel.

En vandaag, KIEKEBOE, wie steekt daar opeens zijn paarse bolletje door het groen: een allium!

allium

Rozenknoppen

FOTO 1
Dit gaat een gele roos worden, hoewel de rechter bloem het misschien niet helemaal haalt.
Kijk in de close-up van FOTO 3 en FOTO 4 eens naar de in rijen opgestelde groene luisjes.
Overigens allemaal aan de oostkant van de bloem, in de windschaduw van de knop, de kou-kleumpjes.

FOTO 2
Dit wordt een grote rozerode roos. Blad loopt prachtig roodachtig uit.

roosroos rood

roos detailroos detail luis

Spinnenbal

Aan de witte regenpijp hangt een bal met verse kruisspinnetjes, elk nog geen mm groot, dicht tegen elkaar. Geel met een zwarte vlek op het achterlijf.
Ze zijn net uit. In het najaar maakt moe kruisspin een kokon waar ze 300-800 eitjes in legt. In mei komen de spinnetjes uit, met hun 'eitand' maken ze hun eigen eitje open. Ongeveer 7-10 dagen kunnen ze leven van de resten van het eigen ei. Dan zeggen ze elkaar gedag, spinnen een lange draad, en laten zich meevoeren door de wind.

De doorsnede van de bal is ongeveer 1 centimeter, de enkele spin die het tot de herfst overleeft is dan in zijn eentje zo groot.
De echt grote zijn altijd vrouwtjes zo'n 16 mm, de volwassen mannetjes zijn kleiner 8-10 mm.

spinnenbal 1spinnenbal 2

Kruisspinnenweetjes
- meest bekende spin in nederland
- Latijn: Araneus diadematus
- wielwebspin (araneidae), familie met ruim 2500 soorten wereldwijd
- maken een wielweb, web relatief groot in verhouding tot grootte van de spin
- hangt altijd op zijn/haar kop in web
- in herfst weeft mannetje eerst een spermamatje en vult daarmee de zaadflesjes (palpen) op zijn hoofd

Onroerend goed voor vogels

Een
De nieuwe mussenvilla is nog onbewoond
(hoewel er af en toe een grote bij of wesp invloog: ik hoorde hem galmend zoemen in de verschillende kamertjes om vervolgens weer te verdwijnen).

Twee
Het vorig jaar gebouwde mezenkastje aan de schuur hangt mooi te hangen, maar is ook onbewoond.

Drie
Het derde huisje hing in de appelboom, mooi aan de noordoostkant. Vorig jaar woonde er een kolonie kleine hommeltjes in. Gelukkig dit jaar niemand. Anders was het een flinke klap geweest, toen de boom twee weken geleden met huisje en al om ging.
Het huisje had zich trouwens goed gehouden en terwijl de boom plat lag, draaide het huisje gewoon een kwart slag om en hing weer recht, wel een beetje laag boven de grond, ongeveer 1 meter.
Huisje is gered en wacht op nieuw plaatsje.

Vier
Aan de achterkant van de schuur hang nog een huisje, ernstig vermolmd, vol houtwormgaatjes. Ik kan er nauwelijks bij komen en blijkbaar is dat lekker rustig.
Want toen ik vandaag mijn hoofd om het hoekje zag zag ik nog net een pimpelmees wegvliegen.
En luid gepiep klonk vanuit het huisje. Kleine pimpeltjes.
Nog maar even wachten met het leegmaken van de dakgoot van de verre schuur...


FOTO's: Winterpimpels, deze zijn veel makkelijker te fotograferen dan lentepimpels of zomerpimpels.

pimpel1 pimple2 pimpel3

Baassie in het nieuwe klimrek

Vorige week is onze appelboom omgewaaid.

Hij zit nog aan een klein stukje vast en zo zijn de kleine zijtakjes die op de stam zaten toch nog in bloei gekomen.

En een mooi klimrek dat het nu is, aldus onze Baassie.

FOTO'S

1. Omhoog
2. Hmm zou ik in die pruimenboom springen?
3. Neeeeu, toch maar weer om laag
4. Effe uitrusten (en zie de bloesempjes)

baas1 baas2

baas3 baas4

Vier op een rij

Lekker in de zon op de vijverrand...


4 kikkers

en hier al vast een voorraad voor volgend jaar

kikkervisjes.

Klein Koolwitje

Een onvermoed bijeffect van onze serre/overdekte veranda is dat er heel veel insecten in de nok terecht komen.
Ze proberen allemaal omhoog te vliegen, naar het licht toe, en blijven tegen het glazen dak aan zoemen.
Hommels zijn slim genoeg (of ze laten zich gewoon af en toe vallen) en ontsnappen wel weer.
Vliegen zijn het domst: daar liggen 's morgens hele stapels van op de grond.

Bezem d'r over. Maar even iets langer wachten en dan komen er hulptroepen: in een hoekje zag ik een stapeltje vliegenlijkjes. Die waren daar keurig opgestapeld door een paar mieren. Stuk voor stuk werden de vliegen vervolgens in een klein gaatje onder de grond getrokken.
Opgeruimd staat netjes.

Vanmorgen zag ik opeens een vlinder in de serre, een klein koolwitje.
Ik ving hem in mijn handen en zette de vlinder buiten op een mahoniestruik.
Meteen ontrolde de vlinder zijn roltong en begon te drinken.
Hij was slap van de honger of vond het nog te koud buiten 's morgens.
Ik kreeg in iedere geval genoeg tijd om het fototoestel te pakken en een serie foto's te maken....


Foto: klein koolwitje zonder en met flits

koolwitje witje 2

Helix aspersa

Ze zijn er weer, in alle soorten en maten.

Slakken. Ze zijn niet erg populair, maar toch vergrijpen 9 van de 10 slakken zich niet aan tuinplanten. Ze eten vooral plantaardig afval, afgevallen blad, bloemblaadjes en ook dode insecten, schimmels en hout. Zelfs oude kranten worden door slakken tot compost verwerkt. Het zijn echte opruimers en ze dienen zelf ook als voedsel voor andere dieren in de tuin, vogels, muizen, egels en padden.

Met een goed natuurlijk evenwicht in de tuin heb je het minste last van slakken.


De 10e van de 10 is wel een plaagbeest.
De segrijnslak (met de mooie latijnse naam Helix aspersa) lust alles, vooral jonge tuinplanten.
Het beste advies volgens de knnv (vereniging voor veldbiologie ) is: opeten!
Lekker met knoflookboter erbij.
Met zijn flinke formaat (huisje 35 mm) heb je al snel een maaltje bij elkaar.

NB. Ik heb dit zelf niet geprobeerd, maar als iemand zin heeft in een maaltje slakken, ik wil ze wel voor je verzamelen.
Ze lopen/kruipen hier volop.

slakken 1slakken 2

Meer over slakken vind je via bijgaande link: http://www.knnv.nl/slakken/slakken.htm

Uche Uche Uche

Afgelopen week is het terras gelegd bij de nieuwe serre. Tegels die te groot waren zijn met een lawaaiapparaat in delen gezaagd. Hoewel de zaag met water gekoeld werd vloog er toch nog behoorlijk veel stof rond. Het dichtst bijgelegen stuk van de tuin lag onder een laag wit stof. Toen ik het stof een beetje onderschoffelde en plantjes wat uitschudde hoorde ik opeens een enorme hoestbui. Als of iemand het stof binnen had gekregen en begon te hoesten en proesten. Maar er was helemaal niemand in de buurt....

Uche, uche, uche. Nog een keer. Het leek wel uit de tuin te komen. Van onder een grote pol gras?

Gras een beetje opgelicht en daar bleek een egeltje te zitten, dit was zijn winterslaapplekje. De blaadjes nog strak om hem heen gedrapeerd. En waarschijnlijk wreed in zijn slaap gestoord door de enorme herrie van de zaagmachine op ongeveer een meter afstand. Wat sneu. En dan ook nog dat stof...

De volgende dag ging ik kijken of ie er nog sliep, maar het beestje was inmiddels vertrokken.

egel 1egel 2


NB. De hoestbui kwam overigens niet van de stof. Egels worden namelijk vaak geplaagd door allerlei parasieten o.a. longwormpjes. Een gezond exemplaar heeft er weinig last van , maar een verzwakt dier kan er aan overlijden.

Dat weet ik omdat we jaren geleden eens in november een egeltje vonden, veel te klein om de winterslaap te overleven. We zijn er toen mee naar de faculteit diergeneeskunde (afdeling speciale kleine dieren, vogels/marters e.d.) geweest, waar het beestje werd behandeld voor longwormen en darmwormen e.d. Thuis zetten we de egel op tafel en zagen de vlooien op en neer springen. Egelvlooien zijn een stuk groter dan kattenvlooien bleek ons. Een behandeling met vlooienpoeder tussen de stekeltjes bracht uitkomst.
Het egeltje heeft toen de winter bij ons in de keuken doorgebracht, ging dus niet in winterslaap. De egel rende elke avond een uurtje door de keuken. Echt rennen, heen en weer, met een behoorlijke vaart. Af en toe mocht ie even in de kamer, maar het was zaak het diertje goed in de gaten houden omdat a) egels niet zindelijk zijn en b) egels in allerlei hoekje en gaten kruipen, bv tussen de kabels van de geluidsinstallatie.

Wat eet een egel in huis? Kattevoer uit blik.
De allereerste dag heb ik bij de dierenwinkel levende wormpjes (visaas) gehaald, maar dat was zo onsmakelijk als ie die wormpjes luid smakkend en met knersende geluiden opat.
En hij werd bijna gek van genot als ie op een leren portemonnai kon kauwen...

Eind april/begin mei hebben we het beestje weer in de achtertuin losgelaten. Hij keek even om zich heen en scharrelde toen de bosjes in. In augustus kwamen de achterburen melden dat ze een egel hadden in de tuin, of dat 'de onze' was. JA. Het beestje bleef bij het horen van onze stemmen "onopgerold" zitten en we konden hem nog eens aaien. Toen verdween ie voorgoed.

NB. een egel is beschermd. Het is niet toegestaan een egel als huisdier te houden!

Beestjes in de tuin

Je hebt vaste bewoners in tuinen, maar ook toevallige passanten, die maar heel af en toe verschijnen.
Bijvoorbeeld kramsvogels of koperwieken in de winter.
Afgelopen winter zagen we voor het eerst barmsijsjes.
Hele bijzondere bezoekers, die ik heb zelf nooit gezien heb, maar Eddy wel (en een van onze poezen ook): eekhoorns.

Op andere plekken in Europa kun je soms hele andere beesten in de tuin tegen komen.
Bijgaand wat foto's van bijzondere bezoekers in de tuin van Paula, een collega van me.
Het huisje ligt in het zuiden van midden zweden, en is vorige week (Pasen) genomen.
De tuin loopt over in het bos en er ligt nog behoorlijk wat sneeuw, de lente is iets later in zweden...

Foto 1 en 2: elanden in de tuin.

eland 1eland 3

QUIZvraag

Hoeveel elanden zie je op foto 3?

eland quiz 2

Hint: tel de oren op de uitvergroting in foto 4

eland quiz 3 oren

Nestje

Kom snel kijken, roept Eddy, moet je nou eens zien!!

In de takken net naast de composthoop prijkt een nestje met drie eitjes.
Geen moedervogel te zien.

nestje

Dat is ook niet vreemd want het is een nepnestje.

Het zat een paar jaar geleden in een paas-bloemstukje en is onverhoopt op de composthoop terecht gekomen. Blijkbaar goede kwaliteit, want het nestje vergaat niet en elk jaar ben ik weer oprecht verrast als ik in de composthoop een nestje denk te ontdekken. Zo ook een paar weken geleden, bij het leeghalen van de hoop. Toen het nestjes even naast de composthoop gelegd.

Wat later in de zomer, als de bak met compost zich weer vult, gooi ik het nestje er weer in.
Als voorbereiding op de verrassing voor volgend voorjaar.

Katjes

Foto 1: Poes 1, Bolle Baasie
Foto 2: Poes 3, De Zalm, overbuurpoes, was vroeger wat meer zalmroze van kleur, komt dagelijks op bezoek
Foto 3: Poes 8 t/m 36: Wilgenkatjes
Foto 4: Poes 2:, Sprot, met zijn neus in een pitrus: daar ritselt een pad.

katje 1katje 4
katje 3katje 2

Knusse kevertjes

Aan de voorkant van het huis, hebben we een grote bakstenen bloembak aan het huis vastgemetseld. De voorkant van het huis staat min of meer op het zuiden gericht, dus het wordt flink warm in de bak. Omdat we een vrij brede dakgoot hebben is het er ook nog eens droog. Laat dat nou een plek zijn waar de Viltige Hoornbloem het prima naar zijn zin heeft.

De Viltige Hoornbloem of Cerastium Tomentosum houdt van een warme tot hete plaats in de zon (komt uit Sicilie), en is een wintergroene (eigenlijk wintergrijze) bodembedekker.
Vanaf eind april tot een flink end in de zomer komt er een wolk van witte bloemen boven uit. Het mooiste vind ik het grijze viltige tapijt in het voorjaar, nog voor de bloei. Er komen allemaal nieuwe scheutjes aan de plant, die heel bevallig over de rand van de gemetselde bak hangen.
In arme droge grond is de plant mooi grijs, zet je hem op vruchtbare grond, dan wordt ie groenig, lang niet zo mooi.
Het is wel een behoorlijke woekeraar, dus in de gaten houden. Bij voorkeur de plant lang op dezelfde plek laten staan dan krijg je een mooie pol.

Tussen de droge bloemstengeltjes is het fijn overwinteren vinden legioenen slakken en lieveheersbeestjes.
De kevertjes beginnen weer behoorlijk rond te rennen en buitelen en klauteren over elkaar heen.

kever 1kever 2

Met de slakken ben ik wat minder blij:
ik had bedacht dat kleine Alliums Spaerocephalon, trommelstokjes, met hun dieprode kleur mooi tegen de ondergrond van hoornbloem en de gepleisterd muren van ons huis zouden afsteken.
Tientallen Alliums geplant in de bak, maar helaas, slakkenvoer.
De slakken schrapen de opkomende stengeltjes helemaal kaal en nog niet EEN bolletje heeft het tot bloeien gebacht...
We gaan nu het derde jaar in, ik heb vandaag het alliumblad weer gesignaleerd, nu nog groen.

NB. Er schijnt ook een familielid, Akkerhoornbloem te zijn. Deze kwam vroeger veel voor op akkers en landerijen. Door de (hoge) bemestingsgraad van de grond is de plant grotendeels verdwenen.

TIP: Viltige Hoornbloem is heel geschikt als onderbeplanting in combinatie met andere planten die hitte verdragen, zoals papaver, korenbloem, cichorei, allium giganteum, vuurpijl of lampenpoetsersgras.

Citroenvlinder

Vandaag in de achtertuin een citroenvlinder gezien.
Familie van de 'Witjes'!
Het mannetje is citroengeel, het vrouwtje wat bleker.
Geen kans om vlinder op de foto te zetten, was al weer vertrokken.

De citroenvlinder overwintert als vlinder, in dicht struikgewas of dichte graspollen.
Die heb ik overigens vandaag allemaal gesnoeid.

Op internet gezocht naar wat informatie. De rups is groen en leeft op sporkehout.
Ik vind het een mooie naam voor een struik, maar heb geen idee waar er zo een groeit.
Bovendien gaat de rups parallel met de middennerf van een blad liggen en is daardoor moeilijk te zien.
Heeft iemand een sporkehout in de tuin, ga dan eens kijken of je een groene rups ziet (april, mei).
images

Vuile was en bijen

Vorige week schreef ik over krokussen en de nog niet gesignaleerde bijen of hommels.

Naar aanleiding van dat stukje kreeg ik de onderstaande reactie van een van de trouwe lezers van 't Groentje:


"Je opmerking in 't Groentje dat je zaterdag (18 maart) nog geen bijen/hommels zag op de crocussen klopt!
Zondag waren ze er wel. Bijen kunnen pas vliegen boven bepaalde temperaturen. De minimum grens is geloof ik 12 graden, maar meestal zie je ze pas in grote getale boven de 14 graden. Dat was het zaterdag net niet, zondag wel. Bij ons (omgeving Drachten) was het zondagmiddag 17 graden en de bijen bulderden de kasten uit.

Eindelijk na maanden een mogelijkheid voor een reinigingsvlucht. Bijen houden nl de hele winter hun ontlasting op. Het is dan ook een slecht plan om op zo'n dag de was buiten te hangen....

Om onze bijen een beetje te helpen, gisteren 3 kg opgeloste suiker toegevoegd aan de kast.. dan maken ze een vliegende start en gaat de koningin (omdat ze gefopt wordt en denkt dat er veel dracht is) volop eitjes leggen voor de nieuwe bijen. "


FOTO: bijen bij de uitgang van de kast

bij 2

Alles is voor Bassie

Wie kent het riedeltje niet van Bassie en Adriaan, de twee clowns?

Alles is voor Bassie
Alles is voor Bassie

zingt Bassie.

Maar ook de merel die me vanmorgen wakker zong!

Tietie tuu tie tuutuu

Hetzelde melodietje...

Mussenvilla

Via een postorderbedrijf van allerlei tuinspullen heb ik een mussenvilla besteld.
Het is meer een mussenflat.
Drie appartementjes boven elkaar, elk voor een mussenfamilie.
Mussen nestelen nu eenmaal graag vlak bij elkaar.

Vogelhuisjes kun je het beste met de uitvliegopening op het noord-oosten hangen.
Nu hebben we niet zoveel vrij muur op het noordoosten en ook geen boomstam, katveilig en met vrij aanvliegroute.
Op de 'verre schuur' boven de deur? Maar misschien schrikken de bewoners dan steeds als de schuur opengaat....

Het is toch de vraag of er wel mussen komen wonen.
Volgens een deskundige nestelen mussen steeds weer op dezelfde plek of in dezelfde heg als waar ze geboren zijn.
Dan vraag je je af hoe er ooit een mussennest op een nieuwe plek kan komen....

In ieder geval weet ik van een straatgenoot een huisnummer of 20 verderop dat er aldaar zeer regelmatig mussen gesignaleerd worden, dus ze zijn in de buurt.

FOTO :
Links: de villa nu nog op de grond.
Rechts: Als het goed is de laatste keer dat Sprot zo dicht bij het mussengebouw zit.

mussenvillavillasprot

De eerste dagpauwoog (in stukjes)

17 maart, ik zie de eerste dagpauwoog bij ons in de schuur.
Blijkbaar heeft ie hier overwinterd, maar hij heeft het niet gehaald.
Ik vind de stukken onder mijn fiets op de grond
(of zou ik er de vlinder geplet hebben bij het -in het donker- wegzetten van de fiets...)

dagpauwoog

wielvlinder

Afgelopen zaterdag 11 maart blijkt landelijke vlinderdag geweest te zijn.
Dat kwam ik tegen op de website van de vlinderstichting.
Houd je ook van vlinders in je tuin, dan kun je via die website een borderrecept krijgen, aangepast op de sort grond in je tuin en de ligging (zon, halfschaduw, schaduw). Je kunt ook nog kiezen voor een bepaalde kleurstelling bv geel-wit of rood-oranje een een maximale planthoogte. Uw tuin vol vlinders (www.uwtuinvolvlinders.nl)
Tot slot kun je ook een overzicht bekijken van de vlinders die de afgelopen jaren bij jou in de omgeving zijn waargenomen (op basis van ingetypte postcode).
Geinig.
Link www.vlinderstichting.nl

Mereldakzingplekken

Links ons huis, rechts op de voorgrond, de werkkamer van Eddy.

Bij de pijlen zie je de favoriete zangplekken van merels.

Gisteravond vrijdag 10 maart tegen de schemer, was het nog net iets warmer en niet wit.
De merelmannen in de omgeving waren bezig om hun zangspieren te oefenen, nog wat aarzelend, en piepend soms, maar toch al fraaie riedeltjes. Van allerlei schoorstenen in de omgeving hoorde ik gezang.

Als je het paadje vanaf de deur volgt en linksonder de foto uitloopt
dan kom je bij een klein terrasje bij een pergola.
Daar is het op warme zomeravonden heerlijk toeven met een glaasje witte wijn. De muzikale begeleiding wordt verzorgd door de merels.

De plek bij de gele pijl is meestal al vroeg bezet, bij de wat lager gelegen oranje pijl komen de merels vaak wat later op de avond als het wat donkerder is.

Laat de merels maar goed oefenen, de witte wijn ligt al in de kelder, nu de zon nog.

mereldakplek

De favoriete maaltijd van ..... bijen

Je hebt Vlinderlokkkers en Bijenlokkers, deze week een stukje over bijenlokkers.

Rode lijst: die staat nog niet bij ons in de tuin.
Blauwe lijst: die wel.

Wilg (Salix alba), Sporkehout (Rhanmus frangula) Vlinderstruik (Buddleia)
Allerlei composieten, lipbloemigen en vlinderbloemigen (liefst blauwe en gele) (Dus bijen zijn niet kleurenblind)
Komkommerkruid (Borago officinalis), Marjolein (Origanum vulgare), Salie (Salvia officinalis),
Akelei (Aquilegia vulgaris en hybriden), Slangenkruid (Echium vulgare), Vingerhoedskruid (Digitalis purpurea)
Stokroos (Alcea rosea), Leeuwenbek (Antirrhinum majus), herfstaster (Aster novi-belgii), Kogeldistel (Echinops ritro), Lavatera trimestris, Moerasbloem (Limnanthes douglassii), Bergamot (Monarda didyma), Teunisbloem (Oenothera biennis e.a.), Sedumsoorten, Guldenroede (Solidago canadensis), Afrikaantje (Tagetes erecta en patula)

Eigen ervaring:
Ooit gehad, maar verdwenen uit onze tuin:
Bergamot: is weggewandeld, maar weer eens een nieuwe zoeken.
Stokroos: is opgegeten door slakken. Ik heb nog wel zaad.
Afrikaantje: vorig jaar een roomwitte variant gezaaid, met reusachtige bloemen. Binnen opgekweekt, buiten gezet en .... weg waren ze. Ik had gedacht dat slakken zo'n sterk ruikende plant niet zouden lusten....

Wat eten bijen nog meer:
Natuurlijk de plant die zegt wat het is: "Bijenvoer" (Phacelia).
En uiteraard honing in de winter,
of suikerwater als de bijen niet genoeg honing hebben kunnen verzamelen.

Foto: 't is niet alleen Bij op een guldenroede

guldenroede

De favoriete maaltijd van ..... hommels

Nog even en de eerste hommelkoninginnen vliegen weer.
Zo topzwaar dat je denkt dat ze niet in de lucht kunnen blijven....

Hieronder een lijstje met planten waar hommels dol op zijn.
We zijn al een tijdje bezig met zoveel mogelijk hommel-, bijen- en vlinderplanten in de tuin te verzamelen.
In blauw gemarkeerd de planten die je al in onze tuin kunt vinden.
In rood de nog (of alweer) ontbrekende.

Vroegbloeiers:
bollen en knollen zoals winterakoniet, krokus, narcis, boshyacint. Verder nog wilde planten als Speenkruid (Ficaria verna), Judaspenning (Lunaria annua), dovenetel (Lamium galeobdolon e.a.), Dotterbloem (Caltha palustris), Hondsdraf (Glechoma hederacea), Vingerhoedskruid (Digitalis purpurea), Longkruid (Pulmonaria officinalis en cultivars), Akelei.
Onder de zomerbloeiers:
Salie (Salvia officinalis), bieslook, lavendel, diverse klaversoorten, Smeerwortel (Symphytum officinale), Slangenkruid (Echium vulgare), Klaproos (Papaver rhoeas), Helmkruid (Scrophularia nodosa), Jacobsladder (Polemonium caeruleum), (doorlevende) geraniumsoorten, hosta, lobelia, riddersporen, stokroos en rozen.
Struiken:
kamperfoelie (Lonicera periclymenum), Mahoniestruik (Mahonia aquifolium), Gele kornoelje (Cornus mas), Peperboompje (Daphne mezereum), Zuurbes (Berberis vulgaris e.a.), bessenstruiken (ribessoorten), Sleedoorn (Prunus spinosa), rhododendron, cotoneaster, Framboos (Rubus idaeus), Braam (Rubus fruticosus), Weigela florida, Bruidsbloem (Deutzia scabra), Sneeuwbes (Symphoricarpos soorten), Vlinderstruik.
Bomen:
als esdoorn, wilg, pruim, Zoete kers (Prunus avium), Wilde appel (Malus sylvestris).

VERDWENEN
Van de 'rode lijst' hebben we de volgende planten wel eens gehad, maar deze zijn in de loop der tijd verdwenen.

- winterakoniet, eerste winter 3 van de 10 bolletjes, daarna nooit meer iets van vernomen (bolletjes uitgedroogd?); nog een herkansing geven.
- stokroos, paar keer geprobeerd, ik wist niet dat slakken stokroosbladeren zo lekker vinden... (een paar jaar geleden zijn de goed groeiend jonge planten verpletterd onder de steiger van de schilder)
- jacobsladder: bij aankoop werd ik gewaarschuwd voor wild uitzaaien, niets van gemerkt, na twee jaar was de plant verdwenen. Verkeerde grond?
- hosta, tja, slakken he. Niet helemaal verdwenen trouwens, vorig jaar ontdekte ik nog een verstopte hosta, maar later in de zomer verdween deze onder geraniums, maar goed ook: bladeren als gatenkaas.

PROBEREN
- Wilde appel (Malus sylvestris)
- Sleedoorn (Prunus spinosa) --> voor in het 'vogelbosje' in aanbouw
- Hondsdraf (Glechoma hederacea)
- Helmkruid (Scrophularia nodosa) --> ook leuke zaaddoosjes
(eigenlijk wil ik de lijst wel compleet hebben, maar eerst maar eens met deze beginnen...)

Dokonjo Daikon

Zoals wij in Nederland onze dominomus hadden, zo hadden ze in Japan dokonjo daiko, "the radish with the fighting spirit".

Omdat de mus in de categorie beesten valt, deze uit de kluiten gewassen radijs ook maar in deze rubriek gezet.

In het BBC news van 3 februari (toch geen komkommertijd zou je denken, zie link 1) wordt aandacht besteed aan het droeve verhaal van de reuzen rettich, een soort radijs, in japan. Deze Rettich of Daikon, trok zich niks aan van drukte of asfalt en groeide dwars tegen de verdrukking in. De Japanners hadden zo'n bewondering voor deze eigenwijze radijs, dat ze er een bordje bijzetten met de tekst "Observe with affection".

De daikon werd een symbool voor doorzettingsvermogen, ook in moeilijke tijden. Groot was dan ook de schrik in Japan toen een of andere onverlaat in november 2005 de rettich 'onthoofde'. In het hele land werd getreurd om het heengaan van de dappere rettich. Hij kreeg zelfs zijn eigen website (zie link 2). De snoodaard die deze wandaad had begaan kreeg waarschijnlijk wroeging, want enkele dagen later werd het afgesneden stuk geretourneerd. Het restant was echter verschrompeld en snotterig.
Er schijnt zelfs overwogen te zijn om uit DNA van het restant te proberen een nieuw exemplaar op te kweken.

(Helaas is de afloop van het verhaal niet bekend, dat heb je vaak met komkommertijdverhalen...)

link 1: BBC NEWS | Asia-Pacific | Japan tries to save giant radish (http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4677262.stm)
link 2: http://www.kogu.cn/dokonjo-daikon/ ( http://www.kogu.cn/dokonjo-daikon/)

daikondaikon2

En zo zag ie er na onthoofding uit:

daikon_pic_1

http://www.kogu.cn/dokonjo-daikon/

De verschrikkelijke Mick

de verschrikkelijke mick

Onze poezen Sprot en Bolle Baassie, inmiddels 5,5 jaar oud zijn als de dood voor Mickey, de oude kater van twee huizen verder op.
Toen ze nog kleiner waren, verdwenen ze naar de andere kant van het huis als Mickey in de buurt was, zo snel dat we alleen een zwarte flits zagen.
Ze vinden Mickey nu iets minder eng en blijven soms zelfs al op de tuintafel zitten als Mickey langsloopt.
Als ie maar niet naar ze kijkt, dan kijken zij niet terug, en is het goed.

De huisgenoten van Mickey zijn een maand op vakantie geweest en in die periode bivakkeerde Mickey vlak bij onze deur.
En liep uitdagend mauwend voor de deur te paraderen.

Tot ongenoegen van onze eigen poezen die dan niet naar binnen konden...

Grote Barmsijs op Teunis

Een paar weken terug kreeg ik op mijn werk een mailtje van het thuisfront.
"Waarschijnlijk voor het eerst een barmsijs in onze tuin gezien."
Zie ook het stukje 'Vogelwerkwoorden' van 29 januari in deze weblog 't Groentje.

Maar op de foto krijgen bleek moeilijk.

Afgelopen week , op 7 februari, is het toch gelukt.

Vanuit zijn werkkamer kijkt Eddy tegen een beukenhaag aan, daarvoor een grindborder met uitgebloeide teunisbloemen.
Laten die barmsijsjes dat nou net lekker vinden.
Dit exemplaar was wel een minuut of 10 bezig, lang genoeg om rustig het fototoestel te pakken.
Een hele serie foto's gemaakt, maar een deel ervan kan meteen in de prullebak. Het blijkt lastig om zo'n beweeglijk typje scherp op de foto te krijgen.

De wittige gloed, vooral linkerrand van rechterfoto, is ontstaan doordat de foto door dubbel glas heen genomen is.

barmsijs2barmsijs1

Er schijnt vanaf half november 2005 een invasie van barmsijsjes in Nederland (en Belgie) te zijn.
Veel mooie foto's kun je vinden op de prachtige vogel-foto-website www.birdpix.nl.

Naast teunisbloemen blijken de barmsijsjes ook dol te zijn op elzenproppen, daar zitten ze soms in groepen van wel 100!

We nemen aan dat op onze foto's de Grote Barmsijs of Carduelis flammea flammea (Eng: Mealy Redpoll).
Maar het zou ook de gewone barmsijs (Carduelis flammea; common redpoll) of kleine barmsijs (Carduelis cabaret; lesser redpoll) kunnen zijn. Allemaal hebben ze zo'n mooie rode stip bovenop het hoofd. De rozerode buik ontbreekt op veel foto's (afhankelijk van m/v of datum van fotograferen?)

De holrol en de knor

Vreemde titel nietwaar?

Naar aanleiding van het stukje over vogelwerkwoorden vorige week kreeg ik van een van de lezers van 't Groentje het volgende linkje toegestuurd.
Holly Moors houdt al geruime tijd een weblog bij over van alles en nog wat.

Deze stond een hele tijd geleden al eens in moors magazine.
Heeft ook te maken met vogelgeluiden, maar deze soort zul je niet vaak in de tuin tegen komen.

In een kooitje misschien.

http://www.moorsmagazine.com/humorenzo/holrol.html

Vogelwerkwoorden

We zagen een onbekend vogeltje in de tuin, met een rode plek op het voorhoofd.
Lekker zaden pikkend uit de teunisbloem stengels.

Was het een barmsijsje? Of misschien toch een kneu?
De omschrijving en plaatjes in het vogelboek gaven geen uitsluitsel. Of misschien het geluid.
Een barmsijs zou onmiskenbaar te herkennen zijn aan het geluid: djedjedjedje.

Hoe zou dat klinken?
We hebben wat cd’s met vogelgeluiden, maar daar stond wel de kneu op, niet de barmsijs. Volgende keer nog beter kijken.

Op de index van de cd's staat welke vogel wat doet en er blijken heel veel verschillende werkwoorden voor te zijn.
Vooral watervogels hebben een heel assortiment aan werkwoorden!

Welke werkwoord hoort bij welke vogel?
(antwoord te vinden in het gastenboek).























































1 dodaars bolderen
2 gans fluiten
3 houtduif gakken
4 knobbelzwaan hinniken
5 koekoek jodelen
6 korhoen keffen
7 kraanvogel klepperen
8 meerkoet knorren
9 meeuw koeren
10 merel krijsen
11 nachtzwaluw kwaken
12 ooievaar mekkeren
13 slobeend ratelen
14 smient roepen
15 specht roffelen
16 watersnip snorren
17 wilde eend trompetteren
18 wulp zingen

Mevrouw de Wit

Mevrouw de Wit.
Ze woont al een paar jaar bij ons in de achtertuin of een van de naburige tuinen.
Eerst was alleen haar hoofd wit.
Maar inmiddels is een groot deel van haar lichaam wit.
Ze is wat verlegen en schuw, of noem het voorzichtig.
Vooral 's winters is ze goed te zien, behalve als er sneeuw ligt.

Het is een mevrouw, een merelmevouw, en eindelijk heb ik haar een beetje behoorlijk op de foto gekregen.

mevrouw de wit

Aambeeld

Temperatuur is een paar dagen wat verder boven nul. Kijkrondje door de tuin. Op een staptegel in een perkje is te zien dat er regelmatig een lijster in de tuin moet komen. De tegel is gebruikt als aambeeld om huisjesslakken op stuk te slaan.

aambeeld 1

aambeeld 2

aambeeld 3

Platbuik: juffer of libelle

Weinig insecten in dit seizoen, daarom even een zomerexemplaar.
Op de foto is een platbuik-libelle te zien, een vrouwtje; een mannetje is te herkennen aan een lichtblauw achterlijf.

Een paar weetjes:

De libellen (orde Odonata) worden in twee groepen onderverdeeld: waterjuffers of gelijkvleugeligen (onderorde Zygoptera) en echte libellen of ongelijkvleugeligen (onderorde Anisoptera).

Weet je hoe de twee groepen uit elkaar te houden zijn?

- De voor- en achtervleugels bij waterjuffers zijn gelijk van vorm.
- Bij een libelle zijn de achtervleugels aan de basis verbreed.
- In rust houden waterjuffers de vleugels doorgaans langs het achterlijf gevouwen, recht omhoog of half gespreid.
- Libellen houden de vleugels meestal horizontaal uitgespreid.
- Waterjuffers hebben een kop die breder is dan lang. Hun ogen zitten aan de zijkant van de kop. Hierdoor is de afstand tussen de ogen meer dan de breedte van het oog.
- Bij libellen is deze afstand minder dan de breedte van het oog. Vaak ook zitten de ogen tegen elkaar aan.

platbuik

De laatste bes

Het is een komen en gaan van vogels in de tuin. In de eerste week van januari hebben ze er weer een pond zonnepitjes doorheen gejaagd. De lege vliesjes liggen onder de ophangplek, maar ook onder een forsithia struik een paar meter verderop. Blijkbaar nemen veel meesjes (of de groenlingen) steeds een zonnepit mee en peuzelen die een paar meter verderop op.

Verse pindanetjes opgehangen en een paar extra vetbollen.


Een koolmees zie ik regelmatig op de halve kokosnoot, maar blijkbaar is de kokos nogal hard. Een deel van de kokos heb ik uit de harde schil gehaald en in brokjes op de voedertafel gelegd. Eens kijken of dat helpt. Mocht het nog niet of nauwelijks gegeten worden, dan zal ik de kokos fijnmalen. Dan hebben de vogeltjes geen excuss meer dat de brokken kokos te groot zijn. En we hebben ook nog de composthoop die altijd wel wat restjes lust....

Naast het extra vogelvoer zijn de vogels ook druk in de weer met de bessen. De vuurdoorn naast onze voordeur heeft nog een paar bessen op plekken waar de merels wat moeilijker bijkomen. De hulst in de voortuin is kaal en van de bonte hulst in de achtertuin kon ik nog net de laatste bes op de foto vastleggen.

Foto: de laatste hulstbes

hulstbes

Wintervogeltelling

Tussen kerst en nieuwjaar heb ik meegedaan met de wintervogeltelling.
In de periode 15 december tot 1 januari steeds tellingen van 5 minuten precies.
Ik heb in totaal 20 tellingen gedaan. In het postcodegebied van postcode beginnend met 97 zijn in totaal 240 tellingen gedaan, landelijk ruim dertienduizend.

In de grafiek zie je de top10 vogels landelijk, in postcodegebied 97xx en in onze tuin.
Meest opvallend is dat we in de telling in eigen tuin geen mussen hebben.
Heel af en toe komt er een kudde musjes langs, maar niet tijdens de 5-minutentellingen.

Inmiddels heb ik van de website van de vogelbescherming een bouwtekening voor een mussenappartementencomplex gedownload (3 appartementen). Die wil ik binnenkort gaan maken.

Er schijnen ook speciale mussendakpannen te zijn.
Heeft iemand daar ervaring mee?

grafiek

Goudvink

Twee weken terug schreef ik over de nationale tuinvogeltelling, een uur lang vogels in de tuin tellen in het weekend van 17/18 december.
Er blijkt ook een wintertelling te zijn, van SOVON. De bedoeling is steeds 5 minuten te tellen, vanaf een vaste positie in de periode 15 dec - 1 januari. Zie ook http://www.sovonwintervogeltelling.nl/

Leuk. Ik doe weer mee. Vanuit de eetkamer, uitzicht op zijtuin en achtertuin.

Allerlei voer buiten gehangen om vogels te lokken. Met de sneeuwlaag hier in Groningen is het ook moeilijker wat eetbaars te vinden. Dagelijks vul ik de pindanetjes nu bij en elke dag zijn ze weer leeg. Ik las ergens dat ook een kokosnoot, gehalveerd, gewaardeerd wordt. Nou, onze vogeltjes snappen de kokosnoot niet. Die hangt te bungelen maar wordt niet of nauwelijks bezocht. En dat na het gedoe om kokosnoot met beitel en hamer netjes te splijten...
Misschien als de rest op is. Voorlopig zijn de pinda's en zonnepitten favoriet.

Ik heb gemerkt dat vogels een stuk lastiger op de foto te krijgen dan die planten of bloemen. De vogels, vooral meesjes, springen en schieten heen en weer, en vliegen steeds weer weg als ik in de buurt kom. Ik heb al diverse 'lege' foto's: een pindanetje waar het pimpelmeesje net weer vetrokken is, een lege tak waar de groenling net zal uit te rusten (echt waar), de vuurdoorn waar een seconde geleden nog een merel bessen zat te plukken.
Van binnen krijg zijn de vogels mooi te zien met een verrekijker, beeldvullend, maar op de foto krijg ik ze niet groot genoeg in beeld.

Dan maar buiten proberen. Met wat geduld en koude voeten toch een goudvink fraai op de foto gekregen. Je zou het op het eerste gezicht niet zeggen maar het is echt een foto van 28 december 2005. Het lijkt wel een zomerfoto, je ziet groen en geen sneeuw. De foto is genomen achter in onze tuin. Die wordt afgesloten door een bomenrij met eronder hoog opgeschoten ligusterstruiken. 4 meter hoog, halfwintergroen, nu beetjes oranjig-bruine tint in de bladeren en heel veel zwarte bessen. Bij het steeds snoeien van de ligusterhaag mis je deze bessen... Dus, als je plek hebt, lekker laten uitgroeien. Vroeg in de zomer heb je dan ook de bijna bedwelmende geur van de witte liguster bloemen.

Koolmeesjes en pimpelmezen heb ik nog niet mooi op de foto. Ik blijf proberen.


goudvink

Mannetjes goudvink.

Jakkes, een teek

Zomeravond, poes op schoot, of als het te warm is naast me op de bank. Ineens de uitroep 'HET IS WEER ZOVER! PINCET GRAAG'. Dat betekent dat bij het aaien van de poes opeens een bobbeltje is ontdekt, een teek. Meestal spreidt een van ons de katteharen rondom de teek plat, terwijl de ander met tekenpincet het ondier verwijdert.

Ik houd niet van teken, zo klein als ze zijn (tenminste voor ze zich volzuigen), ze zijn bijna onverwoestbaar. Dat geeft ze iets engs. Ook het idee dat ze met hun kop in de huid van een kat of mens boren om zich daar eens te goed te doen. Waar ik een kattevlo nog kan pletten tussen mijn nagels lukt dat met een teek niet. En ook plattrappen onder een schoen werkt meestal niet. Schoen weer optillen en daar wandelt het loedertje weer...
Met de rand van een klomp en dan goed fijnwrijven op een ruwe steen, dat helpt wel. En verzuipen! In een WC-papiertje wikkelen en dan doorspoelen. Vergeet het papiertje niet, anders blijft de teek gewoon rondzwemmen en spoelt niet door.

Nee ik houd niet van teken.
Maar waarom nu, 24 december een verhaal over teken. Die zijn toch actief zo van maart tot oktober (misschien november)?

Nou vandaag kwam ik er een tegen. Heerlijk warm, de laagstaande zon schijnt tot helemaal achterin de tuin, een beetje bezig geweest met blaadjes van het grasveld vegen. Aan het eind van het tuinpad (rechts achter de vijver voor degenen die de tuin kennen), tegen een halve meter hoog stapelmuurtje, verzamelen zich heel wat blaadjes gedurende het jaar. Beschut plekje uit de wind. Onder de weggeveegde bladeren lag inmiddels een behoorlijk laagje fijne compost. De eerste 'speentjes' van het speenkruid begonnen daarin uit te lopen. En ik kwam ook een groot zaad tegen, grijzig, vlezig, en ongeveer een cm groot. Ik dacht eerst aan een zaadje van oostindische kers (maar die groeien niet in dit bosstuk van de tuin). Met zaad in hand even uit de schaduw van de bomen en in de zon: ik draai het zaadje rond en zie opeens de acht zwarte pootjes.
Jakkes. Een TEEK. In winterslaap. Nou van dit exemplaar heb ik komend jaar in ieder geval geen last meer.

Teek4-1

Even wat informatie bij elkaar gezocht.
- Volwassen teken overwinteren in de holen van kleine zoogdieren (muizen bv) of in beschutte hoekjes.
- Teken komen ook in Nederland steeds vaker voor. Misschien lette ik er vroeger niet zo op, maar nu kom ik er elk jaar meer tegen in de tuin. Als ik achterin het 'bos' bezig ben zorg ik altijd voor lange broek en vaak ook broekspijpen in de sokken.
- tekenpincet is primahulpmiddel om teken mee te verwijderen.
- het is een fabeltje dat het teken linksom (en niet rechtsom) moet uitdraaien.
- Mocht je zelf door een teek gebeten zijn, schrijf de datum op en controleer regelmatig de 'bijtplek' op een rode ring. Mogelijk ziekte van Lyme
- In sommige gevallen is er sprake van bescmetting met ziekte van Lyme, maar is er geen rode ring zichtbaar. Tja...
- Ixodes ricinus, de schapenteek is de soort die in NL voorkomt
- een teek is een mijt, spinachtige, heeft dus 8 pootjes,
- een teek heeft 3 x in zijn leven een bloedmaaltijd nodig, 1 x als larve, 1 x als nimf, 1 x als teek
teekcloseup
Hier een foto van zo'n volgezogen teek.

VOGELS

Zoals vorige week aangekondigd, heb ik dit weekend meegedaan met de landelijke tuinvogeltelling. Om half 9 nog even naar buiten, wat brood en appel gestrooid en extra vetbol opgehangen. Toen boterhammetje gesmeerd, kopje thee erbij en me in de eetkamer geinstalleerd in/bij de erker. Verrekijker bij de hand en telformulier erbij en om 9.07 begonnen met tellen. Poezen waren enigszins beledigd omdat ze tijdens het teluurtje binnen moesten blijven.

Het allereerste vogeltje was een Goudhaantje, piepklein beweeglijk bruin vogeltje, met een felgele streep over de kop. Die zie ik niet zo vaak, maar waarschijnlijk komt dat doordat ie zo onopvallend bruin is en meestal goed verborgen in struiken blijft zitten. Wij hebben bij de erfgrens een aantal (uit de kluiten gegroeide) coniferen staan. Aan de kant van het huis zijn ze kaal (waar een paar jaar geleden een andere conifeer weggehaald is) met als voordeel dat we nu in het hart van de heester kunnen kijken en dus ook de schuwe vogeltjes kunnen zien. In de beschutting ook vetbol en pindanetje gehangen. De meest frequente bezoekers zijn de Koolmezen en Pimpelmezen, makkelijk te herkennen aan hun felle kleurtjes. Vaak komen ze met 2 of 3 tegelijk golvend aan vliegen en tjiepen daar ook nog bij. Makkie

.
Pimpelmees_nhpavt

De "kleine bruine vogeltjes" zijn lastiger en daar helpt de verrekijker: daarmee kon de categorie kleine bruine vogeltjes verdeeld worden in Goudhaantje, Groenling, Vink en Heggenmus (bij de laatste ook nog even Vogelboek erbij).

Eigen telling
Koolmees 10, Pimpelmees 7, Merel 5, Ekster 4, Goudhaantje 3, Vink 3, Groenling 2, Roodborst 1, Vlaamse Gaai 1 en Heggenmus 1.

Landelijk
In de tabel achtereenvolgens de naam, het aantal vogels landelijk, het aantal waarneemplekken/tuinen landelijk. Toen ik op de website (half 12 's ochtends op 18 december) keek waren er ongeveer 5200 tellingen binnengekomen. De mus staat aan kop wat betreft aantal; op ongeveer evenveel plaatsen werden koolmezen en merels geteld, waarbij de koolmees per tuin vaker gezien werd dan de merel.

De Landelijke Top-10

1.

 Huismus 

25654

2129

2.

 Koolmees 

24016

3030

3.

 Merel 

13326

3033

4.

 Pimpelmees 

11098

2419

5.

 Vink 

9511

1943

6.

 Spreeuw 

8075

1157

7.

 Kauw 

7406

1204

8.

 Turkse Tortel 

6034

1629

9.

 Roodborst 

4389

2496

10

 Ekster 

4367

1779

Noot van de redactie:
nazoeken in het vogelboek (maar pas NA de officiele inzending van mijn telling) wees uit dat de een van de koolmezen in mijn telling eigenlijk een zwarte mees was. Op mijn lijstje had ik er bijgeschreven: bleke koolmees met witte band over zijn zwarte badmuts (midden over zijn koppie/achterhoofd). Dus de Landelijke top-10 moet gecorrigeerd worden" minus 1 koolmees plus 1 zwarte mees". Of jullie daar maar even rekening mee willen houden.

Tuinvogeltelling 2005

Komend weekend is het zo ver.

In het weekend van 17 en 18 december 2005 wordt de nationale tuinvogeltelling gehouden en iedereen kan meedoen. Alles wat je moet doen is in het weekend van 17/18 december een uur lang alle vogels te tellen die je in de tuin ziet. De beste tijd is tussen 9 en 10 's morgens en het is handig om de vogels in de loop van komende week al te voeren op een plek waar je ze vanuit huis kunt zien. Ideaal is het als je een raam hebt van waaruit je de hele tuin kunt overzien.
Op de website
www.tuinvogeltelling.nl is een turflijstje te vinden. De meest voorkomende tuinvogels zijn daarop al aangegeven en je hoeft dan alleen nog aantallen te turven. Verder is opgesomd wat de verschillende vogels lekker vinden. Om een specht te lokken kun je een stuk spek/zwoerd aan een boom spijkeren en mussen houden van havermout. Na afloop kunnen de gegevens via een speciale button op de zojuist genoemde website worden ingestuurd. Met de ingezonden waarnemingen wordt de Nationale Tuinvogel Top-10 2005 samengesteld. Vorig jaar won de mus.

Ik heb al her en der in de tuin pinda's in een netje opgehangen en een vetbolletje en een voederautomaat (omgekeerde plastic fles) met zonnepitten. Op een tafeltje heb ik wat brood voor merels en (ongezoete, ongekookte) havermout voor mussen. Merels, mezen, en roodborstjes zijn zeer frequente bezoekers in onze tuin, maar mussen zien we maar zelden...

Ik ben benieuwd hoeveel vogel/vogelsoorten zich gaan vertonen... door de verbouwing is het een flinke puinhoop en er liggen allerlei bouwmaterialen in het stuk tuin waar vaak de merels en ander gevogelte naar kleine beestjes zoeken op de grond en tussen het mos.