Ken je rozet: een ster kwis


Multiple choice: 2 of 3 namen per rozet.
Kies de goede.

Rozet nummer 1: a) paardenbloem, b) teunisbloem of c) wilgenroosje?
Rozet 2: a) bosaardbei, b) zilverschoon of c) ganzerik?
Rozet 3: a) ezelsoor, b) verbascum of c) vingerhoedskruid?
Rozet 4: zie rozet 2
Rozet 5: a) glanzende ooievaarsbek, b) robertskruid of c) veldkers?
Rozet 6: a) paardenbloem, b) kaardebol of c) teunisbloem
Rozet 7: a) oranje havikskruid, b) biggenkruid of c) madelief
Rozet 8: a) vingerhoedskruid, b) vergeetmijniet of c) judaspenning
Rozet 9: a) stokroos, b) jacobskruiskruid of c) look-zonder-look
rozettenveldjenummers
rozetnummer8rozetnummer9


NB. Dit was de een-sterrenkwis.
Eerder verschenen de
twee- en driesterren kwis.

Tuinblik links en rechts

Vanaf vaste plek in de achtertuin maak ik regelmatig serie 'dezelfde' foto's.
En ze zijn steeds anders.
Dit zijn er twee van vandaag. Naar links kijkend in de achtertuin en schuin naar rechts kijkend (met Eddy bijna op de brug).
Het stukje donkere grond, achter de uitgebloeide teunisbloemstengels op foto 2 is het plekje waar ik de primula's heb gedeeld en verder uit elkaar heb gezet.

naar links
naarrechts.

Planten delen in december

Normaliter niet het meest voor de hand liggende tijdstip om vaste planten te delen: eind december. Maar ach, het voelt goed, de grond is warm en nat, de plantjes staan er enthousiast bij. Tweede kerstdag, 's middags, een kluwen primulaatjes -een soort met kleine hel-paarse bloempjes- gedeeld. Steeds een polletje uitgestoken, en de afzonderlijke plantjes van de oude verhoutte wortelstokjes gescheurd. Na een paar jaar wordt de bloei minder, en dan is het handig de plantjes te verjongen. Het leuke is dat er vaak meer plantjes overblijven dan in het oorspronkelijke grond passen. Nu hebben we links en rechts van een klein tuinpaadje primulaatjes (eerst alleen maar links) en ook nog een paar extra opgepot en in parkeerbed gezet. Dat wordt in april weer genieten van de kleur!

wandaapril2009
primula26dec

De foto met bloemen is van april 2009. De onderste foto van 26 december 2015. Let op, het is een bijzondere foto, want je ziet niet vaak 'zwarte grond' bij ons in de tuin!

Ken je rozet: twee sterren kwis

Ronde 1 was het moeilijkst.
Nu ronde 2.
Iets makkelijker.
rozettenveldjenummers
rozetnummer8rozetnummer9

9 rozetten, 9 namen.
Maak de juiste combinatie van een cijfer en een letter.
1 = ....
2 = .... etc.

Je kunt kiezen uit:

  1. bosaardbei
  2. oranje havikskruid
  3. teunisbloem
  4. paardenbloem
  5. stokroos
  6. vingerhoedskruid
  7. judaspenning
  8. robertskruid.

Roos, druif en clematis

Begonnen vanmorgen met paar ver uitstekende takken van de ramblerrozen af te knippen. Het is midden in de winter, maar zo voelt het niet. De rest van de snoei bewaar ik voor ergens in het voorjaar. Vervolgens begonnen met de clematis vitalba stukje bij beetje te verwijderen. Alle takken in stukjes en tussen de kamperfoelie, waar de clematis innig mee verweven, uitgepeuterd. Meters lange slierten die de pergola op en de druif in waren gegroeid omlaag getrokken. En tot slot de druif zelf gesnoeid. Op een dag dat het niet vriest, uiterlijk december. Anders komt de sapstroom al weer op gang en dat kost de plant veel energie. Niet vriezen dat klopt, en de sapstroom is nog nauwelijks gestopt!

pergola20dec
opritgrind20dec.

Ken je rozet: driesterren kwis

Een grindpad is een prima plek om zaailingen in op te kweken. Niet van die bedachte, maar toevallig aangewaaide. Je kunt een plantje dan verplanten of oppotten als ie goed hanteerbaar is. Of laten staan natuurlijk, en helemaal uit laten groeien. Zomers erg leuk. Nadeel is dat tussen de bovengrondse stengels allerlei blaadjes blijven hangen, die verteren en composteren. Fijn voor de pantjes, maar de grindkiezels verdwijnen langzaam onder een laagje aarde. Waar weer meer plantjes in terecht komen. Vroeger hadden we een flink brede oprit van grind, bezoek kon de auto op de oprit zetten. Dat lukt nu niet meer, de plantjes hebben een flink stuk van het pad overgenomen, we hebben nu nog een pad-breed stuk, waar we met de fiets langs kunnen.

Wel haal ik in de zomer regelmatig zaailingen uit de grind-kweekborder. Tweejarigen vind ik leuk...een sport om ze aan de blaadjes van de rozet te herkennen in het eerste jaar. Echt niet moeilijk. Probeer maar eens.
rozettenveldjenummersrozetnummer8rozetnummer9
Drie sterren kwis (hoogste moeilijkheidsgraad):
Wat denk je dat nummer 1 t/m 9 zijn?

NB. Volgende week schrijf ik een stukje met de negen namen, en hoef je alleen de namen bij de juiste nummers te zoeken. Medium moeilijke kwis.
En een week later nog een stukje met multiple choice, een makkelijke kwis: bij elke rozet 3 planten die het het zouden kunnen zijn, maar welke is de goede
?


Angelica

In deze tijd staan er niet zoveel bloeiende bloemen in de tuin. Vaak de blikvangers in een groene tuin. Uitgebloeide bloemen kunnen er ook wat van, zoals de bloemschermen van de engelwortel. Die staan er ook nu nog fraai bij: schermen van sterretjes.
sngelica0
angelica1klangelica2kl

Er zijn mensen die ze iets eerder in het seizoen plukken en dan met goud of zilververf bespuiten. Mooi ornament voor de kerst. Bij een lokale bloemist zag ik de anderhalve meter hoge uitgebloeide schermen van bereklauw, ook helemaal in goud. Dat is echt voor een wauw-factor!
Zelf vind ik het mooier ze buiten te laten, en langzaam te zien verdwijnen in de winter. Sterretje na sterretje.

Sluieraster

Meestal bloeit de sluieraster zo eind september , begin oktober. Eerder dit jaar kreeg ik een stek van Ina, die flink deel van de zomer in een pot op het terras stond. Eerst even wat aansterken in de pot, om te voorkomen dat de slakken de stek kaalvraten. Pas laat in de volle grond gezet, en toch nog in bloei gekomen, wel later dan gebruikelijk: november. Of is dat omdat het zo uitzonderlijk warm is.
sluierasterwit28nov
sluierasterwit28nov2
De foto's zijn van eind november. Nu, twee weken later is de bloei over.

Grasaar

Bloei van de grasaar.
Origami der natuur.
November nog mooi.

chasmanthiumnov2015.
Heeft nog niet gevroren....

De kop is eraf

Tussen de steentjes van het tuinterras is het fijn ontkiemen als je een verbascum-zaadje bent, en niet in de directe loop zit. Elk jaar groeien weer wel een paar verbascums rondom de picknick tafel. Die bloeien dan in de zomer en nazomer. Een van de exemplaren van 2015 stond op de plek waar half september bij groot snoeiwerk een enorme stapel takken lag. Toen die takken versnipperd waren, was de bloemtoorts afgebroken en stond er alleen nog een kale viltige stengel van ruim 0,5 meter hoog. En daar heeft zich nu een (kort) nieuw bloemtoortsje ontwikkeld, dat eind november, begin december bloeit! Alleen geen insecten meer om de bloem te bevruchten. Tenzij dat door de wind gebeurt, of door het kleine spinnetje, dat je op foto drie (onscherp) linksboven op de bloem kunt ontwaren.

verbascum128nov
verbascump228novverbascum3p28dec.
Deze verbascum is tweejarig, er staan al weer een paar rozetten tussen de stenen. Niet allemaal hebben ze een gelukkige plaats uitgekozen.... we zullen zien.

De B van Bes: Kardinaalshoed

In de schier eindeloze reeks bessen bij ons in de tuin, hier een hele olijke. Roze met knaloranje, hoe verzin je het. En ze aan groeien aan een heestertje heeft witbont blad. Eonymus fortunei 'Emerald Gaiety'. Een langzamer groeier, mooi afstekend tegen de donkere taxus in de voortuin, bladhoudend (winterbont).
kardinaal0
kardinaal2

Bij ons 80-90 cm hoog en 1,20-1,30 in doorsnee, de besjes verschijnen in het najaar en barsten in de late herfst. open. Weinig onderhoud, af en toe een ver uitstekend sliertige tak eraf knippen. Nu ongeveer twee maal zo groot als ruim 20 jaar geleden toen we hier kwamen wonen.
And still going strong.

Antwoord raadplaatje 28 november : wit hoefblad

Vorige week een foto met een dikke knop en de vraag: welke plant is dit.
Een aantal lezers hebben gereageerd en de hoogste score was voor de helleborus.
Daar beginnen de bloemknoppen zich ook -vlak boven de grond- te ontwikkelen. Maar het is geen helleborus.

wit hoefblad
Het is de bloemknop van een wit hoefblad. Die ik eerst maar in een pot gezet heb, met labeltje, omdat ie voor het eerst bij ons in de tuin staat. En om in het voorjaar niet te missen hoe eerst de bloem komt, en daarna pas het blad. Ben ook benieuwd hoe 'slak-proof' het blad is. Als het zo harig en stevig is als dat van de darmere peltata, dan gaat het goed. Als het blad qua textuur meer lijkt op de ligularia, dan zou het wel eens 'gatenkaas' kunnen worden....

Malepartus

Doorbuigend tot aan de grond staat het prachtriet in de stormachtige wind. Stevig genoeg -in deze tijd van het jaar- om na elke meebuiging, weer overeind te komen. Pluimen fier in de wind, met een zonnestraal erop zilverachtig glinsterend. Een geweldige najaars- en winterplant. In voorjaar en begin zomer niet zo spannend, maar dan is er genoeg ander spul te zien.
miscanthusmaupertuus28nov1maupertuus28nov2.

Raadplaatje 28 november 2015

Van welke plant is dit de knop?
De dikke knop is ongeveer 2-2-5 cm in doorsnee.
Vandaag gefotografeerd.
Stuur je suggestie naar emailadres onder aan dit log.

raadplaatje28nov.

November geum

Na een paar koude en natte dagen is het vandaag, zaterdag 28 november, weer opvallend zacht. Met veel zon en weinig wind een heerlijke dag om weer even in de tuin bezig te zijn. Voor de lunch wandel ik rond met fototoestel en kijk rond. Vlak bij de vijver zie ik opeens een paar plantjes van het knikkend nagel kruid in bloei. Normale bloeitijd is van april tot juli. Vaak hangt er dan een dikke hommel aan zo'n bloempje. Nu niet. Die zijn slapen.

nagelkruid28nov1
nagel28nov2nagel28nov3
nagel28non4.
Na de lunch speel ik in de tuin van kwart voor 1 tot kwart over 4. Buurman Jan komt nog even langs, een foto laten zien van een holletje dat hij bij zijn vakantiehuisje bij het meer vond. In de grond, tussen stenen, en de opening mooi met een krans van strootjes bekleed. We houden het op een knaagdiertje. Woelmuis? De allium bollen gaan de grond in, 5 globemasters in de bloembak aan de voorkant van ons huis; 5 christophii in de verhoogde border bij het stapelmuurtje. Twee vuilniszakken tjokkievol met blad voor toekomstige bladaarde. Her en der wat houten paaltje en steunen opgeruimd. Herfstframbozen gekortwiekt. Genieten van de vogeltjes, langswandelende poezen, en het buiten zijn.

De B van Bes: ilex aquifolium

Oorverdovend rood, de bessen van de gewone hulst. In de voortuin hebben we een besdragend exemplaar die enorm veel bessen maakt in dichte trossen. Met de zon er op vandaag, tegen de blauwe lucht: echt een wauw-heester.

hulst28novo
hulst28nov3
hulst28nov1hulst28nov2.

De bladschilders

De titel van deze blog heb ik geleend van Paul en een blogje eerder deze week. Paul schrijft hoe hij getroffen is door de kleur van fraai herfstblad. Het is de derde week van november.
Toen ik in onze fotobibliotheek zocht naar wat foto's van herfstgekleurde bladeren, kwam ik er een paar tegen die al veel eerder kleur vertoonden. Met een beetje uitzoeken kun je naast ' lange bloei' in de tuin, ook prima zoeken naar planten voor lange ' bladkleur' .
herfstkleurokt1herfstkleur augustus1
herfstkleuraug2hersftkleurokt2
De eerste twee plaatjes zijn van begin augustus (zomerkleurend blad), de laatste twee van eind oktober.

Muurfijnstraal

In pot meegenomen van de najaarsplantenruil, een muurfijnstraal of erigeron karvinskianus .
Om bij ons stapelmuurtje te zetten.

erigeronjun2015landscape1
erigeronjun2015landscape2
erigeronjun20151jitserigeronjun20153
erigeronjun20154erigeronjun20156 detaillandscape3

Een kortlevende vaste plant, die we in juni tijdens de tuinreis naar Zuid Engeland veelvuldig gezien hebben. Vaak op een muur, maar nog veel vaker op zo'n rustieke natuurstenen trap. Dus misschien herdopen naar 'trap-fijnstraal' ?
Foto's zijn gemaakt in mapperton en mottisfont.

De Wilg op 12 november

De meest volumineuze boom in onze de tuin is een wilg.
Mooi in alle seizoenen.

wilg12nov2015

Zo ziet ie er uit op 12 november 2015.
Blad niet meer grijsgroen, maar een beetje gelig.
Nog is het rustig en zeer zacht voor de tijd van het jaar.
Bijna 15 graden en zon.

Maar als de eerste vorst komt, of de eerste herfststorm.
Dan is het gedaan met de blaadjes voor dit jaar.
Tot blijdschap van de vele regenwormen die de blaadjes rap de grond in trekken.

De B van Bes: cotoneaster bullatus

In de serie van bessen, deze keer de bes van een grootbladige cotoneaster. BIj het zoeken naar de naam kom ik uit op cotoneaster bullatus. Echt rode bessen, mooi hoor. Alleen de vogels lusten ze niet. Zo eind oktober is het terras rood van de afgevallen bessen, die ik dan de border in hark.

cotoneasterbes2015

Het blijkt een exoot te zijn die -indien verwilderd- flink wat schade aan de inheemse flora kan aanrichten. In Belgi
ë staat ie op de lijst van invasieve exoten (besjes, vogels, makkelijk kiemen enzo.)

Wordt samen met andere cotoneasters (dwergmispels) veel aangeplant in tuinen en openbaar groen. Op
natuurbericht.nl stond in augustus een oproep om snel te reageren als dit type cotoneasters in natuurgebieden worden aangetroffen.

Twee persicaria's in bloei

Je hebt persicaria's die een aarvormige bloem maken, maar ook soorten die een een trosje bloempjes maken. Op dit moment eind oktober/begin november zijn er twee van deze soorten nog in bloei in de tuin. Vrij bossige planten, tot wel 1 meter x 1 meter x 1 meter, die tot aan de eerste echte vorst door bloeien. De ene heeft groen blad en babymuisjes-roze bloemen. De ander heeft dieppaars, donker blad met een mooie tekening en witte bloempjes.

persicaria25okt1persicaria25okt2.

Tulipanes

Twee weken terug weer een diepte-investering gedaan. Bij de Action 10 pakken bollen gekocht, samen een bedrag van maar liefst 6,90 Euro!

bollenoktnov2015


3 x 10 narcisjes Minnow.
1 x 10 tulp Passionale (roze)
1 x 10 tulp Queen of Night (dondekr paars)
1 x 10 tulp Apeldoorn (knalrood)
2 x 10 tulp Purissima (wit met zweem groen)
1 x 7 tulp orange emperor
1 x 10 tulp yokohama (geel)

Vorig weekend 4 pakken geplant, en vandaag de overige zes. Met behulp van een bollenplanter.

De roze en diep paarse tulpen staan in de verse border langs de vijver in de achtertuin.
De gele, oranje, rode en witte tulpen heb ik op aanraden van Eddy tot een ratjetoe gemixt en deze staan in de voortuin (straatkant). Daar heb ik ook een paar kluitjes van de narcisjes Minnow neergezet.
De overige narcisjes staan aan de voet van de oude appelboom in het bloemenweitje achter.

Filmpje

Filmpje van de kleuren in de achtertuin.
Vanaf het tuinbankje rechts beginnen, richting de ene buren.
Op ooghoogte langzaam naar links bewegen, richting de andere buren.
En dan weer van links naar rechts, ietsje hoger, zodat je de bomenrij op de erfgrens van de tuin ook ziet.

bottels en blommen640
Als je goed kijkt zie je in het filmpje, halverwege beide buren, recht naar achter, de oranje bottels die je ook op deze foto van 2 weken geleden ziet. De gele helenium bloemen zijn inmiddels bijna uitgebloeid, die vallen niet meer zo op.

Houtwal

Een tuin met rommelhoekjes, takkenstapels, hopen stenen, een wal.
Een tuin die NIET winterklaar wordt gemaakt door alle uitgebloeide en afstervende planten op te ruimen in november. Hier blijft het spul liggen tot in het voorjaar. Dit is een tuin voor beesten en beestjes.

houtwal23okt1

Weet je wie hier woont?
Onder de houtwal achter de appelboom?
Egel.
Helemaal aan de rechterkant van de wal, en dan de paal aan de achterkant.
Daar ongeveer.
Gister zat poes daar te staren.
Vandaag hoorde ik Egel kuchen.
De palen zijn bijna 2 meter hoog.

De B van Bes: hypericum anti-konijn

In deze serie bessen-blogs de eerst rode en dan zwarte bessen van de hertshooi, hypericum androsaemum. Een uiterst fotogeniek exemplaar, klein struikje dat in veel seizoenen mooi is.
hypericumbes2015
hypericumbeszwart 2015

En het schijnt anti-konijn te zijn. Een uitkomst voor mensen met tuinen waarin last van (wilde) konijnenvraat is. Het helpt, we hebben geen konijnen in de tuin! Ook geen olifanten overigens.
Voor meer anti-konijnen planten zie deze tekst van
Ivo Pauwels, voor radio 2 in Belgie.

Oktobertuin

Half oktober in onze achtertuin is een tijd van kleuren. Diepe, warme kleuren van de herfst. Diep rood, warm geel, oranje en bruinen. Steeds donkerder paars. Er hoeft niets mee. Gewoon genieten.
herfst2015
herfst20152
herfst20153.

De B van Bes: sorbus 'Dodong'

Eind vorig jaar een boompje in de voortuin geplant, een Koreaanse lijsterbes. We hadden hem uitgezocht omdat deze varieteit een mooie herfstkleur en bessen zou hebben. We waren benieuwd hoe het er uit zou zien, en nu weten we het.
De boom heeft een open, luchtige groeiwijze met diepgeveerde bladeren. Flinke trossen witte bloesem en eind september tot begin oktober zware trossen oranje bessen, iets langwerpiger van vorm dan de gewone inheemse lijsterbessen. De bessen kleurden van groen naar donker oranje, het blad veranderde wat later van kleur. Ook naar oranjerood, prachtig in het lage zonlicht.

Als we ' s morgens de gordijnen van de slaapkamer opendoen springt de herfstkleur meteen in 't oog. Helemaal mooi als de zon er op schijnt, zoals op de foto's van 10 oktober vanuit het slaapkamerraam.
dodongbes
dodong20151dodong20152

De foto van de bessen is van 4 oktober. Als ik nu (18 oktober) vanuit de voorkamer naar buiten kijk, zie ik de sorbus dodong, inmiddels geheel bes-loos. De merels hebben vanmorgen de laatste bessen opgepeuzeld. Het blad, knaloranjerood, zit nog aan de boom, begint wel los te laten. Mooi boompje, hoor.

Schildpadbloem

Ik was er van overtuigd dat ik al wel eens een stukje over deze plant, de schildpadbloem of Chelone obliqua had geschreven. Maar nee, niet te vinden. Bij deze dan.

De schildpadbloem bloeit laat, tot september, oktober. Naast de hard roze versie, zie foto, heb je ook een witte variant. Van oorsprong een wilde plant in verschillende staten in de Verenigde Staten. Op sommige plaatsen inmiddels zeer zeldzaam. Bij ons gebruikt als makkelijke en zeer wind en regenbestendige plant in borders. Donkergroen glanzend gekarteld blad, stevige bloemstengels die niet omwaaien. De plant heeft bij voorkeur een zonnige of half beschaduwde plek, maar steeds met vochtige grond. Om de drie tot vijf jaar delen, lees ik net. Hmmm, wordt tijd. Ook de bloemen zijn glanzend, alsof ze opgepoetst zijn met een laagje was.
cheloneokt2015cheloneokt20152

De naam schildpadbloem zou afkomstig zijn van de vorm van de bloemen, een schildpadkop, zegt de ene site. Op een andere plek lees ik dat de vorm van de bovenlip van de bloem op het schild van een schildpad lijkt. En de naam Chelone, zou van het Griekse woord kelome = schildpad komen.

De bloem is bol genoeg en biedt genoeg ruimte aan een honingbij om zich binnenin de bloem om te draaien na het nectar verzamelen. Dat wist je vast nog niet. Zie de foto's op deze
drachtplanten site.

De B van Bes: ilex crenata

Eind september, begin oktober.
Tijd van overvloed.
Bessen in alle soorten en maten.
Rijp en rond.
Kleur en vorm.
ilex crenata bes

Niet zo lang.
Dan begint het grote eten.
Bes na bes, soort na soort.
De vogels vieren feest.

De B van Bes : witte kornoelje

De witte kornoelje, cornus alba, heeft knalrode takken. Waarom heet ie dan niet rode kornoelje, want die heb je ook. Ook met rode takken. En met zwarte bessen. De witte kornoelje heet wit vanwege de bessen, die zijn wit. Ook de bloempjes zijn wit, bloeien in kleine schermpjes in de vroege zomer. En niet lang daarna verschijnen de trosjes witte bessen. Midden in de zomer. De merels doen zich er -tussen het zingen door- tegoed aan. Op dat tijdstip in het jaar zijn er nog niet zo veel bessen. Dit jaar staat een van de kornoeljestruiken in de tuin begin oktober weer volop in bes. De merels geven, in deze tijd van bes-overvloed, de voorkeur aan andere bessen. Zoals de lijsterbes.
rode kornoelje bes
Op de foto zie je ook een 'Siamese bes': drie bessen zijn aan elkaar gegroeid tot 1 bes. Ik zal er eens op letten of ik dat vaker zie. Rechtsboven ook een Aziatisch lieveheersbeestje. Dit jaar heb ik daar weer een flinke hoeveelheid van gezien
.

De B van Bes: berberis

Onmiskenbaar in de vorm, de langwerpige besjes van de berberis of zuurbes. Af en toe pik ik zo'n klein besje mee. Eetbaar, rijk aan vitamine C, en zoals de naam aangeeft: zuur!
Er wordt vroeger jam van gemaakt, maar nu bijna niet meer. Lastig plukken met al die stekels. Want dat is een belangrijk kenmerk van berberissen. Doornige takken, met stekels die venijnig prikken. Insecten zijn dol op de kleine -vaak gelige- bloempjes in mei, en verschillende varieteiten van deze prikkende heesters laten ook nog een mooie bladverkleuring zien in het najaar.
berberis bes.

Hieracium aurantiacum

Oranje havikskruid bloeit in juni en juli.
En soms ook in oktober.
Zoals dit jaar.
Wat past die kleur mooi in de warme herfsttinten tuin!
Extra groot.
havikskruidoktober
havikskruidoktober22.


Bosrank

Als je nu bij ons over de oprit naar de deur loopt, ruik je ineens een zoete (wat weeïge) geur. Het zijn de honderden roomwitte bloemen van de clematis vitalba, die beginnen open te gaan. De knoppen zien eruit als kleine balletjes op een steeltje, daarna komen de sterretjes van de bloemen. Over een paar weken verschijnen de zilveren pluizen, die de hele winter blijven zitten.

clematisbosrank5sept2clematisbosrank5sept

Andere namen voor de clematis zijn
heggenwurger, smookhout en vuurkruid. In Zuid Limburg kan de klimplant tot 30 meter hoog de bomen in gaan, met stengels van 6 centimeter in doorsnee.
Ben nu van plan om deze clematis na de pluizendracht dit jaar helemaal weg te halen. Hij groeit namelijk steeds de pergola met druif op en over, en letterlijk wekelijks knip ik de uitlopers af die het pad naar de schuur steeds weer overgroeien.

Mooie woorden van Monty

I think its this time of year, the end of August, the beginning of September, as the velvet season.
It's about a three week period in which all those lovely rich velvety colours, the deep reds and purples, and oranges and burned ochres and umbers shine and glow.
And that has something to do with the angle of the sun at this time of year and also to do with the plants that thrive best after a long summer and before the cold weather comes.
So you have this lovely period of a few weeks when the garden seems to have an extra luster.


monty1monty2
monty3monty4
monty5monty7

De tekst is van Monty Don, de beginzinnen van Gardeners World, aflevering 23, uitgezonden op 28 augustus 2015. De plaatjes zijn van Tineke, 5 september 2015, achtertuin.

Hypericum

Deze hypericum staat nu eens hier, dan weer daar in de tuin. Nooit lastig, met frisgroen blad. Het is een wilde plant die vrij algemeen is in Nederland en ook in de tuin niet misstaat. Rechtopstaand, soms tot een halve meter hoog. Na een toef gele bloemen (vanaf juni-augustus), een trosje 'nootjes' (begin september). Bij de open tuinen in juni van dit jaar stond een bezoekster naar het plantje te kijken en vroeg wat het was, ze vond hem zo leuk. Een wilde plant zei ik, die waait gewoon aan. Oh, zei de mevrouw. Misschien moet ik dan niet alle 'onkruidjes' meteen uittrekken....

Gevleugeld hertshooi of hypericum tetrapterum. Tetra = vier; pterus = vleugel. Dat slaat op de vier ribben in lengterichting langs de stengel, dat zie je op de derde foto. Ook heel makkelijk in het veld te merken. gewoon even de stengel tussen je vingers heen 'rollen', en je voelt meteen de vierkante stengel.

hertshooiaangewaaidhersthooiaangewaaiduitgebloeidhertshooistengel2.

Je ziet er niks van

"Je ziet er niks van.. ", roept Eddy wel eens uit.
Dan ben ik uren in de tuin bezig geweest, heb emmers vol voer voor de composthoop geproduceerd, en hij kan in de tuin niet zien of en waar er wat veranderd is. Zoals afgelopen zaterdag. Ik ben een uur of twee bezig geweest, hard gewerkt. Zie foto.
Zie je wat daar gedaan is?
tuinwerk29aug
Misschien had ik een before en after foto kunnen maken. Dit lijkt een wat begroeid paadje naar de voordeur, die is net rechts achter de vuurdoorn. En toch heb ik hier net flink wat werk verzet. Echt waar. Een paar uur voor het maken van de foto was de doorgang van het paadje ongeveer 20 cm breed, nu toch zeker een halve meter. De wolfsmelk rond de hoek van het huis is een nog al enthousiaste groeier. Je ziet nu nog maar 1 hoge bloemstengel van een teunisbloem, ongeveer 10 andere, o.a. geparkeerd midden op het pad, zijn inmiddels op de houtwal beland. En aan de verkleuring van het grind rechts zie je duidelijk dat ik hard gewerkt heb.
Toch?

Oogstruil

Het is weer pruimentijd, onder de drie wilde pruimen een blauw tapijt van de kleine pruimpjes. Tijd voor een mailtje naar een groot pruimenliefhebber en jammaker.
Emmer vol pruimen en nog een paar bakjes gaan mee in de fietstas.
Geruild voor een enorme courgette.

Bij ons in de keuken staan inmiddels diverse potten jam en chutney.
De courgette, die is in de soep verdwenen: een lekkere courgettesoep was.
De soep stond te pruttelen, onze grootste pan vol.
De buren kwamen net thuis van een weekendje familiebezoek.
Hebben jullie al gegeten en lusten jullie courgettesoep?
Antwoord was: nee en ja.

pruimen29aug2pruimen29aug3pruimenruil29aug1

20 minuten later zaten we gevieren aan de soep, op het terras, op een fraaie augustus zondag avond in de tuin.

Antwoord raaplaatje 8 augustus 2015: rosa rugosa

Het antwoord is.... rosa rugosa 'Alba'. In het Nederlands heet ie bottelroos of rimpelroos.
Bottelroos vanwege de dikke ronde oranje bottels in de nazomer, waar je rozenbotteljam van kunt maken. Wel door een zeef halen, vanwege de haartjes die rond de pitjes zitten. Op de foto zie je de bottel in wording al zitten, nog voordat de bloem echt open is.
Rimpelroos vanwege de gerimpelde blaadjes, de nerven liggen duidelijk dieper dan de rest van het blad. In de achtertuin hebben we de witte versie, in de voortuin een die hard roze bloeit.

rosarugosa8aug222rosarugosa8aug1

Vermeerdering via zaad, maar ook door uitlopers vanuit de wortels. Deze roos komt van oorsprong uit China, Japan en Korea, en groeit daar vooral in de duinen. Rosa Rugosa wordt al duizenden jaren als sierplant gebruikt (bloemen voor in potpourri), inmiddels overal in de wereld. In bermen wordt de rosa rugosa ook vaak aangeplant, ruikt lekker in de volle bloei in de zomer, en de planten zijn behoorlijk (strooi)zout tolerant.

Mahoniebes

Op 24 juli maakte ik de foto van deze mahoniebessen, de vruchten van de mahonia aquifolium, in onze voortuin. Sappige blauw bepoederde bessen. Ik schreef er al eerder over en schreef toen dat de bessen niet eetbaar zijn voor mensen.
Uhmmm. Daar kom ik van terug.
Als ik op internet kijk wordt op de
ene plaats geschreven dat je er prima jam van kunt maken, op de andere plek dat de plant giftig is (inclusief de pitten).mahoniebes24 juli1
mahoniebes24 juli2mahoniebes24 juli3

Ik kan het dit jaar in ieder geval niet meer proberen. Toen ik gister langs de struik liep waren er alleen kale stengeltjes te zien, op de plek waar de trossen bessen hingen. Schoon op.

Kamperfoelieboom in bes

24 juli heb ik de kamperfoelie boom gesnoeid. Vrijwel alle bloemen waren uitgebloeid, en op een paar plekken zag ik wat groene vruchtbeginsels. En nu twee weken later.... een explosie van helderrode bessen, in kleine knoedeltjes bij elkaar. Weet niet of het aan de lange koele zomer ligt, aan de hele warme dagen die we gehad hebben, of aan de forse regen van begin augustus. Anyhow, dit jaar blijkt een uitstekend kamperfoelie-bessen-jaar te zijn.

kamperfoeli8aug3
kamperfoeli8aug2kamperfoeli8aug1

Net zoals 2015 een heel goed rozenjaar is. En de hortensia's doen het ook geweldig. Volgens een bloglezer uit Zuid Limburg (Rob) die recent op bezoek was in Groningen, doen de hortensia's het hier overweldigend, veel uitbundiger dan in Limburg. Waarvan akte.

Raadplaatje 8 augustus 2015

Paar keer per jaar, een raadplaatje.
Welke plant is dit?
Stuur een bericht naar emailadres onder aan deze pagina.

raadplaatje8auggr.

Vreemde pluim

We hebben diverse vlinderstruiken in de tuin staan, de meeste in een of andere tint paars. Vandaag zag ik in een van de buddleja's opeens een pluim die een andere kleur had, meer roze, zie midden op de bovenste foto. Da's gek.
De andere pluimen aan de tak waren gewoon paars. Heb ik nog niet eerder gezien. Op de onderste foto zie je de ' roze' pluim, en op de achtergrond (onscherp) een paarse.

.
budleja9aug1
budleja9aug2.

George of Emiliy?

We hebben inmiddels een flinke pol oranje bloeiende croscosmia's. In 2009 begonnen als een paar sprietjes die ik van Willie kreeg. De plant heeft een halve meter hoge, gezond groene zwaardvormige bladeren. Een stuk lager dan de croscosmia lucifer. Tegen de tweede helft van juli, doorlopend tot in augustus verschijnen de oranje bloeiwijzen.
Welke soort het is, tja. Een beetje plaatjes kijkend op internet denk ik dat het George Davison zou kunnen zijn. Of toch Emily McKenzie?

crocosmiaaug20150
crocosmiaaug20152crocosmiaaug20151

De kelkbladeren voor de bloei zijn roze, de kroonbladen zijnaan de buitenkant oranje met een roze tintje, en als de bloem open gaat zie je aan de binnenkant juist oranje met geelachtige tinten.
Een langzaam verschieten van kleur.

NB. Zou ook crocosmia aurea kunnen zijn. Lastig hoor. Eerst was crocosmia ' ouderwets' en 'uit'. Toen werd de plant weer heel populair en zijn er heel veel hybriden ontstaan, naamgeving is daardoor heel lastig.






Hertshooi in juli

Elk jaar in juli maak ik weer foto's van de spectaculaire bloemen van deze hypericum. Dit is hypericum calycinum, in niet te koude winters een wintergroen heestertje. In het voorjaar snoei ik de struikjes vaak diep terug, bijna tot aan de grond, het verse blad is frisgroen. Sterke bodembedekker, die enigszins kan woekeren.
Joekels van gele bloemen in juli (doorsnee 7 cm) met een koepel van oranje meeldraden. Zo mooi, en geweldig hoe enthousiast de hommels het stuifmeel verzamelen. Op een van de foto's zie je de hommel recht van achter. Het lijkt wel alsof ze met
oranje fietstasjes rondloopt.

Ik was er zeker van dat ik deze plant al een of meerdere keren in een blog heb laten zien, maar het lijkt er niet op! Ik heb de blogs van afgelopen jaren eens doorgebladerd en zie deze hypericum soort nergens afgebeeld. Niet te geloven, hoe je eigen geheugen je voor de gek kan houden.
Nu dan toch, met een paar foto's. En daarmee meteen genomineerd voor de juli-plant-van-de-maand van
natuurlijk-rijk.

hypericumhommel0hypericumhommel1.

Tuindag 24 juli

Omdat er voor zaterdag storm en regen voorspeld was, nam ik de vrijdag ervoor vrij om eens lekker de tuin in te gaan. Hieronder het 'werkschema', niet zoals gepland, maar zoals uitgevoerd. Da's meestal toch net weer anders.
  • 8:15 Ontbijt met verse jus; vogeltjes kijken vanuit de zijerker. Er hangt nog steeds een pindasilo, ongeveer op 1 meter vanaf de zijerker. In de struiken er om heen wemelt het van de wachtende vogeltjes. Vooral koolmezen en pimpelmezen, maar ook een specht en een gaai.
  • 8:45 Naar buiten; beginnen met uitstekende takken van de kamperfoelieboom, foto 3 en 4, voor en na.
  • 9:30 Pieken van de vuurdoorn naast de voordeur verwijderen. Elk takje zorgvuldig in een emmer en daarna in de kliko. Zodat er niet een stekeltakje op het tuinpad blijft liggen. Veel bessen in wording!
  • 10:00 En passant stukje grond aan voet van vuurdoorn plantvrij gemaakt. Gezoem van hommelkoningin in tandem met dar-hommel? Ze vliegen samen weg.
  • 10:10 Poes Sprot vangt (helaas) pimpelmees die serre in gevlogen was en peuzelt hem op.
  • 10:20 Kopje Cappuccino van Eddy op het terras. We kijken uit over de tuin, boomklever op de tweede pindasilo. Buurman Jan maait het gras.
  • 10:30 Het is bewolkt, 19 graden, luchtvochtigheid 75%, Eddy hangt de was op.
  • 10:55 -11:10 Kwartier over gedaan om emmer met uitgetrokken plantjes naar de composthoop achter in de tuin te brengen, niet omdat de tuin zoo groot is (ongeveer 30 meter lopen naar achter), maar afgeleid door alle grasjes die tussen de stenen van het pad groeien. Daar een stel van uitgetrokken. Bruin zandoogje op de oregano.
  • 11:10-11:30 Persicaria en crocosmia die breeduit over het tuinpad hangen gesteund met houten paaltjes en bamboestokjes. Misschien eens plantensteunen kopen bij De Tuinfee?
  • 11:30 Terras vaas leeggemaakt en vers water erin. In de loop van de dag steek ik er steeds bloemen bij die ergens in de tuin in de weg staan.
  • 12:00 Als ik richting vijver loop zie ik de takken van de sering zwaar overhangen, daar met de takkenschaar een paar takken vanaf geknipt
  • 12:30 Lunch op terras, vaag zonnetje, wat broeierig; 22,1 graad, 63 % luchtvochtigheid.
  • 13:00-13:40 Overhangende takken van berberis (zonder handschoenen, riskant want erg stekelig) langs het pad naar de vijver afgeknipt. Staat eigenlijk te dicht bij pad, elk jaar wel paar keer nieuwe uitlopers snoeien. Ook de hulst en de bamboe diet ernaast staan gesnoeid. Enorme bult bamboestengels, op de houtwal. In de loop van het jaar haal ik er regelmatig weer stengels af, als plantensteuntjes.
  • 13:40-13:50 Even uitpuffen op het terras, glaasje water. geheel betrokken, 23,1 graad (gevoelstemperatuur 26 graden); luchtvochtigheid 60%. vanaf het terras zie ik verschillende vlinders, de kleine vuurvlinder (voor het eerst dit jaar), klein witje, groot koolwitje, citroenvlinder, gehakkelde aurelia. [Zaterdag zie ik ook nog de kolibrievlinder, een blauwtje en een distelvlinder].
  • 13:50-14:50 Vrachten met geraniums afgeknipt, langs grasveld en vijver.
  • 14:50-15:20 Alle stapels met takken opruimen, emmers legen op de composthoop, gereedschap opgeruimd. Pfff. Warm.
  • 15:30 was binnengehaald, paar regendruppels.
  • Einde tuindag, het gaat regenen. Laatste stuk van Tour de France berg-etappe gekeken, tot half zes. Daarna weer lekker op terras (handig als dag overdekt is!) gegeten en koffie gedronken. Espresso deze keek, in bijpassende mini-kopjes.

vogeltjes25jukli1specht25juli2
tuin24jul1tuin24jul2
tuin24jul3tuin24jul4tuin24julgroot
tuin24jul33tuin24jul6.

Roosje, mijn roosje

Ik geef je een roosje, mijn Roosje.
Ik geef je een roos elke dag.

roosje13juli

Dat kan makkelijk elke dag een
andere roos zijn, zo veel soorten zijn er.
Dit is Veilchen Blau bij ons in de tuin, eerste week juli.

Repelsteeltje?

Bij de najaarsplantenruil van eind vorig jaar een paar rozetjes van het rapunzelklokje meegenomen van Eef. Staat nu al twee weken te bloeien. Hartstikke leuk, wil ik er wel meer van, dus even opgezocht hoe te vermeerderen: door delen en door zaaien in mei.
akkerklokje1111akkerklokje22222

Maar is het echt wel het rapunzelklokje, ook wel repelsteeltje genaamd? Campanula rapunculus.
Volgens de wilde planten website heeft deze maar 1 stengel, en niet een heel bundeltje. Behalve als de stengel afgegraasd is, dan komen er meerdere, lage stengels. Tja.

Pluktuin Thuis

Sommige mensen hebben een apart deel van de tuin ingericht als pluktuin. Om de hele zomer door bloemen te kunnen plukken om in huis neer te zetten. Deze vaas met bloemen staat bij ons (buiten) op het terras. Een deel van de 'buit', niet uit een pluktuin, maar gewoon de bloemen die over de overgroeide paadjes heenhingen en de doorgang blokkeerden. In plaats van de composthoop is dit een mooie plek. In de vaas.
pluktuinmeerwegpluktuinmeerwegdetail

De vrouwenmantel bloemen zijn enorm sterk (zeker twee weken) en vormen de basis. Er staat ook nog een vaas naast de deur van de schuur. Elke keer als ik weer een bloem ergens afknip, steek ik die erbij. Nog volop hommelbezoek bij de bloemen-op-vaas.

Kwartet van dichtbij

Zomaar een dag in juli.
In de tuin.
detail5juli2detail5juli3
detail5juli1detail5juli4.

Danseresjes

Danseresjes in de halfschaduw.
Onder de appelboom danst een groepje danseresjes.
Witte rokjes wiegen in de wind.

dabseresjes20juni15dabseresjes20juni15detail.

Ghislaine

Vanaf half juni komt ze op bezoek.
Een waterval van eerst zachtperzikkleurig.
Daarna verbloeiend tot vrijwel wit.
Ghislaine de Feligonde is haar naam.
Een van vele bloemen.

ghislaine14juni15
ghislaine14juni15detail.

Wat wil je nog meer

Sommige planten hebben alles mee.
Van nature.
Niks geen gedoe met kweken en veredelen.
Gewoon zoals ie het in het wild ook doet.
Niets meer aan doen.
Vingerhoedskruid.

digitalis14juni1

Elk jaar staan ze ergens anders, zoeken hun eigen plek uit.
Deze staan dit jaar vrij dicht bij het terras, dus we hebben er het volle zicht op.

Rozentijd

Met de twee warme minizomers van afgelopen vrijdag en de vrijdag ervoor zijn dit weekend allerlei rozen 'in bloei gesprongen'. Deze leuke roos is op dag 1 wit met een vleugje zacht geel, op dag 2 en verder wit. De geur is hemels en in de nazomer kunnen we genieten van een enorme hoeveelheid kleine oranje rozenbotteltjes. Naam onbekend, de roos is aan komen waaien. De hommels zijn er dol op.
roosje14juni20151
roosje14juni20152.

Open Tuin 2015

14 juni 2015, de dag van de open tuinen in Haren en Eelde. Sommige tuinen waren ook zaterdag de 13 open, wij doen meestal maar een dag mee, de zondag. Net voor het weekend druk bezig geweest om de tuinpaden, vooral achter in de tuin open en begaanbaar te maken, waren geheel overgroeid. Hoewel het vandaag een grijze dag was, bleek het een prima tuindag. ' s Morgens iets minder dan 10 bezoekers, maar in de middag liep het storm. ben de tel kwijtgeraakt, maar ik schat tussen de 40 en 50. Uit Wildervank en Haren, Groningen en Veendam, Nietap en Friesland, Sappemeer en Roden, Hoogezand en Usquert.

OTE20150
OTE20153OTE20151kabouterfluit14juni

En ik heb nog heel wat plantjes kunnen meegeven, deels in potten (diverse stipa's) en soms gewoon even tuinschepje erbij en ter plekke plantje uitgeschept (rode aardbei, hypericum, euphorbia, duizendblad, bosandoorn, oranje havikskruid, persicaria, trilgras) of takje afgeknipt om te stekken.
NB. De fluitende kabouter komt 1 x per jaar, met de open tuinen naar buiten. Zo'n kitsch kabouter met bewegingsmelder, die fluit als je er langs loopt. Handig om te melden als er weer een nieuwe bezoeker langsloopt.
Vergelijk aanbiedingen met de tekst: tuinkabouter . Jaren geleden voor een habbekrats gekocht bij de action. Goede investering..

Wit, wit en nog eens wit

Een kleine selectie witbloeiers, begin juni, in onze tuin.

hoornbloemwit1 junivuurdoornwit1juni
meidoornwit1junispoorbloem en digitaliswit1juni

Hoornbloem, vuurdoorn, meidoorn en combi witte-spoorbloem-wit vingerhoedskruid.
Van dichtbij zien de meidoorn en vuurdoorn bloemen er vrijwel identiek uit, beiden heesters uit de rozenfamilie, het stukje van het blad geeft uitsluitsel!

Antwoord raadplaatje 30 mei: akelei

In antwoord op de vraag van wie deze roze rimpels waren...
raadplaatjeantwoord30mei

Een van de vele akeleien!

akeleidubbeleindmei
Ook de dubbele akeleien steken aan het eind van de bloei hun kopjes omhoog, en als ze de rokken laten vallen blijft er een harlekijnsmuts over. Aan de zaaddoos zie je dan niet meer of het een enkele of dubbele was.

Driekleuren

Ze lijkend spreken op elkaar.
Behalve de kleur.

gelelishalfmei2015baluweliseindmeiwitteliseindmei.

Varens in de tuin

Varens heb je in soorten en maten, en in verschillende kleuren. Wij hebben verschillende varens, wel allemaal in de een of andere tint groen. Hieronder twee soorten, boven de net uitlopende koningsvaren en onder het geveerde blad van de bolletjes varen.
varenindetuin20mei1varen in detuin 20mei2.

Raadplaatje 30 mei 2015: roze rimpels

Van welke plant is dit een stukje?
raadplaatjevraag30mei.

Parelzaad

Jaren geleden een keer meegenomen uit het tuincentrum, laag halfheesterje, vaak ook als vaste plant verkocht, met knalblauwe bloemen van ongeveer 1 cm en smalle (wintergroene) blaadjes. Wintergroen, als het tenminste als het niet te hard vriest. De plant was overgroeid geraakt door omringend spul en had inmiddels lange stakerige, op de grond liggende takjes. Vorig jaar heb ik al die kale takjes weggeknipt. En dit voorjaar was de bloei uitbundig, beter dan in jaren! Op de foto zien de bloemen er wat paarsblauw uit, maar stel je daar een paar tinten blauwer bij voor. Echt een blikvanger, maar de naam wist ik niet (meer).
parelzaad14mei2015

Bij een kweker zag ik een aantal stekken, met een labeltje-met-foto. Nu weet ik het weer. Het is
parelzaad, of steenzaad, of lithidora diffusa. Houdt van zure grond (check, hebben we), goed doorlatende grond (check, op stapelmuurtje), absoluut geen natte kou in de winter (check, verhoogde border bij stapelmuurtje), en geen temperaturen onder de -10 en evt s winters afdekken. Ging afgelopen winter prima, de winters ervoor waren kouder, maar doordat er diverse struikjes overheen groeiden blijkbaar voldoende bescherming om te overleven.
Bloeit vanaf mei, en kan maandenlang doorbloeien. Tip voor een compact struikje (en rijkere bloei) is om na de bloei in te korten, omdat ik heb als bodembedekker gebruik doe ik dat niet. Naast de 'heavenly blue' is er ook een witbloeiende varieteit.

Mother-of-the-evening

Mother-of-the-evening is een van de vele Engelse namen van deze geurende plant. Andere Engelse namen voor de damastbloem of hesperis matronalis zijn: dame's rocket, damask violet, dames-wort, dame's gilliflower, night-scented gilliflower, queen's gilliflower, rogue's gilliflower, summer lilac, sweet rocket, and winter gilliflower.
Een dankbare, meestal tweejarige, tuinplant met heerlijke avondgeur.
hesperis30mei11
hesperis30mei22hesperis30mei33

De damastbloem is breed verspreid in Europa, in tuinen, maar ook in het wild. Je hebt de bijna witte variant, en ook soorten die paars bloeien (judaspenning-paars). In de 17e eeuw is de damastbloem als tuinplant in gevoerd in de Verenigde Staten, uit tuinen ontsnapt, en in een aantal staten inmiddels bestempeld als 'noxious weed'.

Voor liefhebbers (zoals ik) van een beetje achtergrond informatie, zie
hier en hier. Ik ben er nog niet achter of de naam damastbloem ook iets met de stof (zoals in een damasten tafellaken) te maken heeft.

Azalea en boshyacint

In de lente na de narcissen komen de boshyacinthen, in grote aantallen. Rond dezelfde tijd bloeien de azalea's. Dat geeft een spetterende kleurcombinatie, zeker als er na een regenbui, en diepgrijze hemel opeens een zonnestraal doorbreekt. Ook mooi als de zon door de azaleabloemen heen schijnt.

azalea 17 mei 1
akeleien 22 mei 1.

Akeleien

De laatste week is de tuin niet alleen in groen uitgebarsten, maar ook in kleur. En heel veel tinten akelei. Daar krijg ik nooit genoeg van, uitzaaien welkom. Heel af en toe verplaats ik er een, als de akelei echt midden op een pad staat. Hieronder een subtiele combinatie van wit met tinten paarsroze aan de puntjes.

akeleien 22mei3.

Krul

Planten die op ooghoogte groeien zijn reuze makkelijk om van dichtbij te bekijken. Onze brem bloeit nu van hoog tot laag, en dus ook tot ooghoogte. Als de zon er op schijnt zoemt de struik, althans zo lijkt het. De hommels hebben een feestmaal.
Vroeger hadden we op een plek in de tuin een brem waar ook rood in de bloemen zat, die is al jaren verdwenen. Nu blijkt een van de zaailingen, op een heel andere plek in de tuin, ook deze kleuren te hebben!

brem14mei1
brem14mei3brem14mei2

De bloemen zien er 'en profiel' toch heel anders uit dan 'frontaal'.

Sylvestris

Een paar weken geleden bij een plantenruil een stek meegenomen van de angelica sylvestris. Prachtige naam. De achternaam van deze angelica suggereert dat de plant op een schaduw plek moet staan. Sylvestris (of silvestris) in de naam van een plant betekent veelal belonging to a wood or forest. Schaduw dus. Omdat ik in gedachten had dat de plant een zonnige plek nodig heeft, los van de naam, had ik heb eerst opgepot. Om uit te zoeken wat beste plek is.
Dat opzoeken was niet nodig, want toen ik mijn voornemen in een eerder blogje opschreef, kreeg ik het antwoord op een presenteerblaadje van Roos, de 'leverancier' van de stek.

Angelica_sylvestris_—_Flora_Batava_—_Volume_v4 Tekening Jan Kops, 1822 in de Flora Batava.

Hoi Tineke,

Het zat me dwars, dat sylvestris dat, zoals jij ook zegt, suggereert dat 'PlantX sylvestris' iets te maken heeft met bos en schaduw. Daar ben ik ook al eens de mist mee ingegaan; toen ging het om Anemone sylvestris. Als jij de engelwortel in de schaduw zet komt 't niet goed. Mijn grote latijnse woordenboek vertelt echter dat sylvestris (of sil-)  weliswaar 'belonging to a wood or forest' betekent, maar in het geval van planten en dieren: "growing wild'.  Daar schiet je dus niet veel mee op. Trouwens, fluitekruid heet Anthriscus sylvestris, schoot me net te binnen.

Wat het kiezen van een standplaats betreft: een beetje schaduw is geen probleem, maar in de zon komen er vast meer beestjes op. Niet al te droog en niet te arm; in het wild staat ie langs slootkanten en zo. En houd er rekening mee dat 't nogal een joekel wordt! Als het verplanten niet lukt, vanwege de penwortel, haal maar een nieuwe.

Roos


Plant dit weekend in de achtertuin zetten, rozet van 30 cm in doorsnee, nog geen hoogte... Ik ben benieuwd naar de ontwikkeling van de schermen!

Verticuteren

Vorige week met de motormaaier van buurman Jan de eerste keer gras gemaaid. Na de winter stond het gras op sommige plaatsen zo'n 20 cm hoog, en was erg hobbelig en ongelijk. Inmiddels is het gras al weer flink gegroeid en vandaag met de motormaaier van de andere buurman, Reint, gras gemaaid. En daarna verticuteren. Dat is zwaar werk. Wat overblijft is een slagveld. Emmers en emmers vol met mos en grasrestjes.

grasverticuteren22april

De volgende keer kunnen we het gras waarschijnlijk gewoon met onze eigen handmaaier maaien. Als we het een beetje bijhouden gaat dat prima.

Rode tulp

Dat is pas rood
Dit tulpje.
Nog even genieten.
tulprood12april
tulprood12april222tulprood12april333.

Echt duizendguldenkruid

Nieuw plantje van plantenruil meegenomen. Echt Duizendguldenkruid. Had de vorige eigenaresse ooit gekocht in buitenpost en had zich uitgezaaid in (vochtig) grind. Wordt een centimeter of 40 hoog, roze bloemen. Ze zei dat het een vaste plant was, maar google zegt eenjarig of tweejarig. Afwachten maar.

18aprilduizendgulden

De plant staat inmiddels niet meer in het potje, maar in de achtertuin in de volle grond (tweede kweekbed net links van de knalpaarse geranium).

Collage

Een klein stukje tuin, met verschillende bodembedekkers die door elkaar heen groeien. Nu nog laag, 2-3 cm. Later in het seizoen komen er verschillende bloemen uit omhoog steken.
collagevanplantjes10april
Wie herkent de planten op deze foto, en weet welke planten paars, blauw, roze (2x) en geel bloeien?

Vinca minor

Zaterdag 11 april 2015. Vanmorgen zonnig, nu aan het begin van de middag regen. Zal niet heel lang meer duren, en mooi moment om even een blogje te schrijven. Deze keer over de kleine maagdenpalm of vinca minor. Een glanzende, donkergroene bodembedekker, die op dit moment volop in bloei staat met de paarsblauwe (lavendelblauwe) bloemen. De Engelse naam is (lesser) periwinkle, en tot mijn verrassing kwam ik er achter dat periwinkle een kleur is! Namelijk de kleur van deze bloem.

vincaminor10april1
vinca minor10april2vinca minor10april3

Vinca Minor weetjes
- Frans: petite pervenche
- Duits: Kleines Immergr
ün
- Fins: Pikkutalvio
- Spaans: vincapervinca
- oorsprong: middellandse zee gebied, inmiddels op veel plaatsen in Europa te vinden. In Nederland in natuurgebieden beschermd.
- groeit met bovengrondse uitlopers die tot 50 cm lang kunnen worden
- bloeit vanaf de lente tot juni, en daarna ook af en toe een bloem
- volle zon of enige schaduw (bij ons bloeit ie meer in de zon) en enigszins vochtige grond
- kenplant voor eiken-haagbeukenbos (stellario-carpinetum)
- stinsenplant
- bevat giftige alkaloiden (vincamine)
- wordt in kruidengeneeskunde voor allerlei ziekten gebruikt (suikerziekte, aderverkalking, malaria, hoge bloeddruk, infecties). Werking is niet wetenschappelijk aangetoond.


Nb. Zie
LINK voor een stukje over de grote maagdenpalm.

Rip van Winkle

Rip van Winkle
Een kleine narcis, die wel de hardgele kleur heeft van een narcis, maar niet de karakteristieke trompet. Het is een soort ragebol van geel, een gevulde narcis. Vorig jaar heb ik de bolletjes aangeschaft, vooral om de grappige naam: Rip van Winkle. Dit jaar bloeien ze voor het eerst. Narcisgeel, met een vleugje groen. Wat bloemvorm betreft lijken ze helemaal niet op narcissen, eerder een soort kleine dahlia. De karakteristieke trompet van een narcis ontbreekt.
ripvanwinkle6april2
ripvanwinkle6april1kleinripvanwinkle6april3kl
Ik ben er nog niet uit of ik ze mooi vind. Wel vrolijk. De bloemen zijn een beetje topzwaar en gaan makkelijk liggen, zeker in een regenbuitje.

Wie was Rip van Winkle?
De hoofdpersoon uit een Amerikaans kort verhaal uit 1819. Rip van Winkle (van Nederlandse afkomst) wandelde het bos in en viel in slaap, 20 jaar lang. Toen hij terug kwam in het dorp herkende niemand hem aanvankelijk, en was de burgeroorlog voorbij
.

Tulpjes

Klein en knalrood.
Botanische tulpjes.
Meer dan 1 bloem op een stengel.
Net in bloei gekomen.
In het bollenveldje.

tulpjes6april
tulpje6april2tulpje6april3.

Bollen-lasagna - het vervolg

Vier verschillende bollen in een pot, oftewel bollen-lasagna.
Het idee is dat ze allemaal
na elkaar bloeien.
Maar niet heus.
Op dit moment staan alle soorten tegelijk in bloei!

bollenlasagna6april2015
Krokus, scilla, narcis en tulp.

Pastel longkruid

De oude bladeren van vorig jaar zijn opgegeten. Kleine verse harige blaadjes. Groen met witte spikkels. Bloempjes van roze tot blauwig paars, zachte tinten.
longkruid27mrt12015
longkruidbreed111

Vorig jaar geprobeerd om nog twee andere longkruiden aan de praat te krijgen, een witbloeiende van Margriet, en een met effen (niet gespikkeld blad) van een plantenruil. Die heb ik elders in de tuin gezet, om ze goed in de gaten te kunnen houden. Helaas zijn ze grotendeels (door slakken) opgesmikkeld en geen bloei te zien.

Ribes in de zon

Zaterdagochtend scheen nog even de zon. Vanuit het keukenraam zag ik de ribes in volle bloei, zo kleurrijk, het leek wel feestverlichting, met van die knalkleurige lampjes. Van dichtbij ziet het er zo uit. De hommel er nog even bijdenken, was nog te koud toen ik de foto maakte.
ribesindezon.
Zo lente!

Snel, voordat de bijen naar buiten komen

Zondagmorgen vroeg al in de tuin. Om half negen. Het was twee graden (en met wind chill -2). Maakt niet uit. Trui aan, fleece sjaal en jasje en lekker naar buiten, zonnetje scheen al. Reden om zo vroeg te zijn is dat ik de border vlak voor de ingang van de bijenkasten wilde opschonen. Dat gaat prima als het koud genoeg is, dan blijven de bijen binnen. Als ze eenmaal vliegen is het niet handig om vlak voor de ingang van de kasten rond te lopen. Aan de zij- en achterkant is het overigens geen probleem.
vijver22mrt15
Via het muurtje/vijverrand naar de bewuste border, beetje balanceren. De foto heb ik genomen nadat ik de grassen e.d. had afgeknipt. Toen ik met een krabbertje de laag los mos weg krabte, kwam deze kleine rode me steeds gezelschap houden. Op een halve meter afstand als ik niet keek, en iets verderop als ik wel keek. Allemaal lekkere hapjes te vinden tussen het opgewoelde mos. Wijsneus!
roodborst22mrt.

Lenteblauw

Klein maar fijn.
Sterhyacintje.
In de voortuin.
Krap 10 cm groot.
Ingetogen.
Van dichtbij.

lenteblauw21mrt.

Snoeizwammen

Zo half maart is het nog een prima tijd om te snoeien in de tuin. Voordat het blad uitloopt heb je nog een beetje zicht op de takken van bomen en struiken. Takken die tegen elkaar schuren weghalen, en ook dode takken. Met -als je goed kijkt- allerlei kostmossen of zwammen op het dode hout. Bruine franjerokjes of kleine witte oortjes.
zwam27feb1
zwamwitteoortjes27feb1.

Snipperpad

Nu nog goed te zien, het snipperpad van verse snippers. In een jaar of twee-drie is het helemaal vergaan als je er niets aan doet. Wij gooien er elk jaar een verse laag op. Gister hoorde ik een tip van iemand die eens in de paar jaar een paar centimeter van zo'n pad afschepte: de vergane snippers hadden dan prachtige compostgrond opgeleverd.
snipperpad13mrt.

Veel krokus

Vorig weekend nog vrijwel geen bloem, nu volop paars en wit tinten. Er komt nog veel meer aan. In de zijborder aan de westkant van ons huis staat een oceaan aan krokussen. Als een serie eilandjes in die oceaan staan vier pollen prachtriet, prachtig in najaar en winter. Vandaag heb ik ze gekortwiekt om de krokussen en straks de andere bolletjes mooier te doen uitkomen. Balanceren op mij klompen om geen opkomende krokussen te pletten. Bijna gelukt.

krokus38mrt
krokus18mrtkrokus28mrt.

Pad langs heg

Tussen ons en de buren loopt een oude beukenhaag van voor naar achter. gerekend vanaf de stam was de haag ongeveer 1 meter onze tuin in en 0,5 meter naar de buren. Nu is ie weer symmetrisch, door forse snoei aan onze kant. Nu kunnen we er ook weer wat makkelijker langs naar achter. Lijkt wel een rustiek bospaadje, met die houtsnippers op de grond.

padlangsdeheg640.

Eigen houtje

Bij het snoeien vorig najaar bleven her en der stukjes hout of stam liggen. Dit stuk hout weet nog niet dat ie niet meer bij een boom hoort. Spontaan begint ie op allerlei plekken uit te lopen. Dat is pas echt 'op eigen houtje'.

eigenhoutje8mrt.

Geknipt

Prachtig lenteweer, bijna 16 graden op zondag 8 maart. Stralende zon, en flink minder wind dan de zaterdag. geweldig tuinweer dus. Vandaag voor het eerst koffie gedronken eind van de ochtend op het terras. Met fleece aan prima te doen.

Voorspeld was dat vandaag de eerste (overwinterende) vlinders te zien kunnen zijn. En ja hoor. Vier soorten maar liefst. Twee citroenvlinders, twee distelvlinders, 1 gehakkelde aurelia en 1 dagpauwoog. De aurelia zal mooi te wezen als versiering op wit T shirt dat aan de waslijn hing. Net niet gelukt dat op de foto te zetten, dus gewoon erbij denken.

grasgeknipt8mrt

Vandaag een flink aantal van de pollen met siergras geknipt, zie de kortgeknipte bos net rechts van het midden op de foto. Met de heggenschaar geknipt, stukje bij beetje. Armen vol grashalmen liggen nu boven op de composthoop-van-vorig jaar. Als afdeklaag en vooral om even uit de weg te zijn. Poes Baassie heeft ontdekt dat die grashalmen-berg een heerlijk plekje is om in de zon te dutten.
NB. links op de foto zie je de bijenkasten groen doorschemeren. Door de struiken zie je de oranje dekbedhoes aan de waslijn (altijd beetje spannend, de waslijn hangt boven de vijver).

Zwarte trilzwam

Bij het snoeien van de beukenhaag is nu ook het oude dode hout verwijderd. Op een tak zat een glanzende, sponzige zwarte laag, deels in kleine rondjes (knoopgrootte), deels aan elkaar gegroeid. Ik kon niet nalaten er even op te duwen, zacht verend, gummi-achtig. Lijkt wel drop, van die zachte zoete drop.
Het blijkt de
zwarte trilzwam (exidia plana) te zijn, een schimmel die zich voedt met dood hout: van dode takken die nog aan de boom of struik zitten of takken die op de grond liggen. Van heel dichtbij (uitvergroten op beeldscherm) zie ik dat er hele kleine wratjes/bultjes op zitten.

zwartetrilzwam27feb1
zwartetrilzwam27feb3kleinzwartetrilzwamdetail3.

Reinier en Wouter

Een en soms 2 x per jaar komen de Konijnen langs. Eerst vader Jaap met zoon Reinier. Later Jaap en andere zoon Wouter. En deze keer beide zonen Konijn (Pa had een dag vrij). Wouter is de hele dag bezig geweest met de beukenhaag, en heeft die ruim een halve meter smaller en lager gemaakt. Reinier ging de boom in, met ladder en touwen en klimijzers. De grote wilg aan de rand van onze tuin is echt hoog (foto links).
wilgsnoei27feb1wilgsnoei27feb3

Ik stond van een veilige afstand te kijken, en elke keer als Reinier een grote tak aan een touw voorzichtig naar beneden liet, ging ik het touw beneden losmaken. Met helm op, veiligheid voorop!Het snoeien is een werk dat erg veel concentratie eist, vanwege schuurtje eronder en de geparkeerde auto's op terrein van flat erachter. Volgende keer eens kijken of ik paar dagen van te voren de achterburen (maar welke?) kan vragen de auto's een stukje verderop te parkeren....

Berg snippers

Dit blijft er over na een dag snoeien. Een enorme berg snippers. Deels beukenhout van de haag, deels wilg. Vrijdag 'geproduceerd' door de bomensnoeiers. Zaterdag ben ik de hele dag bezig geweest de snippers kruiwagen voor kruiwagen uit te rijden.

snippers27feb

27 kruiwagens vol tot aan het randje! Ik heb me strikt gehouden aan mijn eigen opdracht om eerst de snippers uit te rijden, voordat ik evt. een andere tuinklus start. Is gelukt, met tussendoor een tuinbezoekje van Jitske. Nu ligt er een verse laag snippers op de verschillende aarden paadjes.

Kampvuurtje

Van de week las ik op een ander tuinlog een mooie omschrijving van de bloem van een toverhazelaar. Zo een met oranjerode bloem (Jelena). De blogger omschreef de bloem als een klein kampvuur.

hazel22feb15

Een gewone hazelaar heeft dat ook, als je heel goed kijkt. Een bloem als een
kampvuurtje van 2 mm.

Op het pad

Groen, bruin, strogeel.
Die kleuren komen het meest voor in de tuin op dit moment. Als er dan iets knaloranje ligt te wezen op het tuinpad, dan valt dat op. Deze rozebottel is een van de laatste van onze wilde roos. Geplukt door een vogel en onderweg verloren.

egelantierbottel op padegelantierbottel op paddetail.

Niet opruimen

Er zijn verschillende manieren om veel beestjes naar je tuin te lokken. Een wel heel makkelijke is: de tuin niet winterklaar te maken, maar dat pas in de lente te doen. Dan hebben de insecten lekker veel verstopplekjes in de winter. Voor het opruimen van de tuin in de lente is het grote voordeel voor jou: je hebt eer van je werk, want al na een paar uur oude plantenresten opruimen in het voorjaar zie je meteen een enorm verschil.

winterklaar22feb3schuilplekkever22feb
winyerklaar22feb1.

Snowdrop

Een dubbele sneeuwklok had ik jaren lang. In een toefje groen blad. Vorig jaar na de bloei het polletje gedeeld en elk bolletje apart, iets verder uit elkaar gezet. Nu bloeien er 5, waarvan er een op de foto staat. Met een klein groen krulletje op het blad.
snowdrop22feb1
Wel geinig, niet zo elegant als de enkele, vind ik.

Grind-zaai-bed

Binnen ben ik vorig weekend begonnen met zaaien. Had nog een halve zak oude zaai- en stekgrond in de schuur staan. Zaterdag middag zakjes zaad op maand gesorteerd en zondag aan de slag in de bijkeuken. In plaats van steeds allemaal losse briefjes te gebruiken, probeer ik het dit jaar eens met een zaaikalender, een kalender waar ik opschrijf wat ik heb gezaaid en wanneer er evt wat mee moet. Van buiten naar binnen of andersom.

zaaikalender8feb1

Voordeel van zaaien in bakjes, met labels, is dat je goed in de gaten kunt houden wat er opkomt en hoe de minizaailingen er uit zijn. Nadeel is dat als je ze een keer te droog of te nat houdt , of te warme of te koud, het hele zaaisel mislukt. Elk voordeel heb zijn nadeel.
Ik heb nog flinke moeite gehad om het zaaimengsel
nat te krijgen. Door de open zak was de stekgrond zo droog geworden, dat het bijna waterafstotend was. De waterdruppels rolden er gewoon af en in sommige zaaibakjes was de aarde bovenin nog steeds kurkdroog nadat het zaaibakje ruim 24 uur in een bak water had gestaan. Tja, dus in die bakjes heb ik de aarde maar helemaal omgewoeld, natte onderkant en droge bovenkant. Nieuwe zaadjes erin. Er staat nu wel op het label: 7 zaden astrantia, maar eigenlijk zijn het er 7 bovenin, en 7 ergens onderin.
--> Tip voor mezelf voor een volgende keer: zorg dat de grond voldoende nat is voordat je begint met zaaien.

grindzaaibed1

--> Tip als je een grindpad hebt: kijk eens goed rond wat zich daar allemaal mooi in uitzaait. In het voorjaar in een potje zetten en vandaar uit verder opkweken, of meteen op een nieuwe plek in de tuin zetten.

Symphytum

In de Klassieke Oudheid en de Middeleeuwen was de smeerwortel of symphytum een compleet medicijnkastje. De plant genas zo ongeveer alles!

smeerwortelll1
smeerwortelllll2222smeerwortelllll333

Foto's uit eigen tuin, uit eerdere jaren, bloei april.
De lichtblauwe (foto 3) hebben we niet meer.


Oude Griekse bronnen maakten al melding van een gunstige invloed op onder meer de heling van wonden, en de plant had al de goede reputatie dat ze beenbreuken en wondranden weer aaneen kon laten groeien. Ook de Romeinen kenden de plant als prima middel bij breuken en wonden. Zo schreef Plinius de Oudere, in zijn Naturalis Historica, over de smeerwortel: “de wortels bevatten zoveel kleefstoffen dat ze in stukken gehakt vlees aaneensmeden; en als smeerwortel wordt gekookt tot een massa of het blad wordt gekneusd en de massa als pleister op een wonde wordt gelegd, zal hij alle vleeswonden genezen”. In de vierde eeuw verscheen een kruidenboek (Pseudo - Apuleius) waarin de smeerwortel Confirma wordt genoemd, ook een verwijzing naar vastmaken, bevestigen, confirmeren. Apuleius noemt gedroogde plantendelen in wijn als middel bij hevige menstruatie.
Inwendig: tegen keelontsteking, tegen kinkhoest, tegen longklachten, tegen diarree en dysenterie. Uitwendig gebruikt in warme omslagen, ter verlichting van pijnlijke verstuikingen, zwellingen, en jicht. In de vorm van een papje ter bevordering van het rijpen van steenpuisten, abcessen en zweren en ter genezing van brand- en snijwonden. Smeerwortel werd het meest gebruikt om zwellingen rond botbreuken te verminderen , waardoor de twee stukken beter aan elkaar zouden groeien.
Nu wordt smeerwortel nog veel gebruikt in de homeopathie, maar het gebruik voor inwendige doeleinden is gestopt.

Piramide

Stukje winterachteruin. Met een tussenpoos van een week heb ik de foto genomen, op 24 en 31 januari 2015. Op de eerste foto sneeuw voornamelijk op de grond, de buxuspiramide steekt groen af. Op de tweede foto goede plaksneeuw, en voor korte tijd op elk blaadje en langs elke grasspriet een heel dun laagje sneeuw/ijs.

piramidebuxus24janpiramidebusxus31jan2

Inmiddels is alle sneeuw weg.

Stipa-droppel

Eddy kijkt vanuit zijn werkkamer thuis uit over een halfronde grindborder met oorspronkelijk 1 (*) stipa gigantea erin. In de nacht van 29 op 30 januari heeft zich een mooi laagje sneeuw/ijs/rijp gevormd op de tuin. Goede plaksneeuw en aan elk grasspietje, ook van de stipa, kleeft een beetje sneeuw. Vrijdagochtend schijnt de zon volop, en vriest het heel licht. Hierdoor smelten de toefjes sneeuw heel langzaam en ongeveer een uur lang is het een wonderwereld in de tuin: van poedersuikersneeuw naar glasheldere glinsterende druppels. De transformatie van eerst nog sneeuw, dan meer doorzichtig met nog kleine ijsstukjes (zie de druppel op foto rechtsonder), dan helemaal water en steeds groter worden en dan ploefff, de druppel valt.

stipadroppel30jan
stipadroppel30jankl1stipadroppel30jankl2

(*) inmiddels meer dan 10 stipa's, in het voorjaar 2015 zal ik wederom een flink aantal stipa's uit de grindborder verwijderen en oppotten. In 2014 heb ik gemerkt dat daar altijd liefhebbers voor zijn.

Klimop-in-de-boom

Klimop kan goed klimmen en kruipen. Als ie kruipt, kruipt ie alsmaar door. Maar als ie klimt, houdt ie er een keer mee op. Dan stopt de groei in de lengte en wordt de klimop volwassen. En dan komen er bloemen en bessen. Tot groot plezier van allerlei insecten laat in het jaar. Als er bijna niets bloeit, bloeit de klimop. En in de winter rijpen de bessen langzaam van groen naar paars tot bijna zwart. Alle andere bes-dragende heesters zijn dan inmiddels leeggegeten door de vogels. Als de bessen helemaal zwart zijn komen onder andere de merels, feestje vieren met de sappige bessen. Bes-na-bes wordt verorberd. De foto's zijn van vandaag, 31 januari.
klimopboom31jan
klimopbes32jankl3klimopkle31jan4

NB. De bessen op de foto's, zie ook maandfoto januari 2015, zijn
niet van de klimop die in de bomen groeit. Had wel gekund, ook daar volop bessen, maar het is zo lastig foto's maken van dichtbij in zo'n hoge boom. De foto-bessen zijn van een klimop aan de westkant van ons huis. Vanmiddag gemaakt, bessen op ooghoogte, beschenen door een wintermiddagzonnetje.

Sneeuwbloem

Knalrood in de sneeuw. In de zomer steekt deze tuinslang geleider mooi af tegen het groen van achterliggend buxushaagje. En nu in de winter tegen de sneeuw. Dit soort knalkleuren heb je in januari niet vaak in de tuin. In december nog wel, niet in bloemen, maar in allerlei bessen. Op dit moment, eind januari, zijn al die rode bessen verdwenen in vogelmaagjes.
ijsbloem25jan.

Sporen in de sneeuw

Een centimeter of 5 sneeuw in Groningen in de nacht van 23 op 24 januari. De dag erna is de sneeuw weg op de plekken waar Eddy sneeuw heeft geschoven. Verder nog wel redelijk wit en lekker licht. De poezen nemen bij hun (korte) tuinwandelingetjes bij voorkeur de sneeuwvrije paadjes, maar soms moet je wat.
sporen25jan2sporen24jan1
Zoals bij over het bruggetje over de vijver. Of vanaf het tuin pad, snel een stukje afsnijden via het sneeuwvrije overdekte terras.

Winterheide

Bloeit er dan helemaal niks in de tuin, half januari?
Jawel hoor, de winterheide staat te kleuren.
Lage struikjes, mooi om in flinke zoden te laten groeien als bodembedekker. Bloeit van januari tot maart. Erica Carnea.
winterhei15jan1
winterhei17jan2

Wij hebben op een paar plekken in de tuin een paarse staan, er zijn ook ook varieteiten die meer een meer roze kleur hebben, of zelfs zuiver wit zijn.

Het is groen en vormt een rozet

In deze tijd van de winter (half januari) zijn de vaste planten na de 2014 bloei grotendeels afgestorven. Omdat het nog niet echt koud is geweest is er nog wel wat groen te zien, naast bruinige en beige/ gele kleuren. Sommige planten zie je (bijna met de dag) al groeien. Hieronder twee rozetten van planten die komende maanden voor bloei zullen zorgen.
In dit stadium lijken de rozetten op elkaar, maar dat wordt straks wel anders! De ene: vaste plant, lente bloei, lichtgeel, 15 cm hoog. De ander: tweejarig, zomerbloei, paars, roze of wit, 150 cm hoog.
rozet217jan2rozet1jan2015
Herken je er de primula (links) en vingerhoedskruid in?

Zuidwesthoek

Zaterdag 17 januari 2015 was uitermate zonnig. Bij een klein rondje door de tuin maakte ik deze foto van een stukje voortuin bij de zuid-westhoek van ons huis. Wat is er aan zo'n plaatje te zien? Van alles!
17januar20151

Het is zonnig.
De zon staat laag, lange schaduwen (rechts stukje van mijn schaduw)
Het is winter (geen blad aan de hortensia, wel ingedroogde bloemresten)
Achter mij staat een grote boom (zie schaduw op huis, is de grote berk van de buren).
Er heeft afgelopen jaar een vingerhoedskruid gebloeid (lange staak die tussen middelste en rechter raampje omhoogsteekt).

Bollen-lasagna

De term 'bollen-lasagna' hoorde ik gister in een tuin programma van de BBC. In dit geval ging het over het planten van drie soorten tulpen in een grote pot: de laatst bloeiende onderin, de midden bloeiende in het midden, en de vroegstbloeiende bovenin.
In oktober 2014 heb ik naast bollen in de tuin, ook de nodige in potten geplant: een lasagna van tulpen (onderin), narcissen (middenin) en krokussen (bovenin). Op de foto van vandaag zag ik verschillende neuzen boven de grond komen. Duidelijk verschillend van elkaar!
bollenneuzen

  • Tulp: middenin, brede neus, heldergroen.
  • Narcis: links en rechts, blauwgroen blad begint uit een wit omhulsel omhoog te schuiven.
  • Krokus: 4 donkergroene blaadjes, als ze iets groter worden met een witte lengte streep. Als je van boven op de krokus kijkt zie je vaak ook de groeiende bloemknop al zitten, nu nog groen.

Buxusrups

De Buxusrups ziet er niet zo goed uit. De rups is een klein hegje, geknipt in een serie van 6 bolletjes aan elkaar. In 2008 was de eerste bol aangetast door buxusrot en die heb ik toen helemaal weggehaald. Daarna ging het jarenlang goed met het kortere rupsje. Op de eerste foto zie je de rups begin 2014, zag er nog goed uit. Maar de tweede foto, van vandaag, begin 2015 is sneu.
buxus jan2014buxushaagsneeu11jan
In iedere geval de eerste twee bollen lijken aangetast. Als ik die weghaal wordt het een nog korter rupsje van 3 bollen.

Rustieke tuinmeubelen

Jaren geleden hebben we de rotan tuinstoeltjes vervangen door andere. De kuipstoeltjes hebben elders in de tuin een plekje gevonden. Vond ik wel rustiek, zeker toen ze een beetje grijsachtig van kleur werden.Twee gebruiken we als 'tuinhekje' om de paadjes naar het schelpenterrasje waar de bijenkasten op staan af te sluiten als er veel tuinbezoek is (open tuin of zo). Bij wijze van afscheiding. Ook voldoen ze prima als krabpaal voor de poezen. De andere twee staan op een schaduwterrasje: als het zomers erg warm is, is dat een mooi plekje om even af te koelen of om een fijn poezentukje te doen.
rustiektuinkunst1

rustiektuinkunst2
Langzaam begint de tand des tijds toe te slaan; de twee stoelen die vlak bij de bijen staan, en jaarlijks een lading herfstbladeren over zich heen krijgen, zijn -zelfs voor de poezen- niet meer te bezitten.
Nieuwste idee: zet zo'n stoeltje in het 'bosperceel', waar de klimop de hele bodem bedekt. Laat de stoel begroeien met klimop, zodat er een altijd-groen-stoel ontstaat, die in stand gehouden wordt door de klimop zelf, zelfs als de stoel helemaal is vergaan.


Half dak

Vorig jaar oktober was er een forse storm, waarbij oa een dikke tak uit onze wilg waaide. Het er onderstaande schuurtje liep daarbij schade op aan dakpannen en panlatten. Begin december kwam via buurman Reint een 'mannetje' langs. Bert en Reint waren een groot deel van de dag bezig met het schuurtje, de ene helft is nu gedaan: nieuwe panlatten, platen, folie er onder en deels verse dakpannen.

nieuwdakverreschuurdec2014

Zo ziet het er nu uit. De dakrand steekt nu over, het vogelhuisje hangt bijna droog.
De oude randpannen waren met cement aan de muur vastgeplakt, en die zijn op een andere plek niet bruikbaar door de dikke klonten cement (en deels doordat er enkele bij het verwijderen zijn gebroken). Van deze oude dakpannen maak ik een rommelig stapeltje voor padden, kikkers e.d. Dan zijn ze ook weer 'verwerkt'.

Schuurtje

Achter in onze tuin staat een stenen schuurtje. Als het net zo oud is als het huis, is het schuurtje inmiddels 92 jaar oud. En toe aan wat onderhoud. Via Reint de buurman kwamen we in contact met Bert die afgelopen vrijdag de eerste helft van het dak van het schuurtje kwam renoveren. Reint hielp ook een groot deel van de dag mee, Bert en Reint werden door Eddy voorzien van koekjes en koffie.

schuurtje5dec2014
schuurtje5dec20143klein  schuurtje5dec20142klein

Toen ik thuis kwam was het dak al weer dicht, van een afstandje was niet zo veel te zien. Bijgaande foto is het 'bewijs' dat het dak er af is geweest. Van dichterbij was te zien dat de deuk waar twee jaar geleden een zware tak op het dak viel verdwenen is en dat er deels nieuwere pannen op liggen. En aan de binnenkant is nu een dakplaat te zien in plaats van direct tegen de de dakpannen aan te kijken. We hadden een stapeltje reservepannen, de zogenaamde rode 'vlakke mulden', die zijn grotendeels opgebruikt. Dus we gaan nog op zoek naar een setje vervangende reservepannen.

Begin volgend jaar komt Bert de andere helft doen. Met de instructie vroeg te komen, voordat de vogeltjes gaan broeden. Er hangt een nestkastje aan de achterkant van schuur wordt elk jaar bewoond door pimpelmezen.

Zelf steriel

Langs de rand van ons huis staat een brede strook met Euphorbia Cyparissias, cypreswolfsmelk. Ik heb er al veel stukjes over geschreven, elke keer als ik weer onder de indruk ben van deze plant: 01-08-13, 02-12-12, 24-05-2010, 28-04-07, 06-05-2006. Gezien het aantal stukjes is dat heel vaak!
Dit nieuwe stukje kan er bij, want ik kwam weer een nieuw 'weetje' tegen. Het blijkt dat de cypreswolfsmelk zich zowel
geslachtelijk als ongeslachtelijk kan voortplanten. Dat ongeslachtelijke herken ik wel in onze tuin: begonnen met 1 plantje hebben we nu een enorme kolonie, via ondergrondse uitlopers. Allemaal een en dezelfde plant (kloon).
cipreswolfsmelnov14
cipreswolfsmelknov142
In sommige gevallen, lees ik, zou de cipreswolfsmelk w
el zaad zetten, waarbij de zaaddozen na rijping van de zaden explosief openspringen en de zaden ver weg slingeren. Mieren sjouwen ze dan nog een stukje verder. IN andere gevallen lijkt het erop dat de planten zelf-steriel zijn, dat wil zeggen, planten die uit 1 zaadje zijn ontstaan, planten zich ongeslachtelijk voort. Planten die bij elkaar in de buurt staan en uit verschillende zaden zijn gegroeid, zouden zich (ook) geslachtelijk, dus via zaad, kunnen voortplanten. Bij onze cipreswolfsmelken heb ik nooit zaden gezien, dus dat lijkt een zelf-steriele kolonie te zijn. Geen nood, voortplanten doet ie zich genoeg.

Herfsttuin

Onze achtertuin, 22 november, bijna 5 uur 's middags. Laatste stralen van de laagstaande zon raken de gele haardos van de hazelaar en nog net de topjes van de pluimen van het prachtriet in het midden van de foto.
achtertuin22nov2014.

Sorbus 'Dodong'

Hij is gearriveerd, vrijdagmiddag. De gewonnen boom, een sorbus 'Dodong'. Toen ik thuiskwam was het al donker, maar toen ik in de buurt van het gegraven gat ging kijken, zag ik daar een boom liggen. Een fors exemplaar, van wortel tot kruin 16 stoeptegels lang (=16x30 cm=4,80 meter). Zonder blad, grote knoppen aan de takken met de belofte voor volgend jaar. Nog wel bijna een jaar wachten op het allermooiste spektakel, de fantastische herfstkleur, van deze van oorsprong Koreaanse lijsterbes.
dodong8nov1dodong4nov2
dodong8nov3

Vanmorgen hebben Eddy en ik de boom in de grond gezet. Hoewel Monty Don recent in Gardeners' World zei dat je
geen compost in een plantgat moest gooien, zei de boomleverancier Poppinga dat wel. Toen hij in het plantgat keek en zag dat de teeltlaag maar zo dun was (daaronder zat gewoon zand), adviseerde hij wel om compost door de arme grond te mengen.
Naast de boom twee oude paaltjes in de grond gehengst (erfenis van Ome Job, de vroegere bewoner), en als boomband twee oude fietsbanden bij Erna gehaald. Erna is de fietsenmaker (fietsenmaakster?), die een endje verder op in de straat een fietsenwinkel heeft.

Something old, something new, something borrowed, something blue.
De paaltjes van ome Job, de boom, de fietsbanden van Erna en de spijkerbroek van Eddy
.

Parkeerplaats

Afgelopen weken heb ik regelmatig planten opgepot. Een klein stukje tuin uitdunnen en planten delen, levert zo weer een flink aantal stekken op. Om te voorkomen dat ze 's winters doodvriezen in hun kleine potjes, graaf ik ze in in de volle grond: een plantenparkeerplaats. Afgekeken bij Mieke Dekker. Voordeel is dat ze beter beschermd zijn tegen vorst, tegen droogte en ook nog makkelijk uit te delen zijn. Bordjes zet ik er niet bij, dus volgend jaar eerst weer even goed kijken wat het gaat worden. Planten in vierkante potten zijn voor eigen tuin, in ronde potjes 'voor de geef'. Op de grote foto zie je de randen van de potten, net boven de grond. En zoals je op de kleinere foto's ziet, staat ook nu nog niet alles in grond.....

plantenparlkeerplaats
parkeertplaats2parkeerplaats33.

Details 2 november 2014

De zon staat nu zo laag, dat op het terras geen zon meer komt. Het huis staat in de weg. Normaal merken we dat niet zo, omdat begin november niet de tijd is dat je nog vaak op het terras zit. Dit weekend wel. Deels op het terras, en deels op een plekje naast het huis, daar vangen we nog wel directe zon. Achter ons in de beukenhaag zingt het roodborstje.
detail2nov2detail2nov4
detail2nov3detail2nov1

Paar details in de tuin. Een harmonia in de zon op harig blad van de buddleja, kleine paddestoeltjes, een hortensia bloem en hazelaarkatjes in wording voor 2015.

Wilg in de zon

Wind in de wilg.
Wilg vol in blad, groen nog.
Zomerse dag met 18 graden.
Het is twee november.
wilg2nov2014.

80 x 80 x 60

Komende week wordt de kado-boom bezorgd, zie Boom kado | Elders | 't Groentje. Het is de sorbus, lijsterbes, geworden. De kweker vertelde dat hij woensdag of vrijdag komt, net niet meer in oktober, omdat het blad zo lang aan de boom zat. Het gat voor de boom moet 80 x 80 cm breed zijn en 60 cm diep.
gat1nov1

Nog even getwijfeld over de plek in de voortuin. Die heb ik voorbereid een aantal weken terug. Enkele bomen aan de straatkant, waaronder een andere lijsterbes, zien er wat sneu uit. Jaap, de bomenman, vroeg zich af of er iets in de grond zat: mini gaslek? Met Eddy liep ik een aantal potentiele plekken langs, maar uiteindelijk toch voor de plek in de voortuin gekozen. Hier was het uitgegraven zand makkelijk op de stapelen. Eddy schepte in no time het gat bij elkaar. DE berg aarde ernaast lijkt veel groter dan het gat. Tot een cm of vijftig diep was het aarde, daaronder een grijze zandlaag. En op 60 cm een eerste toefje oranjebruin zand.
Uit de bovenste laag heb ik de bolletjes die mee omhoog kwamen even in een bakje apart gezet. Ze hadden onder de grond al een neusje gevormd en de worteltjes begonnen te groeien. Die gaan rondom het nieuwe boompje de grond weer in.

Twee soorten

Komende week snoei ik de buddleja's al een klein stukje terug, tot ongeveer de helft. Dan vangen ze niet zo veel wind, als het nog flink gaat stormen in november. Buddleja's wortelen nogal ondiepe en kunnen door hevig wiebelen los in de grond komen te zitten. De weerstand tegen een koude winter is dan veel lager. Na de winter snoei ik het resterende deel nog een keer wat verder terug, als de kans op (stevige) vorst is verdwenen.

budleija11111budleija22222
Links: buddleja globosa (stek van Ernst, staat nog in pot, ben benieuwd hoe die gaat bloeien volgend jaar)
Rechts" buddleja davidii.


Als je naar het mooie frisse blad krijgt, zou je in de verleiding kunnen komen om niet te snoeien, maar mijn ervaring is dat volgend seizoen de buddleja weer prima uitloopt. Geen zorg.

Voorjaar- zomer- herfst

Drie foto's uit drie seizoenen.
Of toch niet?
voorjaar26okt
zomer26okt
herfst26oktober
Alledrie foto's zijn van vandaag, 26 oktober!
In de herkansing.

Herbloei

Eind oktober, de meeste planten zijn uitgebloeid (*). Overal zaaddozen en bessen. Najaar. Zelfs de herfstasters zijn bij ons al klaar met bloeien. Maar een paar zomerplanten piepen er nog verlegen een bloempje uit. In de herbloei. Drie gerania en een wit kaasjeskruid.

geranium126oktgeranium226okt
geranium326oktkaasjeskruid426okt

(*) Nog wel een paar teunisbloemen, enkele verbena bonariensissen, en een verdwaalde persicaria in bloei.

Vóór de Schouw - Blauwe Jidder

Vorig jaar is het me goed bevallen om de greppel, soms sloot, aan de tuingrens vroeg schoon te maken. Vroeg is eind oktober (waterschappen doen hun slootschouw vanaf 1 november), en in dit geval zaterdag 25 oktober. Dan is nog niet al het blad gevallen, dus even in de gaten houden of er komende weken nog grote takken af vallen. Hét grote voordeel is dat de greppel nu nog droog staat. Dat is zoveel makkelijker, gewoon over de bodem van de greppel wandelen. Andere jaren stond ik te balanceren op de schuine randen van de taluds, die echt heel glad worden als je daar zware, natte blaadjes en blubber op schept.

Ik vertelde Jan de buurman -over de heg- dat ik de sloot inmiddels schoon had en dat de orde op de bodem van de nu droge greppel perfect was om planten in op de potten. Toen vertelde Jan mij het verhaal van de
BLAUWE JIDDER.

Een tip van de vader van Jan, als een koe last had van ontstoken poten.
Ga naar een sloot, schep daar de drab die op de bodem ligt uit. Doe deze blauwe jidder om de poot van de koe en bindt er een zak omheen. Paar dagen laten zitten en weer weghalen. Poot genezen!
De vader van Jan had tot aan het eind van de oorlog (WOII) een boerderij in wat nu het Stadspark is in Groningen. Bij de bevrijding van Groningen in april 1944 is er in die omgeving zwaar gevochten en zijn allerlei gebouwen in vlammen opgegaan, waaronder de boerderij.
Bevrijding van Groningen - Wikipedia . Nu is het daar park.

Regenboog

Met een laagstaande zon zo in het najaar heb je een enorm hoge regenboog. Das niet toevallig zo, voor de mensen die dat nog niet eerder was opgevallen. Deze foto's heb ik gemaakt om half 7 's avonds op 11 oktober. De zon gaat al bijna onder, en schijnt dan mooi onder de regenwolken boven ons hoofd heen. Dat levert een wonderschoon mooi licht op, en een prachtige regenboog. Wat zeg ik, twee regenbogen! Bij de juiste weersomstandigheden zie je naast de gewone regenboog ook nog een 'buitenboog'.
regenboog11okt
egenboogklein0regenboogklein1

De foto's heb ik vanuit de woonkamer genomen (reflecties in het raam), en op foto 1 zie je nog een stukje van de herfstkleuren van de fluweelboom in de zijborder. Foto twee en drie passen net niet helemaal aan elkaar, maar zonder groothoeklens past de regenboog niet op 1 foto. Nog twee opvallende dingen, tenminste als je het eenmaal gezien hebt: de volgorde van de kleuren van binnenboog en buitenboog is net andersom. En de kleur van de hemel binnen de binnenboog lijkt veel lichter dan daar buiten, op de foto's heel goed te zien.

Geheugensteun najaarsplantenruil 2014

Hieronder weer een lijstje van aanwinsten op de najaarsplantenruil, tevens mijn hulp-geheugen.

fietsschaduw222fietsschaduw
Foto's: Fietskar vol met planten, op weg naar huis van de plantenruil, lage zon in de rug, schaduw van mijzelf en fietskar op de weg. De hoog uitstekende plant is de bolletjesvaren.

- een bolletjesvaren, onoclea sensibilis van Ben/ Roos, kan beetje woekeren, bij kleine vijver neergezet.
- een paar meter boswederik, lysimachia nemorum, beetje opgerold als een tuinslang. Lijkt op penningkruid, maar zou volgens
FLORON Verspreidingsatlas | Lysimachia nemorum - Boswederik kleinere, delicatere bloemen hebben en een iets andere bladvorm. Heb de rol naast/ onder wat (buxus)struiken gelegd in eerste kweekbed, beetje aangedrukt, en wat compost over gegooid. Kijken of ie aanslaat. Als ik er aan denk zal ik een stukje volgende week bij de grote vijver planten, plant houdt namelijk van vocht. Zeldzame (inheemse) plant, oorspronkelijk uit Zuid Limburg (Bovenste Bos).
- een stengel persicaria microcephala 'Red Dragon'. De plant vormt een forse bos , 1 meter hoge stengels, met deze tijd in het jaar (afhankelijk van de standplaats) donkerrood blad. De bloei is wit, in kleine trosjes. In eerste kweekbed, op de hoek vlak bij het terras.
- twee rozetten rapunzelklokje, eerste kweekbed vlak bij terras. Zaait zich bij Eef vooral tussen de tegels van het pad uit, dus niet te ver van pad neergezet.
- in pot, door Ernst voor me opgepot: buddleja globosa (of glubosa?). Ziet er nu precies uit als andere vlinderstruiken, met grijzig blad. Maar in plaats van paarse (of witte) pluimen, bloeit deze struik met kleine oranje balletjes. Schijnt niet helemaal winterhard te zijn, misschien een stukje binnen zetten? Staat nu nog in pot.
- net als elk jaar, een paar kleine kaardebollen, die zaaien zich bij ons niet uit. Twee staan nu achter de grote vijver, richting de grote appelboom. Paar staan in pot, zien er nog wat slapjes uit (penwortel, houdt niet van verplanten).
- stukje herfstanemoon, kleur onbekend, waarschijnlijk wit of roze. Woekert bij sommige mensen, is bij ons in de tuin nog niet erg aangeslagen. Probeer nu een nieuwe plek uit, naast kleine vijver bij de bolletjesvaren.
- stukje epimedium, naast kleine vijver
- een veronicastrum longifolia en een munt: potjes stonden er maar te staan, ontfutseld aan de composthoop van Eef. De veronicastrum staat rechts van de grote vijver, bij soortgenoten. Munt nog in pot.
- diverse pakjes met zaad, van Mies. Vooral
die zakjes waar op stond: bijenplant!
- boskortsteel, schaduwgrasje, zaait wel wat uit zegt Eef. Bij kleine vijver.
- een sanguisorba (obtusa?, kaartje zit in de pot buiten, het is nu donker), roze bloeiend volgens het kaartje. Bleek forse, houtige wortel te hebben, met maar enkele, breekbare stengels groen. Eerst maar even in diepe pot gezet, om aan te laten sterken (en te kijken welke kleur het wordt: zuurstokroze?).
- twee rozetten van i
ets (ik denk een scabiosa)
- paar miniplantjes verbena officinalis (?) en een primula van Mies.

Buitenbos

Nog best moeilijk om een bos bloemen mooi op de foto te krijgen. Al een paar maanden heb ik een grote vaas buiten op het terras staan. Bloemen die in de tuin te veel over een pad hangen of 'per ongeluk' afgeknipt of afgebroken raken krijgen zo nog een tweede leven. Soms aangevuld met een takje loof, of in dit seizoen, een paar hortensia bloemen, en een assortiment aan grashalmen.
eerdere pogingen om de fraaie uitstekende grashalmen ook mooi op de foto te krijgen mislukten. De achtergrond van de tuin maakte het veel te onrustig. Op deze foto's een donker achtergrond scherm geprobeerd, idee is goed, maar behoeft nog vervolmaking....
buitenbos1buitenbos2
buitenbos4buitenbos3.

Grasbloem

We hebben er een paar in de tuin, pijpestrootjes. De inheemse soort kom je tegen op heidevelden, waar te weinig schapen lopen. Wij hebben de varieteit 'transparant'. Mooi polvormig siergras, waarvan het blad een cm of 60 hoog wordt, met aren die de 2 meter kunnen bereiken. Heel veel aren, open groeiwijze, vandaar 'transparant'. Vreemd is dat 1 exemplaar, in de zijborder, zo enthousiast de aren doet groeien, niet alleen omhoog, maar ook zijwaarts, dat ze bij een flinke zomerse regenbui grotendeels plat op de grond gaan liggen (en blijven liggen). Bij de andere exemplaren is de groeiwijze iets steiler, deze halmen blijven, ook na regen, mooi rechtop.

Bekijk de bloeiwijze eens van dichtbij. Verrassend kleurig. Met stampers als rode kwastjes (foto 2) en bungelende trosjes meeldraden (foto 3).

graszaad3vierkant
graszaad12sept2graszaad333
Inmiddels heb ik diverse zaailingen ontdekt, dus in april 2015 kan ik weer verschillende grassenliefhebbers blijmaken met een opgepot exemplaar.

Witte dahlia?

Wat vind je van de grote witte bloemen van deze dahlia?
Wit met een hint van groen
Een pompondahlia.
Of toch niet?
roomsekamilledahlia's
Op de foto zie je niet hoe groot de bloemen zijn. Ze lijken op dahlia's, dus in je hoofd denk je dan aan een bloemdoorsnede van 5-10 centimeter, en planten van 50-100 cm hoog. Maar je brein houdt je voor de gek: het zijn helemaal geen dahlia's! Het zijn de geurende bloemetjes van de roomse kamille, ongeveer 1-1,5 cm in doorsnee, op bloemsteeltjes die 10-15 cm boven de grond uitkomen. Voor de foto ben ik op het tuinpad gaan liggen,plat op de grond, om de bloemen op 'ooghoogte' te kunnen fotograferen.

Tegen het licht in

Met de wat lager staande zon kun je hele mooie foto's maken. Als de zon door het tere blad van bloemen of bladeren heen schijnt, vind ik de kleur zo mooi intens worden. Het oranjerood, bijna glas-in-lood, van een euphorbia. Het zilverwit van de judaspenningen. Of het citroengeel van een teunisbloem.
teunis12september1

Je kunt op de foto zien dat het einde van het teunisbloemenseizoen nadert. Nog drie knoppen te gaan.

Antwoord raadplaatje 31 augustus 2014: hart van aster

Het antwoord op de vraag Raadplaatje 31 augustus 2014 | Tuin | 't Groentje is:
het hart van een aster. Deze bloem heeft een beetje vreemd gevormd hart, niet echt symmetrisch, en doordat het overvloedig geregend heeft nogal vochtrijk.
antwoordraadplaatje31aug.

Helenium Tura

In een stuk border dat eerder dit jaar vrijkwam door het verwijderen van een reusachtige laurierkers, heb ik onder andere een paar gele heleniums neergezet. Die staan volop in bloei.
helenium131augdet1
helenium131augdet2helenium131augdet4

Volgens de beschrijving zou deze helenium zonder steun rechtop moeten staan. Dat lukt niet helemaal. Een deel van de stengels (bijna twee cm in diameter!) is opzij gezakt.
Vorig jaar had ik 1 stengel, op een plek in de half schaduw onder een fluweelboom. Die zakte wat scheef weg, naar het licht toe, dacht ik toen. Maar nu staan ze in op een plek met volle zon, en zijn ze ook opzij gezakt (alle kanten op). Wel geholpen door de vele regen de afgelopen weken, waardoor de met bloemen overladen stengels erg zwaar worden.
Zal komende week (mooi weer voorspeld!) kijken of ik met wat stokken en touwen nog wat kan opkrikken.

Iedereen is de weg kwijt

Vraag niet naar de weg,
want iedereen is de weg kwijt
.

Een regel uit een song tekst van Frank Boeijen (Kronenburgpark).
Daar moest ik aan denken toen ik vandaag de foto's maakte bij dit logje.
paadje131augpaadje231aug
paadje331augpaadje431aug
In dit geval gaat het niet om de weg die kwijt is, of iemand die de weg kwijt is, maar om paadjes. Tuinpaadjes in onze tuin. Ze zijn er wel, maar je ziet ze (bijna) niet.

Omdat de planten sneller over de paadjes heen groeien dan dat ik ze weghaal. 's Winters lijkt het heel wat: de paadjes zijn zo'n 60 cm breed. de vaste platen zijn afgestorven. Best een aardig tuinpad,wat breedte betreft, lijkt het dan. Met een beetje goed mikken kan ik er er dan met de kliko overheen rijden. Maar nu, eind augustus, is het wel wat uit de hand gelopen. Ook allerlei heestertjes zijn over de paden gegroeid. Op foto 1 en 3 voornamelijk een kleine Hebe, op foto 4 heide (bloeit zo leuk) en buxus (die heb ik wel een keer gesnoeid). Vooral met de Hebe zit ik wat in mijn maag. Die kruipt langzaam maar zeker van zijn plek, en ziet er het mooist uit als ie
niet gesnoeid wordt. En hebe houdt er helemaal niet van om belopen of met kliko-wieltjes overreden te worden. Misschien is helemaal uitgraven en een halve meter van het pad zetten een oplossing? Of stekken nemen en als die groot genoeg zijn in plaats van de grote oude planten zetten?

Raadplaatje 31 augustus 2014

Wat zie je op deze foto?
raadplaatje31aug
Mail je antwoord naar me, of wacht tot 'de oplossing' volgende week.

Een rolletje zaadjes

Moeder natuur heeft allemaal mooie verpakkingen voor de zaadjes van planten bedacht. Peultjes en doosjes in alle soorten en maten. Apart per stuk verpakt of een heleboel tegelijk, keurig in een rolletje. Zoals die van de stokroos: net een pak biscuitjes, maar dan de bocht om.
zaadstokroos3aug.

Acidanthera murielae

Of Gladiolus Callianthus, of in het Nederlands Abessijnse gladiool.
abesijnse3aug
Ik schreef er al eerder over in 2009, zie blogje van 13 september 2009.
Toen in andermans tuin gezien, nu staat ie bij ons op het terras, in een grote pot.
Een zomerbolletje, met bijzonder geurige bloemen. Deze week zijn de eerste bloemen open gegaan. Diverse bloemen aan elke bloemenstengel die na elkaar open gaan. Da's mooi, dan duurt de bloei wat langer. Ik kan niet nalaten er elke keer even aan te snuffelen. Tegen de avond komt er ook nog de geur bij van de talrijke teunisbloemen.

Ben zelfs op google aan het kijken geweest of er niet een bedrijfje is dat parfummetjes op bestelling maakt (niet gevonden overigens). Dan zou ik een potje Acidanthera murielae geur (met een snufje teunisbloem) bestellen. Heerlijk.

Ah, lekker

Ah lekker, vakantie ....
..... in de achtertuin.
Stoeltje buiten en even uitrusten.
Zo in het namiddag-zonnetje.
fotoeddyinzonklein
Let op poes, die is in de schaduw van de stoel ook een tukje aan het doen.

Begonia

Twee begonia's kado gekregen, die staan nu elk in een mandje dat ooit aan hortensia's toebehoorde. Niet eerder begonia' s gehad (nou ja, heel vroeger op de lagere school, bij de stekjes opkweek wedstrijd: ik nam altijd een begoniaatje, dat vaak na niet al te lange tijd aan over-wateren overleed). Even kijken of ik kan vinden welke soort.

begonia3aug
You must be kidding! Type begonia en afbeelding in op google en je krijgt vele duizenden plaatjes. Blijkt de begonia-familie zo ongeveer de grootste plantenfamilie te zijn die er bestaat! Ik kies er gewoon een die lijkt: begonia Bonfire.

En van Antje kreeg ik verzorgingstips:
Dag Tineke
De begonia bloeit erg lang door: bij zacht weer wel t/m oktober.
Dan zet ik hem een beetje beschut voor kou en regen / kan ook in een schuurtje.
Als het blad begint te verdorren knip ik het er af en dan gaat-ie met pot en al overwinteren in de kruipruimte onder het huis.
In maart haal ik hem weer te voorschijn en krijgt ie wat nieuwe potgrond, niet alle grond vernieuwen. 
Dan ergens in huis weer tot leven laten komen.
Pas naar buiten als er geen nachtvorst meer verwacht word. 
Duurt wel even voordat-ie goed op gang komt / niet te veel water geven.
De gloriosa bollen/ knobbels behandel ik precies zo. 
De eerste bloemen gaan binnenkort bloeien.

groetjes Antje
.

Oculus bovi

Foto's fotograaf Drents Weidevlees okt 05 014pezizetelekia 27 juli.

Avondlicht

Het is bijna tien uur ' s avonds. Het begint donkerder te worden, en ik zit met laptop op schoot in de serre. Als ik de achtertuin in kijk zie ik de teunisbloemen oplichten. Citroengele bloemen op een meter hoogte ongeveer. Elke dag weer een paar nieuwe bloemen, die tegen de avond opengaan, heerlijk geuren, nachtvlinders lokken, en in de loop van de volgende ochtend weer verwelken (bij heel somber weer duurt dat wat langer).
avondlicht26juli1
avondlicht26jul2
De foto's heb ik 's avonds met de ipad genomen, de kleuren zijn een beetje vreemd, maar je ziet wel de lichtende bloemen van de teunis!

Gloriosa

Vorig jaar nam ik van de plantenruil in april twee gekke knollen mee, gloriosa heetten ze, rode bloemen, klimmend. De bloemen heb ik niet gezien. Toen de rankende plant in pot op het terras wat groter werden dacht ik handig te zijn en ze in de volle grond te zetten. Uhhh, niet handig, ze werden tot de draad toe opgeknaagd door de slakken, in no time. Dit jaar nieuwe poging, potten bleven op het terras staan. Potverdr.... de slakken kwamen ook hier hapjes halen. Ik had het vroeg genoeg in de gaten, twee bladeren hebben het niet overleefd, en een paar weken lang zette ik de pot 's avonds steeds bovenop de terrastafel. Daar kwamen ze niet. Blijkbaar is de plant nu niet zo lekker meer, want inmiddels blijven de potten gewoon in een hoekje van het (overdekte) terras staan, en de planten worden niet meer aangeknaagd. De bloemen zijn prachtig, gigantisch, bijzonder. Knalrood, met een golvend geel randje.
ggloriosa20jul1
gloriosa20jul2gloriosa20jul3.

Santolina

Inmiddels is het de hoogste tijd om de grijze santolina-struikjes weer te snoeien. Net als lavendel worden de takjes met bloemen op lange stengel na de bloei topzwaar en kiepen dan zijwaarts om. Bij de santolina knip ik meestal de bloemen al af voor de bloei, dan blijft het grijze blad mooier. Op een mooie plek, aan de zijkant van het huis in een gemetselde bloembak, laat ik ze wel bloeien. De foto's zijn van begin juni.

santolinajuni1santolinajuni2

NB. Het raam kan dan even niet meer open. Niet zozeer van de santolina, maar van de enorme bos witte spoorbloem die ernaast groeit.

Juichplant in oranje

Kijkend naar Argentinië-Nederland.
Het is woensdag 9 juli 2014, 89ste minuut, 10 voor 12 's avonds.
Mooie kans voor Robben, zo ongeveer de eerste in de wedstrijd.
Ahhhh. Net niet.
juichplantoranje

Zelfs niet met deze oranje juichplant....
Op naar de verlenging.
Wordt een latertje.
Uiteindelijk de halve finale verloren.

Zaterdag 12 juli toch nog gejuich, de strijd om derde plaats is door NL gewonnen. Niet in het oranje deze keer, maar in het blauw. Gastland Brazili
ë blijft steken op de vierde plaats.

Antwoord raadplaatje 28 juni: spoorbloem

Antwoord op het Raadplaatje 28 juni | Tuin | 't Groentje is : spoorbloem. Bij ons in de tuin zijn de meeste wit. Een enkel exemplaar is van dat typische roodachtig roze.

spoorbloem143spoorbloem142spoorbloem20141
In het grind van het tuinpad zaait de witte spoorbloem zich behoorlijk uit. In de gortdroge gemetselde bloembak floreren de spoorbloemen ook. Een beetje de omstandigheden 'thuis', zoals de steile rotswanden in Cinque Terre, Italië, waar we de rode variant in het wild zagen. Cinque Terre - Wilde Bloemen | Elders | 't Groentje.

Juich-plant

Hoe verzin je het, een juich-pak, een knaloranje pyjama.
Roy Donders deed het, in de tijd van WK voetbal is het een enorm succes. Zelf vind ik het reuze kitch. Kan me niet voorstellen dat iemand vrijwillig in het openbaar zo'n pak aan doet.
En toch werkt het. Juich-pak, kinder-juich-pakje, juich-pet. Binnen no-time waren de pakken niet meer verkrijgbaar. Overal gejuich.

Ineens ga ik dat ook zien.
In onze eigen tuin.
In knalpaars.
Armen juichend de lucht in.
Een juich-plant!

juich1
juich2juich3

Als je kijkt, dan zie je het (vrij naar Cruijff).
Zie ook:
Juichplant in oranje | Tuin | 't Groentje.

Mansbloed

Staat altijd wel ergens in de tuin, dit halfheestertje: hypericum androsaemum, hertshooi familie, mansbloed. De bladeren zijn helgroen, steekt fraai af tegen de gele bloemknoppen en bloemen, rode schutbladen en bessen. Struikje kun je in voorjaar prima kort boven de grond afknippen. Als je het struikje snoeit of de bladeren kneust geven ze een prettige licht aromatische geur af. Mansbloed houdt van een beetje schaduw, wat vochtige grond. Bosrand is ideaal (loofbos). Mansbloed is een wilde plant die inheems is in een groot deel van Europa.
tutsan1tutsan4
tutsan2tutsan3

Weetje.
De Engelse naam is
tutsan. Nooit van gehoord, wat een vreemde naam. Beetje verder zoeken leverde op dat het mogelijk een verbastering is toute saine, all-healthy. Het wordt voor allerlei kwalen gebruikt, als geneeskrachtig kruid. Niet de bessen, die zijn net zo giftig als ze mooi zijn.

Raadplaatje 28 juni 2014

Tijd voor een raadplaatje.
Staat bij ons in de tuin.
Veel van een kleur.
1 exemplaar van een andere kleur.
Enig idee?
raadplaatje28juni.

Plantjes voor Marion

Ze had een nieuw stukje in de tuin, konden nog wel wat plantjes in. Vrijdag middag kwam Marion langs. Om wat plantjes te halen. Na een uur zei ze ho, genoeg, auto is vol.
Grootse deel van de plantjes had ik al eerder opgepot. Makkelijk mee te nemen en te planten. Een paar hebben we ter plekke uitgeschept, die moesten thuis meteen de grond of pot in.

stipa knieen


Denk dat ik zo de meeste wel benoemd heb. En is het te zien bij ons in de tuin, dat er een auto vol plantjes weg is? Nee, voor geen meter.

Geel en wit zoeken eigen plek

Elk jaar bloeien wel ergens in onze tuin de tweejarige teunisbloemen. Deze soort plant je niet op een vaste plaats, de teunissen kiezen zelf hun plek. Eerste jaar groene rozet, tweede jaar schiet de stengel de lucht in. In de eerste week van juni ging hier de eerste bloem open dit jaar. Elke dag, tegen de avond, gaan er een/enkele nieuwe bloemen open en de geur vind ik hemels. Hommels en nachtvlinders zijn er ook dol op. NB. Wat het slakje er doet weet ik ook niet.

gelebloem22juniwittebloem22juni

De andere vaste klant is het witte kaasjeskruid. Wit met een hint van roze. Minder opvallend dan de teunissen. Lang bloeiend en glanzend groen blad. Kort levende vaste planten. Maar dat geeft niet. Altijd is er wel weer een nieuwe die ergens opduikt.

Bol-hortensia

De hortensiatijd is weer aangebroken. Te beginnen met de vroegere soorten zoals de boerenhortensia of bolhortensia. Hydrangea macrophylla. Met van die enorme "voetballen" van bloeiwijzen. Als ik er langs loop kan ik niet nalaten zo'n bloem met twee handen vast te pakken, als een bal. We hebben ze in verschillende kleuren. Via deze link zie je er een heleboel: Boerenhortensia -Hydrangea macrophylla (bolvormige bloemen).
Welke soort wij precies hebben? Onbekend. De hortensia's stonden al in de tuin toen we hier kwamen wonen.
hort22jun1hort22jun4
hortensia22jun3hort22jun2

Alle vier de foto's heb ik vandaag genomen van een en dezelfde struik. Zuurgraad en hoeveelheid ijzer in de grond bepalen deels de kleur van deze hortensia. Heb er af en toe wat roestige spijkers onder gestrooid.

Aquarel pratense

Enthousiaste zaaier, en in juni op zijn mooist.
Zie ook logje van 29 juni 2013.
Met allerlei variaties in kleur en streepjes patroon, van het lichtste blauw, bijna wit gestreept tot effen zacht paarsblauw. De stengels hebben elk meerdere bloemen, die na elkaar bloeien. Daarmee is de bloeitijd wat langer. De plant wordt soms wat topzwaar, en de bloemstengels vallen om. Maar omdat de geranium dat heel 'bevallig' doet is dat geen probleem. Wel lastig dat ze soms dwars over de niet al te brede paadjes in onze tuin heen gaat liggen. Dus een week of twee maken onze poezen en ikzelf steeds een sprongetje/ stapje over de liggende pratense heen. Na de bloei knip ik de bloemstengels bij de grond af. Paadje ook weer begaanbaar.
groei2 geraniumpratensedeatil
groei2 geraniumpratensemidden
Dit exemplaar lijkt bijna geschilderd, een aquarel.

Thumbies

Wie kent de selfies niet, foto's met mobiele telefoon of ipad gemaakt, waar de fotograaf zelf op staat. Ik heb een nieuwe variant: de thumbies (duimpjes). Zondag liep ik met de ipad door de tuin en maakte daar foto's mee. Stralende zon, spiegelend glas, dus geen bal te zien van wat er nu precies op de foto zou komen. Gewoon richten op het te fotograferen object of tuindeel. En later binnen, met wat gedempter licht, kijken wat het geworden was.
En zo heb ik nu een hele serie met steeds een stukje duim in beeld Happy, de thumby is geboren.

Hieronder: Thumbies, nummer 1 t/m nummer 5.
thunby8jun1thumby8jun2
thumby8jun4groot
thumby8jun3thumby8jun5

NB. Ik ben overigens nog wel weer even naar buiten gegaan om de foto's opnieuw te nemen.

Helga-Rose

Op 8 juni was mijn moeder jarig. Toen we met elkaar belden, keek ze net naar buiten, en meldde dat ze de eerste roos zag bloeien in de voortuin. Van een rozenstruik die onder een enorme sering verstopt staat. Een oude roos, die er al neergezet is door de vorige bewoners. Dat moet in de zestiger jaren geweest zijn. Een enkele roos, de eerste roos dit jaar.

Voordat ik haar belde had ik al een foto per email gestuurd, niet van
één roos, maar van een waterval aan rozen, zie foto: Een rambler-roos in de achtergrond, die over een paar struiken heen groeit en over de vijver heen hangt, een aangewaaide roos, daaronder en twee klimrozen tegen een hek. Heel veel rozen dus, op 8 juni, in bloei in onze tuin.
Veel rozen, viele Rosen.
rozenvoorma8juni

Toen vertelde Ma me een mooi verhaal, dat ik nog niet kende. Over een bijzondere roos, de Helga-roos, in het Duits "die Helga-Rose" . Dit verhaal.

"
Mijn moeder", zei Ma, "vertelde eens aan mij, dat haar moeder, dus mijn grootmoeder en jouw overgrootmoeder, een klimroos in de tuin een Helga-Rose noemde. Een klimroos, heet in het Duits een Heckenrose heet. De Helga-Rose was een variatie op deze naam. Mijn grootmoeder noemde de roos een Helga-Rose, omdat ze die roos zag bloeien op 8 juni, de dag dat haar dochter, mijn moeder dus, haar eerste kind kreeg. Dat kind was ik, Helga.", sloot Ma haar verhaal af.

Dat was 80 jaar geleden. De Helga-Rose heeft 80 jaar geleden haar naam gekregen, van mijn overgrootmoeder. Net als mijn moeder, Helga, haar naam kreeg van haar moeder.

Dag Mam, bedankt voor dit mooie verhaal.


Saxifraga x geum

Groene rozetten, wintergroen.
In mei-juni komen ranke stengels uit het hart van de rozet.
Ze vertakken zich in het rood.
Een wolk van witte bloempjes erboven, met roze rood.
schildersverdrie731mei

Bloeit lang!
Zie ook
Raadplaatje (12): schildersverdriet | Tuin | 't Groentje .

Haren en haakjes

Meestal neem ik foto's uit dezelfde hoek. Voorovergebogen over een bloem, neem ik de foto's meestal van boven naar beneden. Als het hoge planten zijn, dan is een foto van opzij ook makkelijk. En als je hele heesters of planten hebt zie je nog wel eens een stukje hemel op de foto. Maar dat kan ook met lage planten. Zie de foto's.
lucht8301lucht8302
lucht8303lucht8304

Als je foto's maakt uit een ander standpunt dan gebruikelijk, kan dat een vervreemdend effect hebben. En in het silhouet valt me pas op hoeveel planten haren of haakjes hebben. Fascinerend.

lucht8301detaillucht8302detail
lucht8303detaillucht8304detail.

Foto index

Bijgaand een foto van 24 mei van een stukje van onze tuin.
Zoveel te zien, daar kan ik uren over vertellen.
tuin 24mei2014

In de beperking toont zich de meester.

Ik beperk me nu tot vier planten, waar ik de volgende logjes over schrijf.
Een witte, een gele, een oranje en een blauwe.
In onderstaande foto zie je waar ze ongeveer in de tuin staan.
TUIN24MEI2014tekst640.

Plant 3: geranium

De naam weet ik niet van deze geranium. Zou zoiets kunnen zijn als de 'wonderschone paars blauwe'. De kleur vind ik fenomenaal, zeker als de latere middagzon van achter door de bloemen schijnt. het soort zeldzame blauw dat je soms in glas-in-lood-ramen ziet. En de blommen zijn lekker, althans voor insecten. Op de zonnige zatermiddag van 24 mei zat in bijna elke bloem een beestje te smikkelen. Kijk, daar word ik nou blij van. Ik hoop dat jullie er iets van mee krijgen als je de foto's ziet.

geranium24mei3geranium24mei1geranium24mei2.

Plant 2: euphorbia

Ook al zo'n woeste groeier, de euphorbia griffithii 'fireglow'. Mooi, en op een plek neerzetten waar de de ruimte heeft. Superfotogeniek, in allerlei stadia van groei.
Eerste knaloranje, nu beginnen er wat groenige vruchtjes te ontstaan.
Op een stengeltje, ontspruitend aan een geel kelkje, die weer uit de oranje schijnbloembladen naar boven komt.
euphorbia24mei122euphorbia24mei222222
Zie ook: Fireglow | Tuin | 't Groentje.

Plant 1: persicaria

Persicaria polymorpha is met recht een reus onder de duizendknopen te noemen. Kan 2 tot 2,5 meter hoog worden, blijft mooi rechtop staan, en maakt witte bloempluimen. Groot voordeel is dat dit een persicaria is die niet woekert. Volgens de tekst op internet tenminste. Hij wordt wel heel groot, dus ik zet er geen kleine plantjes naast (of achter). Vorig jaar een stukje van Jitske gehad, dat was al midden in de zomer, plant is toen niet meer supergroot geworden. Maar dit jaar zeer voortvarend begonnen, inmiddels ruim een meter hoog, en ook breed. En al in bloei, terwijl ik dacht dat dat in juli/augustus zou zijn. Hoe dan ook, nu al mooi!
persicaria24mei1
De pluimbloemen zouden ook lekker ruiken, dat moet ik eens proberen. Valt nog niet mee want de plant zit vrij ver naar achter in de border, kom ik niet zomaar bij.

Schijnpapaver van de gele soort


Ha, iemand gevonden die blij verrast naar de vrolijke gele en oranje schijnpapavers in onze tuin keek. Veel vaker zijn er wat misprijzende blikken, wie laat 'dat onkruid' nou in de tuin staan. Ik dus. "Hoe heet die leuke gele?", vraagt Marion, terwijl we een glaasje wijn op het terras dronken in de laatste zonnestralen. Dat was donderdag 15 mei, Berthil en Marion kwamen bij ons eten, en daarna gingen we met zijn vieren naar de schouwburg. Het bleef die dag bij een glaasje wijn op het terras, het was nog wel te koud om buiten te eten. Maar na twee weken vrij koud en ook tamelijk nat weer, wilden we in ieder geval eventjes buiten zitten.

vierkantmeconopsis

Op de foto een geel exemplaar van de Meconopsis Cambrica, oftewel schijnpapaver. Op andere plekken in de tuin staat ook de oranje. Beiden kleuren prachtig bij het dieppaars van sommige geraniums. De oranje schijnpapaver kleurt niet zo mooi bij roze bloeiers, zoals sommige akeleien. Maar vrolijk is het wel. Ik beloof Marion dat ik wat zaad voor haar ga verzamelen.
Zie ook
Pavot Jaune | Tuin | 't Groentje.

Hesperis

Geurige witte wolk.
Bijna een meter hoog.
Vooral tegen de avond.
Zoete geur.
Heerlijk.
damastbloem18mei

Als je bij ons in de tuin langs komt, doe net als ik.
Elke keer als je er langs komt, even je rug buigen en je neus in de damastbloem stoppen.
Diep inademen.
Heerlijk.

Rodgersia 1 jaar

Vorig jaar een rodgersia gekocht en in de schaduwborder bij de pruimenbomen gezet (het 'bos' , zoals de voormalige eigenaar van de tuin, ome Job, het stukje tuin noemde). Tussen lelietjes van dalen, sneeuwklokken, bosandoorn en primula's. Er vlak bij ook een nieuwe brunnera neergezet. Nu is het een jaar later; half april ging ik op zoek naar de beide planten. En waar een week eerder nog niets te zien was, zag ik opeens het markante blad van de rodgersia. De brunnera kon ik niet terug vinden. Een week later: de rodgersia maakt een bloeistengel!
redgersia27apr1
En weer een week later.... dag bloeistengel.
Doorgeknaagd!
De slakkenpoep nog op de stengel.
rodgersia29apr2
Nu is het weer twee weken later. Bloeien zal niet meer lukken dit jaar. Wel zie ik nog twee bladeren, waarvan de grootste zeker 50 cm in doorsnee is. De plant zal de slakkenvraat wel overleven.

Daslook

Deze foto van veldje daslook is van 27 april. Vol met witte sterbloempjes. Daslook is een stinzenplant, en in bossen waar veel daslook staat hang soms een uiachtige geur. Das-LOOK, look vanwege het familie zijn van de ui. Jonge blaadjes zijn prima in reepjes in de sla te doen. Of maak er een soepje van. En bij het bekijken van de foto's zag ik dat er ook andere liefhebbers zijn van daslook.
daslook27april1daslook27april2daslook27april3

Nu is het half mei, de daslook is uitgebloeid en over een tijdje zijn ook alle bovengrondse blaadjes weer verdwenen. De knolletjes gaan in rust, tot volgend voorjaar. De daslook groeit bij ons voornamelijk middenin een perk waar bladverliezende heesters staan. Inmiddels staat alles volop in blad en moet je echt weten waar de planten staan om er nog wat van te zien.

Ereprijs

Klein maar fijn: de ereprijsjes. Sommige mensen vinden ze een gruwel (als ereprijs eenmaal in je grasveld zit, krijg je het er niet meer uit). Zo niet ik. Ereprijs juist aangeplant in bloemenweitje achter in de tuin. Valt nauwelijks op als het wat donkerder is, maar als de zon schijnt... opeens een azuurblauw grasveld tegen de houtwal aan.

ereprijs4mei2ereprijs4mei1

Ereprijs hoort tot het geslacht Veronica, in Nederland zijn er 22 wilde soorten bekend. Daarnaast nog diverse cultuurvormen. Meestal is het niet zo moeilijk om een plant als een ereprijs te duiden, maar welke soort het dan is...
In ons grasveld hebben we in ieder geval twee soorten, de een met groter blad en bloemen en blauwer, foto links, ik denk de gewone ereprijs (gamander ereprijs). De ander wat kleiner en fijnen, bloemen iets meer naar paars/lila toe. Dit is waarschijnlijk de draadereprijs. Oorspronkelijk uit de kaukasus gehaald als tuinplant en inmiddels verspreid over heel West- en Midden-Europa.

Betonie

Mooie naam voor een plant: betonie. Klinkt middeleeuws. De plant werd al in de Griekse en Romeinse oudheid gebruikt als geneeskrachtig kruid.
Betonie hadden we nog niet in de tuin, maar sinds vorige week heb ik een dikke pol uit de moestuin van Mies geschept en de plant in plukjes in onze tuin uitgeplant. Betonie is bij de meeste tuiniers waarschijnlijk beter bekend met de latijnse naam, stachys officinalis. Betonie hoort tot de familie van lipbloemigen met lilarode bloemen. Kenmerken van lipbloemigen: de 'lip'-bloemen, de vierkante stengel, de de kruisgewijs ingeplante bladeren. Donkergroen fijn gekarteld blad.
51129134312
Voor veel meer feitjes, zie: Betonie - Stachys officinalis - AnneTannes Tuin

Betonie is een inheemse plant , maar komt in het wild nauwelijks meer voor en staat in Nederlnad en Belgie op de rode lijst als zeer zeldzaam en sterk in aantal afgenomen.

Picturez

Zomaar vier plaatjes.
27 april 2014.
27april14a27april14d
27april14c27april14b
In onze tuin.

Vanaf de tuinbank 21 april 2014

Deze heb ik al vaker gemaakt. Een serie van vier foto's, vanaf de tuinbank. Eerste foto 45 graden naar rechts, tweede foto recht vooruit, derde foto 45 graden naar links en de vierde foto 90 graden naar links.
tuinbank214141tuinbank214142tuinbank214143tuinbank214144.

Raadplaatje: Buitenaards wezen?

Vreemde vormen in de tuin.
Als een buitenaards wezen komen deze tentakels uit de grond omhoog.
Hoei!
weird21apr1weird21apr2
Maar wat is het?

Stukje verse border

Een leeg stukje in de tuin, 5 x 2 meter. Dat gebeurt me niet vaak. Gelukkig heb ik altijd wel 'een enkel potje' met plantenstekken klaarstaan. En a la Monty Don, neem ik rustig de tijd om te bekijken wat waar kan staan.
borderpotten1
Deze foto is net voor het planten genomen, ik heb ze nog een beetje heen en weer geschoven, en inmiddels in de tuin gezet. Op een (1) plek heb ik een tak in de grond gestoken, daar wil ik een extra buddleja neerzetten, nog aan te schaffen... Verse regenbuitjes en prima temperaturen zullen ervoor zorgen dat de planten snel aanslaan.

Heg zetten

Op de plek van een enorme laurierkers in de border tussen ons er de buren. Vanmorgen samen met de buurman alle stronkresten en delen Japanse duizendknoop verwijderd. Onze straat loopt af, we wonen op de 'helling', van de hondsrug. Dat viel op toen we het hoogteverschil tussen beide tuinen zagen. Met vijftien 40 liter zakken tuinaarde vulden we het grote gat van de stronk en egaliseerden we de tuinhelften een beetje. Toen op stap om de nieuwe heg te kopen: een stukje taxushaag verlengen, 7 nieuwe struiken. En een stukje beukenhaag verlengen: 30 beuken. Planten van 125-150 cm, met kale wortels, kan nog net half april.

taxusheg11apr1beukenheg11apr2
nieuweheg11april3.
Wat een luxe, opeens een extra stuk tuin. Een volgende keer meer over wat ik daar ga neerzetten.

Stronk trekken

Na de snoei van de prunus laurocerasus tot een kale stronk, restte 'alleen' nog de taak om de stronk te verwijderen. Buurman vroeg collega-met-trekker om de stronken er uit te trekken. No way. Ze gaven geen krimp. Dat was begin van de week. Toen ging buurman aan het scheppen, rondom de stronken. De ene 'kleine' stronk kreeg hij er uiteindelijk uit, na flink zwoegen. De andere was veel te zwaar, werd echter wel mooi rondom afgestoken: houweel kwam hier goed van pas. Vanmorgen om acht uur kwam op eens 'trekker'-collega weer langs, en deze keer met succes. In nog geen tien minuten was het gepiept. eerst met de laadbak de stronk kantelen. Bleek nog een wortel vast te zitten recht omlaag. Geen probleem. Met hijsband om de stronk; tillen maar door de laadbak-arm omhoog te doen; beide stronken op kun kant, met de laadbak opscheppen en klaar alweer.

happer11april1happer11apr 2
happer11april4hpper11april3
Het enige wat restte was een enorm gat.

Grassen

Prima tijd om siergrassen te delen. Vorige week deed ik dat met miscanthussen, waarvan het grootste deel (8 forse brokken) inmiddels op weg is naar een goede plek in de border van het hospice in Hardenberg. Vrijdag en zaterdag (4/5 april) heb ik een paar andere grassen aangepakt, gedeeld, delen in potten gezet en ook pollen weer teruggezet in de volle grond.
Calamagrostis, een fraai gras met een wit streepje in de lengte; een gras dat zacht voor de handen is. Dit is ook het favoriet knaaggras van de poezen, tenminste in het begin. Verder - voor Marietje- een pol diamantgras opgepot. Tot slot wat uitlopers van de grote pol descampsia (ook een wintergroen gras) losgetrokken en opgepot. Ben benieuwd of dat lukt, er zit maar weinig wortel aan.
poesgras222222222poesgras111111

Als 'potting compost' had ik deze keer: deel gezeefde eigen productie bladaarde, deel oude potgrond uit grote pot van vorig jaar, deels verse potgrond, laatste restje brekerzand. Mijn ervaring is dat siergrassen het prettig vinden om na het delen een paar maanden in een pot met goed doorlatend grondmengsel te groeien, dan laat in de zomer/ begin najaar in de tuin. Werkt overigens niet altijd: de hele zomer in pot betekent ook de hele zomer in de gaten houden en zonodig wateren. Dat is er sommige jaren bij ingeschoten, de potten had ik uit het zicht neergezet, met als resultaat: stro in een potje.

Herma en Janny

Herma is een vaste lezer van dit weblog. Samen met vriendin Janny en nog een derde 'tuindame' onderhouden ze de tuin van het hospice in Hardenberg. Hospice Vechtzathe - Hospicegroep Vechtzathe. Toen het hospice 'huis aan de vecht' in 2006 geopend werd, vonden de dames dat het maar een treurige, saaie tuin was. En ze kregen toestemming om -als vrijwilligers- de tuin zo mooi te maken als ze wilden. Geld was er nauwelijks voor, dus inventiviteit was geboden. Da's gelukt, zie onderste foto.
Vorig jaar schreef ik een stukje over pollen gras die ik gedeeld had en voor een flink deel meegegeven aan Sophie, voor bij huisje aan het meer. Toen gaf Herma aan ook wel interesse te hebben, voor de hospice tuin, en ze was regelmatig in mijn woonplaats op bezoek. Afgesproken dat ik een seintje zou geven als er weer gras in 'voorraad' was, april is een goede tijd om gras te delen. Dus twee weken geleden mailtje gestuurd naar Herma; afgelopen vrijdag kwamen Herma en Janny langs. Kopje koffie, wandelingetje door de tuin. Wel een beetje nattig, wat regen gesputter, prima voor de plantjes. Uiteindelijk namen de dames flink wat mee. Blijft erg leuk om anderen met plantjes blij te maken. Allemaal met dank aan de natuur. Als je op het goede moment deelt, gaat het vanzelf!
Eind van de ochtend vertrokken ze weer: achterbak vol met gras, en nog wat ander spul bij de achterbak. Succes , dames.
herma4apr11herma4apr1
hospiceborderkl
De onderste foto kreeg ik van Herma, van een eerder jaar, dat is de border die de drie tuindames van krijgertjes, stekken en delen van planten uit eigen tuin hebben gemaakt. Ziet er al fraai uit.

Forse snoei

Op de grens van onze tuin en die van de buren staat een enorme laurierkers. Favoriete plek van allerlei vogels, maar ook poezen liggen er graag onder, altijd droog. Nadeel is wel dat de struik zo hard groeit, een meter per jaar, in hoogte en breedte. En de leerachtige bladeren zijn bijna niet te composteren. Na een tijdje dubben hebben we besloten om de heester compleet te verwijderen en de beukenhaag (hoog) of de taxushaag (laag) een stukje te verlengen (zo'n 5 meter).

prunus4apr3prunus4apr2prunus4apr7
prunu4apr9prunus4apr6.
Vader en zoon Konijn kwamen wat snoeiwerk verrichten en hadden een flinke klus aan de laurierkers. Maar eind van de middag was alles weg, omgezaagd, versnipperd, op een kar om af te voeren. Op de laatste foto zie je nog een paar stronken uitsteken. Die zijn speciaal op lengte van een kleine meter afgezaagd om ze wat makkelijker te kunnen verwijderen. En dan zsm de grond klaar maken om nieuwe haag te planten, kan nog net.

Hagel en onweer

Was het afgelopen zondag 30 maart prachtig weer, de zondag ervoor was er sprake van zeer lokale hagelbuien. Vergezeld van zware windstoten en onweer. Ik was net bezig in de tuin, omdat het begon te regenen ging ik verder in de ' verre schuur'. Toen vlakbij de bliksem insloeg (in zuid groningen viel pardoes een de voorgevel uit een huis), wist ik niet hoe snel ik uit de schuur weg moest rennen naar huis. De schuur staat namelijk onder een grote oude wilgenboom, en bij slecht weer (onweer of hevige wind) is dat niet een plek waar ik dan wil zijn. De wilg zou weleens de neiging kunnen hebben om een tak los te laten...
hagel2hagel1
Op de foto's de hagel op het dak van de serre overkapping, en op de grond. Ook hier een filmpje om iets mee te krijgen van het oorverdovende geluid.
Kopieer volgende link in je browser: https://www.dropbox.com/s/gguf9sz2esw7mqz/MVI_3650.AVI.

Bloem

Ze hebben toch wel wat, die primula's. Een bloem zoals een bloem bedoeld is. Van deze lichtgele met donkergele hart, soort weet ik niet, heb ik er al heel wat. Maar kan altijd meer. Dus ook hiermee pas ik regelmatig de deel- en vermeerdertruc toe: na de bloei opnemen en wat verder uit elkaar weer planten. Het lichtgele oppervlak is dan volgend voorjaar weer wat groter. Lukt overigens niet altijd, want tuinbezoekers in deze tijd van het jaar zijn ook erg gecharmeerd van de primula, en vragen regelmatig om wat exemplaren. En dat is natuurlijk ook weer leuk. Planten delen met andere liefhebbers. Dan gaat de vermeerdertruc dus over meerdere tuinen.
primulagezicht.

Sneeuwroem

Scilla, dacht ik, zo heet dit voorjaarsbloempje. Met zijn mooie blauw. Het is alleen geen scilla, maar een chionodoxa. Beiden zijn wel familie van elkaar, leden van de aspergefamilie. De naam komt uit het Grieks: chion betekent sneeuw en doxa betekent opvatting, mening, roem, eer, heerlijkheid, trots of glans. De Nederlandse naam: sneeuwroem. Tamelijk letterlijk vertaald. De plant komt van nature voor in het Middellandse Zeegebied (Kreta) en Turkije. In Nederland rond 1880 ingevoerd en nu verwilderd als stinzenplant. Dit is de grote sneeuwroem, porceleinblauw, las ik ergens, en met een wit hartje. De kleine sneeuwroem is wat keiner (jawel), en omdat ie geen wit hartje heeft lijkt die wat blauwer.
blauw1kleinblauw2klein
blauw2detailblauw1kleindetail.

Hard werken

Geweldig weer, vrije dag, vrijdag. 's Morgens nog wat fris, paar graden boven nul. Tot een uur of 10 binnen in zon gezeten, met tuinboek op schoot. Toen lekker naar buiten. Eerst -om warm te worden- een paar emmers bladcompost gezeefd. De bladcompost is van de herfstbladeren van winter 2012, dus nu bijna anderhalf jaar oud. Zeven doe ik met de truc van ome Job, onze vroeger buurman. Men neme een kruiwagen en zet die tegen een klein hellinkje, of een paar bakstenen onder de pootjes. Doel is dat de bovenkant van de bak horizontaal staat. Dan twee ronde stokken, bv gehalveerde oude bezemstelen. Een grote zeef, in elkaar getimmerd van plankjes en stevig gaas. En dan schuiven, heen en weer, heen en weer. Voordeel is dat ik niet de zware zeef heen en weer hoef te schudden, de zeef rolt gewoon over de ronde stokken. En het resultaat: prachtige, kruimelige bladcompost. Bij het oppotten van stekken en gedeelde planten gebruik ik een mengsel van potgrond en deze bladcompost.
graspollen28mrt1graspollen28mrt2
graspol28mrt3

En toen aan de slag met het delen van enkele pollen miscanthus sinensis Kleine Silberspinne. Dat heb ik in porties gedaan, steeds afgewisseld met lichtere werkzaamheden, Met als special tool: een broodmes, met van die mooie kartels. Ideaal om door de taaie worrtels in het midden van zo'n gras pol heen te 'zagen'. Ik heb 4 grote pollen verwijderd, en 1 van die pollen in 4 delen weer teruggezet. De 'zee' van blauwe bosanemoontjes (onderste foto) zal al snel weer het kale stuk vullen.

7 x 23 maart

In het kader van de 23 maart traditie.
Deze foto is van 22 maart.

22maart2014
Bloembakmuurtje op het zuiden, goed opgewarmd in de lage voorjaarszon. Prima plek voor de blauwe druifjes, en ook de lieveheersbeestjes zijn ontwaakt.
Maarts weer: afgelopen donderdag bijna 20 graden en zonnig; vrijdag 21 maart wat regen , 10 graden, ook wat zon, vandaag 23 maart, maarts weer: van zonnig, tot regen, knallend onweer en hagelkorrels van bijna een cm in doorsnee.
Zie voor andere 23 maarten:
6 x 23 maart | Tuin | 't Groentje.

Overstekende krokus

Eerst hadden we vooral krokussen rechts van het tuinpad.
Tot ze langzaam begonnen over te steken.
Naar de linkerkant van het pad.
Je ziet midden op de foto een krokus die zijn bolletje heeft opgepakt en op weg is van rechts naar links. Halverwege de oversteek. Op de detailfoto zie je dat er nog een paar krokussen onderweg zijn.
overstekende krokus8maartoverstekende krokus8maart2

Of toch niet?
Het zaad van krokussen heeft een zoet-smakend aanhangsel, een mierenbroodje. Deze nijvere beestjes verslepen het zaad naar andere plekken in de tuin in hun ijver om het mierenbroodje naar het nest te brengen. En zo komt een krokus nog eens ergens. Ook de grote oversteek over een tuinpad wordt mogelijk.

Violette bes

Paar lange slierten afgeknipt van de lonicera nitida. Kun je ook als haagje of in vorm snoeien. Bij ons staat ie op een verstopt plekje waar we zelden langslopen. Net voor ik het snoeisel op de houtwal gooi, zie ik iets paars glinsteren. Glanzend, doorschijnend, bijna glas-in-lood paars. Aan de onderkant van een paar takjes zit een verdwaalde paarse bes. Was me nooit eerder opgevallen. Grappig besje op een soort plateautje.
lonicera8mrt12lonicera8mrt1
lonicera8mrt3lonicera8mrt4.
Van een paar van de takjes, maak ik stekken, die ik direct in de grond zet, perkje onder kleine appelboom achter in de tuin. Wie weet slaat er wat aan en heb ik later een hele serie lonicera's.
De lonicera nitida heet in het Nederlands
struikkamperfoelie, of Chinese kamperfoelie.

Nitida weetjes
- groenblijvend, glanzend blad
- bloeit in mei/juni met roomwitte bloemen (moet ik in mei naar op zoek, heb ik nog nooit gezien)
- drachtplant voor solitaitre bijen, hommels en honingbijen (handig, staat naast de bijenkast)
- nectar en stuifmeel, code 5 (volhens wildebijen website)
- zon of halfschaduw
- liefst neutrale of kalkhoudende grond (bij ons doet ie het in zure grond)
- bloeit op tweejarig hout
- direct na bloei snoeien is best voor bijen (geen bessen, wel veel bloemen jaar erna)
.

Warmste 8 maart ooit

Zaterdag 8 maart.
Een prachtige tuindag.

's Morgens vroeg nog behoorlijk fris, vorst aan de grond geweest. Wel al kort na negen uur de tuin in, met fleece sjaal en jas. Op zoek naar een zonnig plekje om in de tuin te werken. Daar was het al lekker. Begonnen met de border voor de bijenkast op te schonen. Op de bovenste foto, staat net rechts uit beeld de bijenkast, op de onderste foto staat de kast net links uit beeld. Als later op de dag, het warmer wordt en de bijen gaan vliegen, dan is dat niet zo handig. Dan sta je in de vluchtroute van de bijen. Grassen afknippen, opschietende scheuten van de fluweelboom kort boven de grond afknippen, stengelresten van vaste planten afbreken en in stukjes over de border verspreiden. Achter in de wilg een uitgebreid zingende merelman. In de kornoelje vlak naast de border waar ik bezig was, een twinkelende roodborst.
Een heerlijke tuindag.

huis8maartvan achterwas8maart2014

Om half 5 's middags was het op zijn warmst, hier 14 graden. We hebben de eerste keer dit jaar de was buiten gehangen. Prima gedroogd. Eddy meldde dat het de warmste 8 maart ooit gemeten was. Misschien niet hier, maar warm zat. In de serre is het bijna 20 graden geworden, eind van de middag daar nog even gezeten (zon was al wel weg).

Ontvouwende ribes

Voor het mooie plaatje.
ribes3maart1.
Het is 1 maart, meteorologische lente is gestart.
De ribes heeft het ook gemerkt en is druk bezig uit te pakken: de helgroene blaadjes worden uitgevouwen. De bloemtros begint uit te zakken en de eerste van de individuele bloempjes is open gegaan. Nog een-twee dagen zonnig en zacht weer en het bloemtrosje is helemaal open, nectarbron voor bijen en hommelkoninginnen. Bijzondere geur, als je langs de struik loopt.

Krokus

Mannetje aan mannetje staan de krokussen in de tuin. Met de voorjaarsachtige zon vandaag gingen de kelkjes volop open. En ze werden uitgebreid bevlogen door de bijen.

krokus3maart5kl
krokus2maart55klkrokus2maart5555kl.

Donkerpaars

Een erfenis van de vorige bewoner, een klein hoekje met een groep heel donkerpaarse helleborussen. Omdat er niet zo veel bloeit vroeg in het jaar, komen ze steeds weer opnieuw op de foto. Vooruit, dit jaar ook nog een paar.
heleborus23feb1helleborus23feb222
helleborrus23feb 333helleborrus23feb4444
Denk er alleen een veel donkerder
kleur bij, heel donker paars. Op de een of andere manier zijn de bloemen op de foto veel lichter van kleur dan in het echt. Misschien omdat de zon er op schijnt.

Trachystemon

Achter in de tuin hebben is een perceeltje met enkele fruitbomen, en in het voorjaar veel vroege bloeiers. Sneeuwklokjes, krokussen, bosanemonen, akonietjes, primula's. De eerste zijn al begonnen. Veel laag spul in deze tijd van het jaar. Later in het seizoen komt er meer hoogte, enkele enorme varens, bosandoorn, koeienoog, kogeldistel. Halve tot hele meter hoog. Maar nu nog niet. Nu laag spul. En daar tussen zag ik opeens iets nieuws, iets onbekends. Een gebogen stengel kwam uit de grond, harig, een beetje uitrollend zoals een bloemstengel van een smeerwortel. Een stukje verderop nog zo'n stengel, met een stukje harig blad dat uit de grond kwam. Vaag kon ik me herinneren dat ik hier enkele grote wortelklonten heb geplant, gekregen van dorpsgenoot Roos bij de najaarsplanten ruil.

Kijk, dan is het handig om zo'n weblog over de tuin bij te houden. Even terugzoeken en nu weet ik weer wat het is (
Oogst najaar 2013 | Tuin | 't Groentje). De plant heet trachystemon orientalis, een Nederlandse naam heb ik niet gevonden. De plant heeft enorme wortelstokken en later ook hele grote bladeren, en bloeit in maart (nu dus ook februari). Een ruwbladige, familie van borage en smeerwortel.
trachistemon23feb1trachistemon23feb222

De Engelse naam is 'Abraham, Isaac and Jacob'. Hoe verzinnen ze het? Op een Britse site over wilde bloemen staat dat de naam (die ook wel eens gebruikt wordt voor longkruid of smeerwortel) te maken heeft met het feit dat de bloemen van kleur verschieten als ze ouder worden...

Snow Bells

Deze horen bij het seizoen.
Niet in winterse omstandigheden dit jaar, maar in een zeer zachte omgeving.
sneeuwklokken23feb.

Akoniet deel 6: pol

Voorjaar komt er aan.
Met zo'n vrolijke gele bloeier.
Dit polletje met volle bloemen.
Een paar andere nog in wording.
akoniet15feb.

Stevige bijenkasttafel

De bijenkast van imker Doeke stond op een klein ijzeren tafeltje bij ons in de tuin. Op zich een stevig tafeltje, een beetje klein misschien. Maar wel met dunne pootjes. En in het natte najaar en winter zakten die pootjes steeds een beetje verder in de zeer zachte grond weg. De bijenkast kwam schever en schever te staan. Dat voelde niet prettig, stel dat de bijenkast om zou vallen ….

Eddy heeft een nieuw tafeltje gemaakt van de superstevige soort. Van steigerbuis en oude vloerdelen. Op maat gemaakt, goede hoogte en twee keer zo breed, als de bijenkast. Bij het verzorgen van de bijen kunnen de kastdelen dan gewoon op het tafeltje erbij gezet worden. Vooral handig als ze later in het jaar vol met honing zitten en loeizwaar zijn.

bijenkast15feb1
bijen15feb2bijen15feb3

Toen de imker twee weken geleden langs kwam om de bijenkast met ons op het nieuwe tafeltje te tillen was ie zeer tevreden Happy

Hepatica

Eind vorig jaar heb ik het leverbloempje in een pot gezet. Met wat extra kalk. belangrijkste reden was dat het plantje onder de pergola stond. Die was eind oktober omgewaaid, en ik vond het risico te groot dat de hovenier bij het opbouwen van de nieuwe pergola het - toch wel tere plantje - zou plattrappen. Vandaar in veiligheid gebracht in een pot. De eerste bloem is nu open, en ik zie nog flink wat knoppen net boven de grond uitkomen.

leverbloem15febleverbloem15feb3leverbloem15feb2

Zie ook
Honger | Tuin | 't Groentje.

Olympisch


kleuren8feb.
Welk verband zie je tussen deze foto's, vroeg ik in een eerder stukje.
Een
bloem, een bloem met bij, een bes, een buxus , een blad.
Hmmmm, alles begint met de letter
b?
Had gekund.







Maar ik bedoelde de kleurtjes, op deze volgorde Happy

Olympic_rings_with_white_rims.svg

Als de olympische ringen.

Raadsel: Welk verband...

…. kun je vinden tussen deze foto's?
kleuren8feb..
Onder aan deze pagina, onder vijfde logje, kun je email-link vinden om je reactie te sturen.

Klaar voor de buiging

Bij ons staan de sneeuwklokjes nog net niet in bloei.
Maar de eerste staan al wel klaar.
Bloemknop nu nog strak in de lucht.
Nog heel even en ze buigen zich omlaag.
sneeuwklok2feb
Bimbam.

Sneeuwschuiven

Hebben we toch nog even winter gehad.
Althans in Groningen.
Een winter van een week.
Vorige week zondag lag er een aardig pak sneeuw, temperatuur overdag -5.
De poezen liepen op hoge poten door de sneeuw.
Vonden er niets aan, snel weer naar binnen.

Maar wat is er leuker dan zo'n eerste keer sneeuwschuiven?
Eerst een paar passen in de verse sneeuw op weg naar de schuur, naar de sneeuwschuiver.
En dan het paadje schoonvegen, weg zijn de voetstappen weer.
Daarna met bezem de laatste restjes weg, terwijl Eddy aan de stoep begon.
Buurman was net klaar, overbuurman nog bezig (
Hoi Buurman, lekker schuiven, hè).
De andere buren waren een weekendje weg, dus konden we nog een extra stukje schuiven.

Restjes sneeuw lagen er vandaag nog her en der. En in Noordlaren konden de kids schaatsen. Voor een marathon is het ijs niet dik genoeg, nu vrijdag avond, een beetje dooi, die zet het weekend door.

sneeuwschuiver4sneeuwschuif2vierk.

Laatste benen van het siergras

Op allerlei plaatsen in de tuin hebben we pollen miscanthus, prachtriet, staan. Verschillende soorten op verschillende plaatsen. Het is een stevig gras met de nazomer en herfst als toptijd. Ook in de winter is het gras nog prachtig; het blijft lang stevig overeind staan, wuift mee met de wind, en heeft nog steeds stevige pluimen. Langzaam vallen de strogele smalle bladeren af, zodat alleen nog de kale stengels overeind staan. De wind dunt langzaam de pluimen uit. Om de pollen heen ligt dan een strogeel tapijt van afgevallen blad.
De foto is van vandaag 19 januari 2014. Op andere plekken in de tuin knip ik de pollen siergras pas in het voorjaar kort, om eventuele vorstschade (?) te beperken. Alleen de pollen in de zijborder op de foto gaan binnenkort onder het mes (snoeischaar). Waarom? Omdat in deze border honderden krokussen staan, en andere voorjaarsbolletjes. Om die beter uit te laten komen als ze over een aantal weken in bloei komen knip ik de grassen hier af. Maar vooruit, nog even genieten.

grassen19jan.

Mossteen

In Japanse tuinen kan een bijzondere, bijna serene sfeer worden gecreërd.
Door keien of kiezels, mossen en schaduw.
Grijs en groen.
Eenvoud en vorm.

mossteen19jan
mossteen19jandetail

In onze achtertuin hebben we in grindrivier met bemoste keien. Alleen het gras aan de linkerkant van de grote foto doet een beetje afbreuk aan een 'Japanse sfeer'.

Met pot

Reacties op de vraag in een eerder logje Met of zonder pot | Tuin | 't Groentje waren unaniem.
De
foto met pot werd meer gewaardeerd.
met pot nogmaals
Antje vindt dat de foto-met-pot meer diepte heeft. Ze zou graag zien dat de pot een natuurlijke beplanting heeft, iets wat ook in de tuin groeit: bijvoorbeeld oxalis of vergeetmijnietjes, desnoods hedera. Zelf speelt ze ook graag met dit soort elementen in haar tuin.
Edwin vindt de foto met pot spannender. Als je die met pot gezien hebt, lijkt er in de andere iets te ontbreken.
Bonno is professioneel fotograaf en heeft de foto's uitgebreid bekeken. Zijn reactie is dat de foto met de pot mooier en beter is en wel hierom:

De pot geeft rust in de chaos, dit door de strakke ronding en vorm van de pot. Door de rode kleur wordt wat meer levendigheid gecreërd (kleurcontrast). De combinate grootte, vorm, eenvoud en kleur van de pot maakt de foto interessant.  Zonder de pot oogt de foto mat. De pot zorgt ook voor beter zichtbare diepte ( betere lineaire perspectief van het paadje). De belichting is beter. Er is meer, subtiel licht-donker contrast. En de foto oogt scherper.

Q.E.D.

Stokroos in bloei

Met de verrekijker aan de ogen speurde ik naar vogels, tuinvogeltelling. Met een verrekijker heb je een klein beeldveld, en ook een beperkte scherptediepte. Door aan het scherpstelwieltje te draaien is soms het beeld dichtbij scherp, en dan weer het beeld verder weg. Toen ik vanuit de erker aan het scherpstellen was op het vetblok in de kamperfoelie, werd ik afgeleid door een onscherp 'rood iets' in mijn beeldveld, op een plek waar ik geen rood verwachtte. Verrekijker weg, bril op. En tot mijn stomme verbazing zag ik dat de stokroos vlakbij de erker, die vorige zomer heeft gebloeid, maar allang was uitgebloeid, opeens weer een bloem gemaakt heeft. Boven een lange bruine stengel met bruine zaaddozen, opeens een toefje groen blad en en een bloem. Een hele dikke knop staat op het punt om ook nog open te gaan. Ook dat is mogelijk in deze gekke warme winter.
stokroos19jan1
stokroos19jan2stokroos19jan3

Of de laatste knop nog open gaat is de vraag, komende week kijkt er toch wat sneeuw te komen, en mogelijk lichte vorst.

Met of zonder pot

Welke foto vind je mooier?
Die met pot, of die zonder pot.
tuinmetpottuinzpnderpot
En waarom?

Warme winter tuin

Vorig jaar om deze tijd, sneeuw en flinke vorst. Da's nu wel anders. Vandaag prachtig zonnig, stukje wandelen en fietsen. Bijna warm genoeg om de jas uit te doen (nou ja, net niet). In de tuin geen ijs, geen sneeuw, geen wit.
Wel groen van buxus, strogeel van grassen die langzaam in elkaar zakken. Grijs van santolina en lavendel. Bruin van afgevallen blad.
tuindec2013
tuindec201333tuindec201322tuindec201311.

Stellaria media

Mooie naam, voor een piepklein plantje. Loop je zo aan voorbij. De Nederlandse naam is vogelmuur. Onkruid. Komt in bijna elke tuin voor, een van de eerste plantjes in verstoorde of omgespitte grond. Vogelmuur wordt steevast uitgetrokken. Hoe overleef je dat als klein plantje? Taktiek van de vogelmuur is: gewoon (ook) bloeien als er niemand in de tuin is. In de winter. Dan heb je als plantje rustig de tijd om zaad te zetten. Voor de grond trouwens ook goed, de blaadjes van de vogelmuur beschermen de kale grond en voorkomen daarmee dat de grond dichtslaat.

vogelmuur28dec
vogelmuur28dec2vogelmuur28dec3

In een paar potten met zaailingen (geplant in potgrond gemengd met bladcompost) komen ook wat vogelmuurplantjes op. Hier nog net niet in bloei.
NB. Het schijnt dat vogels dit plantje lekker vinden, en dat voliere-houders dit plantje als groenvoer aan hun vogels voeren.

Groene beker

Klein maar fijn.
Door de knieen .
Neus vlak boven de grond.
Om dit kleinood goed te kunnen bekijken.
Elk bekertje is 2 maximaal 3 millimeter groot.
Bekertjesmos.
bekermosdec.

Verval

Stukje bij beetje zakt de tuin in elkaar.
Veel vaste planten gaan schuilen, onder de grond.
Met achterlating van de restjes van de groei van dit jaar.
De kleur is weg, gras wordt stro.
Nat stro.
Schuilplaats voor beestjes.

22decverval
22decverval222decverval3.

Dwergmispel

De enorme vracht van donkerrode bessen is gevallen. Vandaag heb ik een dikke laag halfvergane bessen van het terras geveegd, op naar de composthoop. Op beschutte plekje zitten nog een paar blaadjes, in prachtige kleuren. En een verdwaalde bes.

coto13dec1
coto13dec2

De heester heet dwergmispel, maar is niet bepaald een kleintje. Deze cotoneaster met vrij groot glanzend blad domineert de struikborder vlak bij het terras, is een meter of drie hoog en minstens even breed. Regelmatig halen we wat van de over het terras heen hangende takken weg. De bloempjes zijn niet heel opvallend om te zien, wel om te horen. De hommels vinden de bloemen zo lekker dat je van meters afstand de heester hoort zoemen.

Blij! Met mijn tuin

Weet je nog, die storm eind oktober?
Toen waaide bij ons de pergola om.
Hij stond er pas sinds 1997 (ahum).

Cor en Thijs kwamen een nieuwe neerzetten.
Kastanjehouten palen.
Een beetje mikken omdat de palen niet op de plek van de oude konden, daar zat nog een homp half vergaan hout in de grond. Ook bleek het wat puzzelen, de palen bleken korter dan de vorige, pergola moet natuurlijk niet te laag worden. En kunstig de druif erom heen vlechten. Daar was het allemaal om begonnen. Nou binnenkort de druif snoeien, vastmaken aan de liggers en weer een haakje in een dwarsligger draaien. Daar kan de voedertafel voor de musjes aan hangen. Winterklaar.
tuinman13dec0
tuinman13dec1tuinman13dec55
Cor 's bedrijfje heet Blij! Met mijn tuin. Zie blijmetmijntuin | verhuur mini-kraan .Cor is al eerder bij ons in de tuin geweest, een paar jaar geleden, grindpad afschrapen met minikraantje en hele hoge coniferen toppen. Thijs helpt hem af en toe, handig dat ie zo lang is, geen trapje nodig om een legger vast te houden. Misschien volgende keer toch een helm op?


Zwarte balletjes

Of ze zijn nog niet op hun lekkerst, of de vogels beginnen liever eerst aan andere bessen. Er zitten nu – half december – nog trossen vol zwarte bessen aan de vrijuit groeiende ligusters in onze tuin. Bij ligusterhagen zie je meestal weinig bes, want weinig bloem, want gesnoeid.

liguster13dec4liguster13dec2liguster13dec5.

Kerstkleuren

Na de sint de kerstman.
De wind afgelopen week heeft niet alleen alle blaadjes uit de wilg gewaaid, maar ook veel hulstbesjes uit de struik geschut. En voordat de kramsvogels en koperwieken alle resterende besjes oppeuzelen …. een foto met kerstsfeer, van de bonte hulst.

hult7dec.

Teunis te laat

Hij was nog zo van plan geweest om nog even door te bloeien.
Maar het komt er niet meer van.

teunis7dec

Deze teunisbloem, die vanaf begin zomer met 1 of meer bloemen per dag bloeit, heeft al een hele tijd een paar knoppen 'klaar staan' om zijn kunsten te vertonen. Maar net zoals de bijen binnenblijven als het kouder is dan een graad of 8, zo komen deze knoppen niet verder tot ontwikkeling. Als het straks echt gaat vriezen, bevriezen de knoppen ook. Maar nu zouden ze – in theorie – nog kunnen gaan bloeien. Als het warm genoeg wordt, en als er licht genoeg is. Echt nut heeft dat overigens niet meer deze tijd van het jaar. Niet voor de plant zelf, insecten om de bloem te bevruchten zijn er nu ook niet meer. Maar voor de toevallige tuinpassant…. zou het een mooi kadootje zijn.

Hortensia glijdt ...

….. de winterrust in. De bloemen zitten nog aan de struik en langzaam, o zo langzaam verdwijnt de kleur uit de bloemblaadjes. De individuele bloemen -wat verlegen- met de gezichtjes naar beneden. Een foto van onder af genomen -in het gezicht van de bloem- zie je in de derde foto. Pas binnen, op de computer zag ik het kleine vliegje dat een mooi schuilplekje vond onder de paraplu van de bloem.

hortensia23nov1
hortensia23nov4hortensia23nov3.

Winterhart

Dit silhouet is van de donkere harten van rudbeckia's. Drie exemplaren heb ik in de nazomer in de tuin gezet, mooie late bloeiers. Donkergele bloem met donkerbruin hart. Deze plant is zeker ook de moeite waard in de late herfst en winter. In een mistige omgeving met wat spinrag, of met rijp bedekt. Ook in die seizoenen een plaatje!

De bloem is weg, wat blijft is het hart.
De herinnering.


rudbeckiaharten1decrudbeckiaharten1dec2
En nu ook de foto als herinnering. Omdat een Rudbeckia nu eenmaal kortlevend is en onze tuinslakken al eerder hebben laten zien dat ze dol zijn op rudbeckia's…

Regenboogkleuren

Spinragjes hangen overal in de tuin. Wielwebben, zoals uit de boekjes, maar ook allerlei hangmatjes. Bijna onzichtbaar. Als er fijne druppeltje blijven hangen in de webben kun je ze veel beter zien, glinsterend en beladen met diamantjes. Soms zie je mooie regenboogkleuren verschijnen, als de lichtinval goed is. Prachtig om te zien, lastig goed op de foto te krijgen.

druppels1dec0
druppels1dec1
Op de foto's een hangmatwebje in een buxusstruik, met een gloed van groen en roze.
You get the idea.

Blauwe achtergrond

Het is 23 november 2013.
De laagstaande zon schijnt tot achter in de tuin.
Ik warm mij in de zon en kijk omhoog.
Bladeren in verschillende kleuren.
Tegen de strakblauwe hemel.

boom23nov1 boom23nov2
boom23nov3 boom23nov4
In volgorde: wilg, veldesdoorn, hazelaar, fluweelboom.

Kleurige compost

Half november en de tuin barst van de kleur: rood, oranje, geel van herfstkleur, bessen, bottels. Nog even en dat is verdwenen. Bladeren afgevallen, bessen opgegeten. Een makkelijke manier om toch nog kleur in de tuin te hebben is een composthoop. Moet je wel kleurige groenten eten.
compost16nov
Op de foto zie je: pompoen (schil en pitten), prei, een verlept peertje, mandarijnschillen, koffiefilter, kontje van paprika en wortel. Voorwaar, dat maakt een kleurig geheel.

In vogelmagen

De seizoenen komen langs.
Keer op keer,
weer
kijk ik naar de bessen.

Nu zijn ze er nog,
en straks,
later,
zijn ze verdwenen
in de maag van de merel.

vuurdoorn16nov
vuurdoorn16nov2.

Verre Schuur

Helemaal achter in de tuin, staat een stenen schuurtje, de verre schuur.
Met een robuuste houten deur, die ooit echt wit was, toen Ome Job er nog woonde (niet in de schuur natuurlijk, in het huis). Hij verwijderde de algen en gaf de schuur(deur) regelmatig een lik verf. Dat is nu al 10 jaar niet meer gebeurd. Resultaat, hele rustieke plaatjes.
verreschhur16nov1
verreschuur16nov2.
Aan de schaduwen kun je zien hoe laag de zon staat! Foto is van half elf 's morgens.

Spaanse aak

Spaanse aak, veldesdoorn, acer campestre.
Maakt niet uit hoe je hem noemt, herfstkleur is prachtig. Niet donkerrood of oranje zoals sommige Japanse esdoorns, maar warm geel. Nu op zijn mooist. Op beschutte plekken een wolk van geel, wat meer op de wind zijn er al veel blaadjes uit.
spaanseaak16nov1

Het exemplaar op de foto staat aan de voet van de omgewaaide pergola. Ik snoei hem steeds als klein hegje/ lage struik. Spaanse aak is prima te gebruiken als heg-heester. Zonder snoei groeit de struik uit tot een flinke boom, en gaat dan bloeien en via de gevleugelde zaadjes heb je in een mum van jaren flink wat bomen erbij.

Mevrouw en meneer Hulst

Hulst, oftewel Ilex, is zo'n struik die tweehuizig is. Je hebt exemplaren die alleen man zijn, en andere die alleen vrouw zijn. En zoals meestal: zonder mannetje en vrouwtje geen kindjes, of in geval van de hulst, geen besjes.
In onze voortuin vlak bij de brievenbus staat een vrouwelijk exemplaar dat echt overladen is met bessen. Hele knoedels bessen als sierraden op de donkergroene avondjurk van Mevrouw Hulst. Een tikje onopvallender, er vlak naast, links op de grote foto, staat meneer Hulst, in stemmig, glanzend donkergroen kostuum.

hulstpaar16nov
hulst16nov2hulst16nov3
Mooi voor kerststukjes zul je misschien denken. Tweewerf neen! Nee, omdat ik nooit kerststukjes maak. Nee omdat de bessen meestal de kerst niet halen. Als het in Scandinavië koud wordt en een vlucht kramsvogels en koperwieken langskomt, dan is de struik in een paar uur leeg.

Pergola

Hij was al van 1997, onze pergola.
En enige wiebels hadden we al waargenomen, als een poes in volle vaart de pergola inrende.
Maar dat ie bij een zuchtje wind (ahum, windkracht 11) bij de grond zou afbreken…. sat hadden we niet verwacht.
Geen gevaar voor de nabije ruiten, omdat de pergola nog wel innig werd omstrengeld door de druif en clematis. Afgelopen zaterdag hebben we eerste de druiven geplukt (wel makkelijk, zo laag bij de grond) en toen alle afgebroken palen uit de kluwen verwijderd. Hovenier inmiddels een bericht gestuurd om een afspraak voor plaatsen van een nieuwe pergola te maken.

pergola28okt1pergola28okt2
Zo zag de pergola er in betere tijden uit:
Snoeibeurt | Beestjes | 't Groentje.

Live verslag van de storm

Voor het eerst sinds jaren weer een herfststorm.
En wat voor eentje!
Maandag 28 oktober 2013.
Bij ons is het windkracht 11 geworden.
Het hoogtepunt van de storm lag tussen twaalf en een 's middags.
Hieronder een stukje van de mail conversatie met het thuisfront.

-----Oorspronkelijk bericht-----
Van: Eddy Echternach
Verzonden: maandag 28 oktober 2013
12:28
Aan: Meij van der C.E.
Onderwerp: Re: Dikke tak

Zeg dat wel... Pergola waait om!

-------------------
Op 28 okt. 2013, om 12:20 heeft Meij van der C.E. het volgende geschreven:

Oh oh

Groet Tineke

-----Oorspronkelijk bericht-----
Van: Eddy Echternach
Verzonden: maandag 28 oktober 2013
12:15
Aan: Meij van der C.E.
Onderwerp: Dikke tak

Hiep,

Er waaide net een forse tak uit de wilg....

Gasp)=

-----------
miscanthus28okt
De volgende ochtend ging ik de schade opnemen in de tuin.
Ik heb een nieuwe soort ontdekt: miscanthus horizontalis. Zie foto.

Wuivend gras

Toptijd voor de siergrassen.
Hier een lange strook
miscanthus sinensis 'Kleine Silberspinne'.
In de zijborder.
Het waren eerst 4 kleine pollen op een rij, in middels forse bossen.
wuivendgras25okt.
Op deze plek, vrij droog, wordt het gras 120 centimeter.
In de achtertuin, vochtiger, staat een enorme pol van ruim 160 centimeterhoog (en inmiddels ruim een meter breed aan de voet). Komend voorjaar (april 2014) zal ik de pollen delen en ongeveer een kwart terug zetten.
Dan heb ik weer een heleboel pollen over voor de liefhebber!
'Bestellen' kan door een mailtje te sturen.

Lentekrokus in de herfst?

Vorig weekend wandelden we langs een tuin die lila was van de herfstkrokussen. Mooi, zei Eddy, waarom hebben wij die niet in de tuin? Ik antwoordde dat wij alleen voorjaarskrokussen hebben. Heel veel.

Vanuit de voorkamer sta ik vanmorgen met een kopje koffie in de hand naar de voortuin te kijken. Wat bloeit daar nou lila, het lijkt wel een krokus! Nooit eerder bij ons in de tuin gezien in dit seizoen.

krokus25okt1

Maar of het nu een voorjaarskrokus is die zich heeft vergist in het seizoen, of toch een herfstkrokus die we nooit eerder zagen….. Ik weet het niet, maar geinig is het wel. De eenling-krokus.

Kleurend gras

Eind oktober, is nog steeds een mooie tijd voor de siergrassen. Niet alleen vanwege de pluimen, maar ook vanwege het verkleurende blad. Dit is een stukje van een pol miscanthus sinensis 'Kleine Fontäne'. Ruim anderhalve meter hoog. Bij aanvang van de bloei zijn de pluimen roodachtig, met een soort koperglans, daarna verbloeien ze naar zilverwit. Maar nu, in de 3e week van oktober, is ineens het blad de blikvanger geworden. Groen, geel, rood. Met een aai zonlicht er over. Adembenemend.

miscanthus kleu25okt
Heb je zo'n prachtriet in je tuin, vergeet dan niet even te gaan kijken, voor je het weet is het kleurspektakel over, en moet je weer bijna een jaar wachten.

Before en After

De bloeiwijze van klimop ziet er uit als een soort 'atomium', een bal met allemaal spaken vanuit het midden met aan het uiteinde van elke spaak weer een balletje. Als je niet goed kijkt ziet de bloeiwijze er net voor en net na de bloei hetzelfde uit. Maar als je iets nauwkeuriger kijkt valt het verschil meteen op: voor de bloei zijn de knoppen echt bolvormig foto links, na de bloei hebben ze een soort punthoedje foto rechts. En tijdens de bloei is het een groen bloemetje, met groen gele meeldraden.
klimop25oktbefore2klimop25oktafterwantsje20okt2
Het is leuk zitten op zo'n balletje, als je een wantsje bent.

Tuin 20 okt

Voor 20 oktober was het opvallend zacht.
Vanmorgen vroeg al 13 graden in de serre, vanmiddag zelfs 20.
Na de lunch brak de zon door en was het heerlijk vertoeven in de tuin.
tuin20okt1

tuin20okt2tuin20okt5
tuin20okt4tuin20okt3

Zo zag een stukje van de tuin er vandaag uit. Meeste bloemen wel uitgebloeid, maar toch nog een boel kleur. Voor het oog is de bovenste foto wat onrustig, staat zo veel op. De vier kleine foto's geven een wat rustiger beeld. Kun je de stukje terug vinden op de grote foto?

Oogst najaar 2013

Wat is het en waar staan ze?
De ruil-winsten van de plantenruil.
aster12okt

  • 3 stengels van een vrolijk bloeiende herfstaster, maar welke? --> zijborder 85, voor de grote laurierkers
  • Salvia Hot Lips , zie twee logjes verder--> opgepot, staat nu in serre
  • ministukje Corsicaanse mint, een miniplantje (uit Sissinghurst, zegt Ernst) --> dwarspad, vlak bij bankje tegen fietsenschuur (moet vochtig blijven); volgens een website 'een dynamische bodembedekker' Happy
  • 2 verbena 's van Willie, zeg maar gerust een woekeraar (met verdikte worteldelen) --> grasveld bij appelboom, aan de voet van de houtwal, achtertuin 85.
  • trachystemon orientalis , grote klonten wortels, met een paar 'neuzen', een vroegbloeiende ruwbladige, met enorme wortelstokken en later ook hele grote bladeren, schaduw, moet paars bloeien in maart, laagblijvend. Van Roos. --> In de bosborder bij de verre schuur, achtertuin 87, vlak bij de koeienoog en kogeldistel.
  • ajuga reptans 'Rosea', denk ik. --> Lijkt sterk op kruipend zenegroen en bloeit roze volgens de inbrengster. --> op hoekje van bosborder, aan de voet van houten driepoot, achtertuin 87
  • valse salie, 1 stengel van Eef --> op de heuvel, achtertuin 85, plek waar kleine pruimenboom recent is omgezaagd.
  • wede, 2 jarig --> 4-5 rozetjes, in bedje naast kleine vijver aan overkant pad.
  • lage phlox, in 3 stukjes, bodembedekker --> naast de Corsicaanse mint
  • ruige anjer rozet (of een andere anjer: dispuut tussen de inbrengster en Ernst), volgend jaar kijken wat er op komt --> uhhhh
  • agrimonie, familie van de aardbei, zie je aan de blaadjes, halve meter hoog, schijnt geel te bloeien, siirt kleine klitjes als zaaddoos.--> naast de wede
  • bermooievaarsbek --> naast de valse salie
  • 3 kleine pastinaakjes (witte wortels), loof was erg slap, wortels houden niet van verplanten, ben benieuwd of ze het overleven --> vlak bij Corsicaanse munt, iets verder naar achter
  • vitex , zaailing van Willie--> in potje, in serre overwinteren.



Natte najaarsruil

Dit jaar was de najaarsplantenruil van het illustere tuingezelschap 'de wilde planten tuinkring Haren' bij ons in de tuin. In het begin van de ochtend was het nog droog en ik verzamelde allemaal plantjes in potjes, en deels zonder pot, die her en der in de tuin stonden. Da's wel makkelijk als je het niet ver hoeft te vervoeren…. Potje hier, potje daar.

Tegen half elf, stipt, kwamen de eerste kringleden, met hun plantjes. Volgens Ernst waren het vroeger vooral echte wilde (inheemse) planten, nu zijn het vaak meer gecultiveerde vormen. Maar niet alleen. Toch nog een bermooievaarsbek verschalkt, en wede en een valse salie die geen salie is, maar een gamander.
Behoorlijke opkomst, ondanks de regenvoorspelling. De mensen druppelden de tuin in, met doosjes, emmers, plastic zak. Plantjes gingen van de ene hand over in de andere. We wisselden tuinpraatjes en tuinverhalen uit. Tuinpaadjes werden bewandeld.
serre12okt1
serre12okt2
restje12okt3

Toen hield het op met zachtjes regenen en dromde iedereen samen in de serre en op het overdekte terras. In een mum van tijd was de koffiekan leeg, koffiezetapparaat draaide volle toeren.
Lekker warme koffie, onder een afdakje.
Kleurende tuin.
Tuinbabbelaars.
Zakjes zaad om uit te zoeken.

En echte tuiniers zijn immers niet van suikergoed, regenjas met capuchon. Prima, zo. Laatste halfuurtje was het weer vrijwel droog en de planteneigenaren deden hun best hun plantjes aan de man/vrouw te brengen. Dan hoefden ze niet mee terug naar huis. Meeste is uiteindelijk weer meegenomen; wat blijft staan, zei ik, gaat op de composthoop. Tegen kwart over 12, lichte regen, keerde de rust weer in de tuin.

Hot lips

Stekje gekregen van Ernst, van een bloeiende Salvia met rood-witte bloempjes. Salvia microphilla 'Hot Lips', bovenkant van de bloem wit, de lip aan de onderkant knalrood. Ernst heeft deze uit Engeland meegenomen van een tuinenreis, als piepklein plantje. Dit jaar is dat in de tuin een enorme bos geworden. Konden dus makkelijk wat takjes af, zie foto. De takjes staan nu nog even in een glaasje water, gebloemd en al; morgen zal ik ze oppotten, de bloempjes eraf halen, en dan de winter binnen houden. Kan waarschijnlijk redelijk wat kou aan, als het maar niet te nat is in de winter. Dat is in onze tuin op veel plekken wel het geval. Dus eerst maar een jaar in pot (in onverwarmde) serre.
hotlips12okt13
Bloeit lang, van juni tot de vorst! Wordt een heestertje. Goed om in april te snoeien om een beetje compact te houden. Plantje komt uit Mexico. Ergens las ik dat als de dag en nachttemperatuur ongeveer even hoog zijn (dat heb je soms in de zomer) dat dan de hele bloem rood is. Bizar.

Hagebuten

Hagebuten of Rosenäpfel.
Duitse naam voor rozenbottel.
Zijn nog veel meer Duitse woorden voor overigens.

Het is weer de tijd van het jaar dat ze oranje en rood kleuren.
En dan val ik er weer voor, weer een keer een foto, weer een keer een blogje.

bottels6okt1bottels6okt2

Deze zijn zo groot als capucijners, van een wit roosje met een geel hartje, naam onbekend, want aan komen 'waaien' . Op een andere plek in de tuin -van een rode roos- zijn de bottels veel groter, als een walnoot ongeveer, maar nog groen.

Snippers

Zo veel snippers, ongeveer tien kliko's tjokvol. Dat is het restant van de enorme berg takken die overbleven nadat vader en zoon Konijn anderhalve dag bij ons in de tuin bezig zijn geweest. De kliko's waren zo zwaar dat ik ze niet verplaatst kreeg, maar dat werd door de heren Konijn gedaan. Grote bulten her en der in de tuin, op paadjes langs de heggen en tussen de -vroegere moestuin- bedden. Op sommige plekken hoefde ik alleen met de hark de bulten wat uit te spreiden. Als je daar nu loopt voelt het als een hoogpolig tapijt, een verende laag snippers onder je voeten. Op andere plekken was de strooisellaag wel erg dik, groter 15 cm. Daar heb ik diverse emmers weer vanaf gehaald en op andere paadjes gestrooid. Dankbaar werk.

snippers6okt1snippers6okt2
Bruine snippers als er wat meer takken waren, (nog) groene snippers als er veel blad aanzat bv. taxus- of coniferentakken).

Autumn colours

Als de zon er op schijnt zijn de kleuren van de herfst helemaal prachtig.

Op foto 1 en 3: de fluweelboom, die rap van kleur verschiet. Kijk eens van dichtbij voor de fraaie patroontjes. Foto twee is darmera peltata: daar komen de herfstkleuren in random stippeltjes patroon te voorschijn.
herfstkleur6okt2herfstkleur6okt1herfstkleur6okt3.
Foto's zijn van zondag 6 oktober.

Echtte meeldauw

Soms krijgen planten in de tuin opeens last van meeldauw, een wittige laag over de plant, meestal het beste te zien op de bladeren. je hebt echte meeldauw en valse meeldauw.
Meeldauw ontstaat vooral bij droog en warm weer.
Echt waar!
Ik heb het ook even opgezocht, want voor het gevoel krijg je schimmels als het koud en vochtig is!

Echte meeldauw komt vaak voor op de bovenkant van het blad, aldus google, valse meeldauw aan de onderkant. Bij ons in tuin heeft de moerasspirea regelmatig last, en ook de guldenroede. Een verbascums heeft de laatste weken opeens de witte meeldauw-gloed gekregen.
meeldauw6okt1meeldauw6okt2
Nu niet zo erg, plant was toch aan het afsterven. Als het eerder in het seizoen gebeurt kan er plant er wel behoorlijk last van krijgen, belemmert de groei. Ik laat de toorts nog even staan, voor het wintersilhouet. Bladeren vallen vanzelf af. Beestjes kunnen schuilen in de uitgebloeide zaaddoosjes.

Zon en bloem en bij

bijenbloem29sep1
Self service blogje: zelf verhaaltje bij verzinnen.

Rood

Stel je voor:
Begin van de herfst.
Het hele weekend knalblauwe hemel, veel zon.
De zon schijnt op de bladeren van de euphorbia.
De felle kleuren worden nog feller.
Bijna fluoriserend.
euphorbia griffith29sep1
euphorbia griffith29sep2euphgrif29sep4
Geen droom, maar werkelijkheid, vandaag bij ons in de tuin.
Het blad was gedurende de zomer blauwgroen, afstekend tegen de rode stengels. Maar nu het herfst wordt verdwijnt het groen en wordt ook het blad steeds roder. Wat een contrast. Zie ook Euhorbia Jitskii | Tuin | 't Groentje .

NB.
Wel in het voorjaar eraan denken de plant weer een beetje in te tomen.

Klimop

Vorige week de bonte klimop tegen het huis fors terug laten snoeien. Kruiwagens vol. De klimop was op weg om de ramen aan de westkant van het huis te gaan bedekken; oh, oh, krijgen we weer op onze kop van Hans J, de schilder: allemaal kleine tentakel-afdrukjes van de klimop op het schilderwerk en pleisterwerk … Ook had de klimop zich al omhoog gewerkt de dakgoot in. Hoogste tijd dus.
klimopbloem29sep1klimop29sep3klklimopbloem29sep2groot

Ik had even getwijfeld of ik het wel zou laten doen op dit tijdstip. De klimop stond immers op het punt om in bloei te gaan en in de vroege herfst is het een van de weinige voedselbronnen voor de nog actieve insecten. Toch maar gedaan, in de winter zitten er bessen aan voor de vogels en in het voorjaar heb je kans dat er weer vogels in nestelen. Gelukkig zitten er nog heel veel bloemen aan en dit weekend zijn de eerste open gegaan. Met de middagzon op de struik begint het er weer volop te zoemen. Bijzonder mooie bloeiwijzen, vind ik.

Burendag

Zaterdag 21 september hoorde ik 's morgens op de radio dat het 'burendag' was. Dat schijnt elk jaar zo te zijn, in de vierde week van september. Dan organiseren buren of straatgenoten allerlei gezamenlijke dingen. Kun je zelfs subsidie voor aanvragen bij het Oranjefonds!

Geen subsidie aangevraagd, maar wel pardoes de buren aan beide kanten uitgenodigd om een stukje appeltaart te komen eten. Die moest natuurlijk nog wel even gebakken worden. Een hele bakplaat vol, met appels van eigen appelboom en een handvol bramen, vorig weekend geplukt. Tegen vier uur genoeglijk kopje thee met appeltaart genuttigd. In de serre, want het was bewolkt geraakt en wat frisser.

We spraken af om -als we het niet vergeten- volgend jaar misschien iets 'groters' te organiseren in onze straat. Burendag is dan een mooi 'excuus'.

appeltaart20sept2appeltaart21sep1
Vandaag hebben we met zijn tweeën nog een stukje opgepeuzeld; wat over was is nu in de diepvries. Hebben we later in het jaar ook nog een herinnering aan een mooie nazomer!

Achtergrondjes

Een en hetzelfde bloemscherm van de verbena bonariensis.
Vier
verschillende achtergrondjes.

De verbena staat vlak voor het terras, langs het paadje.
Op 1.20 m dus makkelijk te fotograferen 'vanuit stand' .
In dit geval was het de bedoeling om de bloem scherp te hebben en het achtergrondje vaag.
Door vanuit net iets verschillende hoeken te fotograferen heb je dan steeds verschillende kleuren als -onscherpe- achtergrond.
verbena16sep4verbena16sep1
verbena16sep5verbena16sep2
De achtergrondjes zijn wel gelukt zoals bedoeld, herken je de sedum Herbstfreude op foto 3, en de helenium Tura op foto 1? Bloemscherm had ik nog iets scherper bedacht.

Dakraam

Vrijdag 20 september kwamen vader en zoon Konijn onze tuin onder handen nemen.
Zie :
Konijn | Tuin | 't Groentje . Jaap en Reinier zijn bezig geweest van 8 uur 's morgens tot 5 uur 's middags.
Is het nu klaar?
Ja, voor deze dag wel, maar er is nog genoeg te doen voor een andere keer.

Ik had de dag vrij genomen en kon er zo de hele dag bij zijn en af en toe overleggen. Binnen de kortste keren lag er een enorme bult takken om te versnipperen op her terras. Oude sering, hazelaar, conifeertakken, buxus struik, pruimen- en appeltakken. De motorzagen ronkten. De handzagen zoefden. Nog zo'n portie takken is meteen met wat stapelen en duwen in de takkenwallen achter in de tuin verwerkt. Het gekke van goed snoeien is dat je het in eerste instantie helemaal niet ziet: de bomen zijn in evenwicht, hebben ruimte, geen gekke afgeknotte struiken. Achter in de tuin is het veel lichter geworden, door flinke terugsnoei, grotendeels bedoeld. Dat zal de groei van de gesnoeide liguster (hier 4 meter hoog) goed doen.

Vader Jaap heeft uiterst secuur de fruitbomen onderhanden genomen, de kruin goed open gemaakt (vaas-model) en dode takken verwijderd. De twee pruimenbomen zijn iets lager gemaakt, zodat we volgend jaar nog bij het fruit kunnen met de plukstok.

konijn20sep5konijn20ep3konijn20sep8
konijn20sep7konijn20sep6konijn20sep4

Zoon Reinier heeft een
dakraam gesnoeid. Een dakraam in de tuin? Tussen onze tuin en de tuin van de buren staat een groep hoge coniferen, aan onze kant groen, aan de kant van de buren vrij kaal onder, maar met overhangende takken half over de carport van buurman Jan. Op de erfgrens er onder een meidoornhaag, die het echter erg moeilijk heeft op dit stukje. Reinier heeft alle overhangende takken aan de kant van Jan afgesnoeid, als je op de erfgrens staat en omhoog kijkt zie je nu een rechthoekig stuk hemel, het dakraam!

Aan het eind van de dag werden alle resterende takken versnipperd, 5 kliko's nokkie vol. Zo zwaar dat ik ze niet verplaats kreeg. Vader Jaap reed ze naar achter in de tuin en deponeerde her en der grote 'bulten' met snippers (foto 4-6). Die ga ik dan zelf nog een beetje uitspreiden over alle aarden paadjes.

Antwoord raadplaatje 15 september : brem

Geen grote cactus in de brandende zon, ergens in een woestijn in Mexico.
Zie
Raadplaatje 15 september: woestijn | Elders | 't Groentje.
Maar een bandvormige verbrede tak van een bremstruik in onze zijtuin op 14 september.
Er waren twee takjes zie zo breed uitgroeien.
bandbrem16sept0bandbrem15sep1
Fasciatie heet het ook wel. Komt bij meerdere planten voor.

Hemerocallis van Mieke

Al jaren met weinig succes in de tuin, een hemerocallis. Geen bloei, een keer 1 bloem gehad jaren geleden, inmiddels al drie plaatsen uitgeprobeerd. Van dorpsgenoot-tuinierster Mieke een paar weken geleden enkele exemplaren gehad, zij deed ze weg want ze bloeiden niet (!) en daarom boeiden ze niet. Ik heb ze tijdelijk in potten gezet, half potgrond, half compost. En nu zijn er pardoes twee van de drie in bloei geschoten. Op de foto de eerste bloem.
hemerocallis13sep2hemerocallis13sep1
hemerocallis13sep3.
Hmmm. is wel slakkenvoer….

Fijne druppeltjes

Nu het weer verder afkoelt 's nachts verschijnen er op veel planten weer dauwdruppeltjes. Vooral in de ochtend, als het nog niet zo ver opgewarmd is, zie je de pareltjes, op bladeren, aan spinnenwebben, langs bloemranden.
Op de foto zie je de dauwdruppeltjes op een nieuw blad van een euphorbia. Op de tweede foto, iets verder uitvergroot zie je de schaduw van de druppeltjes door de laagstaande ochtendzon vlak langs de bladnerf van het lichtgroene rechtopstaande blad lopen. Pareltje.
euphorbia jitsje13sep1euphorbia jitsje13sep2.

Landschapje in tuin

Rotsen, bomen, struiken, groot landschap.
landschapjeintuinjli2013
Of een klein stukje van de grindborder in onze tuin?
De keien zijn 10-15cm groot.

Centaurie

Centaure Jacea, Knoopkruid. Uit de centaurea familie. Een composietbloem, duidelijk van dezelfde familie als de korenbloem. Alleen niet zo blauw, maar lilapaars. Vlak voor het terras hebben we een heel smal grasstrookje, bedoeld om kort te houden. Op het hoekje heeft zich echter knoopkruid uitgezaaid, inmiddels uitgegroeid tot een forse pol. Dus de hele zomer lopen we al met een boogje om deze pol heen, enige stuk van smalle grasstrookje dat niet gemaaid wordt. Knoopkruid heeft op zich stevige stengels, maar die kunnen behoorlijk breed uitwaaieren. Vroeg in de zomer heb ik ze als een soort korenschoof bijeengebonden, om er nog langs te komen. Maanden lang bloeit de bos. Steeds verschillende bloemen, wel langzaamaan minder tegelijk nu het september is.
Hommels zijn er dol op.

knoopkruidaug2knoopkruidaug1.
Knoopkruid is ook de waardplant van allerlei kleine nachtvlindertjes en diverse bijtjes.

Zijdeplant 2

De cirkel rond? Soms lees je een boek, of kijk je een film, waar enkele schijnbaar geheel losstaande verhaallijnen worden verteld. Tegen het eind kom je er dan was achter dat - en wat- de verhaallijnen met elkaar te maken hebben. Soms heel verrassend. Dat gevoel had ik met de zijdeplant.

Verhaallijn 1: Bijna twee jaar geleden kreeg ik zaad van een papegaaienplant. Begin dit jaar zaaide ik het pluizige zaad, in potjes. Tussen de vele andere planten in potjes. Onopvallend plantje, centimeter of 10 hoog. Ik vergeet ze een beetje. Zijdeplant | Binnen | 't Groentje .

Verhaallijn 2: Op vakantie zie ik in een vlindertuin een leuke 1 meter hoge plant, met roze sterretjes van bloemen. Vol met hommels. Op zoek naar de naam van de plant kom ik uiteindelijk -na wat navragen- op de zijdeplant, asclepias. Leuk, daar wil ik zaad van hebben, denk ik, om deze plant volgend jaar in eigen tuin te hebben. Spreekwoord | Elders | 't Groentje .
zijdeplantaug1zijdeplantaug2zijdeplantaug3

Duhh.
Langzaam begint het te dagen.
Had ik niet…. eerder dit jaar…… .
En zo kom ik van verhaallijn 2 weer in verhaallijn 1 terecht. Ik loop door de tuin en bekijk alle plantjes in potjes. Kom daar drie zijdeplantjes tegen, keurig gelabeld in potjes: zijdeplant.

Overeind

Op het vlindertelweekend begin augustus telden we relatief weinig soorten vlinders. Beduidend minder dan de afgelopen jaren. Helemaal geen distelvlinders, en dat weekend ook geen kleine vossen. Twee weken later was dat anders, tientallen kleine vossen. Op buddleja, maar ook op de sedums die net beginnen te kleuren.
budleijablauwelucht4aug
Deze budldeja staat vlak voor een beukenhaag van ruim twee meter hoog in onze tuin, de bovenste pluimen steken daar nog ruim boven uit. Andere puimen zitten op ooghoogte, da's handig om de vlinders van heel dichtbij te bekijken. Ze blijven vaak lang stilzetten op de bloempluimen van de vlinderstruik.

Bij ons dus minder vlinders (soorten), maar op andere plekken in het land een absoluut record aan aantallen vlinders. Collega Cora heeft nog nooit zoveel vlinders in de tuin gehad, en de vlinderstichting roept ook dat het het beste vlinderjaar sinds heel lang is. Door de koele vochtige start van de zomer hebben veel rupsen de tijd gehad om uitgebreid te eten.

Tegen de zon in

Tegen de zon in een foto maken kan mooie effecten opleveren.
Vooral als de zon laag staat en langs de planten strijkt.
Dit is een stukje van onze tuin, eind augustus, half 10 's morgens.

tegenlicht25aug2013
Bij zo'n licht zou ik niet verbaasd zijn als er opeens een doorschijnend elfje tussen de bloemen danst.

Konijn

Vandaag hadden we vader en zoon Konijn op bezoek.
Niet van die fluffy beesten met lange oren.
Maar Jaap en Reinier Konijn van Konijn Boomverzorging.
We wilden graag een offerte voor snoeiwerkzaamheden.

Een rondje door de tuin en her en der aanwijzen van wat er zoal te doen was.
Vader konijn: " Ik zie van alles in de tuin, bomen, struiken, veel bloemen, maar ik mis iets."
"Oja, wat dan?" , vraag ik.
-->
Ruimte, zegt ie.

tuinvol3tuinvol4
tuinvol5tuinvol6
tuinvol1tuinvol2

Tja, fair point.
Onze tuin is 'nogal vol' (eufemistisch uitgedrukt)
Laten we maar beginnen met wat snoeiwerk Happy

Tegen de blauwe lucht

Prachtig weer afgelopen weekend, warm, veel blauwe lucht.
Langzamerhand begint het bij mij ook te dagen.
Grote groepen van dezelfde plant.
Dat heeft wel wat.
Zoals deze groep kogeldistels, bij Jan en Tineke Bos.
Statig omhoog, genoeg ruimte, zeker 2 meter hoog.
kogelbloem3augjanbos.
Wij hebben thuis kogeldistels, op twee verschillende plekken, tussen andere planten.
Ze zijn niet zo hoog, en steken niet zo fraai tegen de lucht af.
Een idee voor volgend tuinseizoen, ze allemaal bij elkaar zetten, met ruimte erom heen.

NB. Vlak voor het terras heb ik inmiddels wel een grote groep sedums.
Heel bewust bij elkaar gezet.
Die kregen veel bewonderende blikken het afgelopen open tuinen weekend, zo'n grote groep bij elkaar.


Open tuin: van jong tot oud.

Dit weekend was open tuinen weekend van de afdeling Haren/Eelde van Groei & Bloei. Wij deden vandaag -zondag- mee. Prachtig weer, graad of 23-24. zonnig, wat wil een tuinier nog meer. Er kwamen een record aantal bezoekers. Veertig geteld, maar waarschijnlijk nog een paar gemist. Ook een paar lezers van dit weblog 't Groentje kwamen langs, die kennen de tuin in stukjes en beetjes van de verschillende logjes. Leuk! opentuin4aug1
opentuin4aug2opentuin4aug3

Uiteenlopende leeftijden, de allerjongste was Ben, de buur-kleinzoon van nog net geen 1. De oudsten toch een flink end over de zeventig, schat ik. Ook geconstateerd dat de tuin
niet rollator-geschikt is. Grindoprit, diverse paadjes die 60 cm breed zijn (rollator is dat ook), maar dat is zonder beplanting. Waar de beplanting over de randen van het pad welft (op veel plekken) is het pad beduidend smaller. En ook nog allerlei op en af stapjes. Uit voorzorg had ik de opstapjes gister met stoepkrijt gemarkeerd, zodat ze wat meer opvielen. De mevrouw-met-de-rollator werd goed begeleid door haar echtgenoot, die -als verkenner- zoals hij zei, voor zijn vrouw uit ging en met alle lastige stukjes hielp. Gelukkig geen grote plons gehoord toen ze over het bruggetje over de vijver gingen.

Een groot succes was de bijenkast, van imker Doeke, die achter in onze tuin staat. Veel mensen kwamen met belangstellende vragen, hoe dat dat ging, en hoe het met de verdwijnziekte was. Zo kon ik mijn bijenkennis, het afgelopen jaar opgedaan, goed uitdragen.

Paarse aren

Veronicastrum.
Paarse aren.
Bijen, hommels, zweefvliegen.
paarsearen21jul13

Met de superwarme dagen van laatste week, gaat de bloei heel snel.
Snel in volle glorie.
Ook snel over.

Groene zee

Een zee van groene sterren, zich breed uitstrekkend. Het zijn de verse scheuten van euphorbia cyparissias.
euphorbia27jul
Golf na golf.

Open tuin 4 augustus: golden oats

Weekend van 3 en 4 augustus is het open tuinen weekend in Haren en Eelde/Paterswolde. Deelnemers zijn leden van de lokale afdeling van Groei & Bloei. Wij doen dit jaar weer mee, alleen de zondag, 4 augustus. Dan kan ik -naar keuze- zaterdag andere tuinen dan de onze bezoeken, of in eigen tuin nog een beetje opruimen.

Lijkt het je leuk om ook eens in de tuin rond te kijken waar de meeste stukjes van dit weblog over gaan: kom dan 4 augustus naar Haren, bij Groningen.

goldenoats21juli
Dit plaatje is van vorig weekend, tegen een uur of acht 's avonds. De zon verdwijnt bijna achter de bomen. De losse aren van de stipa gigantea vangen de laatste zonnestralen. Nu snap je ook waarom de Britten deze plaat 'Golden Oats' (gouden haver) noemen….

Hot border

In Engeland noemen ze het een 'hot border', een border met bloemen in warme kleuren, rood, geel, oranje. Zoiets als dit stukje in onze tuin, eind juli.
bontekleuren27jul
bontekleuren27jul4klbontekleuren27jul5kl
bontekleuren27jul2
Rood: crocosmia lucifer
Oranje: helenium Moerheim Beauty.
Geel: coreopsis.

NB. Net links buiten beeld op de bovenste foto is sinds vandaag een lichtlila kleur verschenen, een bloeiende kaardebol. Mooie plant, maar verstoort wel het kleurenpallet van het stukje 'hot border' .

Antwoord raadplaatje 13 juli

In het stukje van 13 juli was de vraag: van wie of wat zijn deze gele tentakeltjes….
Zie
Raadplaatje : 13 juli 2013 | Tuin | 't Groentje .
waterlelieraadplaat

Goed geraden, Herma.

Raadplaatje : 13 juli 2013

Wie weet waar deze gele tentakels bijhoren?
raadplaatje13juli2013.

Cottage

Hoe cottage wil je het hebben. Als ik dit plaatje zie is dat het eerst waar ik aan denk. Of zou het komen doordat ik een boek over cottageplanten aan het lezen ben…
cottagetuin30juni
Alleen de cottage zelf, of wat grijze stenige muurtjes, ontbreken.
Alhoewel, als je goed kijkt zie je rechtsonder een bakstenen muurtje, de achterkant van de vijver.
De gele lis op de voorgrond staat aan de oever aan de voorkant van de vijver.

Ties de Tuinfluiter

Via Gerd , zie onderstaand stukje AAN DE TUINTAFEL- kwam Ties. Met grote heggenschaar met Accu (niet zo lawaaierig als een benzine heggenschaar, en veel mobieler dan een elektrische), een stevige trap en een takkenschaar op lange stok. In goed vier uur 'schoor' hij onze lange en hoge beukenhaag aan de ene grens van de tuin, en onze kant van de meidoornhaag, aan de andere kant. Idealiter was het snoeien een week of twee eerder gedaan, dan was de tweede groeispurt van het 'sint Jans loof', nog aanwezig. Nu zijn deze verse takjes mede afgesnoeid. Het snoeisel van de beukenhaag laat ik altijd liggen aan de voet van de haag. Nu wel een laag van 30 centimeter. Later in het seizoen droog het, valt in stukjes uit elkaar. Dan veeg ik het onder de beukenhaag, heeft de haag zijn eigen (beuken) compost. Zo niet het snoeisel van de meidoorn. Elk takje dient hier opgepakt en afgevoerd te worden. Wat blijven die stekels lang prikken, zelfs na jaren…… (*)
Voor de meidoornhaag gebruikte Ties overigens wel handschoenen. Verstandig.
En waarom
Ties deTuinfluiter? -
-> De tuinfluiter is de naam van zijn 1-mans bedrijfje. Hij heeft al wel een domeinnaam, maar website is nog ' under construction.'

ties1ties2Ties3

(*) Of misschien toch eens een shredder aanschaffen. Wim v. D doet ook al dit soort prikkeltakken (tot drie maal toe) door de shredder, geen geprik meer, en op de compost hoop. De laatste keer dat ik bij Wim en Annet op bezoek was, heb ik even 'gevoeld' aan de composthoop met vers materiaal: tjonge, dat was warm! Bij ons gaat alles in veel grotere stukken en porties op de hoop. Het composteert wel, maar niet bij zo'n hoge temperatuur. En dan blijven veel zaden ook kiemkrachtig. Merk ik elk jaar weer in het voorjaar als ik enthousiast compost heb uitgereden….

Plathoofd

Via een ander weblog kwam ik er achter dat een bijnaam van de cephalaria gigantea 'plathoofd' is. Dat is nog eens een leuke naam om te onthouden, en dat gaat beter is mijn ervaring als ik de naam opschrijf. Bij deze. Passend ook: cephalos is het oud-Griekse woord voor hoofd. Het 'plat' zal wel komen van de enigszins platte bloemvorm. De kleur is geel, zacht geel.
cepha7jul0
cepha7jul2cephalaria7jul1.

Moerheim Beauty

Paar heleniums gekocht eerder dit jaar bij kwekerij Jacobs in Vriezenveen.
Drie maal helenium 'Moerheim Beauty.
Die staan nu net in bloei.
moerheim beauty
moerheim beauty2moerheim beauty3

Ik kocht toen ook nog een grote, die is al ruim een meter hoog, nog groen. Moet wat later en geel gaan bloeien.

Christophii (2)

Deel twee van zoektocht naar Christoph.
Zie eerst deel 1 van vorige week: Christophii (1) | Tuin | 't Groentje
alliumchristoph
Laatste optie uit deel 1 heeft gewerkt, met dank aan Luda! Nu weet ik het zeker.
------------

Hoi Luda

Ik ben op zoek (voor een stukje op mijn weblog) naar de persoon christoph of cristoph waarnaar de plant 'allium christophii' is genoemd. Ik kom uit op dit artikel. Kun jij hieruit opmaken of dat deze hugo christoph is geweest?
http://www.ssc.smr.ru/media/journals/izvestia//2012/2012_5_155_158.pdf

Groet  Tineke


-----------------------
Hoi Tineke, inderdaad, volgens het artikel, allium christophii is genoemd naar Hugo Theodor Christoph. Van duitse afkomst (van Dresden), naar Rusland gekomen in 1858 om als leraar te  werken in een duits dorp bij Volgograd. Later bekende entomoloog geworden, heel veel collecties verzameld in Rusland ( tot verre Oosten van), Kaukasus, Kirgizie. De andere plant Astragal Christofi  is ook naar hem genoemd. Veel meer insecten ook.

Groetjes!
Luda
.

Voluptueus

Voluptueus is een woord dat meestal gevolgd wordt door het woord ' Vrouw' .
Met deze gekke, koele zomer past het ook bij onze tuin.
Alles is groots en enorm en rond.

De klimrozen welven zich over de kornoelje en onttrekken de vijver bijna aan het gezicht. De ramblers tegen het schapenhek hangen als paarse en perzikkleurige watervallen omlaag. Sommige paadjes achterin de tuin zijn op dit moment even niet toegankelijk (ik moet met paaltjes en draad aan de gang om de overhangende planten opzij te houden). En ook vaste planten als geraniums en persicaria hebben dit jaar een vorm van olifantengroei.
tuin30juni2013
Rechtsboven zie je nog een piepklein stukje van de verre schuur.

Christophii (1)

Met alle informatie die er beschikbaar is op internet is het toch nog vaak zoeken naar een naald in een hooiberg.
Een hele grote hooiberg.
Daar kunnen heel wat naalden in verstopt blijven.
Zelfs met behulp van zoekmachines als google….
Het zou natuurlijk ook zo kunnen zijn dat de specifieke naald die ik zoek niet in de publiek toegankelijke informatie-hoorberg zit.

Waar ben ik naar op zoek?
Naar de persoon Cristoph of Christoph, waarnaar de allium christophii is genoemd.

Veel informatie over de plant te vinden: waar die moet staan; hoe te vermeerderen; oorsprong: turkije, iran; synoniemen: sterrenlook, 'star of Persia', en soms a. albopilosum (=met witte haren).

Maar niets over Christoph. Wie was dat? Wie heeft de allium die naam gegeven?

Het oudste exemplaar waarover ik iets vind is verzameld in (toen nog ) Perzie door de Russische diplomaat Bode, de allium werd toen allium bodeanum genoemd.
Zoeken, zoeken, zoeken. Ergens lees ik dat het eerste herbarium exemplaar met harige bladeren van Eugenius Esper (1742-1810) was. Zoeken, zoeken. Voluit blijkt deze meneer Eugenius Johann Christoph Esper te heten. Zou dit hem zijn ?? Volgens een bron op internet wel. Nog verder zoeken levert op dat de plant in 1884 beschreven is door ene Trautvetter, een baltisch-duits botanicus, die de plant beschreef als A. cristophi (zonder h). En dat de beschrijving was vanuit een herbarium van 1883. Kan dus nooit Eugenius Johann Christoph Esper zijn geweest, die was in 1883 al ruim 70 jaar dood. Zoeken, zoeken, zoeken. Eddy gaat mee zoeken. We vinden een artikel uit 1999, van ene Fritsch, over de naamgeving van deze allium. Hij stelt voor A. christophii met h.


230px-EJC_Esper_1742-1810galeriebild_trautvetterГуго_Федорович_Христоф
Van links naar Rechts: Eugen Esper, Trautvetter, Hugo Theodor Christoph.
taxondeel 1taxondeel 2

En op een andere site over alliums vinden we de tekst: A. christophii, mogelijk naar de Duitse Russische entomologist Hugo Theodor Christoph, 1834-1891 die veel insecten verzamelde, in dezelfde gebieden en dezelfde tijd dat "Cristoph" zijn planten verzamelde.

Helemaal zeker is het niet, maar klinkt redelijk overtuigend.
Ik ga nog 1 ding proberen: ik heb een Russisch artikel gevonden op zoekwoord Christoph en stuur het naar Russische vrienden van ons. Misschien staat in dat artikel eenduidig welke Cristoph het betreft Happy .

Pratense

De beemdooievaarsbek of weide-ooievaarsbek doet het goed in onze tuin. Verschijnt op allerlei plekken. En op veel plekken blijft ze staan. Prachtige grote bloemen, soms bijna effen blauw, soms heel lichtblauw met strepen, soms bijna wit, met strepen. Als ie helemaal uitgebloeid is, knip ik de lange bloemstengels af en dan blijft er nog lang een groene toef bladeren staan. Keurig groen heuveltje.
pratense2pratense4
pratense1pratense3.

Japanse tuin

Bij een Japanse tuin denk ik aan rust, veel groen, water, een tipje kleur. De meeste delen van onze tuin zijn kleurrijk, boordevol van alles en nog wat. Niets Japans aan. Een klein stukje , rond de kleine vijver, begint langzamerhand wel Japanse trekjes te krijgen.
japansjapans22jun2
Het donkere stuk is het oppervlak van de kleine vijver, helemaal rechts zie je nog een stukje van de (zwarte) vijverrand.

Shaggy

Vorig jaar begonnen had ik uitgeroepen tot het jaar van de astrantia. Zie 2012 Jaar van de astrantia (5) | Tuin | 't Groentje. Om te proberen deze oer-cottageplant echt een voet aan de grond te laten krijgen in onze tuin. De twee planten in de border bij het bankje zijn wel aangeslagen. Flink groen blad en een bloemstengel.
De bloem van deze Astrantia 'Shaggy' vind ik prachtig. Subtiele kleuren, zachte streepjes en prachtig op de foto. Bij ons in de tuin moet je wel weten waar ie staat, anders zie je de shaggy over het hoofd. Het is nog niet gelukt om een echte zee van shaggy's te hebben.
shaggy1shaggy2
shaggy3shaggy4shaggy5
Aan vochtige grond geen gebrek. Dat zou goed moeten zijn. Maar…daar loert tevens het gevaar voor de astrantia's. Althans bij ons in de tuin. Onze slakken hebben de onhebbelijke eigenschap om de bloemstengel net onder de bloemknop door te knagen. Voor korte tijd is het beeld wel leuk, zie foto 4 en 5, een 'hang-astrantia', maar het schiet natuurlijk niet op met lange bloei en zaden zetten. Na een paar dagen verwelkt de bloem al. Ik had een derde plant in een potje laten overwinteren. Die staat nu al weer een paar maanden in de volle grond, maar is lang zo sterk niet als de andere twee (beetje te droog geweest?). En de tengere bloemstengel blijkt ook hier afgeknaagd.

Alpenweide

Af en toe schrijf ik logjes op de website van Groei & Bloei. Maar nog vaker lees ik de tuinlogjes die daar door andere tuiniers worden geplaatst. Antje en Bea en Paul en Wiel en Veris. Laatste keer schreef Antje over een reis naar Zwitserland en de mooie bloeiende alpenweiden aldaar. Prachtig inderdaad. Kopieer deze tekst in je browser: http://www.groei.nl/platform-tuinlog-fotowedstrijd/tuinlog/eigen-tuinlog/blog-single-view/news/de-alpenweide/newsback/23583/?tx_ttnews%5Bauthor_id%5D=1990964&cHash=59eb1cbb20b90cf6250c6a5f435223fb .
alpenweidethuis

Ook in eigen tuin bloeien nou eindeloos veel bloemen. En als je dat een beetje handig op de foto zet … waan je je zo ook in een alpenwei. Je moet echt goed kijken om het huis van de overburen rechtsboven op de foto te zien.

Siberische lis

Ze bloeien kort, wel indrukwekkend.
Eerst groen, dan zwelt de knop, en BAMMM , de bloemen vouwen zich in drierichtingen open.
Prachtig paars, fluwelig.
Met ragfijne streepjes en patroontjes in de keel.
sibirische lis 14juni
Volgens Monty Don (Gardener's' world van 14 juni 2013) was de meest spectaculaire kleurencombinatie in zijn 'jewel' garden: een partij sibirische lissen (ook siberische iris) met er achter een paar vaste rode papavers. Gewoon een stoel erbij pakken en gaan zitten genieten, zei ie. Wacht niet te lang, duurt maar een week, maximaal. Monty had echt rode papavers, veel van de exemplaren zijn meer oranjerood. Geen papavers bij ons, op de achtergrond een knallende geranium.
Een prachtige combinatie is ook een grote groep van deze irissen met een knal geelgroene euphorbia er naast. Ik ga elk jaar in de Hortus Haren een keertje kijken, daar staat zo'n fraaie combinatie in de Laarmantuin.

Ster-geranium 'Mieke'

Niet expres gekweekt, maar toevallig ontstaan.
In onze tuin.
Een geranium met geinige stervormige bloemen.
Hi.
stergeranium14juni2stergeranium14juni

Zou ik hem nu een naam kunnen geven? Dan noem ik hem 'Mieke'. Naar mijn zus die vandaag jarig is.

NB. Ik heb even gegoogled hoe dat zit met
kwekersrecht voor een plant of gewas. Veel te ingewikkeld. Er moeten allerlei proeven gedaan worden en onderzoek om aan te tonen dat het niet al een bestaande soort/ varieteit is. Maar als een kweker dit leest en interesse heeft…. neem gerust contact met me op. Ik zal er alvast een naambordje bijzetten.

Naschrift 21 juni 2013
Reactie op dit logje van Ann:
De Geranium die je laat zien in de laatste nieuwsbrief is prachtig; het zou kunnen dat het hier om de Geranium oxonianum southcombe double gaat... Klinkt sjiek zo'n lange naam. In dit geval is ie spontaan ontstaan, maar kon het toch niet laten even op die naam te googlen Happy .

Veel te makkelijk: raadplaatje 25 mei

Het raadplaatje van 25 mei, zie link, bleek veel te makkelijk voor de lezers van dit weblog!
Alle reacties (Herma C, Fam. S, Ria N, Anne H. , Johke H. , Sieuwke H en Anneke uit Australie) die ik kreeg, bevatten het goede antwoord: een anjer(achtige).
Het precieze type anjer was lastiger. Van rotsanjer tot kathuizer anjer werd genoemd.
anjertjes2009

Op de foto zie je een foto van de bloei van een eerder jaar.
Voor dit jaar is het nog heel even wachten….

Geel in wit

De eerste geraniums beginnen te bloeien bij ons. Hier een een grote pol witte geraniums, bosgeranium, duikt opeens een verstekeling op. Een meconopsis cambrica. Niet bepaald een schutkleur; dat vrolijke geel tussen de witte bloemen. Op de achtergrond dezelfde bosgeranium maar in de blauwpaarse variant.

bloem25mei2013

De bosgeranium zaait zich - niet hinderlijk- uit. Grappig is dat ik eerst alleen een heleboel paarsblauwen had en een witte. Nu de zaailingen van vorig jaar zijn gaan bloeien blijken er veel meer witte te zijn. Ik zal ze een dezer dagen van een wollen draadje (wit) voorzien, zodat ik ze tzt een beetje bij elkaar kan zetten. Na de bloei is de kleur niet meer te zien, de bladeren zijn identiek. En hoewel ik steeds denk dat ik wel onthoudt welke de witte zijn….

Tomografie

Je hebt van die medische apparaten (CAT scan), waar afbeeldingen van een orgaan of lichaamsdeel worden gemaakt 'in plakjes' : Tomografie heet dat. Het apparaat stelt steeds scherp op een ander 'plakje' lichaam en maakt daar de afbeelding van.
Heel in de verte lijkt fotograferen daar ook op. Tenminste als je met een hele kleine scherptediepte fotografeert.
Op de foto's: een akeleibloem van boven, in verschillende laagjes van 'scherpte'.

Foto 1: scherp op de steelaanzet, Foto 2: scherp op de 'sporen'
akelei25mei1akelei25mei2
Foto 3 en 4: detail van de foto erboven.
akelei25mei1detailakelei25mei2detail
Hoe verzin je het.

Saxifraga arendsii

Steenbreek is de Nederlandse naam.
En Rockfoil de Engelse.
saxifragra25mei1
saxifragra25mei3saxifragra25mei2.
Een snoezig bloempje op een hoge ranke stengels.
Hoog is relatief.
Hoog ten opzichte van de bladrozetjes, die zijn een cm of twee hoog.
Ze vormen wintergroene kussens.
De bloemetjes 'torenen' daar zo'n 10-15 cm boven uit.
Wil je ze van opzij zien, dan moet je dus diep door de knieen.

Raadplaatje 25 mei 2013

Wat komt hier zo schuin omhoog?
Welke plant zie je op de foto?

Reactie in adresboek of naar adres onder aan dit log.
De foto is genomen in onze achtertuin, vanmorgen om 11 uur.

raadplaatje25mei.

Drie kleuren

Mei.
Zure grond.
Heaven voor azalea's.
We hebben drie soorten in de tuin.
Het is koel, bijna koud.
Het heeft geregend.
De kleuren ……
…. om over naar huis te schrijven!

azalea25mei3
azalea25mei2
azalea25mei1.

Groenland

Eind vorig jaar heb ik een flink aantal tulpen geplant. Een deel in de volle grond, een ander deel in grote potten. Dat laatste had ik afgekeken van Carol Klein en Monty Don. Tulpen in grote potten. In het voorjaar kun je dan zo'n pot op een plek in de tuin zetten waar je wat meer kleur wilt. En als het loof gaat afsterven en minder mooi wordt, zet je de pot gewoon weer weg op een plekje uit zicht.
Tot zover de theorie.
Wat ze er niet bij vertelden was dat je de bollen in potten goed moet water geven! Tenminste als het zo'n droog voorjaar is als dit jaar. De vroege tulpen zijn goed uitgekomen in de pot, wel wat kleinere planten en bloemen dan de volle grond-exemplaren. Maar de latere tulp Passionale en vooral Groenland vielen zwaar tegen. Op de grote foto een tulp Groenland in de volle grond. Zachtroze met een groene veeg. Groot, stevig, levendig. Op de detailfoto een poging tot bloem in de pot. Ingedroogd, leeg, niet echt in bloei gekomen. Sneu.

greelandtulp5mei
tulp5mei223tulp5mei2
Zie Bollen in pot | Tuin | 't Groentje. Wat wel weer grappig is is dat de meeste exemplaren van kindje-op-moeders-schoot deze winter zijn overleden. De stekjes die ik bovenop de tulpenbollen in de pot had gezet doen het nog prima!

Look-zonder-look

Geen familie van de ui, maar blad heeft wel een vaag uiensmaakje (eigenlijk knoflook). Het is een kruisbladige. Twee jarig. Eerste jaar een rozetje met afgeronde, niervormige bladeren. Tweede jaar bloemstengel met witte bloempjes. De vorm van de blaadjes wordt heel anders, puntig, gekarteld. Groeit langs heggen, bosranden, struwelen, hakhoutbosjes, houtwallen, in bossen, halfbeschaduwde bermen, ruderaal terreinen en waterkanten (bosbeekoevers).
Bij ons in de tuin langs en half onder de meidoornhaag en in het schaduwdeel van de achtertuin. In behoorlijke aantallen. Ik laat ze daar lustig groeien. Look-zonder-look is ook een van de waardplanten van het oranjetipje. Net als de pinksterbloem. Verdienen daarom een plekje in onze tuin.

lookzonderlook1lookzonderlook2
lookzonderlook3.

Rodgersia

Nieuwe aanwinst: een rodgersia podophylla "Smaragd". Gekarteld groot blad, een schaduwplant. De plant staat nu nog in de pot, binnenkort krijgt ie een plekje in de tuin. Bij het maken van de foto viel me op dat er allemaal druppeltjes aan de rand van het blad zaten. Niet van de regen, de plant had de eerste nacht binnen in de schuur gestaan, maar vanuit de plant zelf: guttatie heet dat. Dat gebeurt als opname van vocht door de wortels en verdamping door het blad niet helemaal in evenwicht zijn. Als door de hoge worteldruk de verdamping onvoldoende is wordt er vocht door de bladporien naar buiten geperst. En dan hangt er een heel rijtje druppels langs de bladrand. Guttatie is vooral te zien 's morgens vroeg, als de activiteit van de bladeren toeneemt en de luchtvochtigheid no hoog is. De foto's zijn inderdaad 's morgens gemaakt. Later op de dag waren de druppels weg. Kijk, dat vind ik nou geinige weetjes.

rodger5mei1
rodger5mei3rodger5mei2
Bij sommige kamerplanten treedt ook guttatie op. Ficus benjamina is er bekend om. Daar verschijnt de druppel aan de onderkant van het blad, bij de bladsteelaanzet. Als de druppels dan weer verdampen kan er een witachtige aanslag overblijven van zouten die zijn neergeslagen. Als je een ficus benjamina hebt kijk dan maar eens aan de onderkant van de bladeren. Onze ficus is inmiddels overleden, maar ik heb wel eens al die witte wasachtige plekjes van de bladeren zitten afwrijven omdat ik dacht dat het schildluis was! Enorm werk. En ja, ik vond het wel raar dat ik geen beestjes vond in dat witte spul… Nu weet ik het: guttatie.



Foto's

Gekke foto effecten.
rodo12mei1vergeet12mei22222
Een wat bewogen Rodo.
Harige vergeet-mij-nietjes en een kristallen bol.

Brunnera

Al een tijdje stond de brunnera op mijn lijstje van gewenste planten. Een soort grootbladig vergeet-mij-nietje, voor in de schaduw. Gezocht op de bloemetjesmarkt op Goede Vrijdag in Groningen, op de plantjesmarkt in Hortus Haren op 21 april. Gister een vaak genoemde plant gezien (de Jack Frost), maar het blad was me net een beetje te bont. Toen kwam ik een effenbladige tegen, bij kwekerij Jacobs in Vriescheloo. Deze soort heet de Brunnera Sibirica.
Volgens google:
Deze soort, waarvan niemand het bestaan vermoedde, dook uiteindelijk op in Engeland nadat het was aangeboden op een Moskouse straatmarkt. Heel anders dan de gewone soort maakt deze dikke wortelstokken die net als een Bergenia over de grond kruipen. Daardoor vermeerdert hij best snel. Het blad is een stuk groter en gladder. De bloemtrossen verschijnen en zien er heel bekend uit, alhoewel de individuele bloempjes iets groter zijn.
brunnera12mei1brunnera12mei2

Bloeitijd van 3-5, het is nu al 10 mei, en ik zie geen bloemstengel in de plant. Dus dit jaar helaas geen bloei meer. Dan moet ik wel heel goed opletten waar ik hem neerzet, om te voorkomen dat ik heb volgend jaar als 'onbekende' plant wegwied!
Familie van de ruwbladigen, zoals borage en smeerwortel.

Vleugeltje

Bescheiden voorjaarsbloeier.
Vingerhelmbloem.
Lilapaarse stinzenplant.
Uit kleine knolletjes.
Zaait zich uit.
Of eigenlijk: laat zich uitzaaien.
Met mieren als hulptroepen voor de verspreiding van de zaadjes.
Door een lekker mierenhapje aan elk zaadje.
De vingerhelmbloem is nu grotendeels uitgebloeid.
In de kleine platte groen peultjes zitten deze zwart glimmende zaadjes.
Met een vleugeltje.
Hi, hi.
mierenbroodjes5mei
Zie ook: Mierenbroodje | Digi-letters | 't Groentje.

Fritillaria meleagris

Elk jaar weer mooi, deze keer de ene witte ook op de foto.
kieviet27apr12013kievit27april22013kievit27apr32013

Onze kievitsbloem is naar kieviten genoemd.

De Nederlandse vertalingen van de Engelse benamingen zijn :
  • Snake's head fritillary --> slangekop frittilaria
  • Snake's head --> slangekop
  • chess flower --> schaakbloem
  • frog-cup --> kikker-beker
  • guinea-hen flower --> guinees hoen bloem
  • leper lily --> lepralijder lelie (de vorm van de bloem lijkt op de bel die vroeger door lepra lijders werd gedragen)
  • Lazarus Bell --> lazarus bel
  • checkered lilly --> geblokte lelie
  • of gewoon: fritillary --> fritillaria.

50 tinten groen

groen27apr.
Dat is lente.
Groen in allerlei soorten.
Zacht en teer.
Helder en stevig.
Knal en subtiel.
Groen.

P. vulgaris

primula27apr1
In de tuin hebben we op dit moment de primula's in bloei. Zachtgeel tussen de wat gerimpelde groene blaadjes. Echte lentebodes. Ik dacht altijd dat het de primula vulgaris was. De Nederlandse naam is 'stengelloze sleutelbloem'. P. vulgaris blijkt een zeer zeldzame inheemse plant te zijn. Hmm. Is het dan toch een ander? Waarschijnlijk wel, als ik goed kijk zitten de bloemen namelijk wel degelijk op stengels; ze zijn niet stengelloos. Mooi vind ik ze wel.

Lucifer

In 2007 een paar crocosmia bolletjes van Jitske gekregen. Ze staan halverwege de tuin, voor een buxus struikje. Eerst komen de heldergroene, zwaardvormige bladeren tot een centimeter of 60 hoog, daarna vanaf half juli de bloemen. Van het knalste roodoranje dat je je voor kunt stellen. Bloemknoppen eerst nog rood met geel, daarna steeds meer rood, als de bloemen stuk voor stuk open gaan. Na de bloei zijn ook de zaaddozen nog decoratief.

Van Carol Klein hoorde ik dat ze haar crocosmia's elke 5 jaar opnam en deelde. Dat wordt dan tijd bij ons. Bleek wel veel werk: het was een grote massa aan knollen die dicht op elkaar zaten. Ik deed de knollen in een emmer met een laagje water, om ze vochtig te houden en om ze wat beter te kunnen bekijken. Heel bijzonder vond ik de
torentjes van knollen.

crocosmia17april

Toen maar eens even gaan googlen:
moet je bij het terugplanten de oude knollen weghalen of juist laten zitten? Elk jaar wordt een nieuwe knol gevormd, maar de oude blijft vaak intact. Het schijnt dat als je de knollen van elkaar losmaakt, ze elk afzonderlijk weer uitlopen. Als je ze aan elkaar vast laat zitten dienen de knollen als extra voedselvoorraad voor de bovenste, bloeiende knol.

De dag erna heb ik de grootste knollen, met de grootste torentjes weer terug geplant. Ik hield een kratje met (kleinere) knollen over. Die vonden gretig aftrek op de plantenruil van de Wilde Planten Tuinkring vandaag.

Achterwerk

Drie weken vrij, waarvan twee weken op vakantie, en -een kleine week- thuis. Daarvan heb ik een paar dagen grotendeels buiten in de tuin doorgebracht. Na het koude voorjaar was daar nog niet veel gebeurd, en nu kon het! Heerlijk. Heel wat uren in de tuin doorgebracht. Paar dagen achter elkaar.

Daarbij schoten me regelmatig stukjes van een boek van Karel Capek (Met een kriebeltje boven de C) door het hoofd, als ik weer eens voorovergebogen in de tuin bezig was. Zie oranje plaatje linksboven. " … het meest en soms enige lichaamsdeel dat van een tuinier te zien is is zijn achterwerk dat in de lucht steekt …."

capecboekje
Karel Capek wordt beschouwd als een van de belangrijkste Tsjechische schrijvers. Karel leefde van 1890 tot 1938, zijn belangrijkste boeken zijn vroege science fiction (zoals Huxley en Orwell) en aan hem wordt vaak de uitvinding van het woord robot toegeschreven. Hij schreef enkele boeken samen met zijn broer Josef, het woord robot bleek door zijn broer bedacht te zijn, ook illustreerde Josef minstens een van zijn boeken. Karel schreef namelijk ook een tuinboek: ' Het jaar van de tuinier', geïllustreerd door Josef.

Een hoogst vermakelijk boekwerkje uit 1929. Uit het voorwoord van Paul Geerts:
Het jaar van de tuinier is een bijwijlen hilarische lofzang op het leven in de tuin, vol schitterende situatieschetsen en puntige aforismen, waarin de hoop en de wanhoop, de kleine en grote pleziertjes en verdrietjes en vooral obsessies van de tuinier (altijd mannen in dit boekje!) op een sublieme manier worden verwoord.

Als je het boekje een keer tegenkomt: kopen!

Eind maartse sneeuw

Minder koud dan vorige week, de ijzige oostenwind is gaan liggen. Maar vanmorgen om acht uur (vroeg op om de kliko buiten te zetten, deze keer op zaterdag ivm pasen) …. grote vlokken sneeuw dwarrelden omlaag; niet alleen de stoep, maar ook de straat was wit. Je kon precies de wielsporen volgen van de kliko met mijn voetstappen ernaast. Van de achtertuin, over de oprit, recht straat over steken, kliko parkeren, schuin weer terug oversteken. Echt reuzevlokken, een centimeter of 2-3 groot. Je ziet ze op de foto. En een heel waterig zonnetje probeerde door het wolkendek heen te prikken.
sneeuvlokken30mrt

Later op de dag: eerst redelijk wat zon, toen weer wat wolken. We maakten een korte wandeling van een uur in de buurt. Her en der staan ooievaarsnesten, deze is op een paar honderd meter afstand van waar we wonen. Hij is bewoond, en -niet op de foto, maar wel gezien- de ooievaars paarden. Dus binnenkort (paas)ooievaarseieren.

ooievaars30mrt1
ooievaars30mrt2.

Eonymus fortunei

Ik zit binnen te lezen.
Kijk op van mijn tijdschrift.
Kijk naar buiten.

De zon schijnt.
De zon schijnt door.
Door het blad van de kardinaalsmuts.
Stralend geel.
In tegenlicht.
De achtergrond zilver.
Silhouet van astertjes.
kardinaal23mrt
kardinaal23mrtkl1kardinaal23mrtkl2
Zo mooi.
De tijd staat even stil.
De tijd bevriest.
En dan adem ik weer verder
.


Blote voeten

Met ijskoude oostenwind is het geen tuinweer. Voor het boodschappen doen maar even een pyjamabroek onder mijn lange broek aangedaan en wollen muts op. Maar in de erker op het zuiden in de voorkamer schijnt de hele dag de zon stralend naar binnen. In een luie wiebelstoel in de zon, tuinblaadje op schoot, kopje koffie erbij. Geeft een prima tuingevoel.
Het wordt zelfs zo warm dat trui en sokken uitgaan (en uiteraard de pyjamabroek). Met blote voeten en in T shirt lees ik het nieuwste nummer van Bloem en Plant van voor tot achter.
voeten

Drie hoekjes vouw ik om, bij een stukje tekst waar ik nog wat mee wil: plantje kopen/ruilen, logje over schrijven….

De hoekjes van dit nummer:
- Anjo Kan, vlierbloesem, botanische fotografie; -->
kijken of ze een leuke website heeft met botanische fotoideeen...
- corydalis lutea , gele helmbloem, in een stapelmuurtje : plantje staat al een tijdje op mijn verlanglijst, -> navragen of iemand voor mij zaad of een paar plantjes heeft ….
- artikel over brunnerasoorten: brunnera macrophylla (jack frost).
--> Waarom heb ik die nog niet?

6 x 23 maart

Ik schrijf dit stuk op 22 maart 2013. Voor morgen is nul graden voorspeld, met een harde, snijdende oostenwind. Met wind chill voelt het dan ruim onder de min 10 graden. Dat wordt niets in de tuin vandaag….
Nou ja, alleen even vogels voeren en ijs op de vijver (1 cm sinds gisteravond) breken.

Dan maar een korte terugblik.
Een serie foto's uit eigen tuin.
Allemaal van omstreeks 23 maart.
Steeds een jaar terug in de tijd.
Van 2011, 2010, 2009, 2008, 2007 en tenslotte 2006.
23maart201123maart 2010
23maart200923maart2008
23maart200723maart2006
De meeste jaren was de tuin net iets verder dan nu in 2013. Wilgenkatjes in de zon, krokussen volop open (nu zijn ze er wel, maar de kelkjes zijn koud gesloten, in 2008 hommel in de ribes (nu zijn de ribes-trosjes nog dicht en nog geen hommel gezien)..
NB. De 'tellende' lezer mist misschien een foto van rondom 23 maart 2012. Klopt. Toen was ik twee weken op cursus in het buitenland, dus even niet in de tuin.

Meteorologische lente

1 maart begon de meteorologische lente.
5 maart was de warmste 5 maart ooit, op sommige plaatsen in Nederland boven de 15 graden.
De bijen vlogen.
En toen werd het weer winter.
Met sneeuw en ijs.
De bijen weer naar binnen.
De vogels weer stiller.
In de tuin valt de groei weer een beetje stil.
stukkie wintertuin3 mrt
De kleuren zijn nog van de winter.
En toch….
Ik heb vandaag weer een uurtje in de tuin gewerkt, oude plantenresten verwijderd. Nog niet alle siergrassen afgeknipt. Nog niet alle sedums gekortwiekt. Maar een begin is gemaakt.

(Middel)blauwe geranium van Hilja

"Middelblauwe geranium van Hilja."
Zo had ik hem staan in mijn lijstje achterstallige beschrijvingen. .
Achterstallige beschrijvingen | Tuin | 't Groentje . Vandaag op zoek naar een paar foto's om de achterstalligheid van deze plant-beschrijving op te heffen.

Maar bekijk de foto's eens. Daar is niets middelblauws aan. Eerder paarsblauw. Of zou ik 'middelhoog' bedoeld hebben? Deze geranium maakt bossige pollen, een centimeter of 50 hoog. Bloeit begin mei in grote aantallen. De bijen en hommels zijn er dol op.
blauwe eraniu hilja
blauwe eraniu hiljabladgeranium blauw hilja bloem

Wat de naam is, tja. Ik heb een stukje van Hilja gekregen, vandaar de 'werktitel' middelblauwe geranium Hilja (terwijl hij eigenlijk paarsblauw is).
  • Al plaatsjes kijkend dacht ik Geranium Orion (bv bij kwekerij Kabbes) maar die is volgens Kabbes steriel. En dat is de geranium bij ons zeker niet. Op allerlei plekken uitgezaaid. Ik heb inmiddels een aantal opgepot, mooi om uit te delen/ te ruilen later in het voorjaar.
  • Hilja nog eens gevraagd, zij denkt, geranium sylvaticum, bosgeranium. Zou het? Daar lijkt ie wel op, maar volgens de meeste websites bloeit de bosgeranium in juni en juli. De foto's zijn van rond 10 mei.
  • Ik zoek nog even verder in mijn eigen weblog, en stuit op een stukje uit 2007: Fietskar | Elders | 't Groentje . Een van de plantjes die ik van tuinvrienden kreeg was een geranium sylvaticum 'Meran'. Niet van Hilja, maar van Wim en Annet!

Huis van voor en achter

Vaak kijk ik vanuit ons huis naar de tuin. Nu een keertje andersom. Vanuit helemaal achter in de tuin naar de achterkant van het huis kijkend, langs het appelboompje, over het bruggetje over de vijver, langs het houten fietsenschuurtje, langs de werkkamer en dan het huis. Links op de bovenste foto zie je een stukje dakkapel.
Dezelfde dakkapel rechts op de onderste foto, die foto is vanaf het begin van de oprit genomen, tegen de straat aan. Nog eventjes en dan gaat het mes in de pollen siergras, zoals de grote pol in de voortuin.
huisvanachter8mrthuisvan voren8mert.

Sneeuwklok

seeulokken10mt
Net ontdooid.

Lente in de kiem gesmoord

Ik had het me na vorig weekend heel anders voorgesteld. Toen heb ik de eerste tuinuurtjes van het jaar gemaakt. Het vooruitzicht was hogere temperaturen en zon.
Eindelijk, de lente.
Krokusjes, misschien wel de eerste hommels?
Het werd de warmste 5 maart ooit.
En zakte vervolgens snel in.

't kan verkeren.
We werden vanmorgen weer wit wakker.
En de krokussen …..
krokus10mrt
krokus10mrtdet1krokus10mrtdet2

Zie zelf maar, met ijsmuts.

Akoniet deel 5: zaailingen

Even een snelle foto van de vrolijke winterakonieten. Gele knikkers met een groen kraagje. Ze groeien tussen het longkruid. Door de bladval in de struikborder is het longkruid een beetje verlept. Maar de akonieten NIET. Tussen de losse bladerlaag zie ik allerlei akonieten ontkiemen. Lekker losse bosgrond, eind vorig jaar flink wat compost gestrooid, en nu beloond met jonkies.
akoniet3mrtgroot
akoniet3mrtoverzichtakoniet3mrtzaailing.

BIjensnoei

Dit weekend voor het eerst echt weer wat in de tuin gedaan. Prioriteit had het snoeien van struiken en opschonen van de border aan de voorkant van de bijenkasten. Met vijf graden was het net nog koud genoeg, zodat ze binnen blijven. Als het komende week echt tegen de tien graden of warmer wordt dan slaan de bijen aan het vliegen. Dan kan ik bij niet meer begeven in dat stukje tuin. Bijen worden er onrustig van.
bijen3maart222 bijen3maart11
De kasten van Doeke staan op een klein grindterrasje, goed afgeschermd van de 'wandelpaden'. Van achter zijn de kasten prima te benaderen. De bijen-start- en landingsbaan gaat over een een laag buxusheggetje, dan over een brede border en de vijver. Dan hebben de bijen inmiddels zoveel hoogte dat we niet meer in hun vliegroute lopen.
NB. toen ik de bovenstaande foto's bekeek, viel me op dat het buxushegje wat aan de hoge kant is. De uitvliegopening zit in de rode strip. En als de buxus dit seizoen gaat groeien…
Dus om half 5 nog even naar buiten om ook het hegje nog even te knippen. Pfffff. Mijn tuinconditie is nog niet helemaal op peil.

Winterpotjes

Langzamerhand komen ze weer te voorschijn: de lentekriebels.
Die zal ik nog een tijdje moeten beheersen.
Het is nog te vroeg.
Zeker nu het net-wel-net-niet vriest.
Gewoon oefenen.
Geduld oefenen.

Net als een ouder tegen een kind zegt in een winkel met mooie (breekbare) spulletjes:
Kijken mag, aankomen niet.
Dus kijken doe ik.
Volop.

potjes9feb1
potjes9feb2potjes9feb3
Bijvoorbeeld naar de uitstalling van potjes en plantjes die langs een van de tuinpaadjes is blijven staan. In de herfst bij elkaar gezet. In een enkel potje een labeltje. In de meeste niet. Vorig najaar was ik er van overtuigd dat ik later zou weten welke plant in welke pot staan. We zullen zien. Bij sommige is het makkelijk: linksonder een hele rij aardbeistekken. Daar steekt nu nog wat boven de grond/sneeuw uit. Maar bij anderen….. Eerst maar eens aan de groei raken. En als er tegen april-mei nog niets herkenbaars is: op de composthoop.

Van twee kanten

Met de kou vorige weken, net voordat er sneeuw lag, zijn enkele helleborussen bevroren. Niet de bloem, maar de stengel. Net als vorig jaar. Helleborus snot | Tuin | 't Groentje. En nu liggen de topzware bloemen met hun snufferd op de aarde. Jammer.

De bloemen die toen nog niet zo ver waren staan er nu wel mooi bij. Donker paars, hoewel ze op de foto wat meer paarsrood lijken. Twee maal dezelfde bloem, met tegenlicht en met meelicht.
hleborus2feb3hleborus2feb1.

Donkerrode lak

De winter met sneeuw en vorst van vorig weekend lijkt ver weg. Midden in de week was het warm (10 graden) en winderig en nat. Een soort herfst. Nu weer kouder, 3-5 graden, maar een flink deel van de dag zonnig. Mooi voor een tuinwandelrondje, eerst zonder, later met fototoestel. Vogels volop, vooral nu de mussen in de beukenhaag (niet te zien, wel te horen), nog steeds de mezen op de pindasilo's. De vaste planten liggen er nog bij in hun winterstand: plat, kriskras door elkaar, bruin en dor, rommelig. Nog geen spoor van nieuw leven. Lijkt het.

knophortensia2feb.
De voorbereidingen zijn volop gaand, deels onder de grond. De puntjes van bollen komen boven de grond: ik zag het eerste paars van een krokus en eerste wit van een sneeuwklok (nog wel dicht).
Nu is het ook tijd om de knoppen in de gaten te houden. Uit schijnbaar dorre en droge takken groeien steeds dikkere knoppen. Zoals deze glimmende rode knoppen van een hortensia.

Kattenmest

Langs onze minimoestuin staat een rand met herfstframbozen, 2,5 meter lang, 80 cm breed. Dat is een van de weinige stukken van de tuin die ik voor de winter opruim. Als ik de latten en touwen weghaal waarmee ik de slungelige frambozentakken overeind hou weghaal, knip ik de oude stengels af. centimeter of 20 boven de grond. Rond de bundeltjes afgeknipte frambozen takken komt opeens kale grond vrij, een zeldzaamheid in onze tuin. Makkelijk om nu ook een flinke laag (eigen) compost omheen te strooien.

Mest geven, dat doe ik niet. Maar onze katten (en waarschijnlijk buurpoes Mickey) wel. Eigen fabrikaat. Nu de sneeuw gesmolten vind ik op een klein stukje grond rond en tussen de frambozen vier drollen, in verschillende stadia.

drol22222222drol33333333
drol111111drol444444
Normaliter begraven ze de drollen keurig (in kale grond), maar toen er sneeuw lag hebben ze zich er makkelijk vanaf gemaakt: sneeuw erover. Nou ja, nog een paar regenbuien en er is niets van terug te vinden.

Wintertuin

Achtertuin eind januari. Door het sneeuwlaagje is het wat lichter, de winterkleuren komen mooi tot hun recht. De vijver is nog stijf bevroren, ijslaag een cm of 10. Zie je het pannetje (kleine foto's)?
Links de rode gloed van de kornoelje. Midden, achter de vijver, een groene bol liguster met een witte hoed van sneeuw. En daar net achter de houtwal die we aan het opstapelen zijn tussen de in 2012 aangebrachte rij palen.
Bij deze foto heb je de neiging om tussen kornoelje en uitgebloeide teunisbloem heen naar achter te kijken, over de vijver heen naar ligusterbol.

wintertuin26kjan1
wintertuin26kjan1kleinpijlwintertuin26kjankleinpan
Voor het nemen van de onderste foto ben ik een paar meter naar links opgeschoven. Hier volgt mijn oog een gebogen lijn van de serum met sneeuwhoedjes net links van het midden, via het wuivende gras naar de rode kornoelje takken erboven, en dan weer met een vloeiende beweging terug, eindigend in de rechteronderhoek: ook daar weer sedum. Hele andere dynamiek in de foto's.
wintertuin201325jan.

Suikerwilg

Mist in de nacht.
Temperatuur min acht.
IJs als suiker.
Bepoederde wilg.
wilg25jan.

Rond wak en klodder pindakaas

Al weer een week loop ik elke morgen een wak te smelten in onze vijvers, ronde wakken.
Vul zonodig de voedersilo's en vetbollenhouders.
Strooi pinda's.
In de verre schuur liggen heleboel appeltjes uitgestald, om in de loop van de winter aan de vogels te voeren. Ze zijn nu stijf bevroren, dus eerst in vieren en dan even in heet water. Dan zijn ze ontdooid en leveren ook weer vocht voor de vogels.

rondwak20janpindakaas20jan

Pindakaaspot verwisseld, en een dikke klodder pindakaas op ooghoogte op een boompje dicht bij huis. Zou de grote bonte specht zich laten zien? NB. toen ik binnen was zag ik dat ik de klodder te laag op de boom heb gesmeerd, niet te zien vanuit de warme eetkamer…

Details van de dag

Vogels vliegen steeds weg, lastig om snel op de foto te krijgen. Gelukkig zijn er ook langzame dingen in de tuin. Die poseren welwillend, ook al is er niet zoveel licht. Zomaar een kwartet.

detail220jandetail320jan
detail420jandetail120jan

1. wiegend in de wind, zaaddoosje van een juffertje in het groen, papierdun
2. afgebroken tak van fluweelboom, met een klein zwammetje
3. oude takken van een forsythia, met rare bobbels (takwratten?)
4. de prunus laurocerasus krijgt rare vlekken in deze kou: vorstschade
?

Begin van de bloei

Heldere winterdag, blauwe lucht. 11 januari 2013. Eddy en ik wandelen een stukje door het dorp. Er zijn pestvogels gesignaleerd in Haren! We wandelen langs de plekken die in het locale krantje genoemd worden. Geen pestvogel gezien. Maar wel allerlei bloeiende hazelaars.
Terug in eigen tuin gaan we kijken hoe onze hazelaars er voor staan. De laaghangende katjes van de hazelaars zijn nog dicht. Maar bovenin zie ik dat er al een paar beginnen te bloeien. Van beige-bruin, naar lichtgeel. Bijna lichtgevend geel, als ze door de laagstaande zon worden aan-geschenen.

hazelaar2013kl1
hazelaar2013hazelaar2013kl2.

Hemelsleutel

De bloemen van vorig jaar zijn de sterren in de tuin van januari. Dat geldt in ieder geval voor de hemelsleutel. Ze zijn inmiddels donkerbruin, staan nog stevig overeind met hun ingedroogde schermbloemen op stand. Afgelopen vrijdag waren er een paar dwarrelende sneeuwvlokken, en sindsdien temperatuur net onder nul. De hemelsleutels staan de hele dag in de schaduw en hebben de sneeuwkristallen vastgehouden. De planten erachter vangen wel winterzon: donkerbruin van teunisbloemstengels, strogeel van de siergrassen, rood van de rode kornoelje, groei van liguster op de achtergrond.
kleur12jan13.
Vanmiddag door de tuin gewandeld om te kijken of er meer plantvakken zijn waar ik volgens jaar sedums wil neerzetten. Voor mooi winter-uitzicht. Het helpt dat serum zo super makkelijk te vermeerderen is. Trek in de zomer verschillende stengels uit het hart van een pol, kort evt. iets in tot een centimeter of 10. Steek in de grond. Geef water. Klaar.

Akoniet deel 4: tuin-economie

Economie: de prijs van een schaars goed is hoger dan van een veelvoorkomend goed.
Tuin-economie: de aandacht die een bloem krijgt is hoger, naarmate er minder tegelijk bloeit.

Tuin-economisch gezien is een winter-akoniet daarmee een van de meest waardevolle planten. Samen met helleborussen en nog een enkele andere.
akoniet12jan

Bijna elk jaar valt ie in de prijzen, en krijgt een logje toegewezen.
Ook dit jaar.
Met een glazuurlaagje van ijs.
Enjoy.
Zie ook
Akoniet deel 3: blijvers | Tuin | 't Groentje.

Roomse kamille

Van het lijstje Achterstallige beschrijvingen | Tuin | 't Groentje , deze keer de Roomse kamille. Plantje hebben we sinds 1997 in de tuin. September 1997 om precies te zijn. Dat weet ik nog omdat we toen de pergola en tuinpad/ grindborder hebben laten aanleggen. De eerste keer ook dat we een lijstje met beplantingsplan van de hovenier kregen. Roomse kamille was een van de plantjes, uitgekozen vanwege de geur (van blad) en zijn bodembedekkende kwaliteiten. Zo leuk dat ik er inmiddels flink wat pollen van heb opgekweekt. Mooiste is een flinke plek met een doorsnee van minstens een halve meter, dan heb je lekker veel bloemetjes tegelijk. En als je ze nu tegen een tuinpad aanzet, dan stap je er af en toe per ongeluk op (niet erg, heerlijke geur!)
kamille 5jan6
kamille5jan1kamille5jan2
kamille5jan3kamille5jan4

Roomse kamille weetjes
- Bloeit enorm lang, van eind juni (foto 2) tot oktober (foto 1
)
- groenblijvend, fijn geveerd blad
- chamaemelum nobile 'flore pleno'
- zeer geurig blad (appelgeur)
- bodembedekker, blad 5 cm hoog, in bloei ca 20 cm.
- makkelijk te stekken met rozetjes
- stoelt uit
- begin winter uitgebloeide bloemstengels afknippen
- afgevallen boomblad verwijderen
- er is een niet geurende, niet bloeiende versie die gebruikt wordt voor kamillegazon
.

IJshockey stick?

Laagje ijzel op dag van de serre.
Begint langzaam te glijden.
Bijna de hele dag is de temperatuur nauwelijks boven nul.
Pas tegen het donker worden gaat het harder dooien en breken de hockeysticks af.
serre22dec1serre22dec2a
serre22dec3gr.

Teunis met ijzel

We hebben elk jaar flink wat twee jarige teunisbloemen in de tuin. Bloeien lang, geuren heerlijk. En de uitgebloeide stengel is in de winter niet alleen een zadenbron voor vogeltjes, een overwinterplek voor lieveheersbeestjes, maar ook erg decoratief. Met een laagje sneeuw, of rijp, of ijzel!

teunisbloemijzel.

Code oranje

Bij 'extreem weer' geeft het KNMI tegenwoordig een kleurcodering af. In de nacht van vrijdag op zaterdag was het CODE ORANJE voor Groningen en Drenthe. Vanwege de voorspelde ijzel. Vanmorgen een rondje door de tuin gewandeld om rond te kijken. Sommige plekken waren niet bereikbaar omdat de heestertakken ver doorbogen onder de zware last van sneeuw afgedekt met een laagje ijs/ijzel. De doorgaande weg (paadjes) werden erdoor versperd.

ijzel22dec1ijzel22dec3
ijzel22dec4ijzel22dec2

Van dicht bij wel mooie plaatjes. Rechtsonder een bevroren viooltje.
We hebben bij de voordeur twee manden staan met viooltjes dia al maandenlang bloeien. Ik ga er vanuit dat het nu wel gedaan is met de bloei. Maar je weet nooit. Na de nacht strenge vorst een paar weken geleden zijn ze ook weer overeind gekomen.

Sikkel

Zomaar een dinsdagochtend, kwart over 8, met de fiets aan de hand liep ik over onze oprit naar de straat. Op weg naar mijn werk. Boven het huis van de overburen, langs de inmiddels kale bomen, zag ik de donkerpaarse vroege ochtendhemel. Hartstikke helder. Eddy zwaaide me uit, zoals elke ochtend. En ik wees naar de hemel.
Net boven de bomen uit, zagen we een prachtige smalle maansikkel (2 dagen voor nieuwe maan, dat is als ie helemaal donker is). En links ervan, heel helder, Venus. Als je weet waar je moet kijken, zie je Venus op de grote foto. Op de uitvergroting, kun je Venus, zusterplaneet van de aarde, niet missen: in de linkerbovenhoek. Mooi, he.
11dec 8uur smorgens
11dec 8uur smorgensdetail

Foto heeft Eddy uit de hand genomen, met een kleine compactcamera.

Buxusrot

Het gaat niet zo goed met de buxussen in onze tuin. Een hegdeel van buxussen, van eigen kweek, is vorige winter vrij abrupt aangetast. Tegen het najaar werden bepaalde delen was gelig groen, later bruin, en nog later kaal. Deze zomer heb ik een aantal van de aangetaste planten weggehaald (bij de grond afgezaagd) en het afgevallen blad zoveel mogelijk verwijderd. Maar kijk nu eens: middenin de struik zie je alweer een bruin stuk, en die lichtgroene plukken bovenin vertrouw ik ook niet.

buxus15dec1buxus15dec2
Omdat ik weet dat buxusrot eigenlijk een schimmel is, ben ik altijd voorzichtig met het snoeien van buxus als het vochtig is. Vindt de schimmel fijn. Wel lastig met een natte zomer. En ik snoei ook niet als er felle zon verwacht wordt, dan zouden de blaadjes kunnen verbranden/ verschroeien. Als ik dan een keer snoei, haal ik tegenwoordig al het snoeisel weg. Buxussnoeisel is een van de weinige plantendelen die ik niet op een composthoop of takkenwal gooi, het gaat linea recta de groene kliko in. Welke voorzorgen nog meer? Zorgen dat buxus een beetje vrij staat, zodat de wind erom heen kan waaien en de blaadjes snel droog zijn. Beetje kalk geven (wij hebben zeer zure grond). Snoeischaar na elke struik ontsmetten (zeep gebruik ik), om te voorkomen dat de schimmel eventueel van de ene naar de andere struik meelift.
Tja, en als zelfs de buxuswolkenstruik, die ik dit jaar helemaal niet eens gesnoeid heb, en die ver van het aangetaste exemplaar staat, last begint te krijgen….. zou de buxus dan niet eens radicaal verbannen moeten worden uit onze tuin?

Neerzijgen

Een hele tijd staan allerlei planten nog stevig overeind in de herfst.
Grassen buigen mee in de wind, en komen weer overeind.
Ze schudden de eerste sneeuw af.
Sommige bladeren zitten nog aan de struiken.
Maar als er echt strenge vorst is geweest, al is het maar voor 1 nacht, dan is het opeens gedaan.
Planten zakken in elkaar, vlijen zich tegen de grond,
zijgen neer.

zijgen15dec
De hortensiabladeren hangen nu als natte lapjes omlaag, de zwaardvormige bladeren van de crocosmia zijn definitief gaan liggen. Waar eerst deels groene, deels bruine varenbladeren nog overeind stonden, is er nu een soort tipi ontstaan met omlaag gevouwen bladeren.
Rustig laten liggen.
Tot het lente wordt
.

Groen-geelgroen-oranje-groen-geel

Aan de zijkant van ons huis hebben we een strook van de oprit beplant met euphorbia cyparissas.
Op de hoek van het huis heb ik een klein polletje neergezet, meer dan 10 jaar geleden. En die heeft zich door het grind van de oprit verspreid. Vanzelf.
Onderhoud bestaat uit het in winter weghalen van bovengronds materiaal. En in het groeiseizoen de groeistrook een beetje beperken tot ongeveer 1 meter breedte. We moeten nog wel over het pad kunnen.

euphorbia1dec2euphorbia1dec1
euphorbia1dec3

Er zijn enkele perioden in het jaar waarin het kleurspektakel overweldigend is. In voorjaar komen nieuwe groene toefjes boven de grond en in april (foto 1) steekt de bijna neon-geelgroene zoom prachtig af tegen de rode bakstenen van het huis. Met de zon erop is de honinggeur van de nectar overweldigend. In mei (foto 3) als de bloemen beginnen af te vallen komt er een korte tijd een oranje gloed over de bloemen. Ook nu nog 'druipen' de bloempjes van de nectar.
Daarna is het een tijdje wat minder opvallend, allerlei andere bloemen trekken de aandacht in de tuin. Een brede groene loper met regelmatig een tweede bloei, wat minder spectaculair dan in april. Een laatste kleurvariant in de late herfst (foto 3, eind november). Het groen maakt steeds meer plaats voor botergeel. En zo tegen eind november/ half december vallen dan ook de laatste smalle blaadjes af. Voor kleur weer een maand of drie wachten.

Mist

Hoe zet je mist op de foto?
Met echt dikke mist zie je niets.
En daarmee juist de mist, die eruit ziet als niets.
Dus je ziet niets.

Als het een beetje minder mistig is, zie je mist juist beter.
Doordat een bekend stukje, het huis van de overburen, de boom in de tuin, niet zo goed te zien is.
Maar nog wel een beetje.
Dan weet je: het mist.

mist24nov2
mist24nov.

Herfstlicht

Zo maar mooi.

herfstlicht24nov2herfstlicht24nov1.

Verbonden

Mistig, grijs.
Spinrag licht op.
Een ketting van druppeltjes.
Zo staan ze.
Samen, verbonden.

beeld 24nov1beeld24nov2beeld24novspinrag2
.

Vierkante herfst

Een kwartet herfstgekleurde bladeren.
  • Epimediumblad kleurt rood (en later bruin), blijft wel stevig aan plant zitten.
  • Hazelaarblad gaat van groen naar geel en zal binnen een paar dagen afvallen.
  • De zachte naadjes van de cypreswolfsmelk vallen na hun botergele fase af, opgekrulde bruine ingedroogde stengels blijven over.
  • Sommige vaste planten verkleuren pas laat.

herfstvierkant2herfstvierkant3
herfstvierkant4herfstvierkant1.

Self seeding

Met het zaaien van verbascums heb ik niet zo veel succes. Toch heb ik al vele jaren de 2 jarige verbascums in de tuin. Hoe dat kan?
De plant zich zelf laten uitzaaien. Met de verbascums blijkt dat vooral goed te gaan als ik zo'n gele toorts vlak bij het tegelpad heb staan. In de tweede helft van de zomer zie ik dan de eerste viltgrijze blaadjes tussen de klinkertjes opkomen. Lastig alleen is dat ze vaak precies in de 'loop' ontkiemen, natuurlijk niet op een plekje waar ze niet in de weg zouden staan. De zaailingen die ik laat staan worden dan in de loop van de winter meestal vertrapt.
verbascums10okt2

Dus elk jaar priegel ik een paar zaailingen tussen de klinkertjes vandaan. Ik pot ze op, zie foto. Omdat het harige blad makkelijk verrot in de natte winterperiode strooi ik er een laagje grit omheen. En in het voorjaar gaan ze weer ergens de grond in.
Zo doe ik dat.

Praatplaatje half november

Hoewel sommige novemberdagen grijs en miezerig kunnen zijn, heb je andere momenten met veel kleur. Deze foto is van 17 november, de bladeren zitten nog deels aan de bomen, zonnetje schijnt. Kleuren in overvloed.
herfst17nove overzicht
herfst17nove overzichtklein1herfst17nove overzichtklein2

Detail 1: goudgele hazelaar met daarvoor de diep rode pluimen van de fluweelboom.
Detail 2: zilveren pluimen van miscanthus sinensis 'Kleine Silberspinne' met daarachter rode takken van de rode kornoelje.
Overzicht: groen van grasveld (rechts( en zwaardvormigblad van crocosmia (links); grijs van santolina (links voorgrond) en donkerrood van sedeum 'Herbstfreude' (rechtsvoorgrond)
.

Slapte

Ik had er al eerder over gelezen, straalscherm of orlaya grandiflora. Een eenjarige met fijngeveerd blad (als van een wilde peen/ wortel) en een kant-achtige witte schermbloem op stengels van 50-60 cm. Meestal ben ik niet zo van de eenjarigen, zo'n gedoe, maar deze klonk wel leuk. In dit voorjaar gezaaid, een tijdje in potje verder laten groeien. Helaas met verkeerde grond, zie Miskoop | Binnen | 't Groentje , dus weinig groeikracht. Eind van de zomer in goede grond overgepot en net naast terras gezet. Alwaar bleek dat slakken van orlaya houden. Geen bloem dus.

Van tuinvriendin Willie kreeg ik rond dezelfde tijd een orlaya in pot mee, al wat groter met bloemstengels en knoppen. Dat moest toch lukken. Pot nu op terras gezet om beter in de gaten te kunnen houden. Maar op moment dat de knop net open ging, verwelkte een stukje van de stengel en bungelde de bloem omlaag. Grrrrr. Toch weer slakken? Ik bekeek de pot van alle kanten goed, geen slak te zien. En nu staat de pot op een tafel, midden op het overdekte terras. hier komt geen slak bij. Knoppen genoeg, bloem ontvouwt zich en….. knak doet de stengel weer. En een paar kleine druppeltjes rond de buigplek.


orlaya10nov1orlaya10nov2orlaya10nov6
orlaya10nov3orlaya10nov5orlaya10nov4

Wie weet wat hier met de orlaya aan de hand is?

Bollen in pot

In september een hele sloot tulpenbollen gekocht (Tulpenmanie en windhandel | Elders | 't Groentje) en die laatst in grote potten gedaan. Althans een deel. De grootste potten die ik had, zodat de bollen van de winter niet bevriezen. En om te voorkomen dat ik per ongeluk weer wat anders in de schijnbaar lege potten plant, heb ik in elke pot een dekseltje van een plantje bovengronds plantje toegevoegd. Ziet het er niet zo kaal uit, en de tulpen groeien er wel doorheen.

tulpenbollen10okt1
Tulipa Queen of Night met zenegroen
Tulipa Groenland met kindje-op-moeder's-schoot (2x)
Tulipa Passionale met zaailingen primula postford white van vorig jaar
.
Tulipa Mistress met glanzende ooievaarsbek

Het andere deel van de tulpen ligt nog even te wachten. Ik heb wel alle verpakkingen geopend om schimmelvorming te voorkomen. Van Monty Don, Gardener's World, heb ik gehoord dat november de beste planttijd voor tulpen is. Dus een dezer dagen….

Leonard's variety?

Water avens, nodding avens , Indian chocolate. Drie Engelse namen voor geum rivale ofwel knikkend nagelkruid. Wij hebben in de tuin lichtgele en roze-oranje-achtige. Het leuke van deze variëteiten is dat ze meer malen per jaar bloeien. In april mei de hoofdbloei, en daarna nog regelmatig een bloemstengel. Tot in september en soms zelfs in oktober, zoals onderstaand exemplaar.

nagelkruid8okt2
nagelkruid8okt1
Het knikkend nagelkruid houdt van vochtige grond, doet het heel goed langs vijverranden en plasjes, lees ik. Rivale betekend zoiets als " langs de beek groeiend". De Duitse naam is Bach-Nelkenwurz. Bij ons staan ze overigens niet aan de vijverrand, wel op allerlei andere plaatsen.

Leonard ('s Variety) heeft koperkleurige romig roze-oranje bloemen met gele meeldraden die er net uitsteken.
Lionel Cox heeft zacht geel groene bloemen.
Jeannie Ross bloeit roze.
Beach House Apricot is abrikooskleurig.
Album bloeit (jawel) wit.
Flames of Passion is wat hoger en bloeit bronsrood.

Loslaten

Loslaten en opvangen.

De bes valt.
Omarming van vlier.
Blad om bes.
Voor even samen.
Verstild.
gevangenbes8okt1.

Oh, het licht

Het kan donker zijn in de herfst, maar er zijn ook dagen dat het licht zo zacht, zo bijzonder is. Eerder deze week kwam ik beneden, zon net op, en van buiten kwam zulk bijzonder licht binnen…
Warm, geel, onaards.
herfstlicht16okt1
licht16okt2herfstlicht17okt

Lage wolken, en de zon nog lager, de wolken werden van onder af beschenen.
De bomen en struiken in de tuin beginnen te kleuren. Als dan dit warme licht er over heen komt… Geweldig mooi. We hebben minutenlang gewoon stil gestaan, gekeken, genoten.
De gele is van 16 oktober, de roze van 17 oktober.

Baard

Old men's beard.
Dat is een Engelse volksnaam voor de clematis vitalba, de bosrank.
Deze inheemse clematis komt veel voor in bijvoorbeeld Limburg, en kan met gemak hele bomen overgroeien. Bij ons in de tuin groeit ie samen met een kamperfoelie in de pergola.
Het BBC programma Gardeners' World besteedde op 12 oktober aandacht aan clematissen, aanleiding om 13 oktober deze foto in onze tuin te maken en dit stukje te schrijven.
klimop8okt1
klimop8okt2klimop8okt3

Bedoeling in onze tuin was: de blauwe druif via de ene paal van de pergola laten groeien, de clematis via een andere paal: eerlijk delen van de ruimte. Het is echt een titanenstrijd geworden: beide planten hebben een enorme groeikracht. In het groeiseizoen knip ik diverse keren meters lange uitlopers van de een of de ander af, in een poging ze een beetje gescheiden en in toom te houden. Rechts van de pergola staat een enorme, oude laurierkers. De struik is meters breed en hoog. De clematis strekte eerst een voorzichtige rank uit naar de laurierkers, toen een beetje meer. En nog wat meer. Inmiddels is heeft de laurierkers een pruik van zilveren pluizenkrullen. In dit geval meer 'old men's hair', dan 'old men's beard'.

Paddestoelen

Klein rondje tuin, begin oktober.
Her en der komen ze weer te voorschijn.
Paddestoelen in soorten en maten.
Alleen wat plaatjes.

paddestoel8okt2padestoel8okt
paddestoel8okt4paddestoel8okt3.
Alhoewel, op de eerste foto geen plaatjes, maar buisjes.
Geen plaatjeszwam, maar een buisjeszwam.
De een of andere boleet.
Mijn indeling van paddestoelen: vliegenzwam, grote bruine paddestoel, kleine witte paddestoel, inktzwam, nog een bruine paddestoel. Ofwel: ik vind de echte namen erg moeilijk, dus gewoon beschrijvende namen.

Herfst-lavendel

Herfst, veel wind, regen, eerste nachtvorstjes geweest.
2e helft oktober.
En dan nog opeens een opleving met hoge temperaturen.
Voelt lenteachtig.
Heerlijk.

lavendel8okt

Een enkele verse bloem-aar aan het lavendelstruikje.
Herfst-lavendel, dus.

Anemoon

Je hebt ze ook in witte tinten. Wil ik ook nog wel eens een paar van in de tuin. Voorlopig hebben we alleen deze roze herfstanemoon. In sommige tuinen schijnt ie bijna woekerneigingen te vertonen. Hier niet. Een paar jaar heel zielig geweest (en last van slakkengeknaag), nu lijkt ie definitief doorgebroken en staan de bloemen fier overeind.
Niet aankomen, met rust laten!
herfstannemoon4okt.

Rose Buds

Omdat ik al eerder een stukje met de titel 'bottels' schreef, nu een Engelse titel.
Want ook dit jaar weer een vracht aan botteltjes.
bottels4okt1
Te mooi om weg te laten
. En er zijn nog veel meer talen voor de foto's van komende jaren….

Septembertuin

Een zonnige dag, half september.
Ook in deze tijd van het jaar verandert er best veel in de tuin.
Onderstaande foto is van 16 september.
Klik op de link voor een foto van bijna hetzelfde stukje tuin, 2 weken eerder.
Laatste augustusdag | Tuin | 't Groentje.
De sedum is dieper rood, de heleniums (oranje) zijn inmiddels uitgebloeid.
herfsttuin16sept.

Statief

Zaterdagochtend 15 september. Prachtig zonnig, niet veel wind, graad of 18. We dronken koffie op het terras. Vandaar hebben we mooi zicht op een grote bos helianthussen. Ze bloeien al een tijdje, maar in de nazomer is het helemaal feest. Een muur van gele bloemengezichtjes, zonnebloemachtig.

Vol nectar, te zien aan alle beestjes die er komen fourageren. Meestal fotografeer ik uit de hand, terwijl het voor dichtbij foto's handig is om een statief te gebruiken. Vooruit, statief erbij, op het grasveld, op een halve meter van de bos helianthus. Eens kijken wat er in korte tijd aan beestjes te fotograferen is op zo'n mooie dag.

Hieronder : de opstelling.
Voor een deel van de resultaten, zie de volgende weblogjes.
De rest volgt een volgende keer.
Want er is nog (veel) meer.
En dat allemaal in ongeveer een half uur.

statief15sep
Rechts in beeld de helianthus, de grote beestjeslokker.

Laatste augustusdag

Twee dagen geleden, op woensdag was het nog prachtig warm weer. Dat kwam mooi uit want ik had een aantal collega's te eten. We hebben heerlijk buiten gezeten en buiten gegeten op het terras. Prima uit te houden. Vandaag op vrijdag, heel stuk kouder, vanaf eind van de ochtend de nodige regen. Dat wordt vanavond niet buiten eten (voor het eerst sinds een hele tijd). Buiten is het vochtig en maar 13 graden. Met wat bewolking en lichte regen komen de kleuren wel mooi uit op de foto.

nazomer31aug
nazomer31aug2nazomer31aug3nazomer31aug1nazomer31aug4

Vanaf het terras, 4 uur ' middags, lichte regen.
NB. de sedum is nu flink roze, ter vergelijk een foto van precies een week geleden
Elf vossen | Beestjes | 't Groentje .

Blauwe Knoop, de echte

Wil de echte blauwe knoop opstaan?
Een plant in onze tuin noemde ik steeds blauwe knoop, maar dat was 'm niet. Zie
Knoopkruid | Tuin | 't Groentje/

Van de plant op de foto heb ik zaad meegenomen uit een insectenbloemenweitje. Nu twee jaar later uitgebreid bloeiend, maar wat is het? Ik kende de naam niet, maar plant heeft duidelijk scabiosa-trekken, de bloemvorm zoals op de foto net voor het bloeien. De bladvorm.
blauwe knoop 10 aug
Ik hoefde niet lang te zoeken: dit is de blauwe knoop, echt waar. Sucissa pratensis. Meer info: Blauwe knoop - Succisa pratensis.

Sneeuwster-aster

Aster divaricatus, sneeuwster-aster, woodland aster.
Deze lage aster bloeit lang, van augustus tot oktober. Wittige bloemen op dunne stengels, 50-70 cm hoog. Een moeiteloze plant, prima bodembedekker. Geeft onkruid geen kans. Doet het zowel in zon als in droge schaduw. Ideaal voor en wat donkerder plek, die wordt mooi opgelicht door de wolk van witte bloempjes. De bloemen worden vanwege de nectar druk bevlogen door bijen en vlinders.

aster20aug

Na de bloei blijven de pluisjes lang op de kale bloemstengels staan en in de winter kunnen de vogels nog lang 'een pluisje pikken'. Niet alleen om te eten trouwens, ook lekker zacht als nestmateriaal. Bij ons blijft de plant mooi compact. Tip voor plekken waar de aster wat slungelig wordt: knip terug tot de helft in juni.

Suikermais

Twee jaar geleden een minimoestuin van 1x 1 meter geprobeerd. Met daarin peultjes, leek ons lekker. Maar… een vrij stukje grond in het vroege voorjaar, blijft natuurlijk niet vrij. Later in het seizoen hingen alle 'buurplanten' over de minimoestuin heen. De peultjesplanten kwamen jammerlijk aan hun eind door slakkengeknaag.
Dit jaar nieuwe poging, groot(s) aangepakt, naast de herfstframbozen een stuk grond van maar liefst 3 x 3 meter vrijgemaakt. Eddy wilde aardbeien, zonnebloemen en (suiker)maïs. De aardbeien had ik een beetje laat verplant, ze waren al in bloei. Nog wel wat vrucht gedragen, maar niet overdadig. De zonnebloemen zijn mislukt. Die vinden de slakken te lekker, zelfs als ze al een halve meter hoog zijn.

suikermais20aug1suikermais20aug2
mais20aug0
De suikermais daarentegen…. reusachtig. Een van de planten is ruim twee meter hoog. Ik heb de plantjes voorgezaaid in wc-rollen binnen, binnen de kortste keren groeiden ze daaruit. Uitgeplant en een paar plantjes verloren in de nattigheid, en daar een paar nieuwe tussen gezet. Twee soorten, een zakje zaad van lokale tuincentrum, en een paar korrels van Frank. De ene soort geeft blonde 'pruiken', de andere 'koperrood'. Ik weet alleen niet meet wat wat is. De pruikjes, kolfkwast (of baardharen) genoemd, waaronder later de kolven groeien blijken de stampers van de vrouwelijke bloemen te zijn. En die grote pluim bovenaan is de mannelijke bloem. Zie voor meer weetjes: De teelt van suikermaïs : vers oogsten op het juiste moment! - GroentenInfo .

Gistermiddag de eerste twee kolven geplukt en direct in de pan gedaan. Het was vier uur 's middags toen we op het terras de eerste oogst oppeuzelden. Misschien toch nog iets te vroeg geplukt, had niet zo heel veel smaak en ook (na de kook) erg bleek van kleur. De andere kolven laten we nog even doorgroeien.

Drie roden

Rood is niet zomaar rood.
Allerlei tinten en variaties.
Niet altijd makkelijk op de foto te zetten.
Welk van deze drie roden….
rood12aug2
rood12aug3kleinrood12aug1klein
vind je het mooist?

Aardbeving in Groningen

Woensdag avond 15 en donderdag avond 16 augustus waren er twee aardbevingen in Groningen. Die van donderdag was stevig voor onze contreien, 3.4 op de schaal van Richter. De beving is ook in onze woonplaats Haren gevoeld. Wij hebben het zelf niet gevoeld, maar onze topzware pruimenboom wel! We hebben aardbevingsschade!

pruimberuk12aug4pruimbreuk12aug2
pruimbreuk12aug1pruimbreuk12aug3

Donderdagavond nog niets aan de hand en vrijdagochtend bij het rondje door de tuin…. in eerste instantie viel het niet op, maar toen ik iets verder de achtertuin inliep wel: een enorme tak, ongeveer 1/3 van de boom was afgebroken. Diameter tak zeker 10 centimeter.

In de loop van de dag heb ik de tak in stukjes gezaagd en alle -nog net niet rijpe- pruimen verwijderd. Zeker 20 kilo. Zou je er nog wat mee kunnen? Misschien na laten rijpen. Buurman Jan nam een emmer van 10 liter mee, tuinvriendin Willie kwam op haar scooter aan en nam inhoud van emmer van 35 liter mee! Ze reed twee keer, om ook nog twee emmers met super rijpe kleine paarse pruimpjes mee te nemen. Die hoefden overigens niet geplukt te worden, ze vielen continu vanzelf naar beneden. Hoefden alleen maar geraapt te worden.

Tweekleuren

De hortensia in onze achtertuin varieert wel eens in de kleur van de bloemen, het ene jaar wat rozet, het andere jaar wat blauwpaarser. Dit jaar met twee kleuren tegelijk. De hortensia staat onder een pruimenboom en niet zo ver van de boomwal aan de achterrand van onze achtertuin. In droge zomers staat de hortensia er in deze tijd van het jaar wat verdroogd bij. Zo niet dit jaar. Frisse stevige bloemen.
hortensia5aug
hortensia5augblauwhortensia5augroze.

Fluor-melde

In een hoekje van de 'moestuin' zijn dit jaar weer twee plantjes van de Chenopodium giganteum opgekomen. Boomspinazie wordt het ook genoemd of fluor-melde. De verschillende namen geven een goede beschrijving van deze eenjarige.
- Hij kan
groot worden (afhankelijk van de grond, plek), meer dan 2 meter. Bij ons is ie pas 50 cm.
- Familie van de
melde/ melganzevoet
- Eetbaar als
spinazie.
- Groen met
fluor-roze tipjes (die wel verdwijnen bij het koken).

fluormelde5aug1fluormelde5aug2.

Vlindertelling 2012

Dit weekend was landelijk vlindertelweekend. Het is tot nu toe een droeve zomer wat vlinders betreft. Nat en soms koud. Dat was te merken aan de aantallen vlinders die we telden. Erg laag. Alleen de dagpauwogen deden het goed.

Dagpauwoog 8
Groot koolwitje 1
Klein koolwitje 3
Atalanta 1
Blauwtje 1
Bont Zandoogje 2

Vandaag niet gezien maar wel een paar dagen gelden: 1 distelvlinder, 1 gehakkelde Aurelia. En allerlei nachtvlinders, die zijn lastig uit elkaar te houden.
blauwtje5aug

Vergelijk dat eens met onze telling van 2009, zie
Vlindermee | Digi-letters | 't Groentje.
Voor de landelijke telling: zie
Vlinder Mee!. Winnaar is de Kleine Vos, die hebben wij dit jaar vrijwel niet gezien!

Hoogwerker

Een tijdje geleden kapvergunning aangevraagd en gekregen voor een zeer scheve berk achter in onze tuin. Zie Luchtfoto | Digi-letters | 't Groentje. We hebben even gewacht voordat we onze hovenier belden, na half juli, dan zijn alle nestelende vogels klaar. Op 1 augustus kwamen twee mannen van "de Natuurtuin". Met een hoogwerker die ze op het terrein van de flat achter ons konden zetten. De hele dag zijn ze met zijn tweeën bezig geweest. Lekker Zagen. Buurman Jan had wel interesse in het dikke hout. Toen hij 's morgens gezaag hoorde, reed hij met auto en aanhangwagen naar het terrein van de flat. Konden de 'zagers' meteen de dikke blokken hout in de kar leggen. Nu staan de hompen bij Jan achter in de tuin. Eerst drogen en tzt in mootjes hakken.
berk5aug1
berk5aug2
Onderaan was de stam zeker 40 cm in doorsnee.
Snelle telling van de jaarringen geeft een leeftijd van tussen de 30 en 35 jaar.

Tuinview

Een overzichtje van een stuk van de tuin.
Het is half juli.

Het pad naar achteren in bijna dichtgegroeid.
De knalrode crocosmia heeft net de eerste bloemen geopend.
Verbascum staat al weken te bloeien in geel.
De tweejarige teunisbloemen zijn ook al een tijdje bezig, elek dag een paar nieuwe bloemen.
De 'kaarsjes' van de fluweel boom beginnen al een beetje te kleuren, tegen de herfst zijn ze warm wijnrood.
De hemelsleutel, rechts op de foto, is nog helemaal groen, daar nog geen teken van herfst.

Astilbe

De zon is bijna achter de bomen verdwenen. De laatste zonnestralen vallen op de lichtroze pluimen van een astilbe. In mijn mijn herinnering waren de pluimen roomwit/ gebroken wit. Maar nee, het is toch echt roze. Suikerzoet, suikerspin-roze bijna. De Nederlandse naam is prachtspirea. Astilbes zijn vaste planten, inmiddels zijn er zoveel hybriden, dat het onmogelijk is om de juiste naam te weten. Van wit, zachtroze, naar knalroze en donkerrood. Astilbes houden van humusrijke grond die nooit uitdroogt. Je kunt ze in het voorjaar vlak voor het uitlopen scheuren. Aan te bevelen is om dit in ieder geval eens in de vijf jaar te doen, lees ik, omdat anders groei en bloeikracht gaat teruglopen. Hmmm. Heb ik nog nooit gedaan... Het is deeltijd als de kluit van de plant boven de grond begint te komen. Toch eens op letten.

.

Vervolg : de zes van december

Een half jaar geleden heb ik een zestal koudekiemers gezaaid. In potjes, onder een glasplaat om de verdamping tegen te gaan. Zie De 6 van december | Tuin | 't Groentje.
De potjes heb ik neergezet aan de voet van de meidoornhaag, een beetje uit de loop. In het voorjaar ben ik er regelmatig langs gegaan om te kijken of/wat er gekiemd is. Toen nog niets.

Toevallig, bladerend op mijn eigen weblog voor inspiratie voor nieuwe blogjes, kom ik het 6 december stukje tegen. Tot mijn schrik moet ik bekennen dat ik sindsdien de potjes ben vergeten. De tuin is zo'n oerwoud van groen dat de potten-plus-glasplaat ook niet meer te zien zijn. Een beetje uit het oog, uit het hart. Je moet echt weten waar ze staan. Maar ik vrees.....

Resultaat: niets van het gezaaide is opgekomen.

Rozenwaterval

Waar veel tuiniers afgelopen winter vorstschade hebben opgelopen aan hun rozen, is dat bij ons absoluut niet het geval. We hebben drie klimrozen in de tuin en allemaal zijn ze op dit moment overladen met bloemen. Nummer 1 is de Pauls Himalayan Musk.

De Pauls Himalayan Musk geeft een vracht lichtroze roosjes, verbloeiend naar wit. Het begin van de bloei valt samen met de bloei van de bruidsbloem waar de roos door heen klimt. Een week of twee roze met wit. Overweldigend. De musk houdt het langer vol en bloeit nog twee weken in zijn eentje door. Na de bloei zal ik proberen de roos wat in te tomen. Al zou je het op het eerste gezicht niet zeggen, op de foto bevindt zich ook een vijver. Die wordt inmiddels helemaal overschaduwd door de roos (en omringende planten).


Borderwei

Achter in de tuin in het grasveld rondom de oude appelboom ben ik al jaren bezig om een bloemenwei te maken. Langzaam maar zeker komen er meer bloemen in. Langzaam, om dat het grasveld vrij beschaduwd is en vlak langs een rij met hoge bomen ligt die nogal wat vocht wegtrekken.

Door een ander standpunt te kiezen ziet de wereld er soms heel anders uit.

Deze foto laat een heel klein stukje border zien, met daarin allerlei planten. Meestal neem ik de foto vanaf het grasveld erachter, naar de border toe. Nu heb ik de foto gemaakt vanaf de andere kant van de border, juist naar het grasveld toe. Hierdoor lijkt het alsof we een weelderige bloemenweide hebben. Of misschien een 'border-wei'. In Engelse tuin programma's hebben ze het over 'borrowing the landscape', in dit geval is het niet het landschap maar het grasveldje.



Welke witte bloem is dit?

Naast een pol siergras kwam in dit voorjaar een plantje op. Een van de plantjes van de voorjaarsplantenruil, dacht ik. Damastbloem of zo. Plantje werd hoger en hoger.
De bloemstengels zijn nu ongeveer een meter hoog. Bloemen openen zich: kleine madeliefachtige (asterachtige?) witte bloempjes. Met hele fijne witte lintblaadjes.
Wie herkent deze plant/ heeft mij dit stukje gegeven?
--> toevoeging 30 juni 2012: van een heleboel kanten heb ik de naam gekregen Het is de zomerfijnstraal. Dank jullie wel. Ik heb ook begrepen dat als ik hem eenmaal heb, de plant niet meer kwijtraak. Prima.



NB. Een 'vers' aziatisch lieveheersbeestje loopt al een paar dagen over deze plant rond. Fraai kleurcontrast.

Klok loopt achter

Jaren geleden schreef ik over de bloemenklok van Linnaeus, een van de bloemen in die klok is biggenkruid. Biggenkruid | Beestjes | 't Groentje.


Volgens de Linnaeusklok sluit deze bloem zich om 13.00 uur, (of rekening houdend met zomertijd om 14.00 uur). Deze foto van een insect op biggenkruid is genomen op 16 juni om half 5 's middags.
Het lijkt er op dat de klok achter loopt...

Glas-in-Lood

Nog iets later in het seizoen worden ze zilverwit, de penningen van judas. Nu zijn ze nog groen, met een zweempje rood. Als de zon er van achter op schijnt, licht de warme kleurencombinatie mooi op.
.

2012 Jaar van de astrantia (5)

Deel 5 van een serie.

De eerste astrantia in bloei!
In april paar stekjes astrantia Shaggy gekocht. 3 in de volle grond gezet (ze hadden erg weinig wortel), de vierde in potje gelaten in het kader van risicospreiding. De plantjes in de volle grond werden aangevallen door slakken: 1 is opgegeten, de andere 2 hebben het overleefd, hebben een paar bladeren, geen bloem. Ze worden nu wel aan alle kanten ingesloten en overschaduwd door de omliggende planten.... Het plantje in het potje, op een vensterbank, buiten slakkenbereik, doet het beter. Die is wel in bloei gekomen.


Update over de zaailingen: opgepot in aparte potjes en buiten gezet. Ze zijn geen millimeter gegroeid, een paar zijn verpieterd. De resterende zal ik overpotten in verse aarde. Ik verdenk de gebruikte kokospotgrond van een ernstig gebrek aan voedingsstoffen (of ongerechtigheden). Bijna alle planten die ik er in opgepot heb zien er wat bleek, ziekelijk uit en groeien niet...

Zie ook :
2012 Jaar van de astrantia (1) | Tuin | 't Groentje
2012 Jaar van de astrantia (2) | Elders | 't Groentje
2012 Jaar van de Astrantia (3) | Elders | 't Groentje
2012 Jaar van de astrantia (4) | Tuin | 't Groentje
.

Vorm en kleur

Het is 15 juni, een grijze dag. De buienradar kondigt aan dat het tegen 10 uur 's morgens gaat regenen. Het is negen uur, dus snel mijn kans grijpen en nog even de tuin in. Een grote klus aanpakken lukt niet in een uurtje, maar door de tuin wandelen wel. Compactcamera in de hand en genieten.
Van de nog ongeopende bloemknopjes, kleine roze balletjes op een stokje. Een heel ander kleur roze heeft de bloem van de zich ontrollende anjer. En daarbij kun je dan nog een overweldigende bloemengeur denken. Als laatste in dit drieluik: groen met rode puntjes, het stevige blad van de sedum.



Zoveel vormen, zoveel kleuren.

Raadplaatje 15 juni: uhmmm

Hier is er weer een: wat zie je hier op de foto?
.

Geraniums

Tien dagen de tuin niet gezien.
Altijd spannend hoe het er dan weer uit ziet.
Hoe?

Heel veel kleur.


Heel veel geraniums.
Torens van vingerhoedskruid.
Tapijtjes van steenanjers.
Een impressie.

Mysterie op het dak

Tussen ons huis en de serre, beiden met puntdak, zit de bijkeuken met een plat dak. Daar komen we eigenlijk alleen als we de dakgoten schoonmaken. Daar was het vandaag (29 mei was dat) een prima dag voor. Wel hebben we iets vreemds opgemerkt. Elk jaar opnieuw liggen er op het platte dak een handvol kiezels. We hebben een oprit van grind, da's niet zo gek. Ook allerlei buren hebben zo'n oprit. Maar hoe komen die steentjes op het dak? Het zijn niet zomaar willekeurige kiezels: ze zijn bijna allemaal even groot, een centimeter of drie, langwerpig, een beetje hoekig (vuursteen?) en allemaal lichtbruin van kleur. Mysterieus.

Mijn eigen inschatting is dat een gaai de steentjes oppakt omdat hij denkt dat het eikels zijn (bijna dezelfde kleur). En dan op het dakje gaat proberen deze bijzondere eikels te kraken? Of heb je een beter idee?

Stukje Monet

Kleurexplosie.
Monet zou er blij van worden.
Vanaf het terras.
Verre schuur zinkt weg in bloemenzee.
.

Fireglow

Vorig jaar in de tuin gezet, dit jaar fraai in 'bloei'. Bloei tussen aanhalingstekens want de meest opvallende oranje bladeren zijn eigenlijk geen bloembladeren. De bloem zelf is het kleine gevalletje in het midden. Dat is bij veel euphorbia's zo.
Dit is de
Euphorbia Griffithii 'Fireglow', zie Euhorbia Jitskii | Tuin | 't Groentje.


NB. Een klein addertje onder het gras, oftewel 'worteltje in de grond': ik heb vorig jaar van Jitske een forse pol uitgeschept met onder andere deze euphorbia. Daarbij is per ongeluk ook een stuk wortel van
zevenblad mee gekomen! Dat had ik tot nu toe niet in de tuin en wil ik zo laten. Het scheelt dat ik de pol op een droge zonnige plek heb geplant. Misschien niet de ideale plek voor zevenblad, die van beschaduwde, vochtige grond houdt. Wel de omgeving goed in de gaten houden!

2012 Jaar van de astrantia (4)

Deel 4 van een serie.
Zie ook :
2012 Jaar van de astrantia (1) | Tuin | 't Groentje
2012 Jaar van de astrantia (2) | Elders | 't Groentje
2012 Jaar van de Astrantia (3) | Elders | 't Groentje
In december gezaaid in grote pot buiten, astrantiazaden zijn koudekiemers. In maart zag ik dat de zaden zijn gekiemd. Nog niet meer dan twee blaadjes, dus nog even laten staan. Begin mei verschenen de eerste echte blaadjes. Een ervan heeft al een (slakken)hapje eruit. Ik heb toen snel de pot op het terras gezet, en vandaag de mini-astrantia's elk een apart potje gegeven. Eerst maar eens flink opkweken voor ik ze in de volle grond zet. Als ik tegen die tijd tenminste nog een leeg plekje kan vinden. Dat is altijd het probleem wat later in het seizoen.



Nieuwe compostbak

De mannen van de Natuurtuin zijn weer langs geweest. Diverse klussen gedaan. Een heel opvallende is de aanleg van een nieuwe compostbak. Of eigenlijk twee, naast elkaar. Opgebouwd uit stevige palen, betimmerd met natuurplanken. In de schuur hadden we nog een aantal oude vloerplanken staan. Op ons verzoek zijn die ook gebruikt, een Vlaming zou misschien zeggen: gerecycleerd. Er komt nog een schuif aan de voorkant.
.

De laatste tulpenloodjes

Eind april.
Stevige wind.
De laatste tulpenbloemblaadjes verwaaien.
Nog een meeldraad klampt zich vast aan de stamper.
.

Koningsvaren

Het is morgen koninginnedag en daarom vandaag een 'koninklijk' stukje. Over de koningsvaren, Osmunda Regalis. In 2006 schreef ik er voor het eerst een stukje over, zie Osmunda | Tuin | 't Groentje. Daarna nog een tweede keer in 2010, bij de ontdekking van de sporen aan de bovenkant van de bladeren, zie Varens en de wet | Digi-letters | 't Groentje .


Deze keer voornamelijk foto's: wonderbaarlijk hoe vernuftig zo'n plant zijn blaadjes ingepakt heeft en dan langzaam uitrolt.

Smeerwortel

Na de felle vorst van februari 2012 was het smeerwortelblad bovengronds tot snot geworden. Dat zag er niet best uit. Maar de smeerwortel is onverwoestbaar. Inmiddels is de vorstschade onzichtbaar geworden. Bergen met nieuw blad en heel veel bloemen. De hommels en bijen vliegen al weken af en aan om van de nectarrijke bloemen te snoepen.
.

Pagoda

Da's ook wat.
Al kijkend in dit jarenlange weblog blijk ik nog nooit over de hondstand geschreven te hebben.... Hoog tijd. De hondstand of Erythronium 'Pagoda' hebben we pas een paar jaar in de tuin, het tweede jaar in bloei. Ik had de plant eerder 'in het wild' (nou ja, bijna) in de Laarmantuin in de Hortus Haren zien staan. En in de tuin van een tuinkennis in de buurt.


2,5 half jaar geleden in het tuincentrum zag ik de knollen liggen, niet van die uivormige tulpenbollen, maar een eigenaardig gevormde knol: langwerpig met een bochtje. Daar komt ook de naam vandaan: hondstand, een beetje als de (hoek)tand van een hond. Een paar knollen gekocht en op twee plekken in de tuin gezet. Je weet maar nooit waar het goed groeit. Beetje schaduw. En nu staan de hondstandjes in bloei. Lichtgeel. Hoedjes.

Cardamine pratensis

De bermen langs mijn dagelijkse fietsroute kleuren al een week lichtroze. Bij ons in de tuin hebben ze niet steeds de volle zon, bloeien wat later. Ik heb het over de cardamines, oftewel pinksterbloemen. Een paar dagen geleden gingen de eerste bloempjes in de tuin open. Als het weer nog wat aangenamer (zon, droog) wordt is het tijd om op de vlinders te letten. Speciaal de oranjetipjes die dol zijn op pinksterbloemen.

De achtergrond van de foto is wat donker en dreigend, dat kwam omdat ik tussen de buien door in de tuin foto's aan het maken was. Bij deze laatste foto, van de pinksterbloem, was de lucht donkergrijs en begonnen de eerste hagelstenen te vallen. Toch nog even snel afgedrukt.

Darmera peltata

Schildblad of darmera peltata is een zeer decoratieve bladplant. Grote breed uitgespreide bladeren, in de herfst fraai verkleurend. Houdt van vocht, een plek bij de vijver is perfect. De plant groeit uit grote wortelstokken, net onder/net op het oppervlak. Heel bijzonder: de bloem is eerder dan het blad. In de tweede helft van april groeit uit de resten van het afgestorven winterblad (of schijnbaar uit de kale grond als je blad al verwijderd hebt) opeens een harige bladloze stengel omhoog. In een paar dagen tijd tot 30-40 cm hoog. En daarboven op opent zich een scherm van zuurstokroze bloempjes.

.
En pas daarna, als de bloem al over haar top is, komen langzaam de bladeren te voorschijn. Mooi voor de rest van het jaar.

Vooraangekondigde akeleien

Nog heel even en de eerste akelei staat in bloei. Uit de blauwgroene pollen fijn blad stijgen lange rechte bloemstengels op. De bloemknoppen zwellen en staan op het punt om open te gaan. Dan wordt het weer een verrassing om de kleuren en vormen van de bloemen te zien.
Op de foto's: nu nog even in het groen, met wat rode tinten in blad en stengel.

.

Antwoord raadplaatje 13 april: hemelseutel

Blauwgroen blad met piepkleine druppeltjes op een vroege koude april ochtend. Zie Raadplaatje 13 april: druppeltjes. | Tuin | 't Groentje .


Riet had het goed geraden, het was een detail van een beginnend rozetje van sedum spectabile, hemelsleutel.

Raadplaatje 13 april: druppeltjes.

Weer eens een raadplaatje . Wat denk je dat dit is?
Foto is van vanochtend.
.

Eerlijkheid

De (tweejarige) judaspenning heet in het Engels 'Honesty', eerlijkheid. Die naam schijnt in de 16e eeuw (wiki-wijsheid) te zijn ontstaan, mogelijk vanwege de zaaddozen/ penningen. In Azie heet de judaspenning 'geldplant', in de VS ' Silver dollars', 'Chinese Money', of 'Chinese Coins'. In de meeste talen dus iets met zilveren munten.
De plant komt van oorsprong uit de Balkan en zuid-west azie. De plant is verwilderd en komt nu in grote delen van Europa, Noord Amerika en Azie voor.
Juli 2008: judaspenning | Maandfoto | 't Groentje .
.

Pruimenbloesem

Vorig weekend zat het er aan te komen.
Nu is het wit.
De pruimenbomen staan in witte wolken.
Hommelkoninginnen smullen.
Van bloesem tot bloesem.
.

Kerria

No nonsense struik.
Valt op in voorjaar, overladen met gele bloemen.
Lichtgroen blad, groene twijgen.
Rest van het jaar wat onopvallend op de achtergrond.
Kerria Japonica.

.

De bijl erin

In de voortuin hebben we een forse pol miscanthus sinensis malepartus staan. Een groot exemplaar met dikke stengels en forse pluimen. Na een jaar of 10 is de pol erg groot geworden en ik besluit hier wat aan te doen. Ik begin enthousiast met een spade en blote handen. Schep voorzichtig omringende plantjes er even uit. De zijkanten los spitten. En dan begin ik mijn pogingen de pol in stukken te hakken. Valt niet mee. Met blote handen breek ik de oude harde stengels eruit. Niet doen! Handschoenen aan bij zo'n soort werkje is een goed advies, merk ik al snel als oude stengels her en der hapjes uit mijn handen nemen. Met veel moeite heb ik een klein stukje uit de pol. Pfff. Extra gereedschap erbij: broodmes met karteltjes. Het binnenste van de pol is zo verhout dat het wel een boomstam lijkt. Zaag, zaag. Hak met de spade. Wrik, wrik. Uitpuffen. Ruim een uur bezig. Buurman Jan kijkt over de heg mee. En komt even helpen. Niet alleen met een scherpe spade, maar met een bijl! Met forse klappen gaat de bijl er. Met zijn tweeen hebben we niet lang daarna de reuze pol in een aantal brokken verdeeld. Met goed gereedschap gaat het een stuk sneller....
Een forse brok zet ik terug in de voortuin. De rest staat in grote kluiten op het pad. Voor de liefhebber.

De bovenstaande foto van de malepartus is van oktober 2011.

Voorjaars-strippen

31 maart.
De tuin ontwaakt.
De beestjes ook.

.

Geen kattepies

De tweede helft van maart, een tijd van verandering in de tuin.
Na een bezoek van twee weken buitenland.
Ik had de tuin al twee weken niet gezien.
Zat rustig op een boomstam in de tuin.
Kijken naar het bloeiende longkruid.
De hommels en bijen.
Primula's in zachtgeel.
Af en toe een zonnetje.
Poes Sprot komt er gezellig bij, kopjes geven.
Ronddraaien.
Staart in de lucht en wiebelen.
Maar wacht even...
Je bent toch niet.......?
Sprot!!!


Hij piest tegen mijn broek aan! Dat doet ie anders nooit.

Waar rook is ....

..... is vuur.
Of toch niet?



Eddy is hier een tussen de struiken opgeschoten esdoorntje aan het verwijderen en komt met de schaar tegen de bonte taxus aan. De foto is van 10 maart, de taxus staat volop in het stuifmeel. Een lichte aanraking en het lijkt wel alsof de struik staat te roken!

Hazelvrouwtjes

Wonderbaarlijke schepseltjes, de vrouwelijke bloemen van de hazelaar. Waar je de mannelijke bloemen, de hangende katjes al van verre ziet, moet je voor de vrouwelijke bloemen echt heel goed kijken. Piepklein zijn ze, en ze zitten vlak tegen een tak aan, net bij een dikke knop waar straks de bladeren uit komen. Elke hazelaar heeft tegelijk bloeiende mannelijke en vrouwelijke bloempjes. Da's mooi, ze zijn beide nodig om aan het eind van het groeiseizoen voor een lading hazelnoten te zorgen. Voor ons, voor de gaai en voor de eekhoorn.


Op de tweede foto zag ik pas op de computer de wants zitten, de bruine vlek onder aan de knop.

Standplaats 1 en 2

Als ik er aan denk zal ik dit jaar vanaf steeds dezelfde plek een foto maken van hetzelfde stuk tuin vanaf dezelfde standplaats. Deze twee zijn van 10 maart in onze achtertuin. Beide foto's met de Canon digital iXUS 90. Niet ingezoomd.
Foto's overlappen een beetje.

Standplaats 1: achtertuin 85, middelste stoeptegel bij de linkerhoek van het bankje tegen fietsenschuurtje, voet van rode kornoelje ongeveer midden op de foto, richting verre schuur.

Standplaats 2: achtertuin 87, meest linkse stoeptegel net van het terras en eerste afstapje af. Wederom rode kornoelje-voet ongeveer midden op foto, richting vijver.

Krokus-open-U

Vrijdag en zaterdag was het weliswaar aangenaam van temperatuur, maar wel grijs. De krokussen hielden hun bloemen stijf dicht. Zondag in de loop van de middag begon de zon te schijnen. En voorwaar, de eerste krokussen toonden hun binnenwerk. Geel of soms knaloranje. De eerste hommelkoningin had het snel door en deed zich meteen te goed aan de lekkere stuifmeelhapjes.

.

panorama

Nieuwe app voor de iphone: Pano Camera. In een handomdraai een fraaie panoramafoto, mooi aan elkaar geplakt.
LET OP: de foto is zo breed dat je wel even opzij moet scrollen om de hele tuin te zien ----->

Bakstenen gebouw links is garage van buurman Jan, meer naar het midden onze eigen 'verre schuur', en helemaal rechts op de foto de garage van buurman Reint (en nog een klein stukje van onze eigen fietsenschuur).
.

Honger

Zo'n schatig plantje, leverbloempje. Hepatica nobilis. In voorjaar 2009 kocht ik een plantje in volle bloei. Keurig volgens omschrijving in lommerrijk, schaduwachtig, stukje grond. Maar... ik had niet gerekend op de gevoeligheid van het plantje voor zure grond.... Blijkbaar heeft het leverbloempje een enorme kalk-honger. Als ik de foto's van de afgelopen jaren op een rijtje zet dan is het goed te zien, elk jaar minder bloempjes. Op internet lees ik dat de plant van kalkrijke grond houdt en een jaarlijkse kalkgift zeer op prijs stelt. Ga ik meteen doen.
-->
handjevol kalk gestrooid.



Bovenste 2 foto's: 2009; foto 3: 2011; foto 4: 2012.

Hobbelgras

De tuin is nog grotendeels in winterrust. Maar onder grond begint het te bruisen en bubbelen. De vaste planten maken zich klaar om in groei uit te barsten. En het grasveld. Dat is een hobbelveldje. Hoewel het in de afgelopen periode niet hard is gegroeid zijn er toch plekjes met meer en andere met minder groei. Resultaat: hobbel-die-bobbel.

Zal de eerste keer maaien wel lastig zijn. Maar nu nog even niet.

Tuinrantsoen

Zaterdag 25 februari. Na de korte hevige winter is het nu weer een stuk warmer. Vanmorgen begon met stralende zon (wel nog fris) en niet veel later liep de temperatuur op tot een graad of 11. Een uitstekende tuindag dus. De eerste dag om echt flink wat te doen. Ik stelde voor mezelf een rantsoen vast van 3 uur, om de tuinconditie weer een beetje op te bouwen. Bijna gehaald. Het werd 3,5 uur. En dan ook nog een beetje gespreid. Tussen uur 1 en uur 2: kopje koffie met koekje. Na uur 2: lunch. En toen nog een laatste blok van 1,5 uur. Ook beperkte ik de plek van de werkzaamheden tot het stukje 'voortuin van Ome Job'. Vroeger was dit de voortuin van onze buurman, inmiddels al weer ruim 10 jaar onze tweede voortuin. Voortuin op het zuiden, dus lekker om het zonnetje mee te pikken.

Grootste klus was het afknippen van de reusachtige pol siergras Miscanthus Sinensis 'Malepartus' en het opruimen van alle afgestorven grasdelen. Voorzichtig stappend want overal en nergens schieten de krokusjes uit de grond. Het levert een hoop tuinafval op, maar is wel een dankbare klus: in nog geen uur een totale metamorfose.
Veel meer werk, waar je overigens weinig van ziet, is het verwijderen van (kweek)gras. Op een paar plekken in dit stuk van de voortuin zit kweekgras, erg diep, tussen vaste planten en heesters. Vaste planten neem ik af en toe helemaal uit de grond om kweekvrij te maken. Met de heesters lukt dat niet.



De foto is uit 2001. Een paar planten staan er nu ook nog: de ligusterheg, de lijsterbes midden achter, randje armeria maritima langs het grindpad en de hoornbloem in plantenbak tegen het huis (grijswit hoekje linksonder).

Kriebels

In deze tijd van het jaar begin ik er weer last van te krijgen.
Van de kriebels.
De
tuinkriebels.
Het begint met een verlangende blik naar buiten.
Droombeelden van alles wat nu nog onder de grond of in de knop zit.
Een belofte voor komende weken en maanden.
Ik voel dat het er aan komt.
Er is niets tegen te doen, gewoon laten gebeuren.

Ik hoor de koolmeesjes en de roodborstjes zingen.
Als ik mijn ogen sluit zie ik........



! Pas op, zeer besmettelijk, als je er vatbaar voor bent !

Helleborus snot

Ze stonden er zo fier bij, eind januari. Helleborussen in bloei. En nu... droevig. De bloem lijkt nog wel wat, ook al ligt ie op de grond. Maar bekijk de bloemstengel eens, bruin, slap, snottig. De groene blaadjes als kraag rond de bloem lijken nog wel wat, maar krijgen natuurlijk geen voedsel meer door de platte steeltjes. Afknippen maar en wachten op volgend jaar...
.

Sneu groen

Weinig sneeuw en een aantal nachten strenge vorst. De plotselinge winter van de afgelopen twee weken "ijst" zijn tol in de tuin.
De halfwintergroene liguster is bruin tot zwart geworden. Sneu. Het schoenlapperskruid ligt amechtig over de grond. Het leerachtig blad heeft zijn glans verloren en is op plekken bijna zwart. Sneu. De bladeren van de boshyacinthen zijn weliswaar groen, maar van een beetje eng doorschijnende soort (ik ben benieuwd of dat komende week tijdens de dooi weer bijtrekt of gewoon in groen 'snot' verandert). Sneuer. En de bamboe: bleekjes staat ie er bij, blaadjes tot rolletjes opgerold.



Te sneu om op de foto te zetten: de bloemen van de helleborus. Die stonden een paar weken gelden fraai te bloeien. Nu pardoes voorover gevallen met bloemengezicht op de grond, en in die stand stijf bevroren. Sneust.

Winterhei (2)

Twee weken geleden stond de winterhei er een beetje verloren bij in een niet-winter.
Zie
Kwakkel-winterhei | Tuin | 't Groentje.


Da' s nu anders.

Rustiek riet

Rietpluim.
Toefje sneeuw.
IJs kristallen.



Op de detail foto, iets rechtsboven van het midden een zeshoekig kristal.

Voorheen een vlier

Judasoor komt gedurende het hele jaar voor in Nederland, zowel op levende als dode bomen. De zwam heeft een voorkeur voor vlier. Volgens de overlevering omdat Judas Iskariot zich zelf ophing aan een vlier, nadat hij Jezus had verraden. En het lijkt op een oor.

De oren op de foto's zitten inderdaad op een vlier. Of eigenlijk, op
voorheen-een-vlier. Met de hevige wind een aantal weken geleden brak ineens een stammetje (doorsnee 8 cm) van onze vlier af. Judasoor is een parasiet op levende bomen en veroorzaakt daarbij witrot. De vlier gaat er aan dood. En dan leeft de zwam verder als saprofiet (hij leeft dan van het dode hout).

Rozet

Aan de rand van het bos, beetje zon, beetje schaduw. Dat vinden vingerhoedskruiden fijn. Deze tweejarige laat in het eerste jaar al zien hoe hoog de bloemstengel gaat worden. De grootte van de bladrozet is een maat voor de hoogte. Deze is ruim veertig centimeter in doorsnee. Dat wordt een hoge, ik gok ruim anderhalve meter, misschien wel 1.80 m. Als ik er aan denk zal ik rond mei-juni 2012 de hoogte meten.


In de winter is het blad heel wollig, kijk maar naar de close ups. Aaibaar. Zomers is het blad gladder.

Lenten Rose

Net voor de winter invalt, zeggen ze.
IJsnaalden op de vijvers.
Nog is het aangenaam.
De kerstroos bloeit.
Bescheiden.


Lenten Rose is een Engelse naam voor de helleborus of kerstroos.

Fototip Mahonie (2)

Deze mahonie foto's zijn van vandaag, op een uitzonderlijk zonnig moment begin van de middag. Meer licht dan bij vorige foto, en tegelijk ook gespeeld met witbalans en lichtmeting.


Witbalans onbewolkt, spotmeting, 1/500, 105 mm, f/5.3
Hoe dan ook, veel meer kleur.

Fototip Mahonie (1)

Vorige week een avondje foto's bespreken met fotograaf-docent en enkele medecursisten van een fotocursus vorig jaar. Om de beurt lieten we een recente foto zien en bespraken met elkaar wat er goed aan was, wat er te verbeteren valt.
Bijvoorbeeld deze foto van de bloemtros van Mahonia. Gemaakt een week of twee terug. Begin januari, zo ongeveer de donkerste tijd van het jaar. Waar onze ogen zich makkelijk aanpassen aan het verminderde licht, blijkt het voor de digitale camera lastiger. Foto's vaak wat flets en kleurloos. En door de relatief lange belichtingstijd makkelijk onscherp. De geopende mahonia bloem is in werkelijkheid fel citroengeel.

ISO 400; 1/200; f 3.8; 105 mm; diafragmaprioriteit; lichtmeting patroon

Beter was geweest: scherpstellen op de geopende bloem, niet op de gesloten knoppen (spotmeting voor scherpstellen). Niet op automatische wit balans, maar op witbalans zon of bewolkt. Spotmeting voor lichtmeting. En zorg ervoor dat de sluitertijd onder de 'kritische sluitertijd' van je toestel/lens blijft. In het algemeen: bij weinig licht kiezen voor sluitertijdprioriteit (en dan met +/- spelen).

Vuistregel:
brandpuntsafstand 18 mm x 1,5 =27 dus sluitertijd <1/27ste
105 mm x 1,5= 157,5 --> sluitertijd < 1/158

Kwakkel-winterhei

Geen winter.
Wel winterhei.
Kleur in een donkere tijd van het jaar.
.

O zo blauw

Pentaglottis sempervirens ofwel overblijvende ossentong is een ruwbladige. Net zoals Borage, komkommerkruid. Bladeren en stengels zijn bedekt met stijve haren, die als je er gevoelig voor bent irritatie van de huid kunnen veroorzaken. Grote roze bladeren, met wittige stippen, waaruit steeds langer worden bloemstengels groeien.
Normale bloeitijd van mei tot september. Behalve deze zachte winter: er bloeien nog steeds/ alweer een paar planten! In januari, nou ja zeg.



Met o zo blauwe bloempjes. In de zomer zet de plant zaad en zaait zich heel makkelijk uit. Op plekken waar ik niet meer van deze planten wil trek ik dan altijd (me handschoenen) de bloemstengels uit de plant voordat ze zaad zetten. Dat is vaak in juni of juli. De plant heeft zwarte wortels die vrij diep de grond in gaan, uitspitten met spade.

Spiraal

Vele weken lang heeft ie gebloeid, onze cyclamen hederifolium.
Zie ook
Cyclaam uit knol | Tuin | 't Groentje en Cyclaam!!!! | Tuin | 't Groentje.




Na de bloei verschijnen de zaden. Deze cyclaam geeft een heel eigen manier om zijn zaden te beschermen: de bloem stengel krult zich op tot een spiraaltje, waarbinnen het zaadje beschermd is. Elk zaad is voorzien van een 'mierenbroodje', een zoet stukje materiaal. In het voorjaar komen de mieren die mierenbroodjes verzamelen en zo zaaien ze -en passant- de cyclamen her en der in de border.

Tot zover de theorie. Nu eens opletten op in de border onder de pergola waar deze cyclaam staat ook inderdaad zaailingen gaan opkomen.

Potjes

Een roestig tafeltje.
Een paar terracottapotten.
In de grootste, bieslook, je moet het weten.
De rand van de pot is er vorig jaar de rand 'afgevroren'.
In de kleine potjes: mos-steenbreek.
En in het achterste potje een verstekeling: een glanzend ooievaarsbekje.
Op de achtergrond, bamboe, een fargesia nitida denk ik.
Plantjes uit heel verschillende hoeken van de wereld!
.

Stekelbol

Zomer, groen, rechtop, met een ring van lila bloemjes.
Hommels volop.
Herfst, strokleurige stekelbol, vol met zaden.
Winter, zaden opgegeten, windverspreid.



De kaardebol is tweejarig.

Snoeien van Otto

Het is nu nog iets te vroeg om te snoeien.
Dat is iets voor april.
Maar omdat ie er bij zit te kijken, leg ik aan Sprot uit hoe ver de prunus laurocerasus 'Otto Luyken' gesnoeid gaat worden. Wel belangrijk om de vorm een beetje te behouden en geen bladeren doormidden te knippen.

.
Zie ook Otto Luyken | Tuin | 't Groentje.

Terugval

1. Helleborussen houden niet van verplaatsen.
2. Het is aan te raden om -als je zeker wilt zijn dat je een mooie bloemkleur hebt- een helleborus in bloei te kopen
.



Deze twee regels samen kunnen tot teleurstelling leiden.
In maart vorig jaar kocht ik een fraai gestippelde helleborus in bloei. Genoten van de bloei, zie bovenste foto, stevig blad. Vol verwachting kijk ik nu, begin 2012, de plant de grond uit. Ik weet precies waar ik de helleborus heb geplant. Ga daar kijken. Beetje sneu. Een klein blaadje is er te zien, foto 2, een centimeter of 8 groot. En geen spoor van een bloemstengel dit jaar. Jammer. Gelukkig hebben we de foto's nog.

Otto Luyken

Laurierkers of prunus laurocerasus. Leerachtige glanzende bladeren, wintergroen, witte kaarsjes van bloemen, zwarte bessen. We hebben twee soorten in de tuin. Een hele grote (3-4 meter hoog, 4-5 meter breed) met wat ronder blad, ik neem aan dat dat de prunus laurocerasus 'rotundofolia is. En een kleinere, minder snel groeiend, smaller, langwerpiger blad. Een beetje 'plaatjes' kijkend kom ik tot de conclusie dat het de prunus laurocerasus 'Otto Luyken' zou kunnen zijn.



En dan wil ik natuurlijk weten wie Otto Luyken is (of was).
Van wikipedia: Otto Luyken (4 november 1884 - 3 februari 1953), geboren in Siegen, Duitsland. Opgeleid in Belgie en Engeland, later baas van een boomkwekerij (Baumschulen Hesse). Hij kweekte onder andere laurierkers. De 'Otto Luyken' werd door de kwekerij geselecteerd in 1940 en werd in 1953 in de handel gebracht.
.

Tepelkruid

De foto is van afgelopen zomer, achter in de tuin genomen, begin juli. Dit is een zeer algemeen voorkomen (on)kruidje. Het is een plantje dat in grote delen van de wereld voorkomt: inheems in West Azie, Noordwest Afrika, grootste deel van Europa; ingeburgerd in Zuid Amerika, Noord Amerika, Australie, Nieuw Zeeland. Deze eenjarige is zo gewoon is dat er nooit aandacht aan wordt besteed. Groeiplaats: bosranden, lichte loofbossen, heggen, houtwallen, parken, ruigten, ruderaal-terreinen, muren, spoorbermen, braakliggende grond. Hoewel iedereen het plantje wel eens gezien moet hebben, zijn er weinigen die de naam kennen.



Ook ik moest echt even in een flora opzoeken wat de naam van dit plantje is:
Akkerkool of Lapsana Communis. In het Engels heet de plant Nipplewort en in sommige gebieden in Nederland tepelkruid. Vroeger werd een aftreksel van de plant gebruikt bij ontstekingen aan de tepels. De wetenschappelijke naam komt van Lapsane, een eetbaar kruid dat door Marcus Terentius Varro (*) werd beschreven
Vertakkende kruidachtige plant met kleine gele bloemetjes, mini-paardebloemmetjes. Anders dan paardebloemen vormen deze composietbloemen geen vruchtpluis. Wel cilindervormige zaaddoosjes, met daarin langwerpig zaad.

(*) Marcus Terentinus Varro leefde van 116 - 27 v Chr. Hij was een beroemd Romeins geleerde en schrijver en is ook bekend als Varro Reatinus. .

Winterklaar (2)

Je hebt winterklaar en winterklaar.
Sommige tuiniers willen de tuin netjes en opgeruimd hebben voor de winter begint. Anderen laten de boel de boel, doen het hekje naar de tuin dicht eind november en komen pas weer in maart kijken.

Toch zijn er ook in onze tuin een paar planten die ik voor de winter kortwiek.
a) Als er kleine voorjaarsbloeiende bolletjes onder staan: Siergrassen blijven staan tot in het voorjaar,
behalve de paar pollen die in de sneeuwklokjes en krokus border staan. Die worden al in begin december 'geschoren'.



b) Sommige planten maken al voor de winter aan de voet nieuwe jonge scheuten die juist last krijgen van een winter onder hun eigen oude stengels en bladeren. Voorbeeld is helenium Rauchtopaz. Vooral omdat ze dan in het voorjaar worden afgeknaagd door de slakken die in de plantenresten hebben overwinterd.
c) En tot slot: als de plant over een pad hangt, er erg lelijk uitziet (heb je wel eens oostindische kers na een vorstperiode gezien), of ik wil een stuk border voorbereiden voor andere beplanting: snoeischaar er bij, winter of geen winter.

Winterklaar (1)

Je hebt winterklaar en winterklaar.
Sommige tuiniers willen de tuin netjes en opgeruimd hebben voor de winter begint. Anderen laten de boel de boel, doen het hekje naar de tuin dicht eind november en komen pas weer in maart kijken.


Vijf, nee zes, redenen waarom wij zo goed als alle afgestorven vaste planten staan in de winter.

1. De afgestorven plantenresten beschermen de aarde er onder. In het voorjaar blijkt de grond onder net verwijderde plantenresten veel beter bewerkbaar dan de plekken in de border waar je al voor de winter het blad heb verwijderd.
2. Als je de oude stengels en staken laat staan weet je in het voorjaar beter welke plant waar staat. Wie kent niet de vervelende ervaring in het voorjaar: je denkt in een leeg plekje te spitten in en merkt tot je schrik dat je net de wortelkluit van een geheel ondergrondse vaste plant hebt doorklieft....
3. De vogeltjes hebben wat te peuzelen aan de overgebleven zaden. Hoef je ook wat minder vogelvoer buiten te zetten in de winter, het is er dan al.
4. Sommige staken en stengels hebben nog een prachtig wintersilhouet, ook in de winter mooi om naar te kijken. De zaadhoofden van koeienogen, de aren van veronicastrum en de bloemstengels van sedum.



5. Aan de plantenskeletten kun je in het voorjaar zien hoe de plant er voor staat. Als je een grote bos dunne phlox stengeltjes ziet staan weet je dat de plant dringend aan delen en verjonging toe is. Als alle stengels van de sedum herbstfreude van binnen tot buiten stevig en van dezelfde dikte zijn, kan de plant nog een jaartje doorgroeien zonder delen.
6. Uiteraard nog een reden (met dank aan Wiel):
afgestorven resten bieden een winterverblijf aan sommige insecten(larven).

De 7 van december

Nog een serie koudekiemers gezaaid. Zie ook De 6 van december | Tuin | 't Groentje. Het is uitermate zacht, ruim 10 graden, deze koudekiemers krijgen een warme start. Ik ga er van uit dat er nog wel wat kou gaat komen. Instructie volgens Marjolein, waar ik de meeste zaden va kreeg: "koudekiemer, nu zaaien in koude kas of buiten in bakjes, niet in de volle grond dan komt er niets van terecht."
Ik heb ze gezaaid (elke soort afzonderlijk natuurlijk) in 9x9 potjes, gevuld met (gezeefde) cocopeat. En nu staan ze buiten op het overdekte terras.
--> De foto's zijn van internet.



  • primula japonica magenta/wit
  • primula postford white
  • primula poissonii,
  • persicaria virginiana tovara painter's palette
  • persicaria filiformis
  • goji bes, zaad al jaar oud
  • echinacea pallida zie Zonnehoed | Tuin | 't Groentje, restant zaad van vorig jaar.
.

Bessen voor later

Bessen.
Blauwe lucht.


Waar en wanneer denk je dat deze foto's zijn genomen?

,

Op 17 december 2011,
Bij ons in de achtertuin.
Felblauwe lucht, tussen de buien door.
Ligusterstruiken van een meter of vier hoog.
Blad geel, deels afgevallen.
Overladen met glimmend zwarte bessen.
Van onder de struik richt ik de camera omhoog.
Klik, klik, foto.

Muurbloem

Muurbloem.
Dan denk ik aan tweejarig, aan een roodbruine bloem, aan een heerlijke bloemkleur.
Wintergroen is niet het eerste woord dat in me opkomt. Maar als ik nu half december door de tuin loop -waar het groen langzaam verdwijnt, verkleurt, vergeelt- dan valt het stevig groene blad van de planten me opeens op. Fier en fris staan ze overeind.
Ze staan vlak naast een tuinpad, da's handig als ze volgend jaar bloeien: elke keer als we er langs lopen, komt de bloemengeur ons tegemoet.


Deze muurbloemen heb ik al twee jaar geleden gezaaid, het zouden witbloeiende moeten zijn. De soort weet ik niet. Wat speurwerk levert op dat muurbloemen eenjarig, tweejarig of (kortlevend) vast kunnen zijn. Ze kunnen wat stakerig worden en verhouten, dat zie je op de foto wel, de meerjarige kunnen na de bloei terug gesnoeid worden tot net niet in het dode hout.

Een andere naam voor de muurbloem is steenraket. Aan de bloemvorm (4 bloemblaadjes) kun je zien dat het een kruisbloemige is.

Winterversie

In de nog zachte winter van 2011 bloeit de Succisa pratensis opnieuw. Het bloemhoofdje bestaat nu maar uit een paar deelbloempjes. De kleine foto laat de bloem in de hoofdbloei zien, in juni. Mooi in zijn eenvoud.

.

Dromerig

In het grind van de oprit bloeien ze nu in enorme aantallen.
De 'bevertjes' oftewel trilgras. Aan beide kanten van een strook van een meter breed waar we steeds met de fiets langs gaan. Mooi in het lage winterzonnetje.
.

Kwartet

Een warme december, een graadje of 10.
Eerst nog wat regen, wat wolken gezien.
Vogels vliegen af en ook aan.
Vetblokken, zaden, pinda's die gaan.
Geel, groen, oranje en blauw.
Vorig jaar sneeuw, nu nog geen kou.

.

De 6 van december

Vandaag heb ik een zestal koudekiemers gezaaid.
In potten en bedekt met een glasplaat.
Van knoeperds van zaden tot stoffijne zaden.
Als ze over een paar maanden opkomen volgt er meer informatie.



Deze eerste 5 foto's zijn van internet, de laatste uit de tuin van Willie. In willekeurige volgorde de namen, raad maar eens welke naam bij welke foto hoort:
  • cimicifuga ramosa 'atropurpureum' (zilverkaars)
  • liriodendron tulipifera, tulpenboom
  • stapylea colchica
  • gentiana pneunomanthe (klokjesgentiaan)
  • hyacinthoides non-scripta
  • veratrum nigrum.

Filigrain

Filigrain. Heel fijn draadwerk van goud of zilverdraad. je ziet het wel voor sierraden of broches. Maar ook in de tuin, zeker in het najaar kun je mooie kunstwerkjes tegenkomen. Zoals deze kantwerk bloemen van de schapenkophortensia.
.

Fazantenbes glimt

Twee weken terug hoorde ik tot mijn verrassing een fazant, net niet in onze tuin, maar aan de andere kant van de greppel, op het grasveld van de flat achter ons. Ik kreeg hem niet op de foto, maar zag de fazantenman wel wandelen, door het struikgewas. Zou ie op weg zijn geweest naar de fazantenbes in onze tuin.
De Leycestera Formosa? Die bessen zijn bijna rijp en niet voor niets naar fazanten genoemd...


De bessen groeien in etages en worden steeds zwarter naarmate ze verder rijpen. Zie ook het logje van 4 jaar geleden Fazantenbes | Fruit | 't Groentje , toen hadden we hem nog niet in eigen tuin.

Andy Warhol

Vorige week was het wat mistig en donker. De foto van o.a. sedum herbstfreude was wat flets. Een beetje spelen met kleuren en contrasten in photoshop maakte de kleuren wel wat wild. Toch geinig, een beetje Andy Warhol-achtig
.
Voor deze foto houd ik de camera net boven de grond.

Lentegroen in de herfst

Na de mist van vorige week hadden we vanmiddag lekker zon. En met een temperatuur van ongeveer 12 graden, leek het ondanks de zeer onstuimige wind lenteachtig. Van veel bomen zijn de blaadjes inmiddels afgewaaid (de sloot ligt weer vol), maar de hazelaars hebben nog veel blad. De ene wat herfstkleurig, de ander nog groen. En als dan de herfst zon door zo'n blad heen schijnt.... zo fris groen als of de bladeren net zijn uitgelopen in de lente.

.Hier schijnt de zon door de onderkant van het blad naar boven. Op de foto zie je dus de bovenkant.

Wollig Winterblad

In de zomer maakt de buddleja groot grijsgroen blad. Een beetje pluizig, maar niet overdreven. De bladeren die in de herfst zijn gemaakt en -als het niet te hard vriest gewoon aan de struik blijven- zijn witgrijs en zeer behaard. Ze zijn ook een stuk kleiner dan zomerblad en groeien vooral op meer beschutte plekken, wat lager en meer naar het binnenste van de struik.
De onderkant van de wollige bladeren blijkt ook een perfecte schuilplaats voor kleine wantsen. Onder vrijwel elk paar topblaadjes zitten wantsen, op deze foto maar 2, maar op andere plekken wel 10 bij elkaar.

.

2012 Jaar van de astrantia (1)

Bij het verzamelen van zaad voor een zadenruil waar ik aan meedoe, kwam ik zaad tegen van.... wat was het ook weer? Een klein stapeltje lag op de hoek van het aanrecht in de bijkeuken om 'geschoond' te worden en in zakjes gedaan te worden. Ik vergeet vast niet wat het is, dacht ik nog.
Maar toen ik aan de slag ging met de zaden lag er niet een (1) hoopje zaad in een hoekje .... maar een hele verzameling: in hoopjes, in bakjes, op schoteltjes, in zakjes. Bij sommige was de zaaddoos nog aanwezig, die kon ik makkelijk herkennen, bij anderen had ik een briefje met de naam gedaan, maar bij weer andere dus niet. En natuurlijk WEL vergeten welk zaad wat is.
Die zaadjes heb ik niet ingestuurd voor de zadenruil maar voor eigen gebruik gehouden met labeltjes als : 'waarschijnlijk potentilla knalrood' en 'waarschijnlijk astrantia'.
Als ik op google naar een foto van zaad van astrantia zoek, zie
B0007544 Astrantia (masterwort) seeds | Flickr - Photo Sharing!, dan lijkt dat inderdaad erg op het zaad dat ik heb liggen.

Ik heb al een paar keer geprobeerd astrantia te zaaien. Bij elk tuinbezoek waar ik deze sterretjes zie bloeien denk ik, wat geweldig, wil ik ook, in grote hoeveelheden. 2012 moet het dan maar worden,
het jaar van de astrantia in onze tuin. Ik ga zaaien en kopen en ruilen en iedereen die succes heeft met astrantia's vragen waar ze staan, wat ze fijn vinden, hoe vermeerderen, hoe verzorgen. Advies en aanbod welkom!
Het zaad op bovenstaand foto zit inmiddels in een pot die buiten staat, te wachten op ontkieming.

Berberis in herfstkleur

Sommige plekken in de tuin krijgen de komende maanden geen directe zon meer, de zon staat te laag, komt niet over het huis heen. Een paar heesters krijgen de laatste zonnestralen nog net wel te pakken, als de zon om het huis heen piept. Als de bladeren nog aan de struiken zitten en mooi gekleurd zijn door terugtrekkend bladgroen..... dan kun je je handen bijna warmen aan de prachtige kleuren. (Het helpt dat het deze middag uitzonderlijk warm was voor november, graad of 17).

Berberis vulgaris of zuurbes.

Lichtstraal

Eerste week november. Uitzonderlijk warm. En her en der komt een bloem in bloei die gewoonlijk veel eerder in het jaar te zien is. Zoals deze schijnpapaver, Meconopsis Cambrica. Normaal in mei of juni, en nu dus in november. Mooi aangelicht door de stralen van de herfstzon.
.

Vogelvoergras

Op de plek waar vorig jaar de voedersilo met zaden voor de vogels stond groeit nu een pol stevig gras met donker glanzend blad, centimeter of 30 in het rond en hoog. Uit die pol komen al de hele zomer lange dunne halmen met platte aartjes. Sierlijk gebogen wiegen ze zachtjes als je er langs loopt. Vorig weekend viel me ineens op dat de aartjes bloeiden met kleine rode friemeltjes.
.

Als maar groter

Een jaar of 10 geleden de eerste siergrassen in de tuin gezet. Zeer dankbare planten en in zomer en najaar op hun mooist. In het voorjaar bij de grond afknippen. En af en toe delen. In voorjaar 2012 is de miscanthus Sinensis Malepartus aan de beurt. Van klein sprieterig polletje naar enorme bult in 8 jaar.
Prachtig vooral met strijklicht van laagstaande herfstzon door de pluimen. Blijft uitstekend rechtop staan en ook nog fraai herfstgeel.
Wil je dit fraaie gras ook in de tuin, stuur dan een mail (zie onder aan deze weblog). Ik stuur je dan een mail terug in maart/april 2012 wanneer (en waar) je een stuk van de pol kunt ophalen.

Foto 1: 3 pluimpjes in 2003, nog in de pot.
Foto 2: een mooie bos in 2006
Foto 3: een pol van ruim 1,5 m in doorsnee.

Bloedooievaarsbek

De geranium sanguineum of bloedooievaarsbek groeit en bloeit al vele jaren in onze tuin. Bepaald niet het minst onopvallende plantje in de tuin, met zijn knalpaarsroze bloemen, maandenlange bloei en fraaie herfstkleuren van de bladeren. Laatst kwam ik er achter dat ik toch nog nooit een tuinlogje aan deze trouwe tuinbewoner had besteed. Bij deze.



Bloedgeranium-weetjes:
- de 'county' bloem van Northumberland
- hemikryptofyt (zie
Hemikryptopfyt | Tuin | 't Groentje)
- 30-50 cm hoog
- bloei van mei tot oktober
- is inheems in grote delen van Europa (niet Nederland) en gematigde streken in Azie.
- bosranden, begroeide heuvels, maar ook droge graslanden en rotsachtige omgeving
- horizontale stevige wortelstok
- harige stengels
- 'bloed' in de naam afkomstig van de rode herfstkleur van het blad (foto 3)

Tuinpaadje

Zomaar een stukje tuin in oktober.
Is het een border?
Nee, echt een paadje, zij het enigszins overgroeid.
Op foto 2 demonstreert Poes Sprot waar het paadje ongeveer loopt.
En op foto 3 wijst hij aan waar het verstopte vijvertje ligt.

NB. We waren een kleine week op vakantie, op zondagmiddag net terug. Ik liep nog even een rondje door de tuin met fototoestel. Overal op de voet gevolgd door Sprot: hij is dan wat ongerust dat we weer weggaan.

Warme tinten

In het najaar veel warme tinten in de tuin. Rood, oranje, geel.
In dit geval van bloemen en bessen. De bladeren van de bomen willen nog niet erg kleuren. Misschien na vannacht, dan wordt wat nachtvorst verwacht.



Op de foto's:
rozebotteltjes, ijslandse papaver (herbloei), hart van zonnehoed en fazantenbes.

Prairieplanten

Lijstje van prairieplanten, in het halfdonker genoteerd tijdens een presentatie over prarietuinen.
- liatris spicata
- monarda fistuloza
- panicum
- sporobolus
- echinacea
- ascrepias incanata
- pygnanthemum pilosum (amerikaans berg mint, wit bloeiend)
- asters
- rudbeckia
- amorpha canescens (bij specialisten te koop)
- ratibida pinnata (hoog, gele composiet bloem, donker hart)
- andropogon gerardii (big blue stem, 'standaard' prairiegras, geliefd bij bizons)

.....
Het lijstje wordt steeds langer, en leuk om te merken dat we al een aantal prairieplanten in de tuin hebben (of een variant erop).

Alleen niet in de vorm van een prairieplantengemeenschap. Zo'n prairietuin is gericht op het bereiken van een evenwicht in de plantengemeenschap, met veel soorten planten dicht op elkaar, waarvan er elk seizoen wel een paar in bloei staan, met weinig onderhoud, geen mest/water nodig. Het duurt overigens wel een paar jaar voor je een goed uitgekiende prairietuin-in-wording ook echt in evenwicht hebt...
......
- verbena stricta
- dalea purpurea
- vernonia fasticulata
- solidago
- bouteloua gracilis (grasje met tandeborstelvormige-aartjes)
- chasmantium latifolium

.....

Kleine Kaardebol

Het verschil tussen de kleine kaardebol en de grote kaardebol is niet de hoogte. Ook de kleine kaardebol wordt ruim1,5 meter hoog. Het verschil zit in de bloeiwijze: een ronde stekelbal van 2 cm doorsnee met witte bloempjes. De vaker voorkomende grote kaardebol heeft veel grotere bloeiwijzen die lilapaars bloeien. Zie bijvoorbeeld: Juli 2007: kaardebol | Maandfoto | 't Groentje

De kleine kaardebol, dipsacus pilosus, is twee- of meerjarig. Ik heb hem vorig jaar gekregen, de plant heeft dit jaar gebloeid. Eens kijken of ie er volgend jaar weer is. Dan is ie bij ons meerjarig. Blijft afwachten, de grondsoort is niet echt de soort waar de plant van houdt (onze tuingrond is zuur, soms droog, hoewel deze zomer niet).

De kleine kaardebol komt in het wild voor in Limburg en het oosten van Nederland. In Zuid Limburg vrij zeldzaam, in midden Limburg, het oosten van het land en het oostelijk rivierengebied zeer zeldzaam.

Biotoop:
Half tot licht beschaduwd. Op
min of meer open plaatsen op matig voedselarme tot matig voedselrijke, vochtige , kalkhoudende, humeuze grond (leem en stenige plaatsen).
Groeiplaatsen: kapvlakten, open plekken in loofbossen, beek- of rivierbegeleidende bossen, langs beken, bosranden, struwelen, spoorwegen, afgravingen (kalkgroeven), steile hellingen.

Achterstallige beschrijvingen

Lijstje van nog te beschrijven plantjes.

Geranium sanguineum, over de bloem
--> zie 27-10-2011
Ruwbladig klokje
Roomse kamille, zo'n succesplant en nog niet beschreven!
--> zie 5-1-2013
Brunel
(Middel)blauwe geranium van Hilja.
--> zie 15-3-2013
Oregano.

OK, van een vast een foto, er bloeide nog net een bloemetje vandaag.

Achtergrond van dit lijstje is dat ik een lading plantjes meegaf met de buren, voor hun dochter Marloes. Vroeger mijn buurmeisje, inmiddels allang uitwonend, en met eigen huis en tuin. In een mailtje aan Marloes beschreef ik de meegegeven plantjes en waar mogelijk een link met de datum waarop ik in 't Groentje iets over deze plant had geschreven. En toen kwam ik er achter dat ik een aantal gewaardeerde en trouwe tuinbewoners nog niet (of slechts in de zijlijn) beschreven had! Dat zal ik de komende periode goedmaken. Hoewel sommige planten nog even moeten wachten, omdat ze op dit moment niet bloeien.

Snelle foto

Paar weken niet aan toe gekomen om wat in de tuin te doen, maar dit weekend was het raak. Zaterdag ochtend eerst een rondje door de tuin met fototoestel. Snel wat foto's gemaakt van de atalanta's die smikkelen van de paarse asters. Die staan nu volop in bloei. Ik was nog zo van plan om later in het weekend er eens rustig het statief bij te pakken en de atalanta's van dichtbij op de foto te zetten. Is er niet van gekomen, ik zat volop met handen in de grond. Tot het donker werd.

Dus geen dichtbij foto's van de vlinder. Wel een stukkie aster van dichtbij.

Ge-chopte phlox

Achter in de tuin, langs een paadje staan twee grote bossen witte phlox. Een links, een rechts van het pad. Eerder dit jaar heb ik van de ene bos (bos A) alle bloemstengels teruggeknipt. Van de andere (bos B) slechts een paar. Chelsea Chop | Tuin | 't Groentje
Bos B heeft mooi gebloeid, maar is nu geheel uitgebloeid en groen. Terwijl bos A nu juist volop in bloei staat. Heeft er langer over gedaan, stond er wat groen bij terwijl bos B al bezig was, maar is nu de blikvanger. Witte bloemen en ook nog verschillende knoppen. Alle andere phloxen zijn al klaar voor het jaar. Bos A is wel een stuk lager gebleven dan bos B.

Links: bos B; rechts bloem van bos A.
Mooie truc, als je meer dan 1 bos phloxen hebt, halveer de helft.

Driekleur

Rood blauw geel.

Dat zijn de kleuren van de vlag van Venezuela, Colombia, Ecuador. Primaire kleuren. En in wat nuances komen ze ook in veel tuinen voor. De drie strippen foto's zijn direct achter elkaar genomen, net even anders scherpstellen. Ook hier:
Rood blauw geel.

.

Virginische Lobelia

Bijna zonder tekst.

Genoemd naar Mathias de L'Obel.

Zonnehoed

Veel mensen zullen de naam kennen via de reclames van dr. A. Vogel met zijn wondermedicijn Echinaforce. Dat zou weerstandverhogend zijn, echter dat is nog nooit wetenschappelijk aangetoond. Er zijn verschillende onderzoeken naar gedaan, de meeste daarvan waren niet op wetenschappelijk verantwoorde manier uitgevoerd, en bij de onderzoeken waar dat wel het geval was: geen bewijs.
Genoemd naar de paars bloeiende Echinacea Purpurea, die overigens een hele gewone Nederlandse naam heeft: Rode Zonnehoed. Het is een margriet-achtige paarse bloem met een groot, opvallend hoog, hart. 50-80 cm hoog. Schijnt van vochthoudende grond te houden. Het is een kortlevende vaste plant die het bij ons in de tuin meestal niet zo lang vol houd. Na de bloei blijft er een soort kegeltje over. Heel decoratief in de winter, met rijp bedekt.




Dit jaar hebben we drie soorten in de tuin, met resp. 2, 3 en 2 bloemen. Alledrie vorig jaar uit zaad opgekweekt en dit jaar voor het eerst in bloei. Erg decoratief en daarnaast ook fotogeniek. Boven links : Echinacea purpurea, rechts witte echinacea.
Onder links: Echinacea pallida en echinacea purpurea.
Foto 1 en 4 zijn foto's van dezelfde bloem van resp. 28 augustus en 2 september. In beide gevallen zit dezelfde (denk ik) groene wants op de bloem. Blijkbaar een fijn plekje.

Boomspinazie

Via Diana had ik zaad gekocht van een gekke plant, boomspinazie.
Bestelling 2011 | Digi-letters | 't Groentje .
Gezaaid in het ministukje naast de herfstframbozen dat als moestuin dienst doet.
Er groeide borage en een reusachtige slangenradijs, maar geen spoor van boomspinazie. Die moet namelijk te herkennen zijn aan een fluoriscerend roze kleur in het hart. En uiteraard de grootte, heet niet voor niets BOOM-spinazie.

Ineens zag ik gister bij het plukken van de frambozen een roze vlekje, vlak bij de grond. Een klein plantje, 20 cm hoog. Een mini boom, eigenlijk bonzai-boom-spinazie. Maar toch!

De verse blaadjes schijn je te kunnen eten, als spinazie. Op de linkerfoto zie je dat bladluizen het ook lekker vinden.

Weetjes:
- chenopodium giganteum
- inheems in west europa
- wordt enorm groot (tot 3 meter) en kan zelfs als windhaag dienstdoen (?)
- zaait zich rijkelijk uit
- vergeten groente.

Plantjes voor Ineke

Dat vind ik nou zo leuk.
Iemand plantjes uit de tuin meegeven.
Zie bv.
Plantjes voor Andre | Tuin | 't Groentje .
(Anderen vinden dit ook leuk, na een tuinbezoekje kom ik vaak thuis met 't een of 't ander.)
Collega Ineke vertelde van de week dat ze haar tuin een flink stuk had opgeschoond. En dat de kale grond haar toeriep 'vul mij, vul mij met plantjes'. Aanbod om bij ons wat uit de tuin te scheppen werd snel aangenomen en donderdagavond tegen 8 uur kwam Ineke langs. Nu valt het pas op dat het al 1 september is. Om negen uur moesten we stoppen want het was vrijwel donker!


Ineke was gelukkig met de auto en kreeg en berg plantjes mee in grote plastic emmers. Achterbak, achterbank en voor naast de bijrijderstoel. En vrijdag worden die plantjes zorgvuldig in de vers leeggemaakte border uitgeplant. Namen gingen mee op een briefje.
O.a. carex buchanii (26-8-07), geranium macrorrhizum, heuchera, ajuga reptans, alchemilla molis, verbena hastata, geranium pratense, linarea purpurea, geranium tomentosum, witte munt (17-10-10), oregano, iris sibirica (31-5-06), stukje persicaria campanulata (27-9-2011), akelei(17-5-08, 11-6-11), kaardebol (rozetten 9-1-10, 21-8-11), geranium versicolor (29-01-2010), longkruid (10-4-10), teunisbloem rozetten in pot, sedum spectabile 'herbstfreude' (o.a. 19-9-2009), anjertjes (in pot en stekken, 10-1-2010).....
De data tussen haakjes verwijzen naar entries in dit tuinlog over de betreffende plant.

Bloemenhart

Bloemenhart in verschillende stadia van bloei.


Helenium Rauchtopaz.

Uit het hart

Dromerig.
Kleurig.

Een detail foto van het hart van een bijna uitgebloeide rode zonnehoed.

Groene indringers (7): Reuzenbalsemien

In wikipedia lees ik dat de reuzenbalsemien vanaf 1915 in Nederland in het wild gezien is. Ik ben nieuwsgierig en probeer er achter te komen hoe dat zo gekomen is. Weinig extra informatie gevonden, de meeste Nederlandse sites nemen elkaars teksten over.
Dan naar de Engelse wikipedia. Kijk, daar kom ik toch nog wat nieuwtjes tegen.


In Engeland is de plant in 1839 geintroduceerd, tegelijk met de Japanse Duizendknoop en de Reuzen-berenklauw! In die tijd werden dit drietal aangeprezen omdat ze groeikracht van 'Herculiaanse Proporties ' hadden en op zijn Engels 'splendid invasiveness' . Dit betekende dat ook de gewone mensen ze makkelijk en goedkoop konden kopen; voor de prijs van een zakje zaad hadden ze dan bloemen die konden wedijveren met de dure orchideeen in de kassen en serres van de ' upper class'.
Met zijn mechanische manier van zaadjes wegschieten duurde het nog geen 10 jaar of de reuzenbalsemien ontsnapte uit de tuinen en begon zich in de natuur te vestigen, voornamelijk langs de rivieren in Engeland. Nu is de plant in het grootste deel van Engeland, Europa, Verenigde Staten te vinden. Op veel plekken invasief. Door zijn enorme groeikracht neemt ie licht weg van de inheemse planten. Bovendien lokt ie door zijn lekkere geur en nectar de insecten, die laten de inheemse planten dan links liggen, waardoor de bevruchting van de inheemse planten terugloopt en de reuzenbalsemien nog meer kansen heeft. Grrrrrr. Toen ik dit allemaal las, toch naar buiten, en de laatste bloeiende exemplaren eruit gehaald. Maar niet voor het laatst. De nodige zaaddoosjes zijn al weer gesprongen...

De vorm van de bloemen heeft er toe geleid dat de plant in Engeland namen heeft als Policeman's Helmet, Bobby Tops of Copper Tops. Naar de vorm van de helm van de politiemannen in Engeland.


Buurmans verdriet

Vandaag tussen de buien door bezig om de reuzenbalsemien een beetje in te tomen. Een bijnaam schijnt te zijn 'buurman's verdriet'. Als de rijpe zaaddozen openspringen wordt het zaad meters ver weggeschoten en zo kan ook buurman 'meegenieten' van de balsemienen het volgende jaar.
Ik ben halverwege, op zich zijn de planten makkelijk te verwijderen. De hommels brengen me weer aan het twijfelen. De hoppen zo enthousiast van bloem naar bloem.... Wie ben ik om hun deze lekkere nectarhapjes af te nemen. Twijfel, twijfel.


De reuzenbasmien is familie van het vlijtig liesje.
Impatiens grandulifera. Maar dan wel verre familie. Deze komt oorspronkelijk uit de Himalaya, vooral Tibet en India. De reuzenbalsemien heeft zich ook in Nederland overal, ook in de natuur, verspreid, en is invasief. Blijkbaar vanaf 1915 in Nederland gezien. Vooral in greppels, langs sloten komt de plant in grote hoeveelheden voor. Vochtige, voedselrijke grond.
Zie ook:
Groene indringers (7): Reuzenbalsemien | Tuin | 't Groentje.

Herfstanemooon 2011

Nog steeds bloeit ie niet uitbundig, onze herfstanemoon.
Terwijl er mensen zijn die de herfstanemoon moeten intomen vanwege de spectaculaire uitbreidingsdrang. Bij ons dus niet.
Te droog?
Te nat?
Te veel schaduw?
Te veel overgroeid door andere planten?
Een enkele bloemstengel zie ik boven het groen uitsteken.

Kijk toch eens: ook in zijn eentje prachtig!

David Hamilton

Ik was van plan om wat macrofoto's te maken van insecten. Altijd mooi in 2e helft zomer. Maar... het regende regelmatig, en vooral veel wind. Tja, dan zitten de insecten niet stilletjes te wachten.
Toen overgestapt op 'plan B': bloemetjes.
Die vliegen niet weg, schuilen niet voor de regen. Ze wiegen (en soms meer dan dat) wel in de wind, dus met ene hand bloemstengel vastgehouden, met andere hand fototoestel met joekel van lens vasthouden, scherpstellen en bedienen. Valt niet mee, en echt perfecte scherpe foto's maken lukt dan niet.




Zo'n vaag achtergrondje en lichte beweging geeft wel een romantisch tintje. Een beetje 'David Hamilton'-achtig, maar dan niet met meisjes/jonge vrouwen, maar met bloemetjes. Een beetje wazig. Lief. Dromerig.
Google maar eens David Hamilton en kies voor afbeeldingen

Lampekap

In de border vlak bij ons terras is een hele band van sedum spectabile 'herbstfreude' gepland. Een strook van 60 cm x 2 meter breed. Blauwgroen blad , brocolivormige bloemen, die net in bloei beginnen te komen. Een heel zacht zweempje paarsrood, maar al genoeg voor de bijtjes om te komen 'snacken'. Er naast een (1) enkele bloemstengel van een andere soort, Sedum Matrona, met donkerrood blad.

Toen ik daar vanmorgen langsliep zag ik dat de bloeiwijze inclusief de bovenste bladere vakkundig was ingepakt in een fijnmazig web van spinrag. Op de rechterfoto zie je net onder het bloemscherm de donkere vorm van een grote spin. Wat later op de dag ging ik nog eens kijken en toen zag ik tientallen minispinnetjes binnen het veilige web over de plant heen en weer wandelen. Het bleek geen volwassen spin te zijn, maar een spinnenbal!

En waarom heb ik de titel lampekap gekozen voor dit stukje? Vroeger had ik in mijn slaapkamer een lampekap, gemaakt van een 'slurf' van witte T-shirt stof: Op verschillende plaatsen een ring van stevig ijzerdraad, gloeilamp peertje van boven er in, en toen had ik een langwerpige lampekap. De spinneweb constructie rondom de sedum bladeren deed bij aan die lamp denken.

Vingerhoedskruid

Op het eerste gezicht een gewone foto. Een grote bloemstengel van digitalis, vingerhoedkruid in de tuin. Toch is ie bijzonder. Want de foto is gemaakt op 7 augustus 2011. Meestal bloeit de digitalis (althans bij ons) in mei en juni, soms nog een beetje juli.


Op de achtergrond zie je helemaal links witte phloxen en ernaast, iets meer naar het midden, de diepblauwpaarse virginische ereprijs. Deze bloemen zag ik niet eerder tegelijk bloeien!
Zie het stukje van 15 juni 2011,
Geen Patty's Plum | Tuin | 't Groentje. Zaaisel van vorig jaar. De plantjes die in juni bloeiden had ik al eerder in de volle grond gezet, de augustusbloeier hierboven een paar weken later.

Rauchtopas

In mei gekocht als twee plantjes in 9x9 cm potjes. In Eenrum.
In totaal 5 scheuten die ik los van elkaar heb uitgeplant. Een van de 5 is ten prooi gevallen aan slakken, de andere 4 zijn inmiddels fors uitgegroeid en geven een mooi schouwspel van bloemen. Donker geel van boven, rood van onder. De bloemblaadjes krullen een beetje op en geven zo een oranje effect. En een fluffy donker hartje.

.
Alleen de hoogte klopt niet helemaal met wat ik in gedachten had. Ik dacht 90 cm. Is eerder 1.20 m. Op internet kom ik hoogte 1.1 m of 1.4 m. tegen. Deze helenium Rauchtopas zou heel stevig recht op moeten staan. In de vele regen afgelopen week is toch 1 van de 4 resterende planten er bij gaan liggen.
Deze helenium is een hybride gekweekt door de Duitse helenium kweker Uwe Peglow. En wil je verschillende kleurvariaties zien, kijk dan eens op:
Heleniums - pictures and descriptions of the plants in the UK National Collection.

3 x 3 = 9 (2)

Het stukje hieronder laat een overzichtsplaatje zien van een border begin augustus.
Zo ziet het er uit in kleine stukjes.


.

Augustusborder

5 augustus 2011. Blik over een stukje border vlakbij het terras.

Zo zie je hoe vol onze tuin is. Je moet goed zoeken om nog een stukje kale grond te vinden. Op zich lastig, want ik heb nog heel plantjes in potjes staan. Die wachten nog op een plekje.

Thalictrum Rochebrunianum

Een vaste plant met ijle lilapaarse bloemen. Blauwgroenig, heel fijn blad. Het is een inheemse (wilde) plant uit Japan. Groeit daar in halfschaduw, waar het steeds wat vochtig is, onder of bij bomen.

De Nederlandse naam is ruit of edele ruit. Kan tot 1.80 m hoog worden, bij ons trouwens minder hoog, ongeveer 1.40 m. Het is handig om de plant met wat rijshout te steunen, of bij andere wat hogere planten te zetten waar ie tegen aan kan hangen. Verder: goed onthouden waar ie staat en rond de bloeitijd echt van dichtbij gaan bekijken. Voor je het weet heb je de bloei anders gemist.
De naam van de plant is afkomstig van
Alphonse Trémeau de Rochebrune, een Franse zooloog (1833-1912). Of volgens andere bronnen geboren in 1836 of 1834.

Geel met groen

Eerder dit jaar heb ik oostindische kers in de voortuin gezaaid. Geeft zulke vrolijke kleuren in de tweede helft van de zomer. Maar ik zag de plantjes niet terug. Toen heb ik nog wat nagezaaid in potjes. Blijkbaar hebben de planten dan toch snel een tekort aan voedsel. De plantjes zijn klein, de blaadjes ook. Ik heb de zaailingen inmiddels wel in de volle grond gezet, maar ik weet niet of het wat wordt.


En vanmorgen, bij een rondje door de voortuin, zag ik ineens toch wat oostindische kersbloemen. Een oranje, maar ook deze fraaie gele.

Grote Kattenstaart

De Grote Kattenstaart of te wel lythrum salicaria 'Robert', is kleiner dan de soort (zonder Robert). Een centimeter of 80 hoog. De kleur is iets roder, minder roze, ik kom vaak de term karmijnrood tegen. Is een vaste plant die een pol vormt en van wat vochtige grond houdt. Nou, dat gaat deze zomer goed met de bloei in juni-augustus. Watergeven is echt niet nodig.



Goede buren van deze plant zijn:
achillea, astilbe, echinacea, echinops, eupatorium, filipendula, helenium,macleaya, persicaria, phlox, salvia, solidago, verbena, veronicastrum. Dit rijtje kwam ik tegen op de site van een kweker. De planten met vetgedrukte blauwe namen staan er inderdaad naast, de planten met italic rode namen hebben we elders in de tuin.
Jaren geleden, toen ik op een Engels tuinprogramma zag dat er plug-plantjes gekocht en geplant werden, heb ik dat ook eens geprobeerd. Kuiflavendel (die het eerste jaar niet overleefd heeft) en deze kattenstaart. In het najaar, na de bloei ga ik hem maar eens delen, is eigenlijk wel erg leuk.

Winter en zomerblik

Van een beetje achter in de tuin, met het gezicht richting terras en achterkant huis.

Net niet vanaf dezelfde plek, maar wel ongeveer. Op de bovenste winterfoto zijn de ligusterbol en het bruggetje over de vijver net niet te zien. Op de zomerfoto zie je de vijver niet door het groen. Links boven de zomerfoto zie je nog net een appel hangen. De eerste van dit jaar heb ik al weer geplukt, nog wel een tikje zuur.

Zwarte toorts

Weer zo'n plant die ik vorig jaar gezaaid heb en die me dit jaar beloont met mooie bloemen. De Zwarte Toorts ofwel verbascum nigrum. Een kortlevende vast plant naar het schijnt. Wel winterhard als het koud is, maar houdt niet van kwakkelwinters. Kan prima drrogte en warmte hebben zomers, dus mooi voor tuin op het zuiden. Volgens zeggen blijft ie vaak goed overeind staan. Maar niet als het errug nat is en daarnaast flink waait. De grond is -althans bij ons- zo zacht en nat de de plant langzaam op zijn zij gaat liggen. Net als andere verbascums bloeit ook deze met bloemen over de hele bloeiaar tegelijk, dus niet van boven naar beneden of andersom. Eerst indruk van een afstand is alleen geel. Roze en oranje vind je terug in de frivole meeldraden.


Zou zich uit moeten zaaien, dus hopelijk volgend jaar weer. Ik heb nog niet terug kunnen vinden waarom de zwarte toorts 'zwart' wordt genoemd...

Ratelaar

Toch nog eens proberen. Ratelaar in mijn al jaren in wording zijnde 'bloemenweitje-in-wording' zaaien. Het zaad van de Grote Ratelaar, heb ik van een dorpsgenoot gekregen die een prachtig stuk natuurlijke weide heeft. Hun tuin loopt uit in natuurlijk grasland.

Het is duidelijk waar de naam ratelaar vandaag komt. Als het zaad rijpt en droogt rammelt (ratelt) het in de droge zaaddoosjes. Als je die doosjes van dichtbij bekijkt, blijkt er sprake te zijn van een dun papierachtig 'buitendoosje' en een steviger houtachtig 'binnendoosje'. Dat binnendoosje gaat pas open als de zaden rijp zijn. Het buitendoosje is wat groter en lichter en vangt de wind, om zo de plant zijn naam eer aan te laten doen.

Op de linkerfoto zijn de buitendoosjes nog intact, op de linker foto -wat lastig te zien trouwens- zijn de buitendoosjes bijna vergaan/verdwenen, en zijn alleen de nerfjes nog intact. Advies, bekijk zelf zo'n zaaddoos eens van dichtbij.

De wetenschappelijke naam is Rhinanthus angustifolius (=met smal blad). Een eenjarige halfparasiet. Parasiteert op wortels van gras. Uit de bremraapfamilie. De soort was zeldzaam geworden, maar komt weer redelijk veel voor. Langs de Drentsche Aa bleek de maaimachine van de beheerder van wegbermen zelfs de grootste verspreider van de zaden. Zaden zijn maar kort kiemkrachtig dus pas maaien als het zaad gezet is. Anders ben je de ratelaar weer kwijt.

Sedum Spurium

In de tuin hebben we diverse vetplantjes, vaak van de sedum familie. Ik noem ze gewoon allemaal sedum, maar da's best lastig als in een familie iedereen de zelfde naam heeft. Een beetje als de Monthy Python sketch die zich in Australie afspeelt en waarin alle spelers Bruce heten, behalve Michael. En om verwarring te voorkomen wordt Michael ook maar Bruce genoemd. (Google Monthy Python + Bruce).
Terug naar de sedums. Op de foto zette ik deze bodembedekker, met helder groene rozetjes. Bloeit in juli met schermen van roze of witte bloemetjes. De naam van deze sedum (b)lijkt te zijn:
sedum spurium, of ook wel roze vetkruid.


.

Textuur

Zomaar kleine stukjes uit verschillende tuinfoto's van een zomerdag in juli.
En dan op de computer een beetje met plaatjes heen en weer schuiven totdat ik het een mooie collage vindt. De groene naast de rode, of toch maar de roze? Glad naast harige textuur, rechte vormen naast gebogen vormen. Met geen ander doel dan een prettige vlakvulling.



En voor wie toch wil weten wat wat is:
- irisblad omgebogen na een forse regenbui, met de laatste druppels als pareltjes
- een glad stukje stengel en deel van blad van reuzenbalsemien
- een teunisbloem in harige knop en er tegen aan hangend de uitgebloeide bloem van de dag ervoor
- elkaar omhelzende astilbes, onderdeel van een heel veldje (aanvankelijk allemaal creme kleurig, maar een stek die ik van Hilja kreeg (voor de bloei) en die ik gezellig bij de soortgenoten zette bleek opeens een heel andere kleur te hebben. Ook goed
.

Trifolium pratense

Al eeuwenlang veelvuldig gebruikt als remedie tegen allerlei kwalen en kwaaltjes
Gedroogd en als thee gedronken. Als tinctuur.
Trifolium pratense.

Ook bekend als Rode Klaver.
Tussen ons terras en een tuinpaadje erlangs is een smal strookje gras, 5 meter bij 40-50 cm. Dit is een soort bloemenweitje, het merendeel is kort, maar een klein stukje van 50 x 50 cm is nog niet gemaaid. Hier groeit de klaver, en roomse kamille, en over een week of twee de virginische ereprijs, en nog veel meer. Een gezellige bende van bloemen met nu als opvallendste een forse pol rode klaver.

Rode klaver weetje 1
Komt breed verspreid over Europa en VS voor. Werd vroeger gebruikt als voedergewas voor vee. Is hiervoor ook in Australie ingevoerd. Maar in Australie waren geen insecten waarvan de tong lang genoeg was om de bloemen te bestuiven. Dus zijn er ook Europese hommelvolken met lange tongen naar toe gebracht.

Rode klaver weetje 2.
De rode klaver heeft twee verschillende bladvormen. Is je dat al opgevallen? De onderste zijn (drietallig) en min of meer rond, terwijl de hogere bladeren veel langwerpiger en spitser zijn. Ook met drie bij elkaar vandaar de naam.

Rode klaver weetje 3.
Het blad is het nationaal symbool van Ierland.

Iraanse gamander

Vorig jaar gezaaid en als groen plantje in najaar 2010 in volle grond gezet. En natuurlijk naamkaartje niet er bij gezet. En nu bloeit de plant met een karmijnrode kaars en wist ik de naam niet meer! Maar een vraag op een tuinlogje gaf uitkomst. Marjolein, waarvan ik ook het zaad kreeg, herkende de plant van de foto: het is teucrium hyrcanicum.
Met die naam als sleutel kon ik vervolgens weer verdere informatie googlen.


Teucrium (of gamander) is een geslacht met ongeveer 100 soorten. Het zijn lipbloemen maar niet in alle gevallen is het lipje duidelijk te herkennen. De meest bekende soort is de echte gamander, teucrium chamaedrys, met kleine donkergroene, aromatische blaadjes, een beetje gelobt als mini-eikenblaadjes. Jaren geleden hadden we zo'n struikje in de tuin, totdat ie wreed aan zijn einde kwam doordat ie verdween onder een berg aarde bij het uitgraven van de vijver. Toen ik daarna de berg aarde stukje bij beetje verwijderde was het heestertje zo beschadigd dat ie de volgende winter niet overleefde.

Maar nu heb ik een soortgenoot, teucrium hyrcanicum, in het Engels heet ie Iraanse Gamander. Ook deze heeft aromatisch blad, behaard, meer grijsgroen dan donkergroen. En bloeiaren van zeker 20 cm.

Chelsea Chop (2)

Begin juni schreef ik over het rigoreus halveren van allerlei vaste planten. Zie Chelsea Chop | Tuin | 't Groentje. En kijk nu eens, ruim een maand later! De afgeknipte veronicastrum-bloemstengels staan in een vaas op een hoekje van het terras. De bloemen zijn prachtig in bloei gekomen en trekken ook nu nog (14 juli) allerlei hommels. Al weken lang. Zie foto 1. De plant zelf is zich gaan vertakken (foto 2). En over een paar weken hebben we dan weer bloeiende bloemen.
.

Spinkruid

Commelina Tuberosa of wel spinkruid.
Ik heb nog niet kunnen achterhalen waar de naam spinkruid (*) vandaan komt.
Het tuberosa is wel duidelijk: groeit uit een wortelknol, zoiets als een dahlia, maar dan veel dunnere uitlopers.


De bloemen bloeien achtereenvolgens, elk maximaal een dag (wordt ook wel dagbloem genoemd). Met het allerblauwste blauw waar mee een bloem zich kan tooien. Knollen zijn niet winterhard, ik laat ze in een pot groeien en haal ze in het najaar binnen.

(*)
Nu ik dit opschrijf bedenk ik me opeens dat de naam spinkruid van de vorm van de knol kan komen: de uitlopers van de knol zijn dun en langwerpig, net de vlezige bruine poten (wel meer dan acht) van een grote spin...
Als ik er aan denk plaats ik in het najaar bij her oprooien een foto van de knol.

Narrenmuts

Verschillende planten maken dezelfde keuze, bijvoorbeeld in bladvorm.
Of in vorm van de zaaddozen. Akeleien hebben zaaddozen in de vorm van een narrenmuts. Dit jaar bloeide voor het eerst een delphinium requienii in onze tuin. En voor de vorm van de zaaddozen blijkt deze plant in dezelfde winkel geweest te zijn als de akeleien. Ook narrenmutsmodel!

Links akelei, rechts delphinium.

Open tuinen weekend 2011

In 2011 deden we mee met het opentuinen-weekend.
28 juni.
Een prachtige zomerse zondag.
Tuinpraatjes.
Tuinplaatjes.


.
FOTO'S: Ik ben die met het hoedje.
Groot succes was de slangenradijs. En onverminderd enthousiasme van bezoekers bij het zien van onze heldere vijver, met nog steeds tientallen (zichtbare) kikkervisjes.

Onweer

Laatste weekend van juni. Zaterdag grijs en koel met eind van de middag lichte regen. Zondag droog en zonnig, 22-23 graden, maar voelde veel warmer met de zon. Prachtig voor Open Tuinen Weekend. Zie Open tuinen weekend 2011 | Tuin | 't Groentje.
Maandag was het erg warm, net boven de dertig graden, en dat gold ook voor de dinsdag. Er was een abrupte weersomslag voorspeld, met onweer en zware windstoten. De trein dienstregeling werd er zelfs op aangepast. In Groningen hadden we geluk, en bleef het lang droog. Genoeg om 's avonds nog te genieten van een tuinfietsrondje. Zie
Mikkelhorst (2) | Elders | 't Groentje .
En
laatste schouwspel van de dag... vanaf ons met glazen dak overdekte terras veilig en droog het onweer afwachten. Tegen 10 uur 's avonds zagen we vanuit het westen de wolken aankomen. Uit de eerste wolk kwam een flits en enorme donder, zo onverwacht. En direct daarop vlogen allerlei geschrokken vogels van west naar oost over ons heen, scholeksters, een eend, merels en van alles.
De eerste grote foto van de wolken heb ik -per ongeluk- gemaakt met flits, het stukje boom was goed belicht, de lucht pikzwart op de oorspronkelijke foto. Tijdstip 22:16:04. Ik schakelde de automatische flits uit en maakte de derde foto om 22:16.16. Daarop zie je de wolken zoals we ze zelf zagen. Maar foto 1, bewerkt in fotoprogramma laat iets bijzonders zien. Toen ik de foto wat lichter maakte zag ik opeens allemaal witte stippen. Vreemd. Stofjes? Nee, het zijn een heleboel vogeltjes, een stukje van de grote foto het ik uitvergroot weergeven als detail: en hier zie je dat de stippen geen stippen zijn, maar 'kruisjes', de silhoutjes van vogels, als kleine vliegtuigjes, aangelicht door de toevallige flits.
Bijzonder, op de laatste foto die maar een paar seconden later is genomen, is niets te zien van vogels, ook niet bij uitvergroting: ze zijn letterlijk 'overgewaaid'.

.

Zoem boven bieslook

Bieslook bolle bloemen.
Zoemen.
Hommel en bij.
Erbij.
.

Ridderspoor

Bij ridderspoor of delphinium denk ik aan diepblauwe hoge bloemtoortsen. In Engelse bloemenborders. Stuk voor stuk gesteund met een stok, anders vallen ze om. En voer voor slakken.

Toen ik vorig jaar de tweejarige
delphinium requienii zaaide, had ik zo'n ridderspoor voor ogen. Twee zaailingen heb ik de hele winter binnen gehouden, stevige zaailingen van een centimeter of 10. In mei 2011 heb ik uit slakken-voorzorg de ene plant in een pot op het terras gezet, de andere in de verhoogde border bij het stapelmuurtje. De slakken bleven er af, de plant staat stevig rechtop zonder stok. En de kleur? Paars grijzig en helemaal niet blauw!


Deze soort blijkt een plant te zijn uit middellandse zee gebied, bijvoorbeeld Corsica. Niet echt winterhard, maar schijnt zich goed uit te zaaien. (Zelfs overvloedig lees ik hier en daar). Een paar zaailingen oppotten en binnenhouden garandeert nieuwe planten voor volgend jaar.

Geen Patty's Plum

Soms haal je namen door elkaar, prent je een naam in je geheugen die niet de juiste is, maar steeds weer oppopt. Dat heb ik met meerkoetjes en waterhoentjes, had ik met Ronald en Roland. Dat heb ik nog steeds met een vingerhoedskruid die ik vorig jaar zaaide en dit voorjaar in de tuin heb gezet.

Ik denk steeds dat ie
digitalis purpurea Patty's Plum heet.
Maar de Pruim van Patty is een Papaver.
En de digitalis?
Die heet
digitalis purpurea Pam's Choice.

Toch klopt het niet helemaal. Als ik deze plant google kom ik steeds een bloem tegen met grote (room)witte kelken met de grote paarse vlek. Die van ons heeft toch echt paarsroze kelken. Of zou ie niet kleurecht uit het zaad terug komen?

Driebladige Braakwortelspirea

De Nederlandse naam klinkt niet echt prettig, dan maar de wetenschappelijke naam, die klinkt mooier: gillenia trifoliata. Mooie fijne witte bloempjes, met een rood kelkje. Drietallige blaadjes. Een licht en luchtige plant voor in halfschaduw. Na de bloei vormen zich vijftallige zaaddoosjes, met 5 zaden. Ik heb deze al regelmatig verzameld en proberen te zaaien. Geen succes.

Nu las ik in een weblogje dat je de zaden altijd 'vers' moet zaaien. Als de zaden eenmaal in kiemrust is moet je van goede huize komen om ze nog te laten ontkiemen. Het kan wel een jaar duren. Ik zal een nieuwe poging wagen als er zaad is gevormd. Meteen zaaien. En de pot met zaad die ik in februari heb gezaaid laat ik nog staan. Het moet ook mogelijk zijn de plant te vermeerderen door wortelstek. Ook nog een optie.


Op de ene plek staat dat de naam komt van de 17e eeuwse Duitse botanist Arnold Gillenius (Gill), maar in een wetenschappelijk artikel uit 1898 staat dat dit onwaarschijnlijk is. Zie http://www.swsbm.com/AJP/AJP_1898_No_10.pdf . De plant komt van oorsprong uit bosgebieden in Noord Amerika.

Engelse naam: Indian Psychic, medicinaal gebruik of Bowman's root. Niet genoemd naar een meneer Bowman maar naar indianen: man met een boog (man with bow).

Tuindeel in nummers

Een stukje tuin.
Met nummertjes.


1. helianthus
2. helenium 'moerheim beauty'
3. geranium endressii
4. aangewaaide berk
5. calamagrostis 'overdam'
6. stipa gigantea
7. santolina
8. uit de losse hand gelegd tegelpaadje
9. uitgebloeide bieslook
10. heuchera
11. buxus vorm

(midden bovenaan: dak van de garage van de buren)

Witte papaver

Een jarig. Bloeit (per bloem) maar twee dagen. Dus wel goed opletten, anders mis je de bloei. Eerst in potjes gezaaid en toen ze een cm of 5 hoog waren verplant. Ter slakkenrisicospreiding twee zaailingen in de volle grond en twee in roodstenen potten op het terras. Beiden hebben tegelijk hun eerste bloem laten zien. En in de oksels van de bladeren aan de hoofdstengel zie ik nieuwe bloemknoppen ontstaan, voor volgende week of zo. Daarna vormen zich mooie papaverbollen die nog lang mooi blijven, terwijl het blauwgroenige blad al weer afsterft.
.

Raadplaatje 13 juni 2011: Weelderige bloesem

Een wolk van bloesem.
Of niet?
Wie herkent deze plant.
.

Oplossing: bloem van duizendblad.

Green Apples

Vorig jaar heb ik een paar akeleien gezaaid met de naam 'Green Apple' . Ik had verwacht dat ze lichtgroen zouden bloeien, maar ze zijn eigenlijk voornamelijk wit. En spoorloos, in de betekenis van "geen sporen".
.
Van de in totaal 9 opgekweekte en uitgeplante zaailingen waren er 8 zoals op de foto, 1 exemplaar had een afwijkende kleur, namelijk zacht roze.

Digitalis

Veel vingerhoedskruiden.
Vooral in een stuk van de voortuin waar we niet zo vaak komen.


Elke bloem heeft weer een iets ander vlekkenpatroon. Aan de binnenkant van de vingerhoedjes zitten kleine haartjes. Waarom zou dat zijn? Om de hommels wat houvast te geven als ze naar binnen kruipen? Of juist om het ze een beetje moeilijk te maken, zodat ze langer in de bloem bezig blijven en de kans op bevruchting groter maken?

Kreukelgeranium

Kwekers proberen door gericht kruizen van planten nieuwe en bijzonder soorten te kweken. In andere gevallen is het niet gericht, maar toeval. Dan zaaien ze enorme hoeveelheden uit, en kijken wat er uitkomt. En uit 10.000 zaailingen komt dan bijvoorbeeld een nieuwe soort die het waard is om verder te kweken. Meestal niet door zaaien, want dan weet je weer niet wat je krijgt. Maar door delen en stekken (en misschien weefselkweek).

Wij hebben in de tuin veel (tuin)geraniums. Die groeien er lustig op los, en regelmatig ontstaan er weer net andere varieteiten. Ik heb er nu een gevonden die ik in de gaten ga houden. Bijna zuiver wit. Het was erg droog toen de plant voor het eerst begon te bloeien. Bloemetjes een beetje verdroogd. Dat dacht ik. Maar inmiddels heeft het diverse keren geregend, de geranium staat er fris bij. En de bloemen zijn nog steeds gerimpeld. Alle bloempjes. Een nieuwe varieteit: de
witte kreukelgeranium! Een zaailing van geranium versicolor. Misschien vind ik wel een geinteresseerde kweker....

.

Bulgaarse ui(tgebloeid)

Eind mei liet ik een foto zien van de bloeiende Bulgaarse ui, oftewel honinglook.
Zie
Bulgaarse ui | Tuin | 't Groentje. De hommels waren er helemaal gek op. Nu niet meer. De bloemen zijn uitgebloeid, de afzonderlijke klokjes hebben zich gesloten en omhooggericht.
Een kerk met heel veel torenspitsen.
.

Witte akelei

Mei is akeleien-maand. Nu is het juni. De meeste akeleien zijn uitgebloeid, maar een enkele bloem is nog te vinden. Op plekken waar de akelei enigszins in de schaduw staat. Hier een beetje zachtroze, daar de laatste paarse bloem. En onder een zwarte bes, aan de noordkant, een witte. Bevlogen door hommels.
.

3x3=9

Negen kleine plaatjes, details van de grote foto in het onderstaande stukje.




Van links naar rechts en van boven naar onder.
  • wit: anjer
  • rozerood: steenanjer
  • grijs: santolina
  • lila: salie
  • geel: tripmadam
  • paars: allium
  • groen: buxus
  • oranje: oranje havikskruid
  • creme: bulgaarse ui.

Kleurige border

Zonnig stukje tuin.
11 juni 2011.

Met twee tub-trugs.
Reuzehandig en in felle kleuren.
Dan raak ik ze niet kwijt in het groen.
In zo'n kleurige tuin vallen ze minder op.

Chelsea Chop

De Chelsea Flower show in Engeland vindt meestal in 3e week van mei plaats. De show bestaat inmiddels 98 jaar en is zeer beroemd. Een week lang elke avond op TV en ook overdag schijnt er nog een TV programma te zijn. Voor allerlei tuinontwerpers is Chelsea het hoogst haalbare, als je DAAR een gold medal haalt, dan heb je het wel gemaakt. En veel kwekers proberen een plekje in de grote tent (Great Pavilion) te krijgen. De mooiste planten gaan mee om het standje zo mooi mogelijk op te maken. Met alle planten volop een bloei. Maar ja, daar zit je dan als kweker eind mei, met allerlei planten volop in bloei, en na een week show een beetje over hun top. Niet meer te verkopen in deze vorm. Alles werd mee terug genomen naar de kwekerij. De planten werden vaak fors teruggesnoeid en veel planten gingen hierdoor later in het jaar nog eens bloeien. Mooie verkoopwaar.

In Engeland wordt dit nu de
Chelsea Chop (spreek uit tsjop) genoemd. Rond de tijd van de Chelsea Flower show (maar zeker niet later dan eind juni) kun je veel planten tot de helft terugsnoeien. De plant blijft lager en steviger, maakt meer bloemen, later in het jaar.

Dit 50% terugknippen werkt goed bij bijvoorbeeld heleniums, asters, sedum, phloxen, solidago, en eupatorium. Longkruid kun je nu tot net boven de grond afknippen. Dan komt ie weer terug met vers-bespikkeld blad.

Vandaag dus chop chop chop gedaan:
  • Phlox: een bos phlox tot de helft (bos A), een bos de helft van de stengels tot 50% (bos B) en de rest niet gesnoeid (Foto 2).
  • Veronicastrum -chop, chop- ook gehalveerd (de bloemtoortsen kwamen er al aan!).
  • Sedum Herbstfreude: een paar pollen sedum -chop, chop- geknipt. Ik heb nu een emmer vol met prachtig stekmateriaal. Maar ja, zoveel stekken en de tuin is al vol. Een paar in een pot gezet, misschien nog een paar stukjes op een leeg plekje (ha, ha) in de tuin.
  • Aster: een pol wel, een pol niet; van een derde pol: een paar stengels ingekort (Foto1).

Variaties op een thema

Zelfde plantaardige hoofdpersoon.
In verschillende hoedanigheden.
Oranje schijnpapaver.

.
Foto 2: Omhulsel van de knop hangt nog als een olijk petje op de bloem.
Foto 3: "Kraag" zit een beetje strak!

Allium

Allium
Allii
Allio
Allium
Allio

Allia
Alliorum
Alliis
Alia
Alliis


Dit zijn de vervoegingen van het Latijnse woord Allium.


Op de foto's
Allium Christophii, bollen die ik eind vorig jaar van een tuinvriendin kreeg en die nu voor het eerst bloeien. Niet zo supergroot als in sommige tuinen, misschien komt dat nog wel als de bol wat langer staat.

Nieuwe aanwinsten van 2011

Hieronder twee nieuwe aanwinsten dit jaar in onze tuin.


Herken je ze?
De een heet (in het Engels) Siciliaanse honing-knoflook.
De ander (in het Spaans): ster van goud, Stella 'd Oro

Bulgaarse ui

Allium nectaroscordum siculum.
Bulgaarse ui.
Ik heb hem vorig jaar, als uitgebloeide bloem, bij iemand in de tuin gezien.
Hele opvallende zaaddozen.
Leek me leuk.
In het najaar 5 bollen gekocht en tussen pollen bieslook gezet.

Eerst een lange stengel, een centimeter of 50, dan een knop met spitse punt (zie stukje hierboven 'korenbout man'). De knop vouwt zich uit tot een bundel klokjes, zo'n 2 cm lang. Van buiten bleek bruin. Van binnen, ook gele en rode tinten. Na de bloei gaan de uitgebloeide klokjes zich oprichten en komen er allemaal spitsjes rechtop te staan.

Stella de Oro

Ik noem de Hemerocallis Stella de Oro een nieuwe aanwinst in 2011.
Dat is eigenlijk een beetje smokkelen.
Ik heb deze daglelie al jaren in de tuin. Alleen in het jaar van aankoop (2003) een paar bloemen (ik had hem in de knop gekocht), daarna niets meer. Alleen groen. Elke keer probeerde ik de plant op een andere plek, nog steeds geen bloem. Blad soms helemaal aangeknaagd door de slakken. Maar dit jaar, 2011, eindelijk!
Flink wat bloemstengels uit een forse pol groen. En nu sinds een ruime week, elke dag een of meer gele bloemen.



Op foto 2 een uitvergroting van foto 4. Een insectje op een meeldraad. Foto 3 nog verder uitvergroot, op een andere meeldraad zat een nog veel kleiner beestje.

Stella de Oro -weetjes
  • bladeren groen, langwerpig, irisachtig
  • bloem geel, oranjegeel, met zeer kleine groene keel
  • welriekend
  • kleine soort hemerocallis, blad ca. 30 cm hoog, met bloem 50 cm.
  • Nederlandse naam: daglelie
  • deze soort is door W. Jablonski geintroduceerd in 1975
  • goed verkrijgbaar
  • niet woekerende soort
  • staat graag in volle zon, eventueel halfschaduw
  • goed doorlatende, af en toe vochtig wordende, grond
  • van oorsprong weideplant
  • na 4-5 jaar pol in vroege voorjaar (of in najaar) delen
  • vaste plant
  • bloei: afhankelijk van de website: mei-juni, juli-aug, juni-juli, mei-sept
Bij ons is ie begonnen te bloeien half mei.

Tip van Wim Willemsen: na de bloei de plant op 10-15 cm hoogte geheel afknippen, bijmesten en bij droog weer wat water geven. Dan krijg je snel weer een pol prachtig blad en kan de plant nieuwe scheuten maken voor volgend jaar.

Meconopsis Cambrica

Mooi.
Ziet er breekbaar uit.
Oersterk.

Meconopsis Cambrica.
In onze tuin geel en oranje door elkaar.
Opvallend: in noord Engeland, wandelend, zagen we in bermen en aan bosranden ook meconopsissen, maar alleen gele!

Pluizebol

Kort geleden kleurden de weilanden prachtig geel met groen.
Een zee van paardebloemen.
Nu is het meer zilver met groen.
De
paardepluizentijd is aangebroken.
Ook in de tuin.


Als de zaadjes goed gerijpt zijn...
...laten ze een voor een (of met zijn allen tegelijk) de bloembodem los.
Vliegen weg met hun eigen parachute.
Zo ingenieus
.

Pulmonaria

Het tuinpad naar de verre schuur is niet erg breed, een centimeter of 60, baksteentjes. In deze tijd van het jaar is het pad nog smaller. Waarom net nu?

Een heel stuk wordt geflankeerd (aan een kant dan) door longkruid. In een tijd dat er nog niet veel bloeit, en het nog flink kan vriezen, komt het eerste longkruid_bloempje te voorschijn. Een nectarbar voor de eerste hommels. En nu, een paar weken later, veel bloemen, ook al de nodige uitgebloeide. Maar nog steeds hommels en andere insecten. Een deel van de dag staat de strook longkruid in de zon, en dan zoemt het. De bloemstengels worden langer en langer. Flop, bloeiend en wel, liggen de stengels over het pad. Dus als ik achter in de tuin wil zijn loop ik voorzichtig over het tijdelijk 30 cm brede (smalle) pad dat overblijft. Als het longkruid echt uitgebloeid is, knip ik in ieder geval de bloemstengels en soms een deel van het blad terug. Pad is dan weer breder en de pulmonaria kan weer fris vers gespikkeld blad maken.

Bosanemonen-blauw

Gestaag breiden ze zich uit. De lucifertjes van wortelstokjes van de blauwe bosanemoon. Regelmatig geef ik (in de rusttijd) wortelstokjes weg. Van de plant is dan niets te zien boven de grond. Toch is het niet moeilijk ze te vinden. Een groot oppervlak in de zijborder bij onze tuin staat er vol mee. Dus, ongeveer in de buurt van die border, schepje in de grond, klaar.
Maar nu even niet. De anemoontjes staan nu mooi te bloeien. In de halfschaduw. 's Morgens zon, 's middags lichte schaduw van de berk van de buren.


Ze heten wel blauw, maar zijn eigenlijk meer paars.

Judaspenning-paars

Voor in de tuin had ik paarse, achter in de tuin een witte.
Ik heb ze speciaal een eind uit elkaar gezet omdat de paarse makkelijk de overhand neemt. Dus zorgvuldig gescheiden, en gezorgd dat zaad van de witte niet in de buurt van de paarse kwam.
Maar, het maakt helemaal niet uit. De paarse genen zitten gewoon al in de zaden van een witte judaspenning. Soms komt er een witte uit, maar meestal ook weer paarse. Dus nu heb ik achter ook paarsbloeiende judaspenningen.



Ze staan nu eind april volop in bloei. Ruiken trouwens ook lekker, wel even met je neus er boven op gaan staan. De bloemen beginnen opgerold, zijn dan nog heel donker roze. Dan ontvouwen ze zich tot een vierbladig bloempje.

Rok of trompet?

Je hebt trompetnarcissen, met de trompet in het midden van de bloem. Je zou het ook een rokjesnarcissen kunnen noemen. En die rokjes zijn er in soorten en maten. De kleur, de lengte, de vorm, alles kan varieren.



Hierboven twee foto's van narcissen in onze tuin.
De ene met een kort geel rokje met oranje zoom, de ander met een gele lange gerimpelde rok.
Nog wat foto's:
Narcis | Tuin | 't Groentje .

Heb je zelf een narcis met bijzonder rok in de tuin, stuur eens een foto.



Wilgenkatjes

Voor een grote foto, zie Maandfoto april 2011: wilgenkatje | Tuin | 't Groentje .
Voor een paar details, lees verder.




Net als veel andere wilgen groeit deze struik wilg snel. De maximale hoogte is een meer of 4 en 2-3 meter breed. In een van onze borders staat de wilg als miniknotwilg. Als in de herfst de smalle grijze blaadjes zijn afgevallen, staat de slank twijgen die in dat jaar gegroeid zijn mooi glanzend donkerrood te wezen in de winterzon. De knot-stam is zelf maar 50 cm hoog. Ik geef toe dat het een beetje kort is voor een struik van twee meter hoog.
Elk jaar knip ik uiterlijk in het voorjaar de twijgen van het voorgaande jaar terug tot op de knot. Inmiddels na een jaar of tien een knoestig geheel. Die twijgen zijn dan zeker anderhalve meter lang. Het ene jaar zet ik ze in een grote pot bij de voordeur, de pluizige witte katjes afstekend tegen het donkerrode hout. Een andere keer knip ik de toppen van de takken af en zet die binnen in een vaas. Dit jaar was ik iets later met snoeien en gingen de eerste katjes al open, in bloei. Van heel dichtbij blijken ze verrassend mooie kleuren te hebben. Het lijkt erop dat ze van pluizig wit, eerst de rode steeltjes krijgen en daarna de gele stuifmeelstaafje.
NB. De blaadjes zitten er al aan te komen.
NB2. Ik weet de naam van de wilg niet, ik zal tzt ook een foto van de volledig blaadjes plaatsen, misschien kan een van de lezers mij aan de naam helpen. Ooit gekocht op een plantjesmarkt in de Hortus Haren.

Maandfoto april 2011: wilgenkatje

Deze foto had ik nog niet eerder gemaakt.
Wilgenkatjes van heel dicht bij.

Wat een kleuren, knalrood, knalgeel, pluizig wit.

Pruimebloesem

Witte wolk.
Pruimenbloesem.
Nectar.
Voor hommel.
Voor bij.
Voor vogel.
Voor mij.
Om te kijken.

.

Met de zon mee of ...

Mooi zonnig lenteweer nodigt uit om door de tuin te wandelen, te genieten. Maar ook om de nieuwe bloemen op de foto vast te leggen. Meer dan eens blijkt de foto bij nader inzien lang niet zo mooi als het beeld in je herinnering was. Het licht blijkt te fel, te hard. De kleuren niet zo mooi.

Hierboven drie foto's van hetzelfde bloemtrosje van de bloeiende ribes. Het is 10 uur 's morgens. De linkerfoto is min of meer tegen de zon in in genomen. De middelste foto is met de zon mee genomen. De zon staat en beetje schuin achter me. De derde foto heb ik vanuit dezelfde positie genomen -maar met een hand tussen de bloem en de zon- zodat het bloemtrosje in de schaduw hangt. Welke vind je het mooist?

NB. Alle drie met belichtingstijd 1/250 sec. De eerste twee hebben wel een wat grotere scherpte diepte (F10.0 ipv F6.3).

Leverbloempje

Blauw juweeltje. Hepatica Nobilis, ofwel het leverbloempje.

Zowel de Nederlandse als de wetenschappelijke naam is ontleend aan de vorm van de bladeren, nog niet zichtbaar op de foto. De bladeren hebben de vorm van een lever. In de middeleeuwen werd het plantje dan ook gebruikt tegen leveraandoeningen. In de volksgeneeskunde van tegenwoordig schijnt het gebruikt te worden in behandelingen tegen puistjes, bronchitis, jicht, traag helende wonden en ook lever- of galkwalen.
Veelzijdig, voor zo'n klein plantje
.

Corydalis solida

Beeld zegt soms meer dan woorden. Er zijn twee helmbloemsoorten die erg op elkaar lijken.
De
holwortel (corydalis cava) en de vingerhelmbloem (corydalis solida). Ik schreef er al eens eerder over en legde toen uit dat je onder de grond moet kijken en een knolletje moet doorsnijden. Holwortel heeft een hol knolletje, de vingerhelmbloem een gevuld/solide knolletje. Maar het kan veel simpeler. Kijk naar de vorm van het schutblaadje, het blaadje direct onder de bloemen aan de bloeistelen. Is het blaadje handvormig (foto 1 en 2) dan is het de vingerhelmbloem. Is het gaafrandig, foto 3, dan is het de holwortel.

.
Holwortel komt in witbloeiende en de paarsroze bloeiende vorm voor en is iets forser en groter. Dat zie je pas als ze direct naast elkaar staan. De exemplaren op de onderste twee foto's stonden naast elkaar, in de Hortus Haren. Toen viel me inderdaad het verschil in grootte op.

Bosbodem

Onder loofbomen groeien stinzenplanten op hun best. Humeuze bodem en in het vroege voorjaar nog volop zon onder de nog kale bomen. Eigenlijk houden ze nog meer van een kalkhoudende bodem, maar blijkbaar kunnen ze ook de zure veengrond in onze tuin aan. En met stinzenplanten geldt: hoe meer bij elkaar des te mooier. Liever flinke groepen (eilanden) van een soort dan alles door elkaar.




Vingerhelmbloem in oudroze.
Bosanemoon in wit.
Speenkruid in stralend geel.
Op de bovenste foto de stam van omgevallen appelboom en helemaal linksboven nog een stukje ribes (donkerroze) en forsithia (geel).

Ruige rijp

Vannacht vorst, zes graden.
Vanmorgen stralende zon.
In de schaduw plekken rijp.
Op gras.
Op de blauwgroene tulpenbladeren.



Lange dunne rijpkristallen.
Naast elkaar.
In waaiers.

Compost

Gemeentebomenblaadjes worden bij de compostmaker afgeleverd.
Onder de voorwaarde dat de gemeente ook weer compost afneemt.
En 1 x per jaar kunnen de inwoners van de gemeente dan gratis compost halen bij de gemeentewerf.

Buurman R. haalt elk jaar een kar vol, een deel voor hem en een deel voor ons.
Maar ons uitstrooitempo is nog al verschillend. R. is in enorm tempo bezig en strooit de compost royaal over de brede border langs zijn oprit. Maar onze tuin is vol en ik heb wat meer tijd nodig om te kijken waar ik compost kan strooien.



Dit jaar een mooi compromis: zeiltje op onze oprit, R. rijdt met kar achter auto oprit op, stort een grote bult compost op het zeiltje, en vertrekt weer. De komende uren heb ik voldoende tijd om in alle rust de compost uit te rijden. 10 kruiwagens vol x elk 20 spades-vol. En ook weer 10 kruiwagens leeg natuurlijk. Omdat de compost bijna niets weegt valt het overigens reuze mee om zoveel te scheppen.

Krokus

Echt voorjaar is het als de krokussen stralen.
Ze bloeien niet al te lang, maar het is wel volop genieten.
Vooral als je er heel veel bij elkaar zet.
Met dank aan de mieren die de zaden versjouwen....
.... worden het er steeds meer.

.

Bos in tuin

Bosanemoontjes horen in een bos. De naam zegt het al. Of in een tuin met bosachtige delen. Onder bladverliezende struiken. Bij ons staan ze op diverse plekken, onder andere ineen struikborder. Een stuk van 4 x 4 meter, met o.a. cotoneaster en kornoelje. Forse heesters 3-4 meter hoog. Na de sneeuwklokje en winteraconietjes, die nu bijna uitgebloeid zijn, komen de bosanemoontjes en het longkruid. Vorig weekend kwamen de eerste fijngeveerde blaadjes boven de grond. En dit weekend, met twee dagen stralende zon: grote pollen met de eerste witte sterbloempjes. Volende week is het een groot wit vlak.


Mooi zo'n 'bos' heel dicht bij.

De peen van vorig jaar

De restanten van de wilde-peen-van-vorig-jaar staan nog steeds langs het pad. Veel van de zaadjes aan de buitenrand van de schermen zijn inmiddels verdwenen. In het midden zijn nog wat zaadjes blijven hangen, op een kluitje. Een mooie winterschuilplek voor kleine beestjes. Nog even, dan ruim ik de oude staken op. Om in de buurt rond te kijken. Naar verse rozetjes voor de wilde-peen-van-dit-jaar.

Foto: de paarsroze achtergrond bestaat uit bloeiende winterheide.
Voor een foto van de bloeiende peen, zie
Van onder | Tuin | 't Groentje voor het bloeiende exemplaar.
Echt een succesplant in onze tuin. Elk jaar op een ander plekje.

Tuin surfen

Zoals je soms op internet surft.
Google woord a, en voor je het weet dwaal je af naar b, c, en d.
De tijd glijdt voorbij.
Je hebt van alles gevonden, gelezen en gezien.
Niet woord a.

Dat laat ik vaak gebeuren in de tuin.
De avond tevoren, voor het naar bed gaan, maak ik een lijstje.
Op de schoorsteenmantel.
Dingen-in-de-tuin, om de volgende dag te doen.

En dan.
De tuin in.
Dat wel.
Bezig, van voor naar achter.
Zijtuin en terug.
Niet ding a.

Euhorbia Jitskii

Kwekerijbezoekje met Jitske afgesloten met wederzijdse rondjes door ons beider tuinen. En wat is er dan leuker dan even een plantje voor elkaar uit de tuin scheppen. Ik kreeg een kluit met enkele net uitlopende oranje neuzen: Euphorbia Griffithii 'Fireglow'. Het groen er om heen is het loof van alliumpjes. Waarschijnlijk Allium Christophii, dacht J.

De euphorbia komt oorspronkelijk uit Bhutan. Groen blad met een rode nerf, en herfstkleuren (geel met rood). Bloemen worden knaloranje. De plant vormt lange ondergrondse uitlopers, en wandelen zo een beetje door de tuin. De scheuten vormen rechtopstaande stengels van 80-90 cm hoog. De euphorbia staat inmiddels in de achtertuin, vlak bij ons stapelmuurtje. In de zon. Even afwachten of het daar niet te droog is (deze euphorbia houdt van volle zon, maar ook van vochtige grond....).


Uit onze tuin schepte ik voor J. een paar kluiten met daslook. Net uitlopend blad, met een fijne uiensmaak (in reepjes door de sla, gebruik als bieslook). Nu nog blad, binnenkort de witte daslook bloempjes.

Viltig

Viltige hoornbloem heet deze plant.
Het onderdeel viltig is makkelijk te begrijpen als je naar de foto's kijkt.

Het onderdeel 'hoornbloem' schijnt te komen van de vorm van de zaaddozen, na de bloei van de witte bloempjes.
Hoornvormige zaaddoosjes. Ook de wetenschappelijke naam Cerastium Tomentosum geeft dit al aan. Tomentosum betekent harig. Cerastium is afgeleid van het Griekse woord 'keras' dat hoorn betekent.

De hoornbloem kan heel goed tegen droogte, groeit vaak in rotstuinen, in bloembakken. Na de bloei (april/mei) zal ik dit jaar goed opletten op de vorm van de zaaddozen. In mijn herinnering zijn het gewoon 'rechte', symmetrische zaaddoosjes. Bij hoornvormig denk ik aan iets met een boogje. Maar misschien hadden de oude Grieken koeien of geiten met rechte hoorns in gedachten...

Roze stippel

Gekocht.
Vervoerd.
Geplant.


Onder de pergola met druif. Vlak bij de deur. Zo zien we hem elke dag weer in de bloeiperiode. Dichtbij het pad, zodat er ruimte is om de bloem even op te tillen, om in de roze stippel-snoet van de bloem te kijken. Zou ie zich uitzaaien?
De bloem was al open bij de kwekerij, en daar stonden tientallen andere h'borussen. Ook zag ik de eerste hommel rondvliegen. Dikke kans dat de bloem inmiddels bevrucht is. Maar met welk stuifmeel?

Terras en ramen poetsen

Vorige week lag er nog ijs op de vijver. Deze week is het ruim boven de 10 graden. Wat een verschil. Eddy heeft zich 'lamme armen gepoetst'. Met de nieuwe Gardena holle steel + borstel systeem: een telescopische steel, met een zwenkwasborstel, aangesloten op de tuinslang, met zeepcapsules (zie Gardena Cleansystem | Gardena webshop: officieel dealer Gardena tuingereedschap). Zo kon hij zelfs de bovenkant van de serre/overdekte terras goed schoonmaken, zonder al te veel met de ladder te schuiven.

Zie je de ramen al weer glimmen?
En daarna nog even de witte terrastegels ontdoen van hun winterse groene algenlaagje. Stoeltjes weer buitengezet. Zaterdag hebben we voor het eerst buiten op het terras geluncht!

Twee dozijn

Twee dozijn heestertjes. Voor de winter had ik stekjes genomen en in een teiltje met een beetje grond en veel grof zand gezet. Stekjes van santolina en van een kleine grijsgroenbladige hebe. De meeste zijn aangeslagen en zien er nog fris uit. Die heb ik allemaal in hun eigen potjes (9x9 cm) gezet. Ik kweek ze eerst wat verder op en zal ze later in het jaar uitplanten.

.

Standpunten

Bepaal je tuinstandpunten.
Kies een paar plekken in je tuin, waar je een stuk van de tuin kunt overzien.
Schrijf op welke punten dat zijn (dit zijn voorbeelden, ik heb nog niet besloten).
  • hoekje linksachter op het terras, met zicht op het noorden,
  • rug tegen stam van appelboom en kijkend naar de hazelaar
  • op de vijfde trede van de tuintrap die op het tuinpad staat ter hoogte van de buxusbol en uitkijkend over de kruidentuin
  • liggend op het bruggetje over de vijver, kijken naar de struikborder.
Maak vervolgens elke maand of twee maanden een foto vanaf deze plekken.
Steeds met hetzelfde fototoestel en dezelfde lens.
En steeds proberen het beeldveld zo gelijk mogelijk te houden aan die van eerder foto's.
In de loop van een jaar krijg je dan een mooie serie foto's waarop de veranderingen in je tuin te zien zijn. Als je ze digitaal op de PC in elkaar laat overvloeien heb je een minifilmpje.

Hoe kom ik hier op?
Gezien in TV programma van Carol Klein, zie
Life in a cottage garden | Digi-letters | 't Groentje.


Naarmate het jaar vorderde vloeiden de verschillende beelden vanuit een bepaald standpunt steeds meer in elkaar over. Leuk idee om ook in eigen tuin te doen. Wie doet mee?

Anemoonpluis

Vorige week toen er geen sneeuw lag, zag ik ineens toch iets sneeuw-wits in de tuin. Op kniehoogte. Huh?
Een vogelveertje? Een aangewaaid papiertje?
Nee. Weet je wat het was?
Een zaadbolletje van een herfstanemoon.
Die heb ik pas kort in de tuin staan, vorige herfst goed gebloeid. Na de bloei vielen de bloemblaadjes af. En bleef het bloemhartje, donkerbruin, over. En nu een paar maanden later zijn de bloemhartjes sneeuwwit geworden. In eerste instantie lijken ze op een onrijpe aardbei op een steeltje. Daarna vouwen ze open als een schoteltje wit pluis.

Pffff, en de zaadjes vliegen weg.

Modderklompen

Vandaag, vrijdag, had ik een vrij dag. Om lekker in de tuin te gaan werken. Vanmorgen vroeg, nog in bed, lag ik te denken waar ik eens zou beginnen. Eerst maar een nieuwe houten klompen kopen, dat loopt zo lekker in de tuin, je krijgt geen koude voeten, en je kunt ze snel uit doen als je naar binnen gaat. Winkel ging pas om 9 uur open, dus rustig ontbeten en glaasje verse sinaasappelsap. Om 10 over 9 had ik de nieuwe klompen, blank gelakt, gekocht en om kwart over 9 stond ik met de verse klompen in de tuin. Beetje fris nog, graad of 2, maar wel droog.
Eerste actie was een stuk van de vijver ijsvrij maken. Ik dacht dat ik toch te laat was, allerlei bellen onder het ijs en ook twee omstrengelde kikkers, roerloos op de bodem van de vijver, ondersteboven. Als het hele oppervlak van de vijver met ijs bedekt is kunnen de bellen moerasgas niet ontsnappen uit het water en kunnen de kikkers en salamanders stikken. IJs is niet stevig genoeg om op te staan, maar toch een paar cm dik.
(Op de minivijver was het ijs ruim 8 cm dik).



Na een paar uur kwam ik weer kijken bij de vijver, met schepnet, om de 'dode' kikkers uit de vijver te scheppen. Nou, zo dood waren ze toch niet, gewoon aan het rusten, want ze waren vertrokken in het onderwatergroen. Gelukkig maar.
(Of de reigers is langs geweest terwijl ik even niet oplette en heeft ze door het wak in het ijs uit de vijver gevist. Maar dat geloof ik niet.)

Van kwart over 9 tot half 11.
Koffie.
Van 11 uur tot half twee.
Lunch.
Van 10 voor twee tot half vier.
Heerlijk!

Antwoord raadplaatje 13 februari 2011

Voor degenen die ze zelf in de tuin hebben, was deze raadplaat niet zo moeilijk, Raadplaatje: 13 februari 2011 | Tuin | 't Groentje.
Een
helleborus orientalis, ook vastenroos of lenteroos genoemd. Uit het geslacht nieskruid, waar ook de helleborus niger of kerstroos toe behoort.
Groeit in het wild in Bulgarije, noord Griekenland, Turkije, in bossen tot 2000 m. Houdt van kalk en humeuze grond, maar staat ook al vele jaren in ons zure grond-tuintje.
.

Blauwe merel

Met buurvrouw Sieneke aan de praat. Ze had al tot twee maal toe een blauwe merel gezien in de tuin. Echt waar! Of wij die ook gezien hadden. Niet gezien, maar haar wel geadviseerd om de volgende keer snel een foto te maken, om huisgenoten en buren te overtuigen.
Zoals deze.


Geintje.
De foto heb ik afgelopen week gemaakt in onze achtertuin. E. heeft hem digitaal en beetje 'bijgeblauwd'.
Toch bestaat er wel degelijk een lijster-achtige (een merel is een lijsterachtige) die blauw/blauwig van kleur is. Je hebt de
blauwe rotslijster en de beflijster. Lastig alleen is dat deze niet of nauwelijks in Nederland voorkomen. Hoogstzelden worden ze hier waargenomen, maar onmogelijk is het niet. Wij zullen in ieder geval in het vervolg opletten op de kleur van onze merels.

Raadplaatje: 13 februari 2011

't Is al weer een paar maanden geleden.
Tijd voor een raadplaatje.
Welke plant is dit?
TIP: de foto's zijn vandaag gemaakt in eigen tuin.

.

Bruin heidestaartje gesignaleerd

Ik heb wat nieuws gezien in de tuin en zoek op internet wat de naam kan zijn.
Ik twijfel tussen
bruin heidestaartje of rode heidelucifer of dove (melige) heidelucifer.

He, zegt Eddy, die zijn er toch niet midden in de winter.
Hij denkt dat ik het over libellen of waterjuffers heb.

De naam
klinkt misschien wel naar een libel, maar het is iets heel anders.
Namelijk een korstmos.
Dit exemplaar groeit
in onze picknick tafel.



De tafel is gemaakt van tamme kastanjehout in 1997. Dit is weliswaar tamelijk hard hout, maar na zoveel jaar begint de tafel her en der tekenen van vermolming en veroudering te vertonen ('s zomers voorzichtig je glas op plaatsen).
En van oud hout, daar houdt dit korstmosje van!

Ik ben nog niet helemaal zeker van de naam is niet helemaal zeker, maar plaatjes kijkend gok ik toch op het bruine heidestaartje, zie
Bruin heidestaartje.

Akoniet deel 3: blijvers

Ze zijn definitief goed aangeslagen: de winterakonieten in onze tuin.
Op 5 februari 2011 heb ik het eerste open bloempje gezien. Eind januari kwamen de nog gebogen 'nekjes' van de bloemstengels boven de grond uit, halverwege afgelopen week hadden de eerste bloemknoppen zich om hoog gebogen, en vandaag de eerste voorzichtig geopende bloem. Nu nog een zonnestraaltje en dan is het helemaal perfect.



De bloei is dit jaar een paar weken eerder dan in 2010. Zie
Akoniet deel 2: achtertuin | Tuin | 't Groentje.

Neuzen 2011

De vorst is ver weg.
De eerste bollen duwen hun groene neuzen langzaam aan boven de grond.
Door de aarde, door het verterende blad.
Herken je ze?



FOTO's: sneeuwklok, winterakoniet, boshyacinth en .. verrassing.

Op de laatste foto, gelige neuzen. Ik kan me niet herinneren wat er op die plek staat. In de buurt staan een paar narcisjes, maar ik dacht dat die wat meer blauwgroen gekleurd blad hadden... Krokussen zijn het zeker niet. Even wachten nog.

Hoe zet je wind op de foto?

Veel wind, enorme vlagen.
In de bomenrij achter in de tuin een continu laag loeiend geluid. Zo hard dat het de eerste vogelliedjes overstemt. Het is erg zacht buiten, graad of 10, wel grijs, maar droog. Ik sta een tijdje buiten in de tuin, genietend van de kracht van de wind, dan weer van links, dan weer van de andere kant. Soms een zachte aai, dan weer een stevige stoot die me aan het wankelen brengt. Ik vind harde wind altijd iets spannends hebben.

Zo niet onze poezen. Die willen nauwelijks naar buiten, lawaai, ze horen niet goed waar de geluiden vandaan komen, ze liggen liever binnen op de vloer(verwarming). Wachtend op betere tijden.

Fototoestel bij de hand, maar
hoe zet je wind op de foto, op een manier die iets van de kracht weergeeft? Tja. Ik hou het maar bij wuivend gras.




Deze foto's zijn een paar seconden na elkaar genomen. Middenin staat een stevige bos miscanthus sinensis, met een dik touw (zie je niet op de foto) op ongeveer een meter hoog bij elkaar gebonden. Meestal staat de bos stevig rechtop, maar met de stevige windvlagen buigt de bos mee. Aan de rechterkant kun je de takken van een rode kornoelje zien.

Antropomorfisme

Antropomorfisme is het toedichten van menselijke eigenschappen, gedrag of waardeoordelen aan dieren of planten (of goden). Letterlijk betekent het 'van menselijke gedaante' naar de Griekse woorden voor mens (antropos) en uiterlijke vorm (morphe).
Als ik rondkijk in eigen tuin zie ik duidelijke voorbeelden.



Zeg nou zelf, deze libelle heeft toch echt een glimlach op het gezicht.
Deze bloem heeft een gezicht:
Bloemengezichtje | Tuin | 't Groentje
En dit bloemengezicht is eerder 'muppet'-morf:
Muppet | Tuin | 't Groentje .

NB. Heb je 'antropomorfe' foto's in je tuin gemaakt, stuur ze me dan toe. Mailadres onder aan dit weblog.

IJS fossiel

Flink gevroren vannacht. De grond is hard en komt in bultjes omhoog. De afgevallen bladeren knisperen als ik er over heen loop. We hebben zure veengrond in de tuin en dat is een prima plek voor mos. In de winter is er weinig concurrentie en het mos ziet kans flink door te groeien. Tussen het mos verstoppen zich allerlei insecten en kleine beestjes. Ze spelen verstoppertje met de merels en lijsters. Heel vaak winnen de vogels. De mosjes liggen inmiddels overal over de tuinpaden verspreid. Omdat het het grootste deel van de dag weer heeft gevroren, kraken ook de mosjes van de vorst. Behalve de plekjes waar ze in de zon liggen. Daar vormen ze een zacht tapijtje. Zondagochtend weer een rondje vogelvoer-vullen gedaan. En toen op een vreemd 'fossiel' gestuit.


Vaalwit, langwerpig. Ik zie ijskristallen, maar van dichtbij ook witte draden. Het is een
kattedrol! Stijfbevroren. Waarschijnlijk een paar weken geleden in de sneeuw begraven. Niet zo diep dat ie ook onder de grond lag. Nu de sneeuw weg is valt de drol erg op tegen de donkere achtergrond van aarde. De witte draden zijn schimmels die druk bezig zijn met het afbreken van de drol.

Bodemloos

Aan het begin van de winter doe ik altijd een vogelvoer-bestelling. Vetblokken en zaden enzo. Zie Vogelvoer | Beestjes | 't Groentje . Dit jaar had ik er ook een hangende waterschaal bijgekocht. Leuk. Hangt aan de pergola.
En vanmorgen lag opeens de bodem er onder.
Het water was bevroren (-7 graden vannacht).
De bodem was er uit geduwd.


Gelukkig had ik de doos nog bewaard (*). Ik was van plan om de kapotte waterschaal terug te sturen naar de fabrikant. Totdat ik op de doos las: NIET VORSTBESTENDIG. Tja, daar is geen eer meer aan te behalen. Het is wel verbazingwekkend dat de schaal de vorige vorstperiode overleefde.

(*) Nou ja, de doos is eigenlijk geclaimd door Poes Sprot. De doos staat op de vloerverwarming onder het raam, lekkere lage instap voor onze stevige kater. Al sinds november slaapt Sprot vrijwel de hele dag in dit doosje. Hij puilt over de rand.

Bloem voor Marijke

.

Spoorbloem

Sinds kort ben ik lid van een (vlaams) sociaal netwerk: een soort facebook, maar dan over tuinen. Daar kon ik aangeven welke planten er in onze tuin staan.
En nu krijg ik wekelijks een 'persoonlijke mail' met de planten waar ik deze week iets mee kan doen. Boven aan deze mail staat steeds de Centranthus ruber als eerste plant.
Met als actie "
delen van 8 januari tot 31 december". Op zich intrigerend: wat is zo bijzonder aan de eerste week januari? Dat lijkt de enige week te zijn waarin je ze niet kan delen.

Vroeger werd
Centranthus Ruber rode valeriaan genoemd. Tegenwoordig is de Nederlandse naam rode spoorbloem. En er is een witte versie: de witte spoorbloem. Centranthus Ruber 'Albus'.
De plant kende ik van plaatjes en van (wandel) vakanties in zuid-europese landen. Zie
Cinque Terre - Wilde Bloemen | Elders | 't Groentje. Twee jaar geleden heb ik een mix (rood + wit) gezaaid, uitgeplant op een warme plaats in de voortuin: op het zuiden, tegen een muur, in grindpad).
In de zomer van 2010 bloeiden de planten uitbundig, vooral witte, een enkele rode. Bij het lezen van de omschrijving 'met
gespoorde witte bloemen' begrijp ik opeens de naam spoorbloem.... De vorm van de bloemen! Dat wil ik zelf zien. De planten in de tuin zijn in winterrust, maar gelukkig hebben we foto's.


Ik verbaas me er weer over dat die sporen me niet eerder opgevallen zijn. Vooral bij het laatste bloempje in de herfst (tikkie onscherp) vallen de sporen op. Centranthus kan zich behoorlijk uitzaaien, schijnt het. En inderdaad: het lijkt erop dat er veel zaailingen in het grindpad staan. Als deze de winter overleven kan ik heel wat spoorbloempjes oppotten!

Doorgeefplant

Soms krijg je van iemand een stek of deel van een plant.
Een plant die je al jaren in je tuin hebt staan, en waar je iemand anders blij mee maakt.
En het is mooi te zien dat jouw plant ook in de tuin van de ander aanslaat.
Groeit en bloeit.
En als dan je eigen exemplaar het loodje legt....dan is het mooi als je de oorspronkelijke ontvanger van je plant om een stukje terug kunt vragen..
Kringloop rond.




Dat is het geval met een vroege herfstaster bij ons in de tuin. Toen we 19 jaar geleden in ons huidige huis kwamen wonen, stond er een pol herfstasters in de achtertuin. Mooie volle pol. Dat bleek een stukje te zijn van een aster die de vorige bewoonster van ons huis van onze toenmalige buurman, Ome Job, had gekregen. Ome Job was 93 toe hij heen ging, en wij konden zijn huis (andere helft van de dubbele woning) overnemen. Met een tuin erbij. De grote pol asters in onze achtertuin, deelden we, en een stuk van de plant staat inmiddels in de voortuin. Vlak achter de ligusterheg.
Op een nieuwjaarsborrel bij onze schuin-over-buren, sprak onze overbuurman mij aan. Hij keek vanuit zijn huis (linksboven op foto1) uit op onze voortuin waar in september zo'n prachtige bos asters stond te bloeien. Hij vroeg of hij een stukje
terug mocht hebben. Ruim 20 jaar geleden had hij een stukje aan Ome Job gegeven en de aster was inmiddels uit zijn tuin verdwenen.

Uiteraard.
Dus op mijn to-do-lijstje van april staat nu: stukje herfstaster afsteken voor overbuurman B.!


Bloem

Gedicht

Roze rood.
Roze wit.
Roze paars.
Bloem, bloem, bloem.
Gezoem.
Rond het roze.

.

Hortensia

Winter.
Maar ondertussen gebeurt er van alles.
Knoppen zwellen.
Voorbereiding voor de lente.



Deze foto's zijn gemaakt op 31 december 2010, net een beetje dooi, maar nog volop sneeuw in de tuin. Laagstaand winterzonnetje licht de hortensia aan. De knoppen glimmen paarsrood. De schijnbloemen van afgelopen zijn fijn als papier. En sommigen bestaan alleen nog uit een kantwerkje van nerfjes.

Pegels

Ze hangen er weer.
De ijspegels.
Een heleboel op een rijtje.
Aan de onderrand van de ramen van de serre.
Naast elkaar.
.

Varen

Sporen in de sneeuw.
Van onze en buurpoezen.
Van een muis die de oprit oversteekt (en weer onder een struikje verdwijnt).
Van verschillende vogels.
En van een onbekend beest.
Kleiner en smaller dan van een kat.
Wel duidelijk afzonderlijke teentjes.
Ik ga op zoek.


Onder een struikje is het redelijk beschut. Of onder een in elkaar gezakte varen. Als je daar als muis of grondvogel knus onderzit, is dit het uitzicht dat je hebt. Door een gordijntje van -nog groene- varenblaadjes, diepgevroren, kijk je naar het sneeuwlandschap buiten.

Terrasje pikken?

We hebben een serre met glazen dak (nu onder een dikke laag sneeuw) en er aan vast een overdekt terras. Vanaf het voorjaar tot de herfst eten we buiten, met zicht op de achtertuin. De rieten tuinstoeltjes staan nog buiten, mooi sneeuwvrij.

Het ziet er wel koud uit. En dat is het ook. Min 5 graden overdag. Hier komt een paar maanden geen zon, het terras is aan de noordkant van het huis.

Een jaar geleden

Precies een jaar geleden op 17 december 2009 begon de winter.
De dag ervoor was er nog niks, en de 17e.... een dik pak sneeuw.
Dat was het begin van een lange, koude, sneeuwrijke winter.

En tegen het einde van de winter was het zout op.
Voor onze straat maakte dat niet veel uit, daar werd toch niet gestrooid.
Gemeenten beloofden beterschap en kochten volop zout in.
Maar.... dit jaar is de winter veel eerder begonnen.
Bij ons viel op 26 november de eerste sneeuw.
In Haren is er nog een beetje zout, maar in sommige gemeenten in Groningen en Drenthe is het al op!
En we zitten op half december.
NB. Ik schreef dit stukje op 16 december 2010; op 17 december 2010 was het weer raak met veel sneeuw. Bij ons in Groningen een beetje, maar in het westen van het land en zeeland zorgde heel veel sneeuw (20 cm) voor veel overlast op de weg en spoor.

Wat zien ik?

Vanuit de warme kamer.
Dwaalt mijn blik over de voortuin.
Niets te zien.



Of toch?
Wat beweegt daar vlak bij de grond.
Kijk rechts op de foto en lees het volgende blogje.

IJsroos

Doorbloeiende rozen kunnen heel lang doorbloeien, tot aan de eerste echte vorst. Dat was in dit jaar eind november. De laatste rozen blijven voor eeuwig in de knop. Stijf bevroren. En als ze weer ontdooien zijn ze nog even rood, een laatste show.


.

Fraaie dozen

Als je tot de tuiniers -die het nodig of mooi vinden om de tuin 'winterklaar' te maken- behoort, dan mis je een hoop. Als je alle halmen en bovengrondse afgestorven delen van vaste planten weghaalt, mis je ook de zaaddozen. Die kunnen er in de lage winterzon of met een laagje rijp prachtig uitzien. Zoals deze akeleien. Feeëriek.


Extra voordeel: de zaaddozen vallen langzaam uit elkaar, de zaadjes worden vanzelf verspreid en zorgen volgende jaren voor nieuwe planten.

Koude oren

Een paar weken geleden schreef ik een stukje over judasoren. Zie Judasoor | Tuin | 't Groentje.
Een gelatineachtig paddenstoeltje, rubberachtig en buigzaam.
Maar niet als het hard vriest.
Dan bevriezen de paddenstoeltjes en worden keihard.
.

Seizoenswissel

Van de herfst meteen over naar de winter?

Het herfst-gekleurde esdoornblad zit nog aan de boom.
Wordt afgedekt met de eerste sneeuw van de aanstaande winter.
Temperatuur net onder nul.
Sneeuwlaagje van 5 cm in de ochtend.
Af een toe een zonnetje.
De mist ligt op de loer.

Oprit in de herfst

Beeld van onze oprit in de herfst.
Links de pergola van tamme kastanjehout. Staat er sinds 1997. Rechts de grillige stammetjes van de inmiddels bijna kale fluweelboom. Helemaal rechtsonder de bovenkant van een bolvormig gesnoeid ligusterstruikje. De geel bruine vlek in het centrum van de foto bestaat uit de grote bladeren van de japanse duizendknoop. Nu -twee weken later- zijn al deze bladeren afgevallen en staan er alleen nog de stengels.

.

Hartvormig

Druilweer, motregen, vochtig: over welke plant zal ik een stukje schrijven?
Een waterplant, of oeverplant of een plant die van natte voeten houdt?

Na even nadenken kom ik op de
houttuynia cordata. Een plant die we sinds een paar jaar in de tuin hebben, en die ik daarvoor nog niet kende. Niet gekocht in het tuincentrum, maar meegelift met een pol campanula's die ik van een plaatsgenoot kreeg.
Zie
Verstekeling: Houttuynia Cordata | Tuin | 't Groentje .


De Houttuynia komt voor in het verre oosten vanaf de Himalaya tot in Japan. In 1820 is zaad meegebracht naar Engeland, naar de botanische tuinen Kew Gardens. In 1826 bloeiden de eerste planten buiten Azie. De naam is gegeven door de botanicus Thunberg. Zie ook:
Thunberg | Digi-letters | 't Groentje .
De soortnaam
cordata betekent hartvormig, dit slaat op de vorm van het blad. De geslachtsnaam Houttuynia komt van de Nederlander Maarten Houttuyn. Geboren in 1720 in Hoorn, later woonachtig in Amsterdam en opgeleid in de geneeskunde. In de achttiende eeuw hoorde bij die opleiding ook een uitgebreide studie van de plantkunde. Houttuyn vertaalde de Systemae Natura van Linnaeus in het Nederlands, in 37 delen! Houttuyn heeft de naar hem vernoemde plant overigens nooit zelf gezien, die kwam pas een eeuw na zijn geboorte naar Europa.



Judasoor

Bij het schoonmaken van de sloot viste ik een afgebroken oude tak op. Er waren grote happen uit, waar specht of boomklever lekker hebben staan hakken naar beestjes in het hout. Verder kopergroene plekken met korstmos. En ook een paar judasoren!

De grootste op de foto is een centimeter of 4, de kleine net boven een centimeter. Het zijn grappige paddestoelen, heel gelatineachtig en elastisch als je ze aanraakt. Bij vochtig weer zien ze er lichtbruin uit. als het heel droog is schijnen ze in elkaar te schrompelen en bijna zwart van kleur te worden. Misschien moet ik de tak bewaren en in droge tijd nog eens bekijken.
De
auricularia auricula (auricula is oor in het latijn) komt het hele jaar voor in alle streken van de wereld, zowel tropische als gematigde. De favoriete boom is de vlier, maar de paddestoel komt ook voor op andere andere loofbomen als notebomen, wilg of beuk. De paddestoel wordt in de chinese en japanse keuken gebruikt, schijnt overigens niet zo veel smaak te hebben. En ook hier weer: allerlei medicinale toepassingen (al dan niet wetenschappelijk bewezen).

Culver's root

Herfst, maar vooral winter, is een tijd van vormen.
Van uitgebloeide bloemen en zaaddozen.



Op de foto een aar van de veronicastrum virginicum, die als een soort slang naar voren komt op de foto. In de zomer staat de bloeiaar recht overend en wordt druk bezocht door hommels. Deze vorm van de veronicastrum virginicum 'Fascination' maakt soms vreemde afgeplatte (bandvormige) bloemen. De golvende groei van de bloemen (als de plant wat scheef zakt en naar het licht wil groeien) vind je terug in de zaad-aar.

In het Engels heet deze soort Culver's Root (of Black Root). De plant vindt zijn oorsprong in Noord Amerika. De wortel werd door de Noord-Amerikaanse indianen gebruikt als medicijn tegen van alles en nog wat, bijvoorbeeld leverproblemen. De naam zou zijn afgeleid van ene Dr. Coulvert, een Amerikaans arts uit het einde van de 17e eeuw/begin 18e eeuw. Hij zou de plant hebben geïntroduceerd in 'white man's medicine'. Zie ook:
Veronicastrum virginicum Culver's Root seed and plant .

Rustiek hek

Het staat er helemaal niet handig.
Een losstaand wit hekje.
Tegen de appelboom.

Bij het snoeien een paar weken geleden stond het hek in de weg en heb ik het tijdelijk 'geparkeerd' tegen de appelboom. Op zich ziet het er wel leuk uit als ik vanuit huis de tuin in loop en het hek helemaal achter in de tuin zie staan. Mooi contrast.
Soms staat het hek in de weg. Bijvoorbeeld bij het wegharken van de afgevallen blaadjes op het grasveld. Maar meestal niet. Het zal me dan ook niet verbazen als het hek in het voorjaar nog steeds nonchalant tegen de appelboom leunt.


En die berg takken op het grasveld. Daar moet ik ook nog wat aan doen. Versnipperen, hakselen of in stukjes zagen en opstapelen. In elk geval moet ik bij het opruimen tzt goed opletten dat er niet inmiddels een egel onder is gaan winterrusten.

Storm en greppel

Vorige week werd al ruim van te voren stormachtig weer tot storm aangekondigd. Vooral voor donderdag 11 en vrijdag 12 november. Hoewel het bij ons in het noorden uiteindelijk nog wel meeviel was het vooral donderdag avond erg nat (mijn regenbroek blijkt niet geheel waterdicht). Er is weer flink wat blad en takken van de bomen afgewaaid.

Resultaat: dit weekend NOGMAALS de greppel/sloot schoongemaakt!
Takken uit de sloot en talud ook min of meer leeg geharkt.

Zie ook Weer een brief | Letters | 't Groentje.
De wilg is nog niet leeg. Het waterschap moet zijn brieven eigenlijk twee weken later versturen...

Tuinview 30 oktober

In de zomer lijkt de tuin niet zo snel te veranderen.
Veel bloem.
Veel groen.
In de herfst kan het snel gaan.
De foto is van 30 oktober, vorig weekend.



Nu is het een week later.
Het heeft een aantal dagen fors gewaaid en veel geregend.
Heel veel blad is nu van de bomen.

Seizoen

Liep ik laatst door de tuin, met fototoestel. 30 oktober 2010, een fraaie herfstdag.
Plaatje gemaakt van het pad dat voor ons huis langs loopt.
LINKERFOTO: Links de donkergroene taxus. Rechts nog flink wat bessen aan de vuurdoorn. En midden in -in het verlengde van het tamelijk begroeide grindpaadje- de slangenden die een eindje verderop -bij de buren- staat.
RECHTERFOTO
In een flits dacht ik aan een foto vanuit min of meer dezelfde positie, gemaakt op 17 december 2009. Dat was de dag dat voor het eerst vorige winter een dikke laag sneeuw was gevallen. Op de rechterfoto zie je dat het grindpaadje niet meer begaanbaar was: de takken van de taxus waren onder de sneeuwvracht doorgezakt en over het pad gaan hangen. Na de langdurige sneeuw kwamen de takken overigens nooit meer helemaal overeind. In het voorjaar heb ik nog de nodige takken afgesnoeid.
.

Vervolgserie

Bij goedlopende TV programmaseries volgt er na een eerste serie vaak een vervolg. Dat kan ik ook. Na een miniserie in drie delen over warmgele herfstkleuren hier het vervolg.
(zie
Herfstgeel (1) | Tuin | 't Groentje en Herfstgeel (2) | Tuin | 't Groentje en Herfstgeel (3) | Tuin | 't Groentje).



FOTO: Dit zijn een paar van de botteltjes van een aangewaaide roos. Het geel op de achtergrond is de veldesdoorn. Pas bekijken van de foto op het computerscherm zag ik het beestje in schutkleur (links midden).

Eigenlijk is de struik, ondanks driftig snoeien, te groot voor de plek waar hij staat. In het voorjaar haal ik hem eruit, misschien verplaatsen, anders gewoon weg. Dat klinkt heel besluitvaardig. Maar tuinmensen die mij kennen weten hoe moeilijk ik het vind om een plant of struik weg te halen. Zeker een die zijn eigen plekje bepaald heeft.
In dit geval zou het moeten lukken. Ik heb allang stekken genomen en op een beter plekje staat inmiddels al een aardig struikje met dit jaar ook al wat botteltjes.

Geleend uitzicht

In (Engelse) tuinprogramma's wordt regelmatig gesproken over het slim gebruik maken van 'geleend uitzicht'. Zorg er voor dat in plaats van een schutting of hoge heg of bomen en struiklaag rondom, er 'gaten' in de omheining/omzoming zitten. Tenminste als je daar mee een mooi uitzicht binnen zicht haalt. In de tuinprogramma's zie je dan een prachtig uitzicht op glooiende heuvels of een boslandschap in de verte.
Maar op kleinere schaal kan het ook. Zicht op een mooie appelboom bij de buren of een esdoorn in herfstkleur.

Op de foto is alles tot aan de liguster haag in onze tuin te vinden. De hortensia's en de oranje bal van de esdoorn staan aan de overkant van de straat bij onze overburen.

Herfstgeel (3)

Deel 3 van de herfstkleuren-geel.
Op 10 oktober was het blad nog geheel groen, en waren de zaden ook nog groen (met een beetje rood. Zie
Antwoord Raadplaatje 10 oktober | Tuin | 't Groentje . Op 30 oktober staat de kruin van de kleine boom in een gele gloed. Zelfs als het donker is en regent, lijkt de boom nog zonnig.
.

Herfstgeel (2)

Deel twee van de miniserie herfstkleur geel. In deze tijd van het jaar is het goed opletten. De kleuren kunnen snel veranderen. Als het een paar dagen somber is en je door de regen snel naar huis wilt dan kijk je misschien niet voldoende om je heen. Dan mis je iets heel moois. De warme kleuren van de herfst.

De groene kleur van de bladeren van deze geranium pratense trekt zich terug. Het onderliggend geel en een beetje rood wordt zichtbaar. Eventjes. Voordat de bladeren bovengronds afsterven. Winterrust.

Herfstgeel (1)

Een miniserie in 3 delen.
Van de
herfstkleuren geel, mag ik van jou de miscanthus?
Vorige week nog met groen blad, en nu ineens helemaal geel.

Dit is de Miscanthus Sinensis 'Malepartus', een stevig uitgevallen groot exemplaar. Een pol met inmiddels een diameter van 1 meter in onze voortuin. In april 2011 moet er een flink stuk vanaf. Liefhebbers kunnen dan een stuk komen halen.

Dakgootcompost

De 'verre schuur' staat helemaal achter in de tuin, aan de rand van de sloot. Hij staat onder de enorme wilg, en staat dus precies in de 'val' van takken en bladeren. Aan de achterkant hangt een halfronde dakgoot net onder de dakpannen, de regenpijp loopt uit in de sloot.
Ten minste.... als de dakgoot leeg is.
FOTO: Aan de achterkant van de schuur, linksaf, ladder op en daar is de dakgoot.

Door alle bladval en kleine takjes is de dakgoot meestal barstensvol. Vol met prachtige compost en kleine ontkiemende esdoorntjes. Vandaag heb ik staande op een kleine ladder (lastig, de ruimte achter de schuur en voor de sloot is zeer beperkt) de dakgoot geleegd. Lekker met de handen in de kleddernatte compost. Of eigenlijk meer een wormenbak met wormenaarde. Tientallen, nee honderden regenwormen deden hun werk om van de blaadjes en takjes mooie compost te maken.
Verder hele families pissebedden, her en der een duizendpoot en wat slakjes.

Het begon te regenen, maar omdat de wilg nog flink veel blad heeft, stond ik droog. Betekent wel dat ik over een week of 2 nog even een korte tweede ronde moet houden, anders is de goot meteen weer vol.

Cosmea

Beter laat dan niet.
De gratis zaadjes die bij het tijdschrift Groei en Bloei van april zaten heb ik direct gezaaid. In de serre opgekweekt en half mei buiten uitgeplant. De plantjes zijn deels door de slakken opgegeten, de resterende plant gaf 1 bloem in de zomer. Toen leek het over.
Maar nu, eind oktober, zijn er veel knoppen, en af en toe een bloem.



De knoppen zijn donkere 'knoopjes' met een groene stervormige kraag.
Deze cosmea is donkerroze rood, maar je hebt ze in allerlei tinten van wit, lichtroze tot nog een stuk donkerder. En het blad, ragfijn.

Witte munt

Witte munt (of appelmunt) heeft gewoon groen blad.
Mentha Suaveolens.
Bonte witte munt heeft groene bladeren met een roomwitte rand.
Ik nam een stukje mee van de plantenruil.



Volgens de omschrijving zou deze munt naar ananas smaken.
Hmm.
Heb ik dan een andere soort meegenomen?
Ik heb de plant in een pot gezet (woeker-neigingen) en de scheuten wat teruggeknipt.
Daarvan thee gezet.
Naar appel smaakte het niet.
Ook niet naar ananas.
Wel enigszins minty, maar ook een beetje terpentijnachtig.
En daar bij ook 'heet'.
Zoals gemberpoeder heet kan smaken.
Misschien smaken de jonge blaadjes in het voorjaar beter.....

Verval

Langzaam aan komt de herfst dichtbij. Vrijdag veel regen, zaterdag fris en veel wind. Zondagochtend heel koud (nachtvorst geweest), maar wel weer zonnig. In de tuin uitbundige bessen, kleurende bladeren en langzaam in elkaar zakkende planten. De zaaddozen van de akeleien staan strokleurig op hun steeltjes. En worden steeds ijler en dunner, bijna vloeipapier.


Op de foto zie je de glanzende zwarte zaden zitten. Een beetje flinke windvlaag strooit ze rond.

Antwoord Raadplaatje 10 oktober

Vorige week plaatste ik een detail van een foto. Zie Raadplaatje: 10 oktober 2010 | Tuin | 't Groentje
Weet je wat het was? Anne wel, die had het goed geraden (zie gastenboek).
Een bosje zaden van de veldesdoorn of Spaanse Aak.



Ondanks de naam (Spaans) is het toch echt een inheemse boom in Nederland. De boom wordt een meter of 10 hoog en heeft opvallend kleine bladeren, 3-5 cm, 3- of 5-delig gelobt. De kruin blijft klein en de Spaanse aak is daarmee ook geschikt voor kleine tuinen. Je kunt de boom door snoeien klein houden, in struikvorm. En als je veel snoeit is er ook een prima heg van te maken. In het voorjaar kleine bloemetjes, in de herfst knalgele bladeren, en dan de vleugelnootjes. Op de foto nog roodachtig met groen. Later strokleurig. Als ze goed ingedroogd zijn laten ze los en zie je de zaden helicopteren. En in de buurt krijg je dan weer kleine aakjes.
NB. En wie heeft ze als kind niet 'neusjes' genoemd?

Raadplaatje: 10 oktober 2010

Weer tijd voor een raadplaatje.
Wat zie je op de foto?

Crytogram-achtige hint: hij helicoptert van een mediterane boot.

Cyclaam!!!!

Prachtig als je ergens bent waar een heleboel mini-cyclaampjes onder de bomen groeien. Of als je dat op TV ziet. Maar tot nu toe was ik niet succesvol met cyclamen in eigen tuin. Vorig jaar november heb ik twee knollen geplant. Zie Cyclaam uit knol | Tuin | 't Groentje.
Een paar weken terug ging ik op zoek naar de cyclaam bij de appelboom. Helaas, ik vond alleen een lege huls, de knol was helemaal opgegeten door o.a. pissebedden. Vandaag was ik bezig afgevallen druiven en druivenbladeren onder de pergola op te ruimen. Met de hand graaide ik onder een hortensia om de druifjes weg te halen. Opeens voelde ik dat er iets met een rukje loskwam. Het voelde niet als druif (of slak) of afgevallen blad. Ik hield een wit bloemknopje in mijn hand. Een bloemknop!! Op mijn knieen keek ik onder de hortensia. En daar zag ik een
cyclaampje. Een in bloei en nog een heleboel knopjes (minus 1). Ik heb meteen de overhangende takken van de hortensia een beetje opgebonden. Genieten van de cyclamen.


Het is wat donker onder de struik, dus de foto's (uit de hand) zijn niet helemaal scherp. Moet ik nog eens doen met statief. Maar ik wil jullie de eerste foto's van 'eigenste cyclamen' niet onthouden.

Muppet

Kijk eens naar de foto.
Knijp je ogen dicht, zodat je de foto alleen wat vaag ziet.
Herken je hier iets in?
Of iemand?

Ik wel. Het lijkt wel een beetje het gezicht van een Muppet. Grote gele neus en twee donkere diepliggende ogen. Toen ik de foto aan Eddy liet zien, herkende hij er de muppet Animal in.
Hi, hi, een Muppet in de tuin.
.

Varenblad

Stralende zon, half oktober.
Met fototoestel in de hand door de tuin.
Wat heb ik nog niet op de foto gezet?
Terwijl verschillende planten al in de herfstmodus gaan, heeft deze varen nog prachtig frisgroene bladeren. Mooi in tegenlicht, zonlicht schijnt door de geveerde bladeren.


De sporendoosjes aan de onderkant van het blad zijn aan het rijpen. Als je niet goed kijkt lijken het net kleine miertjes. Maar dan wel miertjes die keurig in het gelid staan.

Heg begint te kleuren

Ongelooflijk wat een mooi weer.
Oktober en de hele dag in T-shirt buiten.
's Middags vlug weer een flesje witte wijn koudgelegd (wie had dat nog gedacht) en eind van de middag glaasje erbij. In het zonnetje, blote voeten op het gras.
Ook buiten eten ging prima. Het enige verschil met een meer zomerse avond is dat het al vroeg donker wordt. Maar de tekenen van de herfst zijn dichtbij. De kruisspinnenvrouwtjes hebben al weer het formaat van een (kleine) knikker. En de beukenhaag begint te kleuren.
.

Gele roos

De klimrozen zijn allang uitgebloeid en zijn in het botteltjes stadium. Maar onze gele struikroos maakt nog steeds bloemen. Ik knip de uitgebloeide bloemen (en soms al kleine botteltjes) er elke keer af. Dan komen er steeds weer nieuwe bloemen, tot aan de vorst. Mooi hoe die rozenblaadjes elkaar omarmen.



Op het computerscherm zag ik pas dat op foto 1 linksonder het zweefvliegje al in beeld is.

Compostbakken

Vrijwel al ons tuin en groenafval gaat op de composthoop. Uitzondering: sterk prikkende takken als braam, roos en vooral meidoorn. Die blijven zo lang prikken dat die niet in de compost terecht moeten komen. De rest gaat wel op de hoop.
We hebben een grote tuin, 1200 vierkante meter en derhalve veel groen. Dus ook veel compostverzamelplaatsen nodig. Op de foto zie je onze
verzameling composthopen.


De groene bakken zijn 1x1x1 meter. De linker wordt nu gevuld. De rechter bak is nog half vol met 'gare' compost. Ik was van plan die vandaag leeg te maken, maar er kwam wat tussen. Rechts is een ondiepe bak, ongeveer een halve meter hoog en dan 1 x 2 meter van beton. Dat was onze eerste composthoop. Deze hoop hebben we dit voorjaar gevuld. Vorige week heb ik er bladcompost van afgelopen herfst over heen gegooid als afdeklaag, en de vuilniszakken om de hoop vochtig te houden. De plank houdt de vuilniszakken op hun plaats. En achteraan rechts de vierde bak: van planken, 1 x 2 meter en 1 meter hoog. Dit is compost van vorig jaar. Maar daar kan ik nog even niet bij. In de loop van het seizoen heb ik zoveel snoeitakken op de hoop gestapeld dat de bak niet meer toegankelijk is......

Brugmansia

In het begin van de zomer bijna verdorst. De brugmansia staat in een grote pot naast het terras. Na de grote dorst in juni duurde het een tijdje voordat de de groei weer terug kwam. Veel blad. Pas in augustus begonnen er knoppen te komen. In de tweede helft september begon de bloei. Belachelijk veel bloemen tegelijk. Bleekgeel. Alleen jammer dat het niet meer zo warm is dat we ook later op de avond buiten zitten. Pas dan gaan de bloemen volop geuren.



Als de eerste vorst komt vallen de bladeren acuut af. Dat is tijd om de toppen uit de plant te knippen, als stek voor volgend jaar. Super simpel: stekken van 20-30 cm, zonder blad. Bij elkaar in een glaasje water zetten in de vensterbank tot het voorjaar. Vergeet niet water bij te vullen. En in voorjaar weer oppotten in really, really big pot.

Mina Lobata

Vorig jaar al gezaaid, dit is het tweede jaar dat ik het probeer. Mina Lobata of Spaanse Vlag. Een eenjarige klimmer, althans in Nederland. De plant is oorspronkelijk afkomstig uit Mexico, heb ik gelezen, en daar is ie meerjarig. Synoniem is Ipomoea lobata. Op een warme zonnige plek kun je deze klimmer laten groeien in de volle grond of in een pot. Bij ons groeit ie in pot , half naast, half door een klimroos.



Op 24 september waren er fraaie zonnige perioden. En dan krijg je deze knalkleuren.

Vlasleeuwebek

We hadden al een paarse versie.
Vaak (licht)paars of lila.
Een enkele keer een zalmroze plant.
En nu hebben we ook een witbloeiend exemplaar.
Het gaat over het
linaria purpurea.
Vlasleeuwenbekje (of walstroleeuwenbek, dat weet ik niet zeker).

Het is bij ons in de tuin een kortlevende vaste plant. Staat een of twee jaar op een bepaalde plaats en valt dan weer weg. Maar niet zonder voor zaailingen te zorgen, altijd een verrassing welke kleur die worden. De witte schijnen kleurecht te zijn bij zaaien. Ik heb 1 wit plantje (zie foto), maar ook wat zaad van een witte. Die heb ik in een potje uitgezaaid.

Van dichtbij

Met de digitale camera is het heel makkelijk om veel foto's te maken en dan de mooiste er uit te zoeken. Op de computer kun je de foto's meteen daarna bekijken en vergelijken. Of er mooie stukjes uit op blazen. En je zou ook de minder gelukte foto's meteen weg moeten gooien, maar ja ...
Hieronder een collage van een paar details uit foto's van 10 september 2010.

.

Bloemen

Alleen plaatjes.


Virginische lobelia en astrantia ace of spades.

Herfstanemoon

Het heeft een tijdje geduurd, maar nu is ie aangeslagen en bloeit lekker. Ik heb het over een herfstanemoon. Ik vind niet alleen de bloem leuk, elegant op een ranke stengel in de wind wiegend, maar ook de bloemknoppen.


.

Knopig helmkruid

Naast ons huis ligt een oprit met grind. En daar komen allerlei plantjes in op. Dit jaar vond ik een nieuwe. Het bleek knopig helmkruid, scrophularia nodosa, te zijn. Kleine enkele bloempjes. Een beetje oranjeroodbruin met groenig.
.

Hommelvoer

Al weer een paar jaar geleden schreef ik over hommelplanten en gaf een overzichtje wat we al in onze tuin hadden staan en welke planten nog niet. Zie De favoriete maaltijd van ..... hommels | Beestjes | 't Groentje .

Inmiddels zijn er weer wat bij.
- winterakoniet, zie
Akoniet deel 2: achtertuin | Tuin | 't Groentje
- knopig helmkruid, zie
Knopig helmkruid | Tuin | 't Groentje
- stokroos, zie
Stokroos | Tuin | 't Groentje

En heb ik er ook weer een verwijderd: de gele kormoelje, zie
Gele kornoelje | Tuin | 't Groentje ; groeide te hard. Meegegeven aan de buurman. Die had er nog een plekje voor.

Een poging tot sleedoorn is mislukt, ik had een stek van collega Sybren meegekregen maar die is niet aangeslagen. In de serre heb ik een paar wilde appeltjes/sierappeltjes liggen. Die ga ik proberen te zaaien. En tja, een hosta. Die hebben we wel, in een pot, een meter boven de grond, maar het houdt niet over.Dit jaar maar hele kleine blaadjes, en geen bloemen. Misschien is de grond in de pot uitgeput.

Vochtige grond, half schaduw

Deze plant wil vochtige grond en halfschaduw. Persicaria amplexicaulis.
Een aantal jaren terug heb ik een nieuw stukje tuin leeggehaald en opnieuw 'ontworpen'. Ik deed toen een (schriftelijke) tuincursus, en dit was mijn huiswerk. Miscanthus sinensis 'Malepartus' moest er in. En
persicaria amplexicaulis 'firetail'. Donkerrood bloeiend in de nazomer. Ik had net een mooi plantenboek van Piet Ouddolf gelezen.
Bij een tuincentrum in de buurt plaatste ik een heuse bestelling. Drie van dit, zes van dat, vijf van deze, net echt. Het was net najaar, en de persicaria's stonden in bloei toen de bestelling werd afgeleverd. Teleurstelling.... ik had de lichtroze gekregen en niet de donkerrode. Die ben ik dus gaan ruilen. Maar nu, 7 jaar later, heb ik ook de
persicaria amplexicaulis 'rosea' in de tuin. Alleraardigst.



Boven: de Rosea (bijna alle aren zijn lichtroze, er is er een (vage achtergrond) donkerrood. Onder: de 'firetail' in de voortuin. Links in beeld zie je de afhangende bladeren van de pol miscanthus sinensis 'Malepartus'. Die pol is inmiddels zo reusachtig geworden dat dit hele deel van de voortuin er door gedomineerd wordt...

Zaad wilde peen

Licht en kleur veranderen met tijdstip van de dag.
De bovenste twee foto's zijn midden op de dag genomen, volop zon.
De onderste twee zijn om een uur of 7 's avonds genomen, nog wel een blauwe hemel, maar de zon was al achter de bomen verdwenen.
's Avonds is het licht zachter, zijn de kleuren subtieler.

.

Alant

Een stukje geschiedenis. Van Internet geplukt, zonder bronvermelding, dus niet zeker hoe 'waar' het is. Maar het klinkt in ieder geval interessant. Een plant die al heel lang gebruikt wordt door mensen. Als geneesmiddel tegen van alles en nog wat. En een bron van insuline. Werd vroeger gefonfijt en als snoepgoed verkocht. In het oosten wordt het gebruikt als wierook, specerij en geneesmiddel. Het wordt gebruikt als kruidenthee en tegen aandoeningen van de luchtwegen, astma, bronchitis en kinkhoest, stoornissen van de spijsvertering, de galblaas, en tegen huidkwalen.



Beschreven door Hippocrates, Plinius de Oude, Dioscorides en Galenus die een gunstige werking op de ademhalingswegen, de baarmoeder en de urinewegen constateerden. Plinius gebruikte de plant tegen maagproblemen. Theophrastus gebruikte het als middel tegen slangenbeten. De Germanen hadden alant aan Wodan of Odin gewijd. In de Middeleeuwen was het een 'wondermiddel tegen alles' en werd veel alantwijn gedronken. De Romeinen aten de wortel in sauzen, als voorgerecht en na de maaltijd omdat het de spijsvertering zou bevorderen. Ze maakten een aperitief van tot poeder gemalen alantwortels, rozijnen, honing en soms dadels en wijn. En ze aten de gekookte bladeren. Wordt nu weinig gedaan, ze schijnen aromatisch maar bitter te smaken. Zie ook volgende stukje.

Inula

Inula helenium of Griekse Alant. Een forse vaste plant, tot anderhalve meter hoog. Hij staat bij ons in de voortuin, gekocht omdat ik gelezen had dat de bijen er dol op zijn.

De stengel is heel zacht behaard, fluwelig. De bloemen lijken op kleine artisjokken als ze nog in de knop zitten. Daar komt een gele margriet-achtige bloem uit.




De inula heeft grote, ovaal gepunte fluweelachtige bladeren. De bladeren zijn van onder viltig behaard. De bloei is van juli tot augustus. De bloemen zijn hermafrodiet. Bijen, motten en vlinders komen er buurten.

Maar de wortel, daar is nog wat mee. Vlezig, bruin van buiten, wit van binnen. De verse wortel schijnt naar banaan te geuren als hij wordt opgegraven en gekookt, gedroogd of gesuikerd wordt gegeten. De gedroogde wortels ruiken naar viooltjes, heb ik gelezen.

Blauwe bes

Ik houd van bessen. In de tuin, om naar te kijken, voor de vogels. Maar ook bessen om te eten. Zwarte bessen, rode bessen, witte aalbessen, kruisbessen. En dit jaar heb ik een blauwe bessenstruikje in de tuin gezet. Nu nog maar een (1) exemplaar. Later las ik dat er meer vruchten komen als je twee blauwe bessenstruiken bij elkaar zet. Helaas is het niet goed afgelopen met de corymbosum. Toen het begin juli zo ontzettend droog was, is het struikje helemaal verdroogd. Alle blaadjes zijn er af en er ligt een handjevol verdroogde besjes op de grond...



De blauwe bessen op de foto zijn niet (voor mensen) eetbaar. Ze zijn wel fraai bepoederd. Prachtige kleur. Bessen van de
mahonia aquifolium. Een van de Nederlandse namen is druifstruik.

Sorbenkruid

Een hoge witte pimpernel met hangende bloempjes.
Op de foto valt me pas op dat de uiteinden van de bloempjes een zwarte stip hebben.
Dit is de
sanguisorba tenuifolia alba.


De onderkant van de bloem is al een kwastje. Bovenin zien de ongeopende bloempjes eruit als balletjes. Van oorsprong groeit deze plant langs oevers. Maar ook op een drogere plek doet ie het. In de tuin, zon, een beetje open plek, niet te droog.

Cerinthe

In het vroege voorjaar heb ik van alles gezaaid. Veel is opgekomen, andere dingen niet. Een deel staat nog een potjes. Andere planten zijn al lang in de volle grond gezet. Sommige daarvan zijn inmiddels verdwenen, ten prooi gevallen aan slakken. En andere staan mooi te wezen. Dit is wel een bijzondere.



Cerinthe major 'Yellow Gem'. De normale cerinthe major is paarsachtig blauw, heel fraai. En deze heeft een dieprode hals met een zachtgeel uiteinde. De plant groeit van oorsprong in het middenlandse zee gebied. Nederlandse naam is Grote Wasbloem.

Druppels

Zaterdag regelmatig een regenbuitje.
En daarna.
Mooie druppels.



Groene druppels op blad van crocosmea.
Gele druppels op een teunisbloem.

Bollenteiltje

Vroeg in het jaar bloeien de spaanse boshyacinthen in grote aantallen in onze tuin. En nu, half juli zijn alleen de strokleurige restanten van de bloemstengels terug te vinden. De bladeren zijn inmiddels afgestorven en opgeruimd. Een paar van de klonten boshyacinthen staan te dicht bij het grasveld. Tijdens het afsterven liggen de bladeren over het gras en wordt het gras bruin. Daarom heb ik de bollen opgegraven en een halve meter verder naar achter gezet. Maar boshyacinthen zijn net konijnen. Ze vermenigvuldigen zich makkelijk.




En zo heb ik nog een heel afwasteiltje met bollen over om elders neer te zetten.

Lijk-en-lucht

De hortensia in de achtertuin is weer aardig opgeknapt. Een week of twee geleden hingen de bloemen er zielig bij, maar na de regen de afgelopen periode is de heester weer opgefleurd.


Maar waarom deze foto bij een stukje met de titel 'lijk-en-lucht'?
Tja, sinds een paar dagen hangt achter in de tuin in de buurt van deze hortensia een onaangename geur. In eerdere gevallen vond ik dan bijvoorbeeld het lijkje van een muis op het tuinpad. Nu ligt er niks zichtbaar op een pad, maar de geur is er niet minder om. En dan blijkt het lastig om de precieze richting te bepalen waaruit zo'n luchtje komt. Over een paar dagen is het lijk-en-lucht weer verdwenen, dan hebben slakken, kevers, en wormen de boel weer netjes opgeruimd.

Schoppen Aas

Hij heet 'Schoppen Aas'.
Of eigenlijk Ace of Spades.
Voluit scabiosa ace of spades.


Begin dit jaar gezaaid, en inmiddels een heleboel van de zaailingen in de tuin gezet. Als de bloem vol open is dan is ie heel diep donker paars. Maar nu nog niet.

Van onder

Een zeer decoratieve plant.
Wilde peen.
Elk jaar op een iets andere plaats.
We hebben er nu 1 links en 1 rechts van een paadje.
Mooi om te bekijken in alle stadia.


Deze foto's zijn van onder genomen.
Ik lag op de grond op het paadje.
Klik. Klik.

Papegaai

Onder de pergola, die geheel overgroeid is met een druif, zag ik een knalrood vogeltje.
Een papegaai.
Komt uit Zuid-Amerika.
Uit Venezuela.
Van Uschi.

Eigenlijk zijn het er twee.
Van klei.
En er om heen knikkertjes van klei.
Als het waait gaat het tinkelen.
Maar onder de pergola is het zo beschut dat ik nog niets gehoord heb.

.

Salvia Cerise

Vanaf februari begin ik, halsreikend uitkijkend naar lenteweer, binnen allerlei plantjes te zaaien. Soms wordt het niks, komt niet op, wordt opgegeten. Andere keren een verrassing. Zoals dit jaar met de Salvia Microphylla 'Cerise'. Geurige kleine blaadjes en -inderdaad- cerise kleurige bloempjes. Althans de meeste. 1 van de ca. 10 grootgeworden plantjes heeft veel donkerder bloemen, paars.

Deze salvia is meerjarig en winterhard tot ongeveer min 8 (mits droge voeten in de winter). Ik heb ze daarom, een paar bij elkaar, in potten in rieten mandjes gezet. Eerst op de grond, na een vroege slakaanval op de picknicktafel. En nu weer op de grond, op de veranda. Een plantje staat nog in de serre, is bijna uitgebloeid. De buitenexemplaren zijn vorige week, 10 juli begonnen te bloeien (bovenste twee foto's), en nu een week later gaan er steeds meer bloemen open. Ik ga de helft in de volle grond zetten, en houd de andere helft in pot, om van de winter binnen in de serre te zetten.


.
De varieteit salvia microphylla ssb microphylla schijnt blaadjes te hebben die naar zwarte bessen smaken en lekker zijn om mee te bakken in een cake. Althans dat hoorde ik vorige week op een Engels tuinprogramma.

Hordenlopen

Afgelopen twee weken was het regelmatig te warm om iets in de tuin te doen. Nu ja, in de schaduw, met een glaasje limonade of wijn, dat kon natuurlijk wel. Na afgelopen week flink veel regen gehad te hebben, in de vorm van stortbuien, was het vandaag een stukje koeler, en ook regelmatig bewolkt. Mooi om een middagje vrij te nemen. Tuintijd.

Door wind en regen waren allerlei stengels over de tuinpaadjes gaan liggen. Een rondje door de tuin werd een soort hordenloop. Mooi klusje om de stengels af te knippen. Oregano, wilgenroosje, bosandoorn, kaasjeskruid, steenanjertjes, gewone anjertjes, zeepkruid, vrouwenmantel. Voor ik het wist had ik weer verschillende grote tuinemmers vol. Ik maak daar nu een soort heuveltjes van: eerst goed aanstampen in de emmer, dan omkeren. Net zoiets als zandtaartjes bakken. Verschillende heuveltjes naast elkaar. Naast de composthoop, want die is vrijwel vol, en bovendien bedolven onder snoeihout van de afgelopen periode. Dat moet toch ergens naar toe...




Dorst

Vrijdag en zaterdag een heel eind boven de 30 graden. En vandaag, zondag, maar 29 graden. Gelukkig hebben we afgelopen nacht een flinke plens water gehad, 25 millimeter. De tuin was er hard aan toe, en zeker de planten in potten. Voor een stukje van deze brugmansia kwam het water net te laat.


De rest is weer goed bijgetrokken.

Pluis van de PM

Vorig jaar gezaaid met zaad gekregen van straatgenoot Bob: paarse morgenster. Zie ook Morgensterren | Tuin | 't Groentje. Bloeit 's morgens, tot eind van de ochtend, dus foto's van open bloem moet je 'smorgens maken. Bij de eerste bloeiende plant niet gelukt. De bloem bloeit maar een paar dagen, dan even niks, en dan een mooie pluizenbol, als een fors uitgevallen paardebloem. Maar wel opletten, voor je het weet zijn ook de pluisjes gevlogen. Op de foto nog net de laatste pluizen van deze plant.


NB. Ik ontdekte een stukje verderop nog een paarse morgenster, met maar liefst vier bloemstengels. Dus nog een nieuwe foto-opportunity. Als ik die mis, wachten tot volgend jaar...

Raadplaatje 9 juli

Wie o wie kijkt je hier aan?


Volgende week antwoord.

Karthuizer anjer

Eerst zag het er uit als een breedbladig grasje.
Klein groen polletje.
Beetje blauwe gloed over het blad.
Toen kwam er een een paar kale stengels uit.
En nu zitten er puntige, platte bloemknoppen aan.
Van drie kanten gefotografeerd.
Op de achtergrond respectievelijk:
groen gras met oranje stapelmuur, grijze santolina en gele sedum.



Vandaag of morgen zijn de bloempjes open, waarschijnlijk hardroze.
Meer info:
Karthuizer anjer - Dianthus carthusianorum . Een plant die op de rode lijst van bedreigde planten staat. Ik kreeg een stekje via de Wilde Planten Kring Haren.

Mooi rood

Mooi Rood ....
... is niet lelijk



Een enkele signaalrode papaver staat bij ons op het tuinpad vlak bij de voordeur.

Open Tuinen Weekend 2010

Zomerser kan bijna niet.
Stralend blauwe hemel, zon, een graad of 26.
Een perfecte dag voor het open tuinen weekend.
Favoriet bij bezoekers waren de rozerode steenanjertjes, zie foto 2.
En citroen- en sinaasappellimonade was welkom.

Deze keer had ik ook bezoek uit Duitsland, even wennen om tuinbabbels in het Duits te houden. Ik had een grote bak met zakjes zaden klaarliggen voor de liefhebbers. En ik vond ik ook nog liefhebbers die wel een plekje hadden voor allerlei opgepotte stekjes. (
Neem gerust mee!, ik heb genoeg!).

.

Bloemenweelde

Omdat het voorjaar fris en mei koud is geweest, is van alles in de tuin een beetje later dan de afgelopen jaren. Zo begonnen de rozen vorig weekend pas open te gaan en beginnen ze nu goed op gang te komen. Op de foto een klimroos (Pauls Himalayan Musk) die zich door de takken van de ook volop bloeiende bruidsbloem (Deutzia) heen kringelt. De roosjes beginnen de eerste dag met een heel zacht roze tint en verbloeien dan naar bijna wit. In het Vlaams heet dit type roos een klimrozelaar.



De deutzia is ongeveer 3 meter breed en 2,5 meter hoog, en daar overheen ligt het tapijt van roosjes. Als je er voor staat is het echt een berg van bloemen.

Tellima

Schaduwplant.
Tellima grandiflora.
UK naam: fringecups
NL naam: mijterloof of franjekelk.
De naam franjekelk vind ik passend, maar mijterloof?
Lijken de bloempjes misschien op een mijter? Hmmm...



De bladeren zijn (semi-)wintergroen, de plant is goed bruikbaar als bodembedekker , aan de rand van een border. Halfschaduw en alle soorten grond, zelfs redelijk droge grond, is prima. De bloemstelen in mei/juni worden 40-60 cm hoog. Beide foto's zijn van een (en dezelfde) bloemstengel. De bovenste bloemen groengeel, de bloemen onderaan de stengel met een rozerood randje.

Plantjes voor Andre

Eerder dit jaar van alles gezaaid, onder andere pepers, paprika, aubergines (voor het eerste) en tomaten. Van alle planten er een in een grote pot gezet, deels in de serre, deels op het terras. Maar nog de nodige plantjes 'over', nog in kleine potjes.
Collega Andre biedt zich aan als pleegouder voor de overschietende tomatenplantjes. Hij komt zaterdagmiddag langs. Een uitgelezen kans om hem nog wat extra plantjes mee te geven. Past makkelijk achterin de auto.



- de tomatenplantjes waar het om begonnen was (Red Robin en Fuzzy Wuzzy)
- een stipa gigantea zaailing (met drie pluimen dit jaar)
Prachtig gras | Tuin | 't Groentje
- 'n aubergine
- 'n paprika
- 'n peper tri fetti met fraai driekleurig blad (paars, groen, wit) en zeer hete pepertjes
Last van omvallende pepers? | Fruit | 't Groentje
- een paar anjertjes (wit of zachtroze, gaan bijna bloeien)
Anjer | Tuin | 't Groentje
- twee kattestaarten, inheemse plant
Kattenstaart | Vijver | 't Groentje
- een stekje artemisia (geurend blad).

Groene indringers (5): ornithogalum umbellatum

Dit knolgewasje heet in het Nederlands vogelmelk. Bloeit in de late lente met witte bloempjes. Vermeerdert zich soms via zaad, maar vaak via de bijbolletjes die makkelijk van de hoofdbol loslaten als de plant wordt uitgetrokken of als er wordt geschoffeld.

De vogelmelk hoort tot de aspergefamilie
of tot de hyacinthenfamilie: hangt af aan wie je het vraagt.

Een van de soorten, de bosvogelmelk wordt in Frankrijk gegeten, de knol of verse stengel (als asperges!). Maar pas op dat je het niet probeert met de gewone vogelmelk: die is giftig.

In het Duits: Milchstern, in het Engels (en ook Nederlands): Star of Bethlehem. Het witte bloempje sluit zich bij slecht weer en later op de middag. Dit geeft een leuk groen-wit zebraeffect: de bloemblaadjes zijn van onder groen.

FOTO: Bovenkant en buitenkant bloem


Het plantje in inheems in Europa en Noord-Afrika en geeft hier geen overlast. In Nederland is hij zelfs beschermd. Maar in Noord-Amerika blijkt de vogelmelk wel te woekeren. Daar (en in andere gematigde streken) wordt geadviseerd voorzichtig te zijn met aanplanting van dit bolletje.

Voor meer groene indringers, zie ook:
Groene Indringers (1): japanse duizendknoop | Tuin | 't Groentje
Groene indringers (2): Vinca major | Tuin | 't Groentje
Groene indringers (3): boomlupine | Tuin | 't Groentje
Groene indringers (4): prunus laurocerasus | Tuin | 't Groentje.

Kwartet akeleien

Na een hele warme dag, ruim 26 graden in Groningen, begon het 's middags te betrekken. Dat betekende dat het licht veel zachter werd, en ik nam mijn kans waar om nog een paar akeleien op de foto te zetten.
NB. Ik was eigenlijk op jacht naar libellen, maar die bleven vanmiddag niet zitten.




Voor de avond was regen voorspeld. Na een forse regenbui kunnen heel wat akeleibloemblaadjes van de planten 'af-regenen'. Vooralsnog zijn er maar een paar druppels gevallen.

Hagelschotziekte

We hebben een laurierkers in de tuin waar kleine ronde gaatjes in de bladeren ontstaan. Ik dacht dat dat kwam door vraat van een of ander insect. Maar dan wel een met een sterke maag om de leerachtige bladeren van de laurierkers te kunnen verteren.
Onlangs kwam ik er achter dat de gaatjes veroorzaakt worden door een schimmel (of meerdere schimmels). Op een website kwam ik de namen stigmina carpohila of pseudomonas syringae tegen.



Diverse soorten prunus, waaronder de laurierkers (prunus laurocerasus) zijn er gevoelig voor. Het begint als een klein stipje op meestal jong blad, na een tijdje wordt het een bruin blaasje/blaartje. En die valt er uit.
Resultaat: gat in blad.
En als er een boel gaatjes zijn....
Vandaar de naam hagelschotziekte.

Geum Rivale

Bijna zonder woorden.
Groen met groen en een beetje zachtgeel.

.

Macro of close up (2): macro

Workshop macrofotografie.
Docent fotograaf Bonno Blaauw.
8 cursisten.
Beetje theorie: een verschil tussen close up's en macrofoto's.
--> bij close ups herken je het object nog
--> bij macro-opnamen herken je in eerste instantie niet altijd het object

En toen foto's maken.
Bij ons in de tuin.
Tussen de regenbuien door.

Hieronder twee macro-opnamen volgens de 'Bonno-definitie'.




Van zalmkleurige knikkend nagelkruid.
En van een van de vele akeleien.

Macro of close-up (1): close up

Workshop macrofotografie.
Docent fotograaf Bonno Blaauw.
8 cursisten.
Beetje theorie: een verschil tussen close up's en macrofoto's.
--> bij close ups herken je het object nog
--> bij macro-opnamen herken je in eerste instantie niet altijd het object

En toen foto's maken.
Bij ons in de tuin.
Tussen de regenbuien door.

Hieronder twee close-ups.



Van zalmkleurige knikkend nagelkruid.
En van een van de vele akeleien.

Groene ossentong

Blauw met groen.
Zo blauw.
Zo groen.
De kleuren versterken elkaar.
Zeker als het net geregend heeft.



Deze ossentong heet nu overblijvende ossentong. Bloeit op allerlei plekken bij ons in de tuin. Zeeeeeer geliefd door hommels. De stengels worden langer en langer, met steeds meer blauwe bloempjes. Totdat de stengels bijna een meter lang zijn. En steeds verder doorzakken, totdat ze over het tuinpad liggen, of over naburige planten. Heel mooi/ heel lang bloeiend.
Minpuntjes? Tja, uitzaaien, dat kan deze ossentong echt goed. En de harige stengels zijn zo harig dat je ze beter met handschoenen kun aanpakken.

Koekoeksbloem

Ik had ze al vaak gezien tijdens fietstochtjes.
In de berm.
Roze, ijle bloempjes.
Franjerandjes.
Mooi afstekend tegen het hoge groene gras.

En nu hebben we er twee in de tuin. Ze bloeien voor het eerst.
Koekoeksbloemen. Echte koekoeksbloemen. Een aan de rand van de vijver. De ander midden in een border.

Lychnis flos-cuculi. In het Engels: Ragged Robin. Ze bloeien van mei tot juli, soms nog iets langer. De koekoeksbloem houdt van zonnige tot licht-beschaduwde plaatsen. Van vochtige tot natte, matig voedselrijke grond, het meest op veen. (Dat komt goed uit). In het wild komt de koekoeksbloem voor in het grootste deel van Europa, naar het oosten tot aan centraal-Siberie.



En dan de naam koekoeksbloem. Op de koekoeksbloem komen vaak schuimcicaden (spuugbeestjes) voor: het verhaal gaat dat dit 'spuug', vroeger 'koekoeksspuug' werd genoemd. En dat daarna de naam er naar genoemd is. Ik weet niet of het een 'broodje aap' is of niet....

Berberis vulgaris

Berberis vulgaris of zuurbes. Je hebt ze in donkerroodbladige varianten, vaak gesnoeid als heg, en in groenbladige varianten. Ze prikken allemaal: enorme lange dunne stekels.

Als je daar bij een ruzie een klasgenootje induwt, kan het zijn dat een boze moeder met tegenstribbelend zoontje aan de deur komt. En tot schrik en schaamte van het jochie zijn broek omlaag doet en zijn blote billen laat zien aan je eigen moeder: billen vol met kleine rode speldeprikjes, waar de stekels van de berberis dwars door zijn broek heen hebben geprikt.

Dat is inmiddels ruim 30 jaar geleden, H.M. weet het misschien niet meer, maar op mij heeft dat destijds grote indruk gemaakt.


De bloempjes zijn geinig. Bescheiden. Zeer in trek bij hommels.

Damastbloem

Damastbloem of hesperis matronalis is een vaste plant, een kruisbloemige. Ik heb anderhalf jaar geleden een stekje meegenomen van een plantenruil. Vorig jaar twee bloemstengels en nu een hele bos. De plant is bij ons bijna een meter hoog, en bloeit wit of heel lichtroze. Hesperis matronalis kan ook paars of lila bloeien.


De bloei is lang, van mei tot juli. Maar helemaal heerlijk is de geur van de bloemen. De damastbloem staat vlak bij de deur van ons fietsenschuurtje. Dus ik kan er heel vaak even met mijn neus boven gaan hangen. En snuiven.

Ook leuk: het is een waardplant voor diverse vlinders, zoals het oranjetipje.

Cipreswolfsmelk in bloei

Onwaarschijnlijk fel geelgroen.
Dat is de bloemkleur van veel euphorbia's. Het exemplaar dat het meest in onze tuin voorkomt is de
cipreswolfsmelk (euphorbia cyparissias). Een vaste plant die van nature voorkomt in Europa en West-Azie en in Noord-Amerika is ingevoerd. In het wild komt de plant nog in Nederland voor, maar is vrij zeldzaam. Je kunt deze euphorbia in de tuin gebruiken, mits je er niet te tere plantjes naast zet.

De plant kan zich fors uitbreiden met ondergrondse uitlopertjes. Bij het uittrekken kun je het beste handschoenen aan doen om te voorkomen dat het melksap op je handen komt (kan irritatie opleveren en is bovendien erg plakkerig als het opdroogt). Als je een flinke plek met deze bloeiende wolfsmelken in de tuin hebt dan hangt er een overweldigende honinggeur in de buurt.



Er schijnt ook een varieteit te zijn 'fens ruby' die minder woekert, maar uit de omschrijving kan ik niet zo veel verschil vinden. De naam cipreswolfsmelk zou afkomstig zijn van de vorm van de blaadjes dat aan de naalden van een cipres doet denken. Maar dan wel een hele zachte, aaibare cipres!

NB. De slakken lusten dit plantje ook (hoezo giftig melksap). Grappig is dat ze niet overal een beetje van af knagen, maar enkele stengels helemaal kaal vreten, en de naburige stengels onberoerd laten.

Kunstfoto

Soms heb je kalenders of fotoboeken met prachtige foto's van bloemen of bloemstukken.
Vaak gemaakt in een studio, en bijvoorbeeld een diepzwarte achtergrond.
Dan komen de detail of juist het silhouet van de bloemen mooi uit.
Geen last van eventuele takjes of storende elementen op de achtergrond.



Maar ook in de tuin kan dat.
De donkere achtergrond is in dit geval een donkergroene taxushaag.
Foto genomen om half acht 's morgens, nadat het 's nachts flink geregend had.
Gewoon even uit het handje.

Snug-as-a-bug telling

Eind vorig jaar, op 1 november, een beestjesoverwinteringsplaats gemaakt. Zie Snug-as-a-bug | Digi-letters | 't Groentje. En 22 april 2010 kreeg ik een mail van Zoe Bunter, van de Engelse organisatie Buglife: het is tijd om de beestjes te gaan tellen. Dat kan tot uiterlijk eind mei (anders zijn alle beestjes toch al vertrokken).

Op 16 mei hebben we geteld. Ik nam handvol voor handvol blaadjes uit het hotel en pluisde het in een wit teiltje uit elkaar. Alle beestjes die ik zag werden geturfd door Ma. Een week of twee gelden zag ik allerlei lieveheersbeestjes zonnen aan de buitenkant van het beestjeshotel, maar die blijken inmiddels uitgevlogen. Geen lieveheersbeestje gevonden.


Dit is onze lijst geworden.
- lieveheersbeestjes: 0
- kevers: 7
- huisjesslakken: 3
- naaktslakken: 0
- pissebedden: 37
- spinnen: 9
- duizendpoot: 6
- honderdpoot: 1
extra: wantsen: 9.

Raadplaatje 8 mei: antwoord

Aan het detail herken je niet altijd de hele plant: Raadplaatje 8mei | Tuin | 't Groentje

Jo was er heel dicht bij, zij dacht Robertskruid, geranium robertianum.
Het is
geranium lucidum, glanzende ooievaarsbek (in wikipedia staat: glanzige ooievaarsbek).

Op de foto's hieronder: links geranium lucidum bloem + blad.
rechts: geranium robertianum bloem + blad.



Robertskruid is ook een inheemse ooievaartsbek. Fijn geveerd blad en een 'speciale' geur. Sommige mensen vinden hem stinken.


Raadplaatje 8 mei

Het valt niet altijd mee om een plant te herkennen aan een detail.
De vorm is goed te zien.
De kleur ook.

Maar hoe groot het is.
Hoe de plant er als geheel uitziet.
Waar de plant groeit.
Dat zie je allemaal niet.

Herken je de plant?


Hint: het is een wilde plant, inheems in groot deel van Europa.

Kerria Japonica

Een struik die uitbundig bloeit in de vroege lente met goudgele bloemen. De Kerria Japonica of ranonkelstruik. Later in het jaar volgt nog een tweede bloei, maar met veel minder bloemen.

Wij hebben de enkelbloemige vorm. De oorsprong van de struik is in ravijnen en stenige rivierbeddingen vanaf westelijk China tot aan Japan. Daar kan de struik zelfs woekeren. In tuinen is het een bescheidener heester, tot een meter of twee hoog, maar niet opdringerig. De wetenschappelijke naam Kerria is afgeleid van William Kerr, de tuinman van de Royal Botanic Gardens Kew in Engeland. Hij ontdekte in 1804 een dubbelbloemige variant, die nu als Kerria Japonica 'pleniflora' door het leven gaat.




Je schijnt ook een haag kunnen maken van kerria's. Dan raak je wel de losse groeivorm kwijt en je krijgt ook wat minder bloemen.

Vandaag ben ik nog even bij de kerria gaan kijken: hij schijnt makkelijk jonge planten te maken door afleggers, takken die de grond raken en daar gaan wortelen. En inderdaad, diverse jonge struikjes, ik hoef ze alleen maar af te steken. Was me nog nooit eerder opgevallen!

Spiraal

Smeerwortel.
Groen en rood.
Spiraalvorm.
Harig.
Hommellekkernij.



Als ze open zijn zijn de bloemen overigens wit..
We hebben in de tuin een bodembedekkende smeerwortel.
Symphytum ibericum misschien wel.
Wie een hoge soort wil, kan naar de gewone wilde vorm kijken: symphytum officinale.
Deze kan tot bijna een meter hoog worden.
Langs mijn dagelijkse fietsroute heb ik deze week twee prachtige dieppaarse exemplaren gezien.

Babyroze en babyblauw

Vergeetmijnietjes zijn meestal babyblauw van kleur.
Maar soms verkleuren ze naar babyroze.
Geinig als beide bloempjes vlak bij elkaar zitten.

.

Koninginnedag

Hier in het noorden was het grotendeels droog, maar wel koud toen we op de vrijmarkt in Groningen rondliepen. Die wordt gehouden op een singel, onder immense kastanjebomen. Mooie schaduw als het volop zomers is, maar nu was het met het grijze en winderige weer wel erg donker. In de tuin heb ik vorige najaar met vooruitziende blik al wat oranjesfeer geplant.
Tulpenbollen
Prinses Irene. Tussen het oranje gras Carex Buchanii. En net deze week zijn de tulpen open gegaan. Zie ook: Oranje tulp | Elders | 't Groentje .


.

Onscherpstellen

Foto, Foto, Foto.
Spelen met de lensopening.
Klik, klik.
De belichtingstijd aanpassen.
Foto, Foto.
Scherpstellen.
Of juist
onscherpstellen.

Als je de camera zo instelt dat de achtergrond heel onscherp is dan komt het bloemetje helemaal los van de achtergrond.


Zie deze blauwe bosanemoon.
Die lijkt gewoon te zweven!

Mini-moestuin

Mijn broer Frank in Houten en tuinvriendin Jitske uit Haren zijn beiden begonnen met een moestuin. Ik word daar helemaal enthousiast van, maar doe het zelf even niet (tijd...).

Maar een klein stukje in de tuin kan natuurlijk wel, lekker dichtbij en goed in de gaten te houden. In het zogenaamde 'derde kweekbed van de tuin van Ome Job'. Een paar jaar geleden heb ik daar een diagonaal kruis van buxushaagjes geplant, en o.a. bosjes bieslook-voor-de-snij. Op andere plekken in de tuin heb ik bieslook-voor-de-bloei. Naast het buxuskruis heb ik vorig najaar een paar rijtjes knoflook gezaaid (zie
Knoflook | Letters | 't Groentje), waar nu flinke groene toefjes bladeren te zien zijn. En daar weer naast heb ik vorige week plek gemaakt voor nog een stukje mini-moestuin.



Rode lijnen: Gezaaid 25 april: twee rijtjes peultjes Norli (hoeven niet gesteund).
Lichtblauw: 2 rijtjes radijs 25 april; Een week later zijn de radijsjes net boven de grond met twee blaadjes.
Oranje: 1 rijtje kleine zonnebloemen Helianthus prado Red 25 april
Blauwpaars: een rijtje slangenradijs 25 april
Groen: een rijtje citroenmelisse, gedeeld, 1e week april
Geel: 3 rijtjes knoflook
Zalmroze: Binnenkort kunnen daar de tomaten bij, die staan nu overdag buiten te wennen aan de buitentemperatuur, 's nachts gaan ze nog even naar binnen.

Witte keizer

Tulp (Tulipa) is een geslacht van eenzaadlobbige planten uit de leliefamilie. Vaak wordt geschreven dat de tulp oorspronkelijk uit Turkije komt. Maar de oorsprong van deze bol is Kazachstan en Xinjiang (noordwest China). Het endemisch centrum ligt in Iran, Kazachstan en Afghanistan. Later ontdekten de Aziatische nomadische Turken ze in tuinen in ondermeer Iran. Ze werden later ook in Turkije zelf waargenomen, waar ze een populaire voorjaarsbloeier werden: symbool van leven en vruchtbaarheid.

In 1562 kwam de tulp via Antwerpen Europa binnen. Rond 1593 verschenen de eerste exemplaren in Nederland. De eerste gedocumenteerde exemplaren werden door Carolus Clusius geplant in de door hem vanaf 1593 aangelegde Hortus Botanicus Leiden. De bostulp (tulipa sylvestris) is de enige soort die in Nederland in het wild voorkomt, ingeburgerd vanaf de 19e eeuw.

Ottomaanse sultans droegen een tulp op hun tulbans als symbol. De naam tulp is afkomstig van het Perzische woord ‘tulipan’ (betekent tulband).
(tekst van website van de florabulbshop).



Inmiddels zijn er verschillende families van tulpe. Onder andere de fosteriana's. Op de foto de tulipa fosteriana purissima (ook wel 'White Emperperor').

Ontknopping

Op de website van Floron kwam ik een leuk stukje tegen met de titel ontknopping. Wat een geweldig woord om deze tijd van het jaar mee aan te duiden. De ontknopping is in volle gang. Met ongelooflijke snelheid barsten de knoppen uit hun voegen, komen blaadjes te voorschijn.
Nog rimpelig, gekreukeld, of een beetje rozig.



FOTO': zwarte els en spaanse aak (=veldesdoorn).
Beide staan in een gemengde heg.
Goed bijhouden want eigenlijk willen ze boom worden, terwijl ik ze in model heg duw.

Vergeetmijniet in de dop

Tussen de groene blaadjes het eerste blauw.
Toen ik me begon te interesseren in plantjes herkende ik de planten vooral als ze in bloei stonden. We hadden een plantenboek op kleur, met foto's. En een plantengids op 'habitat' met mooie tekeningen. 'Aan en in het moeras', 'bos en bosrand', 'akkers en ruderaalterreinen'. Snel doorbladeren, eerst kijken naar de bloemkleur, daarna naar de vorm.

In de tuin (in onze tuin in ieder geval) blijken ook erg veel wilde planten voor te komen. En hoe langer ik tuinier des te beter kan ik de plantjes al vroeg in het voorjaar herkennen. Aan de eerste blaadjes, het kleine rozetjes, de toefjes groen. Ruim voordat de plant in bloei komt. En soms al als de plantjes echt nog heel klein zijn, twee minuscule blaadjes.


Zo wist ik al in de winter dat hier in de bloembak een vergeetmeniet was uitgezaaid. Op deze foto van april 2010 zie je ook de eerste tekenen van bloem. Nu nog 1, maar je ziet een hele tros knopjes komen.

Witte Tulp

Van de aldi.
Witte tulpen.
Eerst nog groen.
Dan langzaam open.
En dan de open bloemkelken.


.

Blauwe bosanemoon

Vorige week een stukje over de gewone witbloeiende bosanemoon. Bosanemoon | Tuin | 't Groentje. Nu een paar foto's van zijn iets later bloeiende neef de blauw bloeiende bosanemoon (eerder blauwpaars). Anemone Robinsiana, heet dit lieve bloempje. Bloeit iets later dan de witte. En heeft een rustig stuk in de tuin tijdelijk helemaal overgenomen. Kort geleden stonden hier nog de krokussen te krokussen, maar nu is het toneel even helemaal voor de blauwe bosanemoon.







Even tellen: 2 anemonen, 9 anemonen, heel veel anemonen.

Wit longkruid

Met de najaarsplantenruil in oktober 2009 nam ik een plantje tegen dat het labeltje 'wit longkruid' had. Zorgvuldig apart gezet van het gewonde longkruid met eerst roze en dan blauwe bloemen. De blaadjes waren beduidend kleiner en wat drukker 'bevlekt' dan het gewone longkruid, leek het. In spanning afwachten tot de bloemen opengingen.


Witte bloemen?
Welnee.
Roze en blauw.
Da's nep!

Jens en Douwe

Jens en Douwe waren op bezoek.
Ze namen een grote schep mee.
En boodschappenkratjes.
Ze kwamen samen met hun vader Luuk plantjes halen.
Voor het nieuwe plein.
Het saaie schoolplein wordt omgetoverd in speelnatuur.
En daarvoor zijn een heleboel plantjes nodig.


FOTO's: als de plantjes bloeien zien ze er zo uit:
Roze adderwortel, gele puntwederik en blauwe ossetong.

Jens schepte met de grote schep een paar planten uit de grond.
En alles ging in plastic zakken en kranten mee.
Maar het mooiste vonden ze toch de vijver.
Tjokvol kikkerdril.
Helemaal feest was het toen het schepnet te voorschijn kwam.
Eerst Douwe, toen Jens.
Beiden schepten ze een flinke blob kikkerdril uit de vijver.
In een plastic zakje.
Voor thuis.

Dag Jens, Dag Douwe, tot een volgende keer!

Vogeltje-op-de-kruk

Een kleine voorjaarsbloeier, deze paarsroze corydalis. Na de sneeuwklokken en krokussen verschijnt in onze tuin een zacht paarsroze waas over de voorjaarsbollenborder. Ze houden van lichtzure, niet uitdrogende grond. Binnen korte tijd zie je eerst de blauwgroene blaadjes uit de grond komen, een beetje akelei-achtig blad, maar kleiner. En kort daarna een paar bloemstengels met een soort mutsjes van bloemen. Of helmen (de plant heet helmbloem).



Nederlandse naam is ook Vogeltje-op-de-kruk omdat de bloempjes op (wegvliegende) vogeltjes zouden lijken. Laat je fantasie werken.

Bosanemoon

De witte bosanemoontjes staan weer te bloeien. Om de paar jaar plant ik een deel van de steeds uitdijende plakaten ergens anders. En zo krijgen we, in het juiste seizoen, steeds grotere witte vlakken. Met de zon erbij lijken de anemoontjes wel licht te geven. Met het nog tere groen er omheen, echt een lenteplaatje.



Bosanemonen groeien uit lange dunne wortelstokjes die net onder het grondoppervlak liggen, 2-3 mm dik en 5-10 cm lang. Ik probeer de anemomen zo veel mogelijk te planten op plekken waar ik later in het seizoen niet meer kom omdat na de bloei de plantjes helemaal afsterven en onder de grond verdwijnen. In de zomer zie je er niets meer van. En zo gebeurt het me regelmatig dat ik in de zomer een of ander andere plantje op dat 'schijnbaar lege stukje' van de tuin probeer te planten. En daarbij opeens de wortelstokjes-in-rust weer tegenkom...

Longkruid

Vorige week, 20 maart de eerste voorzichtige bloem van longkruid. En nu, een relatief warme week later volop bloempjes. Wel nog allemaal roze. Nog niet zoveel hommels gezien om de bloemen te bevruchten. Na korte tijd worden de bloemen blauw en vallen ze af.




In 2007 en 2008 bloeiden de eerste bloemen op respectievelijk 3 februari en 1 februari. Veel vroeger dan dit jaar.

Vrijdag-Tuindag

Maandag - Wasdag.
Woensdag - Gehaktdag.
Vrijdag - Tuindag.


Vanaf half maart tot half mei neem ik vaak de vrijdag vrij. Dan kan ik lekker de tuin in na de lange tuinloze wintermaanden. Het weekend is voor mij te kort. En als je veel vrijdagen vrij neemt dan is het niet zo erg als het niet het allermooiste weer is. Deze vrijdag 26 maart was weliswaar flink wat kouder dan de paar lentedagen er voor, maar niet onaardig. De hele ochtend was ik buiten, soms zelfs met een heel vaag zonnetje, geen wind, graad of 12. 's Middags ging het regenen, maar daar hebben we een serre en bijkeuken voor. Na de lunch gewoon verder met plantjes oppotten: drie stekken van de Datura opgepot, ze barsten met hun wortels bijna uit het glaasje water waar ik ze eind vorig jaar heb ingezet. En verder 8 tomaatjes Mini San Marzano elk in een eigen potje gezet. Deze had ik kort geleden gezaaid in een klein kamerkasje, maar ze drukten met de blaadjes al tegen het 'dak' van het kamerkasje. En tot slot een heleboel sedumpjes opgepot. Ik had een grote oude pol in de zijborder, helemaal verhout van binnen, uitgeschept. Een klein stuk van de pol meteen teruggezet in de border. De rest mee naar binnen genomen, en in kleine stukjes in potjes gezet in de serre. Als ze goed aangeslagen zijn zet ik ze dan weer in de tuin.




Foto's: sedum, brugmansia (bloei 2007), tomaat (nog groen, 2009).

Helleborus oudroze

Er stond een bosje heel donkerbloeiende helleborussen in de tuin toen we hier kwamen wonen. Elk jaar weer geniet ik van de sierlijke bloemen, de kopjes wat verlegen omlaag. Terwijl ze toch een prachtig expressief gezicht hebben als je de bloemen optilt en in het hart kijkt.



Zaailingen van deze plant hebben lang niet altijd dezelfde kleur als de ouders. Deze zaailing is meer oudroze, terwijl de moederplant paarszwart is. Ook mooi.

Ontwikkeling

Ze staan schouder aan schouder, de krokussen in onze tuin.
Bij de eerste blik: een egaal bollenveld, zoals in de bollenstreek.
Onmiddelijk daarna: niet egaal, maar eerder gespikkeld: van wit naar lila naar paars.
Bij nogmaals kijken: sommige bloemkelken zijn ronder dan andere, verder open, puntiger blaadjes.
En van heel dichtbij: ook het binnenwerk van de bloem kent levensfasen.
Niet elke krokus-binnenkant is gelijk!

Foto links: gele meeldraden vormen een soort korfje om de nog korte oranje stamper.
Foto rechts: de stamper is ineens naar voren geschoven en steekt nu ver boven de meeldraden uit.



Er is ongetwijfeld een goede reden voor, zal met bevruchting te maken hebben. Hoe het precies werkt weet ik niet. Maar ik heb er al lol in als zoiets me opvalt voor de eerste keer.

Allergie

Lastig voor mensen die allergisch zijn. Het wordt weer lente en het stuifmeelseizoen is aangebroken. Notoire allergie-opwerkers zijn de bloeiende katjes van de hazelaar en van de zwarte es. Een (1) enkel katje (manlijke bloem van de hazelaar) kan 600.000 stuifmeelkorrels produceren.

Voor de niet-allergische medemens is het een feest voor het oog.




De mannetjesbloemen steken prachtig af tegen de blauwe lucht. De vrouwtjes zijn piepklein, die moet je zoeken. Ze zitten wel aan dezelfde struik, maar vallen bijna niet op. We hebben twee hazelaars aan weerszijden van een pad. De ene heester is altijd een week of twee eerder dan de andere (met bloeien, met katjes, met herfstkleuren), de bloempjes daarvan zijn nu vrij bleek. De andere hazelaar heeft knalrode bloempjes.

Boerenkrokus

En dan die andere krokus, de boerenkrokus, of crocus tommasianus. Als de zon schijnt gaan de bloemen wagenwijd open, de blaadjes bijna vlak, paarse sterretjes. De bloemblaadjes zijn wat puntiger dan die van de bonte krokus. De boerenkrokus komt als stinzenplant voor op veel oude landgoederen. Een grasveld kan in dit seizoen dan paars zijn van de boerenkrokussen. De krokus schijnt zich goed uit te zaaien.

Maar niet bij ons in de tuin. Daar hebben we onder de lijsterbes 1 polletje staan. Staan er al jaren, maar zaaien zich niet uit. Misschien niet zonnig genoeg. En dan gaan de bloempjes niet zo ver open, en komen de bijtjes en hommels er niet bij en komen er geen zaadjes... Ik zal er na de bloei een paar opgraven en ze op een zonniger plekje zetten.



Deze soort is genoemd naar Muzio G. Spirito Tommasini, een botanicus uit Triest (Italie) die leefde van 1794 tot 1879. Hij specialiseerde zich in Dalmatische flora en heeft daar deze krokus (Servie, Montenegro) voor het eerst beschreven. Tommasini was overigens ook burgemeester van de stad Triest. Daar is een park naar hem genoemd met bijpassend standbeeld/buste.
NB. De meeuw hoort niet bij het standbeeld, maar vindt het wel een mooie uitkijkplek.

De boerenkrokus werd in 1847 in Engeland geintroduceerd en vanaf toen gekweekt. In Nederland kwam de krokus kort daarna in 'gebruik'. De boerenkrokus is nauw verwant aam de bonte krokus en kan daar ook makkelijk mee kruisen.

Bonte krokus

Volop krokussen in de tuin, bij ons vooral paarsen en witten (en een paar toefjes met geel).
De meeste zijn krokussen zijn bonte krokussen,
crocus vernus. Een krokus overwintert als bolletje; in het voorjaar komt eerst een toefje smalle blaadjes boven de grond met vlak er achter aan de bloem. De bloem wordt onder de grond gevormd en komt in een paar dagen tijd boven de grond. Tenminste als de temperatuur een beetje aangenaam is.


De crocus vernus subspecies vernus heeft een geheel paarse bloem. De crocus vernus subspecies albiflorus heeft witte bloemen met een paarse keel. En de lila exemplaren met streepjes: een cultivar die 'Pickwick' heet (of daar op lijkt).

Snel de tuin in

Ik was bijna niet meer te houden.
Vorig weekend op zaterdag wat tuinuurtjes gesprokkeld.
Maar het was nog tamelijk koud.

En deze week ineens een stuk warmer, 12-14 graden.
Donderdag zon, maar helaas geen mogelijkheid om vrij te nemen van het werk.
Vrijdagochtend wel. En hoewel er grijs en regen was voorspeld, heb ik van 9-11 in de tuin rondgehuppeld. En hebben we in het zonnetje buiten op het terras koffie gedronken. Heel kort scheen de zon, maar lang genoeg om dit 'warme' krokusplaatje te maken.

.

Vloerbedekking

Een deel van onze tuin, om precies te zijn het westelijke deel van de achtertuin, was vroeger een moestuin. De vorige bewoner, Ome Job, verbouwde daar allerlei groenten, en later ook bloemen. Aan de structuur van paden en bedjes kun je de eerdere vorm van de tuin herkennen. Het hoofdpad is van baksteentjes, maar de zijpaden zijn niet verhard.

Een paadje dat veel zon krijgt is een
graspaadje geworden. Een paadje dat in de schaduw van struiken en bomen ligt is een 'aarden paadje'. Dit kan in natte perioden behoorlijk modderig en glad zijn. Dus krijgen deze paadjes van mij een vloerbedekking. Van afgeknipte siergrashalmen.

In de tuin hebben we heel wat pollen siergras staan, vooral Miscanthus Sinensis ofwel 'prachtriet'. Dit blijft de hele winter mooi overeind staan, maar nu is het tijd de oude groei af te knippen om ruimte te geven aan de nieuwe groei. (En om te voorkomen dat de halmen in stukjes en beetjes afbreken en een tapijt rondom de pol vormen).

.
Foto links: een klein 'bosje halmen ligt klaar (als je goed kijkt zie je achter de pruimenboom tegen de schuur aan nog een enorme stapel liggen)
Foto rechts: een aarden paadje, waarvan de halmrestjes van vorige jaar zijn weggeharkt (mooie composthoop vulling), ligt te wachten op de nieuwe laag halmen.

Hemikryptopfyt

Een van de eerste tuinuurtjes van het jaar. Beetje opruimen van de border waarin de grote zwarte bessenstruik staat. Eronder ligt een veldje van bosaardbeitjes. Ook dat een beetje opgeschoond. De eerste nieuwe blaadjes ontvouwen zich.



Wist je dat een bosaardbei een hemikryptofyt is?
Dat is een levensvorm met (winter)knoppen op of iets onder de grond. De meeste kruidachtigen en vaste planten in gematigde streken zijn
geofyten, met knoppen die helemaal onder de grond overwinteren.

Galanthus nivalis

Sneeuwklokjes doen het goed in een loofbos.
Of in een tuin met veel loofbomen.

Helemaal mooi is een plek waar de grond lekker rul wordt door afgevallen bladeren in herfst en winter en waar 's zomers veel schaduw is, bijvoorbeeld van varens. Daar wil zomers dan niks anders groeien en zo blijven de sneeuwklokbolletjes ongestoord in de grond zitten.

Geen geschep, geen geschoffel, geen gehark.



Een paar jaar geleden begonnen met dikke pollen sneeuwklokjes na de bloei in kleine polletjes te verdelen en steeds verder uit elkaar te zetten. Op verschillende plekken in de tuin beginnen de sneeuwklokoppervlakken steeds groter te worden. Het perkje op de bovenste foto is dit jaar weer aan de beurt.

Dit jaar, 2010, zijn de sneeuwklokjes erg laat. Pas nu, rond 13 maart, beginnen de klokjes open te gaan. Soms is dat al eind januari, eerste week februari! De meeste van onze sneeuwklokken zijn galanthussen nivalis.

Praatplaatje: achtertuin

Zaterdag 13 maart 2010.
De eerste dag dat ik echt aan de slag kon in de tuin dit jaar.
Wat winderig, wat grijs, met af en toe een bleek zonnetje.



De foto is genomen vanaf het bruggetje over de vijver, bijna helemaal achterin de tuin, terugkijkend naar het huis.
1. De emmer met plantafval staat er van vorige week, toen vroor het nog maar kon ik me niet inhouden en verzamelde ik al wat losliggend varenblad e.d.
2. Op het grasveld zie je een paar grote, wittige plekken. Dat is 'sneeuwschimmel', zie
Sneeuwschimmel | Tuin | 't Groentje.
3. De stipa gigantea is de grote 'ingezakte' graspol aan de andere kant van het grasveld voor het houten bankje en fietsenschuurtje. Binnenkort haal ik de bloeiaren van afgelopen jaar weg, dan ziet ie er weer wat acceptabeler uit.
4. Het terras van de serre/veranda bestaat uit wittige tegels. Vandaag weer wel. In het najaar en in de winter slaan ze aan de randen groen uit van de algen. Eddy is vandaag aan de slag geweest met luiwagen en emmer met groene zeep en tuinslang en het het groen weggeschrobt.

Akoniet deel 2: achtertuin

Een paar jaar geleden in het najaar een zakje knolletjes van de winterakoniet gekocht. Ik had gelezen dat de knolletjes niet mogen uitdrogen. Voor het planten eerst een nacht in lauw water gelegd en toen aan de voet van de lijsterbes in onze voortuin geplant. In het eerstvolgende voorjaar: 1 enkel bloempje. Daarna er nooit meer iets van vernomen. Jammer. Zie ook: Akoniet deel 1: Wedderborg | Elders | 't Groentje.

Vorig jaar een nieuwe poging gedaan. Geen droge knolletjes deze keer, maarknolletje-in-het-groen. Dorpsgenoten Ernst en Toos hebben een tuin met in de late winter een tuin vol winterakonietjes. Toos had al eens gezegd dat ik best akonietjes kon krijgen, maar dat ik een schep moest meenemen en ze zelf uit de tuin moest halen. Zo gezegd zo gedaan, eind van de winter 2008-2009 schep achter in de fietskar en op weg naar Ernst en Toos. Een stuk van het grasveld zou binnenkort aangepakt worden om er een tuinpaadje aan te leggen. Dus zo kon ik makkelijk een paar flinke hompen akonieten (wel uitgebloeid, maar nog volop in het groen) uitscheppen en meenemen.

Thuis gekomen heb ik ze meteen uitgeplant (niet uitdrogen weet je nog) in een struikborder waar ook veel sneeuwklokjes staan. Nog een aantal weken stak het groene loof boven de grond uit en verdween toen. En deze winter 2009-2010 vol verwachting kijken of er al iets boven kwam. Tja en dan is het een winter met 55 dagen sneeuwdek in Groningen... Lang wachten dus. Nu is de sneeuw een week weg (28 februari) en
ja!!!!!Een paar knalgele balletjes met een lichtgroene kraag. De bloempjes zijn nog niet open, maar het duurt niet lang meer...

En tot mijn verrassing vond ik ook achter in de tuin, een perkje onder de pruimenbomen waar heel veel voorjaarsbolletjes staan, ook een paar akonietjes! Ik was het al weer vergeten, maar vorig jaar heb ik ook daar een paar akonietjes neergezet in het kader van risicospreiding.

Gesloten

Nog zijn ze gesloten, de katjes van de hazelaar.
Maar als de temperatuur een tijdje zo hoog blijft zal dat niet zo lang meer duren.
Van heel dichtbij kun je de 'schubjes' zien, waaruit de katjes zijn opgebouwd.

.

Raadplaatje (12): schildersverdriet

Kijk eerste nog even naar de foto Raadplaatje (7): zuurtjeskleuren | Tuin | 't Groentje voor je verder leest.

Herken je de bloempjes van zo dichtbij. Met roze en gele spikkels?

Het is een detail foto van de bloempjes van schildersverdriet. Andere fraaie namen zijn hoe-langer-hoe-liever of menistenzusjes.

Zie deze LINK:
http://www.neerlandstuin.nl/planten/saxifraga.html voor een beschrijving.

Raadplaatje (12): zuurtjeskleuren

Dit bloempje bloeit in juni bij ons in de tuin. Als je de bloemen van dichtbij bekijkt zie je dat ze opgebouwd zijn uit hele zoete kleuren, zuurtjes roze, zuurtjes geel.



Wie herkent deze bloempjes?

Solidago gigantea

De Late Guldenroede (solidago gigantea) bloeit in de late zomer, augustus. Het is een plant vol nectar in de gele bloempjes in pluimen. De stengels zijn ongeveer 1.3-1.8 meter hoog en de donkergele bloempluimen zitten voor mij op ooghoogte. Erg handig om de vele zweefvliegen en bijen te bekijken die af komen op de nectar. Als je op een lome zomermiddag langs de pluimen wandelt hoor je een enorm gezoem van alle insecten erop en eromheen.

De plant is ijzersterk en zit tegen het woekeren aan. Zet er dus geen tere plantjes naast. Ik heb een paar jaar na de bloei de bloeiaren verwijderd, ik was bang dat ze zich overal zou uitzaaien. Nu doe ik dat niet meer. Van uitzaaien heb ik weinig last in onze (volle) tuin. En in de winter zijn de pluimen een perfecte schuilplaats voor kleine beestjes. Bovendien ziet het pluis er fraai uit in het winterse zonlicht.

In het voorjaar breek ik de stengels met pluim en al een centimeter of tien boven de grond af. Aan de voet van de stengel zijn dan de beginnende rozetjes voor het komende groeiseizoen al te zien.



In de nazomer van 2010 moet ik maar eens een paar foto's van de gele bloemen maken. Ik dacht dat ik die toch al lang eens gemaakt had.... maar nee, ik kan ze niet direct terug te vinden in mijn steeds groeiende verzameling.

NB. Op wikipedia lees ik een bijzonder verhaal van Thomas Edison (ja, die van de uitvinding van de gloeilamp en nog veel meer). In de laatste jaren van zijn leven experimenteerde hij in zijn laboratorium met allerlei inheemse planten op zoek naar rubber. Dit naar aanleiding van een vraag uit de autoindustrie, die op zoek was naar een goedkoper alternatief van geimporteerd rubber uit rubberbomen. Uiteindelijk vond Edison een soort guldenroede van 3-4 meter hoog die tot 12% rubber zou bevatten. Na zijn dood is er overigens niemand verder gegaan met deze experimenten.

Knusse sedums

In een stukje van de tuin hebben we een tapijtje van sedum. Lage vetplantjes, die het prima doen op droge grond, in rotstuintjes op op daken van fietsenstallingen. Dit soort sedumdaken is in opkomst. Bij ons staan ze naast een tuinpad, op een plek waar het 's winters overigens erg nat wordt. Soms staan de lage plantjes zelfs even onder water. Maar blijkbaar kunnen onze sedums zich daar goed redden.
Er staan twee soorten door elkaar: in winter en voorjaar heeft de rode sedum erg rode blaadjes, later in het jaar worden ze groener. De blauwig groene rozetjes van de sedum reflexum blijven laag. Later in het seizoen komen de knalgele bloemen aan 10-15 cm lage stengels ver boven de rozetjes uitsteken. De bloemen van de rode sedum zijn wat onbestendig oudroze.

.

Neuzen 2010

Vanmorgen lag er een klein laagje verse sneeuw. In de loop van de dag, op plekken waar de zon scheen, verdween de sneeuwlaag. Op ronde door de tuin speurde ik naar neuzen: de nieuwe puntjes wit of groen, die boven de grond uitkomen. Het beginnetje van het bovengrondse leven van een voorjaarsbolletje.



Op de foto zie je dat het begint met een zuiver wit puntje. Het puntje van het puntje wordt geel groen en splijt open. En onder de grond zit een klein mannetje die groene opgerolde blaadjes omhoog begint te schuiven door de opening.

Steeds verder omhoog, totdat de blaadjes ver genoeg boven de witte 'hals' uit steken om zich te kunnen ontvouwen, ontrollen of breder gaan uithangen.

Pindasliert

In het kerstpakket zat een zak pinda's.
Uit deze pinda's reeg ik een sliert.
Hangt in de fluweelboom naast de oprit.
In een grote en een kleine boog.
Veel pinda's zijn al verdwenen.



Maar nog niet allemaal.

Deze gaai is minstens twee keer langs geweest op zaterdagmiddag.

Deutzia vraag 2

In onze tuin staan enkele Deutzia's.
Vroegbloeiende heesters.
Spierwit.

Naar aanleiding van een foto van de zaaddoosjes, zie
Zaadcapsules | Tuin | 't Groentje , kwamen er twee vragen in mij op die ik via internet probeerde te beantwoorden.
(Hebben jullie dat nou ook? Lees of hoor ik ergens iets. Dan wil ik er meteen nog meer van weten. Ik ben dol op leuke weetjes en feitjes. )

Twee vragen:
1.
Naar wie of wat is deze struik genoemd? --> zie Deutzia vraag 1 | Tuin | 't Groentje
2.
Welke soort hebben we eigenlijk in de tuin staan?

Dit stukje gaat over vraag 2.

Er blijken zo'n 60 soorten Deutzia te zijn.
Afkomstig uit Japan en omstreken.
Veel van de exemplaren zijn klein, 60-80 centimeter.
Die van ons is groot, tenminste als ie uitgegroeid is.
Ruim twee meter hoog en 2-3 meter breed.

Op de grote foto: de witte wolken net links en net rechts van het midden zijn twee deutzia's.
Op de kleine foto's: details van de bloemen.
(Ik constateer dat ik zelf nog nooit foto's heb gemaakt van de Deutzia's; met dank aan straatgenoot Holly die deze foto's maakte in het opentuinenweekend, eind juni 2008).




Deutzia: Facts, Discussion Forum, and Encyclopedia Article
Deutzia scabra page
Als ik de informatie op internet bekijk dan denk ik dat we een
Deutzia Scabra hebben. Al hoewel... veel planten die als D. scabra verkocht worden schijnen eigenlijk D. crenata te heten. Een andere veel gebruikte naam voor de cultivar is 'Pride of Rochester'. Identificatie blijkt lastig.

Onze Deutzia is in ieder geval wel makkelijk te stekken, zelfs per ongeluk. Ik had twee jaar geleden van mooie rechte Deutzia takken (die ik 's winters had gesnoeid) een provisorisch tuinafscheidinkje gemaakt. Twee van de 'staanders' van de kleine afscheiding zijn aangeslagen en beginnen nu zijtakken te maken.....
Aandachtspunt voor volgende keer: zet de takken op hun kop in de grond.

Ghislaine de Feligonde

Ghislaine de Feligonde.
Een klimroos.
Kan in schaduw en zon, in rijke grond of in arme grond.

In najaar 2006 hebben wij een exemplaar geplant bij een laag muurtje met daarbovenop als klimsteun een Frans schapenhek. Doel was de achterkant van het fietsenschuurtje, pal in zicht vanaf het nieuwe terras, een beetje aan het zicht te onttrekken.

Eerste bloei-jaar 2007 een handjevol bloemen.
Foto 1 en 2 laten de bloei en groei van 2008 en 2009.
En op foto 3 de bloemen van dichtbij. De bloemknoppen zijn behoorlijk oranje, als de bloem zich opent verbloeit ze van oranje roze (abrikoos) naar wit. De bloemen staan in trosjes bij elkaar en geuren licht. Hoofdbloei in voorzomer, en daarna in stukjes en beetjes nog nabloei. En voor de herfst en winter heeft Ghislaine nog een verrassing: een weldaad aan ronde botteltjes, die zelfs midden in de winter nog mooi oranjerood zijn. De laatste foto is van 31 januari 2010. Makkelijk voor deze roos, die vlak bij ons terras klimt, is dat ze vrijwel geen stekels heeft.



Beetje geschiedenis.
Het is een Franse roos, gewonnen in 1916 door kweker Turbat. Een kruising van 'Goldfinch' x onbekende zaailing. Er bestaat een romantisch verhaal over de persoon waar de roos naar vernoemd is, opgeschreven door de Amerikaan J.H. Nicholas in zijn book 'The rose manual' uit 1930 (of 1933?). Sindsdien is het verhaal in vele boeken over rozen herhaald. Het gaat zo.

In de eerste wereldoorlog raakte een jonge Franse legerofficier, Graaf de Feligonde, zwaargewond en bleef achter in het niemandsland tussen de twee gevechtslinies. Zijn vrouw Ghislaine hoorde van zijn verwonding, en sloop en kroop 's nachts het strijdtoneel op (ik stel me naar een enorme modderpartij bij voor), vond haar gewonde echtgenoot en sleepte en droeg hem eigenhandig naar een veilige plek. Door haar liefdevolle verzorging overleefde de hertog de oorlogstijd. Kweker Turbat was zo onder de indruk van de heldhaftige acties van Ghislaine dat hij besloot zijn nieuwste roos naar haar te noemen.

Maar...... onderzoek door een Franse dame, Madeleine Mathiot, in 2005 heeft uitgewezen dat het verhaal toch iets anders in elkaar zat.

Lees maar:
http://rosarosam.blogspot.com/2009/08/ghislaine-de-feligonde-end-of-myth.html.

Zaadcapsules

Als de bladeren van de bomen zijn worden vormen beter zichtbaar.
Deze zaaddozen, of zaadcapsules, zien er mooi uit in de winterzon.
Balletjes van een millimeter of 5 in doorsnee.
Daarom een donkerbruin kroontje.
En midden uit het bolletje komen nog een paar dunne sprietjes.


Droog zijn de zaaddoosjes dof lichtbruin.
In de regen, of de smeltende sneeuw, wordt de kleur veel dieper en gaan de capsules glanzen.
Als je deze plant in de tuin hebt staan herken je de capsules vast.
Hint: het is een grote heester, een meter of twee hoog en breed.
Bedekt met duizenden capsules.

Deutzia vraag 1

Deutzia of bruidsbloem. Bloeit in mei-juni met een overweldigende lading aan spierwitte bloemen. Heester van 2 x 2 meter. Wat brosse, holle takken, met afbladderende schors. Harige ruwe bladeren, en kleine dofbruine zaaddoosjes na de bloei. Mooi in de winter.
Zie
Zaadcapsules | Tuin | 't Groentje .

Twee vragen:
1.
Naar wie of wat is deze struik genoemd?
2. Welke soort hebben we eigenlijk in de tuin staan?

Dit stukje gaat over vraag 1.

De heester is genoemd naar
Jan van der Deutz, amateurbotanicus, leefde van 1743 -1788, opgeleidt als rechtsgeleerde en later raadsheer in Amsterdam. Hij sponsorde reizen van de Zweedse botanicus Carl van Thunberg, een student van Linnaeus. Carl van Thunberg reisde o.a. naar Japan en kwam met allerlei nieuw soorten terug. Waaronder de heester die nu Deutzia heet. Genoemd door Carl naar zijn sponsor en vriend Jan.

Ik heb geprobeerd meer informatie te vinden over Jan van der Deutz (in het Engelse taalgebied: Johan(n) van der Deutz of John Deutz). Maar meer dan hierboven beschreven heb ik niet gevonden.

Sneeuwspoor

Als je wel eens met houten klompen in de sneeuw hebt gelopen zul je het herkennen. Onder aan de klomp komt een steeds grotere klont sneeuw te zitten en het lopen wordt steeds lastiger. Omdat je hoger komt te staan, soms wel 10-15 cm hoger, maar ook omdat de klont sneeuw niet echt gelijkmatig is. Soms sta je opeens schuin naar links, dan weer naar rechts (pas op je enkels), dan blijft de sneeuwklont opeens weer achter.
Maar het werkt ook met Zweedse klompen. Kijk maar naar de foto's. Normaal heb ik schoenmaat 39, maar als je naar het voetspoor in de sneeuw kijkt lijkt het wel maat 50! Tussen mijn voetstappen in de poezenpootafdrukken van poes Sprot.


.

Versicolor

Lange winter.
Verlangend uitkijken naar de lente.
De zomer.
Een beetje kleur.
Een voorproefje.

Dit is een tuingeranium, geranium versicolor.

Vanaf de tuinbank 23 januari 2010

Daar is ie weer.
De regelmatig terugkerende foto vanaf onze tuinbank.
Naar het noorden gericht.

Nu exemplaren van 21 december en 23 januari.


Kijkend door de laatste, nog overeindstaande halmen van de stipa gigantea en de bevroren blaadjes van een roos. Over het grasveld richting vijver. Vlak achter de vijvermuur een ligusterbol, vooral goed te zien op de besneeuwde foto. Het tuinpad daarentegen zie je het beste op de sneeuw-arme foto. Op de bovenste foto zie je het pad alleen als je weet dat het er moet zijn.
NB. 30 januari ligt er weer zoveel sneeuw als op de december foto....

Santolina

In de tuin hebben we heel wat santolina struikjes. Zie Santolina | Tuin | 't Groentje .

Allemaal stekken van een tweetal struikjes, ongeveer 10 jaar geleden gekocht. Is matig winterhard, maar doet het bij ons goed. Zeker de struikjes in een verhoogde border tegen het stapelmuurtje aan.




Maar de vraag is hoe ze de zware sneeuwlaag overleven.
Ze zijn helemaal uit elkaar gevallen en sommige takjes zijn afgebroken.

Sneeuwschimmel

Vorige week schreef ik over vreemde vlekken in het gras. Zie Sneu gras | Tuin | 't Groentje

De vlekken werden zichtbaar toen het gras na een maand onder de sneeuw gelegen te hebben weer sneeuwvrij was. Na een tip van Jannie van Wubsbos en later ook van Veris, kwam ik er achter dat het
sneeuwschimmel is. Een schimmel de zich makkelijk uitbreidt bij temperaturen in koude, vochtige omgevingen, tussen nul en acht graden. Net de omgeving die je vindt onder een sneeuwlaag die langdurig op het gazon blijft liggen.



De schimmel, fusarium nivalis, komt ook voor in allerlei granen. De grassprietjes worden waterig en slijmerig, soms met een roze gloed. Een interessant artikel met wat foto's:
All you ever wanted to know about Fusarium patch Microdochium pat

Advies: harken, goed verticuteren, zodat gras sneller droogt. En geen mest geven laat in het najaar, vers sappig gras dat net voor de winterrust gegroeid is is extra vatbaar. Dat kan het bij ons niet zijn: we mesten het gras niet (afgelopen jaar trouwens ook niet geverticuteerd...).

Verder: vermijden van lopen op besneeuwd grasveld. Dat wist ik wel, dus al weken hebben we niet over het gras gelopen. Maar de poezen..... die wel. We hebben ze ook regelmatig in de sneeuw zien liggen...

Speuren naar knoppen

Nu de sneeuw weg is kan ik even een rondje door de tuin maken. En speuren naar de eerste levenstekenen van de lente.
  • Nog geen spoor van sneeuwklokjes, de 'gewone' maar ook een breedbladige soort die ik vorig jaar tussen de schoenlappers in de voortuin het gezet.
  • Wel her- en der ca. 5 cm hoge punten van bladeren van de spaanse boshyacint.
  • Krokussen? Niet om over naar huis te schrijven. Als ik heel goed kijk zie ik af en toe een klein groen sprietje.
  • Winterakonieten? Noppes.
  • Blauwe druifjes, ja slaphangend loof, maar dat was er al voor de winter.
  • Narcissen? Neuhh.
  • Helleborus: ja, bloemknoppen komen langzaam uit de stijfbevroren grond.
  • Cyclaam: of het verder nog wat wordt weet ik niet, diepgevroren. Maar aan de kleur te zien is het een echte cyclaam.

  • Op de foto's: helleborus en cyclaam.

Sneu gras

Voor het eerst sinds een paar weken is ons grasveld sneeuwvrij. Al die weken heb ik zorgvuldig vermeden om er over heen te lopen. Het gras is groen. Maar daar is ook alles mee gezegd. Een wat fletsig, verlept groen. Grassprieten plat op de grond, hobbels, bruine plekken. En ook een paar vreemde wittige plekken.

Heeft hier een van de vele poezen zijn behoefte gedaan toen er nog sneeuw lag? Of is hier de sneeuw pas wat later verdwenen.Ik houd het in de gaten als het gras over een paar maanden weer gaat groeien.


.

Sneeuw

Wit op wit.
Achtergrond.
Tegen dooi aan.
Takjes en sprieten.
IJskristallen en druppels.







Drieluik.

Weer wit

Het zou gaan regen zondag 17 januari.
Maar bij ons werd het toch weer sneeuw.
's Morgens sneeuw geschoven.
's Middags weer wit.

Tuin nog immer winters.
En HIJ en ZIJ staan nog steeds knus bij elkaar.
Met een wit mutsje van sneeuw.

Groene kruis

Vormen en structuur in de tuin.
Door heggen.
Door bladvormen.
Door kleuren.
Soms gewoon door smeltende sneeuw.


Dit 'groene' kruis is ontstaan doordat van links naar rechts een grindpaadje net iets warmer is dan het gras, de sneeuw smelt er sneller weg. En van (links)onder naar (rechts)boven is het paadje ontstaan doordat dit de route is die alle poezen (onze poezen, maar ook de buurpoezen) deze route als standaardroute nemen. Echt gewoonte-dieren, wat paadjes betreft.

Anjer

Ik had nooit zo veel op met anjers. Ik vond dat knoopsgatbloemen of 'Prins Bernard'-bloemen. Lange rechte steel, saai. Maar sinds twee jaar hebben we tuinanjertjes in de tuin. Zelf gezaaid, roze en witte. Met groenblauwig blad vormt het leuke tapijtjes langs het tuinpad (inderdaad ook als randplant). En ze blijken ook nog eens heel geurig te zijn.

Erg makkelijk te stekken. In het voorjaar knipte ik een paar jonge scheuten van het altijdgroene plantje af en stak ze naast de plant en in een pot in de grond. En later in het jaar kon ik kleine anjerplantjes uitdelen aan bezoekende tuinliefhebbers. Komend jaar nog maar eens doen. Ik heb ook zaad verzameld, van de roze en de witte apart. Ik weet alleen niet zeker of anjers, als ze door elkaar heen groeien, kleurecht terugkomen. Dat wordt een test voor 2010.


Anjers houden van volle zon, neutrale tot kalkrijke grond (ahum: in onze erg zure veengrond doen ze het prima), zijn winterhard, als ze maar niet te nat staan. Ik las een
tip voor zure grond: strooi er wat cementbrokken of kalksteen of schelpen omheen. Bij regen sijpelt dan wat kalk de grond in en de drainage is meteen ook verbeterd.

Onderhoud: knip de anjers na de bloei flink terug, dan valt de plant niet zo uit elkaar. Laat alleen een paar uitgebloeide bloemen zitten als je zaad wilt verzamelen. Dit geldt zowel voor de tuinanjers, als voor de kleinere steenanjers.

Een uitgebreid (Engelstalig) artikel over anjers vind je hier:
http://www.finegardening.com/design/articles/pinks-dianthus.aspx. En zie ook Mrs. Sinkins | Letters | 't Groentje.

Trappetje

In de tuin hebben we een muurtje met een stuk eruit. Over het laagste stuk, met rugleuning tegen de schuur, is een tuinbank gebouwd. Geweldig plekje 's zomers, mooi uitzicht over de achtertuin (zie bv. Tuinbank met 2 poten | Tuin | 't Groentje). En links en rechts van de bank gaat het muurtje in stapjes omhoog. Op elk stapje staat een potje met huislook. Momenteel bedekt met een hoed van sneeuw.



Op de foto zie je linksboven nog net een stukje van de tuinbank, en daarachter de houten schuur.

Raadplaatje (11): Kaardebol

Welke plant zie je hier, was de vraag in een vorig stukje, zie Raadplaatje (6) | Tuin | 't Groentje

Kijk maar hier onder naar de hele foto. Het is de berijpte zaaddoos van een kaardebol. Een stekelige tweejarige, die tot 150-200 cm hoog kan worden. Het eerste jaar stelt de plant niet veel voor, een bladrozet, plat tegen de grond. Je merkt dan overigens al dat het een stekelige plant gaat worden. En in het tweede jaar schiet de bloemstengel omhoog. Tijdens de bloei met kleine paarse bloempjes is de kaardebol echt een hommeltrekker. En na de bloei is de zaaddoos nog heel lang mooi. Het wachten is nu alleen nog op distelvinken oftewel puttertjes. Deze schijnen dol te zijn op de zaadjes in de kaardebollen.

.

Mooi rood is niet lelijk

Her en der nog wat sneeuw.
Lage zon.
Rode Kornoelje.
Vanuit het keukenraam naar buiten kijken.
Naar de achtertuin.

Wat rood!


De wirwar van kornoeljetakken staat te stralen in de zon.
Met regelmatig vogelbezoek.
Ik snoei in het voorjaar steeds wat takken terug.
(Of in de zomer, net hoe het uitkomt).
Want de versgegroeide takken hebben de mooiste rode kleur in de winter.

Zo'n struik is ook een aanrader voor bloemschikkers of kerststukjesmakers.
Verse rode takjes in eigen tuin.
Zo voor de pluk.

Raadplaatje (11)

Van dichtbij bekeken.
Wie herkent de plant op deze foto?
.

Beekje

Een beekje van smeltwater.
De sneeuwrand weerspiegelt in het wateroppervlak.
Het water is ijskoud en kristalhelder.


Het is een
tijdelijk beekje. Ontstaan op 2e kerstdag 2009. Na veel regen op 1e kerstdag en een paar graden boven nul, is fors deel van de sneeuw verdwenen. Maar het smeltwater kan nog niet makkelijk weg. En dan ziet een ondergelopen tuinpaadje er opeens uit als een idyllisch beekje. Het enige dat nog ontbreekt is een kabbelend geluid, dat moet je er maar bij denken.

Zilverlicht

Drie redenen om miscanthus in je tuin te zetten.

1. Genieten van de wuivende pluimen in nazomer en herfst.
2. In tegenlicht van de lage winterzon de pluimen bekijken.
3. Fotogeniek!
.

In de breedte

Ook zo veel foto's gemaakt in de sneeuw?
Dat hebben we ook niet elke dag.
En meestal duurt het niet lang voor het weer groen is.

Hier nog drie achtertuinplaatjes 'in de breedte'.


Van onder naar boven.
Foto 3. Ik sta achter in de achtertuin op het besneeuwde tuinpad. 'Zelfportret' van mijn schaduw.
Foto 2: vanaf dezelfde plek, 180 graden gedraaid, foto van onze tuin en huis vanaf de achterkant. Handschoen om de laagstaande zon buiten beeld te houden.
Foto 1: Nog steeds vanaf dezelfde plek, foto omhoog, appelboom tegen blauwe lucht.

IJspegels

Hier hingen ze nog.
Schots en scheef.
Sommige pegels kruisen elkaar.



De pegels groeien uit de sneeuwlaag op de serre.
Inmiddels zijn ze met sneeuwlaag en al omlaag geglejen.

Bottels

Overwegend wit in de tuin.
Hier hebben de knaloranje rozebottels een witte muts op.

.

Winters

Dit is onze straat in besneeuwde toestand. Bij het maken van de foto stond ik voor ons huis aan de overkant van de straat, bijna kniediep in de sneeuw en keek westwaarts. En het huis zelf dan? Die zie je op foto 2. Mooi dat ie de laatste keer iets cremewit is geschilderd, anders zou je het huis op zo'n sneeuwdag maar kwijt raken.


Normaliter zou je op de foto ter plekke van de linkerbovenramen en de besneeuwde erkeruitbouw nog een flink stuk donkergroen zien. Een enorme taxus. Die is nu onder de sneeuwlaag helemaal naar beneden uitgebogen en blokkeert de voordeur. Gelukkig gebruiken we die vrijwel niet en is de zijdeur (rechts op de foto, de oprit op tot je ter hoogte van de pergola aankomt) nog wel bereikbaar.

Wereld van verschil

Wat kan een verandering in lichtinval een boel verschil maken!
Bijgaand vier foto's van onze wilg, gemaakt in de periode 12 december 2009 t/m 17 december 2009.




De eerste twee foto's zijn van 12 december, de ene gemaakt om 10.45, toen de lage winterzon net door een gat in de wolken scheen. De tweede is van 10.48, 3 minuten later. De zon verdween net weer achter de wolken.
Foto 3 is van zondag 13 december, stralend blauwe lucht. En nummer 4 van 17 december, een echte sneeuwdag.

Valt er iets te zien?

Zondagochtend sta ik een tijdje achterin de tuin.
Handen diep in de zakken.
Op een plekje waar net de lage winterzon me op de rug schijnt.
Warm van achter, fris van voren.

Staan.
En kijken.
Luisteren.
Horen.
Zien.

Ik sta op een plek en kijk voor me. Dit zie ik.
Zie de foto.



Een stukje van ongeveer een halve meter breed. Niet erg spannend. Links glanzende bladeren van een hortensia. Rechtsboven een stukje stam van de pruimenboom. Daarvoor, ook rechts, een afgewaaide wilgetak, wat afstervende varens.

Als ik iets langer kijk, me wat voorover buig, met handen nog steeds in mijn zakken, zie ik opeens allerlei beestjes. Allemaal familie van elkaar. Zeven stuks!
Zie het volgende stukje voor de detailfoto's.

A winters day

Sinterklaas was jarig. Maar de koning winter is nog niet in het land op 6 december. Na een wat grijze, en behoorlijk natte week, was het zondagmorgen op eens heel vriendelijk. Windstil, zonnetje, aangename 10 graden. Om half 9 maakte ik een rondje door de tuin. En keek eens om me heen.

Beetje omhoog, fraaie maan.
Ver achter in de tuin, waar de lage zon een oud tuinhek beschijnt.
Omlaag, naar een roodverkleurd geraniumblad.
En ook nog veel groen, bijvoorbeeld van de wintergroene hangende zegge.

.

Druppel

Grijs.
Regen.
Druppel.
Prachtig.



Links: Het grijze blad van de santolina.
De druppels hangen aan de overgebleven bloeiwijzen van een trilgrasje.

Bij de kapper

Net terug van de kapper. De knipper. De snoeier. De zager.
Ziet er nog steeds majestueus uit.
Van onze kant gezien. In het voorjaar zien we er vast niets meer van.

Ik heb het over een forse snoeibeurt van onze wilg.
Eerste poging in november was mislukt, zie
De boom in! | Tuin | 't Groentje.
Begin december waren ze terug, nu met zijn tweeen, en in een paar uur waren er flinke happen uit de boom. Een soort kandelaberen, terugzagen op een groot takkengestel. Als je goed kijkt zie je her en der op de foto een paar abrupt stoppende takken.


Jan de buurman boodt zich aan om de dikke stukken hout mee te nemen. Dus die hoefden niet afgevoerd te worden door de bomenzagers.

Vogelvoer loopt uit

Voedersilo.
Voor vogels.
Vulling man zaad.

Een deel van het zaad, graankorrels, wordt niet meteen opgegeten door de vogels.
Het verzameld zich in de opvangschaal. Het is zo warm en vochtig de laatste week van november 2009, dat het graan begint uit te lopen. Als ik de voedersilo ga bijvullen zie ik tot mijn verrassing een klein 'grasveldje' in de opvangschaal.



Lusten de vogeltje ook groen?

Cyclaam uit knol

Ik ga op meerdere paarden tegelijk wedden om nu eindelijk cyclaampjes in de tuin te krijgen. Niet alleen een poging tot zaaien. Maar ook gewoon cyclaamknollen in de grond te zetten. Ze lagen bij het tuincentrum en begonnen al uit te lopen. Da's handig want dan kan ik zien wat de bovenkant is. Dat is namelijk lastig te bepalen als de platte knollen helemaal in rust zijn. Ik kocht twee knollen (2,95 euro per stuk) met een doorsnee van een centimeter of 6. Op de toonbank lag ook 1 knol, niet voor de verkoop, die ruim 20 centimeter in doorsnee was. De tuincentrum-eigenaar schept de grote knol elk jaar uit de grond, laat hem een paar weken los op de toonbank staan zodat ie zijn roze bloempjes laat zien, om binnenkort weer de grond in te gaan voor bijna een jaar. De grote knol was naar schatting 15 jaar oud.



De knol van de cyclamen hederifolium moet winterhard zijn en houdt van een beetje schaduw. Ik heb de ene onder de pergola gezet, vlak bij de deur, daar komen we elke dag langs. De andere staat in een bosachtig stukje achterin de tuin. Bij de stronk van een omgevallen appelboom, omringd door een paar voorjaarsbloeiende primula's.
Kuiltje maken, knol er in, heel dun laagje aarde (ca 1 cm) er over. En nu maar kijken...


Dipsacus

Dipsacus fullonum. Vroeger dipsacus sylvestris.
In het Nederlands:
Grote kaardebol of wilde kaardebol of weverskaarde.
Een tweejarige.
Eerste jaar stelt de plant niet veel voor. Een bladrozet met tegen de grond aangedrukte blaadjes. De grootte van de rozet geeft al wel een signaal voor wat je het tweede jaar kunt verwachten. Hoe groter de rozet, des te hoger de bloeistengel gaat worden. En dat kan 150-200 cm worden.

De kaardebol is een stekelige plant: de bladrozet voelt al wat ruw en hakig aan. Als het tweede jaar de bloeistengel de hoogte in schiet komen daar ook allerlei haakjes en stekels aan. De bloeiwijze is natuurlijk een en al stekel. Mooi als ie nog groen is, bijzonder als ie bloeit, onweerstaanbaar in de herfst met laagstaande zon, en adembenemend in de winter met een laagje rijp.


Op de foto de herfstversie.

Oranje trilzwam?

Na een wat grijze start brak vandaag de zon door. Blauwe lucht. Uitermate zacht, zelfs een tijdje op het terras gezeten. Wandelingetje door de tuin. Fototoestel in de hand.
En ineens zie ik op een oude boomstam een
oranje zwammetje. Mooi aangelicht door de zon. 1 centimeter, groter is het niet.

Eerst maar eens een foto maken. En dan daarna binnen opzoeken op google of in boeken. Misschien is dit wel een 'oranje trilzwam'... Ik weet namelijk dat er ook een gele trilzwam bestaat. Zie
Gele trilzwam | Elders | 't Groentje .



Zou dus best kunnen. Na twee foto's, duw ik zachtjes tegen het oranje hoopje, om te kijken hoe het aan de boomstam vast zit. Het 'zwammetje' valt om en blijkt een halve, uitgekauwde bes te zijn... Helemaal geen zwam.

Raadplaatje (10): Orchidee?

Sommige bloemen hebben een vreemde kleur, paarsachtig, bruinachtig. Je ziet dat bij sommige vleesetende planten, maar ook bij orchideeen. Op de foto orchideeachtige bloempjes. Gemaakt bij ons in de tuin.



Bijzondere kleur.
Omgevouwen bloemblaadjes met streepjes aan de binnenkant.
Elegante sprieten.

Maar wie herkent de bloemen?
Hint 1: (cryptogram): deze plant heeft een familierelatie.

Tuinmannen

Teletekst bevat soms rare berichtjes.
Die dan toch even mijn aandacht trekken.
Zoals deze.



Wij hebben ook een composthoop.
Dus....


Fitness

Begin november kwam de waarschuwingsbrief van het waterschap.
Onze sloot, of eigenlijk greppel, was niet schoon.
We hebben een hele rij bomen langs de greppel.
De allergrootste is onze wilg.
En die laat altijd heel veel blaadjes en takjes en takken vallen.
Dus ik wacht meestal tot de boom wat leger is, blaadjes heeft afgeschud.

Maar: de schouw was op
2 november uitgevoerd.
Op
3 november kwam onze bomensnoeiman (zie De boom in! | Tuin | 't Groentje ) de wilg bekijken maar komt nog een keer terug met hulp.
Losliggende takken , ook in de greppel, nam hij alvast meen
De waarschuwingsbrief, dagtekening
4 november, stelde een ultimatum.

De sloot is 10 werkdagen na dagtekening brief schoon gemaakt
of anders....
....maakt het waterschap de sloot schoon en stuurt de rekening.

Vanmiddag in twee uur tijd, flink gefitnessed.
Met de hark het blad en de takjes uit de greppel met klein laagje water geschept.
En omhoog het talud op gegooid.
Overhangende slierten klimop afgeknipt.
De hark gebruikend als polsstok om de greppel over te springen bij wat diepere stukken.


En mijn schouderspieren voelen nu alsof ik uren gewichten heb getild.

Op de foto (van 3 november): het lijkt wel een bos, maar het is van linksonder naar rechtsboven de greppel.
Op de voorgrond ladder om de wilg van boven te bekijken.

Fazantenbes

Fazantenbes.
Twee jaar geleden zag ik bloeiend exemplaar in een bevriende tuin.
Zie
Fazantenbes | Fruit | 't Groentje.

Ik nam me voor om er ook een bij ons in de tuin te zetten.
In mei van dit jaar nam ik een stekje mee van de locale plantjesmarkt.
Na nog een paar weken in een potje vond het plantje een plekje in de tuin.
Van 25 cm groot is het struikje nu bijna een halve meter.
Met aan een takje een hint van een bloem.
Nog niet echt overdadig, maar het is een begin.

.

Plantenvoorraad

Veel planten in de tuin.
Vrijwel geen stukje zwarte grond.
Maar ook altijd wel een voorraadje in potten.
Sommige staan in de schaduw van een heg.
Anderen op een wat zonniger plekje.

Op de linkerfoto zie je helemaal onder aan o.a. irissen en stekjes van kleine anjertjes. En in het kratje plantjes die ik dit voorjaar gezaaid heb. De groene stekken ongeveer middenin (zie rode cirkel) zijn van een viburnum uit Noord-Italië. Ik heb in april van dit jaar een stekje meegenomen van vakantie. De viburnums in Monterosso waren uitgegroeid tot bomen en stonden volop in bloei. Langs straten en pleinen. Elke avond hing een zware zoete geur in het dorp van de bloemen. Van het meegebrachte takje maakte ik drie stekken, 2 leven nu nog. Onduidelijk is overigens welke viburnum dit is en of ie winterhard is. Afwachten maar.

Rechterfoto: inzoomen op de viburnum. In een opgekruld blad schuilt een lieveheersbeestje.

.

Zonovergoten

Het kan in november grijs en donker zijn.
Maar als een zonnestraal door een gaat in de wolken prikt, dan zijn er nog prachtige momenten in de tuin.



Rechts op de voorgrond de lange halmen van de Stipa Gigantea, midden op de foto een grote bos miscanthus 'Kleine Silberspinne' en meer naar links nog een miscanthus, deze heet 'Kleine Fontäne'.
Het grasveld komt steeds meer in de schaduw te liggen de komende maanden. Het droogt nauwelijks meer op en is dus vrijwel niet meer te maaien met onze handmaaier. Het gaat er dan ook steeds meer uit zijn als een
hobbelig weilandje. Maar het komt wel goed, in het voorjaar ga ik er weer mee aan de gang.

De boom in!

Helemaal achter in onze achtertuin staat een reusachtige wilg. Een imposante boom. Ruim 50 jaar oud, en 25-30 meter hoog. Wilgenhout is nogal slap en af en toe breekt een flinke tak af. Vorige zomer een tak van ruim 20 cm in doorsnee, vaker takken van 8-10 cm doorsnee. Schade tot nu toe: 1 dakpad van het schuurtje dat onder de linde staat. Ik zorg er voor dat ik als het hard en vlagerige waait niet onder de wilg of in het schuurtje kom.

De grens van de tuin wordt gevormd door een greppel, direct aan de voet van de wilg. Aan de overkant van de greppel eerst een grasstrook en dan een parkeerplaats van de achterliggende flat. Om te voorkomen dat een tak onaangekondigd omlaag komt, hebben we besloten de wilg een beetje in te korten. Boomverzorgingsbedrijf Salix uit Groningen ingeschakeld. Op een dinsdagochtend begin november verscheen Jan met zijn ladder en klimtuig. Ik had een ochtend vrijgenomen van het werk om te kijken hoe een en ander ging.

Een impressie.



Ladder tot ongeveer 10 meter. Dan overstappen in de kruin. En stukje bij beetje omhoog. Steeds veiligheidsbanden en haken iets hoger om een tak vastzetten. Laatste foto: omlaag gaat makkelijk. Zittend in een soort tuigje 'abseilen'.

Resultaat van deze klim: nog geen.
Toen Jan heel hoog in de boom zat constateerde hij dat er toch wat meer takken uitmoesten dan hij van beneden had ingeschat. Dat kan hij niet meer alleen doen, ook al zou ik helpen met takken via een touw naar beneden te geleiden. Dus Jan kwam weer omlaag en we maakten een nieuwe afspraak voor over een paar weken. Dan komt Jan samen met een collega terug.

Zeepboomfamilie

De familie van de zeepbomen of sapindaceae is een wereldwijd voorkomende familie van houtachtige planten: bomen en lianen. Voorbeelden zijn:
- Aki
- Longan
- Chinese vernisboom
- Lychee
- Knippa
- Ramboetan
- Kapoelasan
- Korlan
- Pitomba.

Dit klink heel exotisch, maar bij ons groeit er ook een.
De Spaanse Aak, Veldesdoorn, of Acer Campestre.

Foto van 31 oktober 2009: prachtige herfstkleur tegen (even) een strakblauwe hemel.


Her er der komen ze op in onze tuin. Aangevlogen als zaadje met eigen vleugeltjes. Een van de boompjes wil ik zuilvormig snoeien, als een zuil van een halve meter in doorsnee en een meter of twee hoog. Maar inmiddels kan ik bijna niet meer bij de bovenste takken. Even kijken op internet: de veldesdoorn wordt 10 meter hoog. Oeps.

Oregano

De hoofdbloei ligt veel eerder in het jaar, in de zomer.
Maar eind oktober bloeit er nog een takje.
Met een paar lipbloempjes.
Oregano.




Een dankbare plant. Hij staat bij ons op verschillende plekken in de tuin. Op de meeste plaatsen groeit de oregano er op los en bloeit maandenlang. Op een plek knip ik het grootste deel van de bloemen eraf. Dan blijven de blaadjes wat aromatischer en zachter. En die gebruiken we in de keuken.

Regelmatig als Eddy staat te koken roept ie: kun je even wat oregano plukken.

Dat vind ik erg leuk: met de schaar in de hand naar buiten en dan verse kruiden uit eigen tuin oogsten. Een minuut na het afknippen al in de pan/op tafel.

In het seizoen geldt dat ook voor basilicum, en bieslook. De roosmarijn en tijm is het hele jaar te plukken.

Raadplaatje (9): antwoord

Een detailfoto van een plantje in onze tuin. Zie Raadplaatje (9) | Tuin | 't Groentje.

Misschien heb je hem wel herkend.
Het is de
muurleeuwenbek of cymbalaria muralis. Een plantje met een hangende groeiwijze, vlezige blaadjes en in de bladoksels kleine paarse bloempjes met twee gele vlekjes. De plant maakt lange stengels die regelmatig wortelschieten.
Zo heb ik ook mijn stekje gekregen. Ik was bij een dorpsgenoot in de tuin de muurleeuwenbek aan het bewonderen, en
gris-graai, voor ik het wist kreeg ik een pluk muurleeuwenbek in de handen gedrukt. In dank aanvaard, uiteraard.

Oorspronkelijk is de cymbalaria afkomstig uit Kroatie en/of Noord Italie. Blijkbaar is dit niet helemaal zeker. Hij komt inmiddels in grote delen van West en Midden Europa voor.

Doet het goed op bakstenen muren of kademuren en houdt van wat vochtige, beschaduwde plaatsen. Kademuren zijn ideaal: hoge luchtvochtigheid, weinig temperatuurschommelingen.




Echt een plantje om van heel dichtbij te bekijken. De tere bloempjes met de twee gele vlekken. Maar ook de zaaddoosjes: na de bloei wordt het bloemstengeltje (roze sliertje) nog langer en buigt zich terug naar de muur. Als het enigszins kan zoekt het steeltje een kier in de muur op, buigt naar binnen, en laat daar zijn zaadjes vallen. Koel en donker, ideaal om te kiemen.

Raadplaatje (9)

Roze slangetjes?
Elastiekjes.
Sliertjes.

Ra, ra , wie weet welke plant dit is?

Zet je suggestie in het gastenboek.

.

Autumn

Al eerder stukjes geschreven bij een foto van een stukje tuin in de herfst.
En elk jaar weer opnieuw komt de herfst langs.
Iets eerder, of iets later.
Iets warmer, of iets kouder.
Droog, nat, zonnig, mist.

Herfst. Autumn. Herbst.

Altijd is er wel een dag waar de zon over de warme kleuren schijnt.
Zo als nu, vrijdag 23 oktober, tegen 5 uur 'smiddags.


.

Purpletop

Verbena bonariensis. IJzerhard. In de VS heet ie 'Purpletop Verbena'.

Kortlevende vaste plant, vaak tweejarig.
Niet helemaal winterhard.
Ranke vierkante stengels, ruim 1 meter hoog.
Spaarzaam bebladerd.
Scherm van lilaroze kleine bloempjes.
Vijf bloemblaadjes, vergroeid tot een buisje.
Zeer geliefd bij insecten.

Foto 1-3: half oktober; foto 4: eind mei.



Bloeit van juli-oktober.
Liefst een zonnige plek.
De Nederlandse naam ijzerhard is mogelijk afkomstig van de stevige stengel.
Moeilijk af te plukken.
Lichte, humusrijke, beetje vochtige grond.

De plant komt oorspronkelijk uit Zuidamerika, Argentinie e.d.
Groeit daar langs oevers en in vochtige bossen.

Volgens de tuinliteratuur is verbena weliswaar beperkt winterhard,, maar zaait ie zich goed uit.
Bij ons niet. Af en toe een zaailing, maar niet uitbundig. Misschien wordt de grond te droog en is dat de reden dat de verbena zich niet zo uitzaait bij ons in de tuin. De voortuin wordt behoorlijk droog zomer's (vlakbij een enorm slurpende berk), en in de achtertuin heb ik de verbena op een heuveltje gezet, omdat ik dacht dat de plant niet van vocht/natte voeten hield....

De zevenentwintigste

Soms schrijf ik een stukje door wat door onze digitale foto's te bladeren.
Ik zie een foto en schrijf daar een tekstje bij.
Deze keer: een kwartet van foto's.
Foto's uit eigen tuin (op 1 na).

Een gehakkelde aurelia op een aster
Een wilgeroosje inhet groen
Een vakantie bloem aan de Bloemenriviera.
Een irisje in de winter.






En wat is de overeenkomst?
Alle 4 de foto's zijn gemaakt op de
zevenentwintigste!

September, juni, april en januari.
Zo eenvoudig kan het zijn om een onderwerp voor een blogje te vinden.

Couleur

De herfst komt met kleuren.
Warme kleuren.
Aarde kleuren.
En als de zon er over heen schijnt.....





Zo mooi.
Zo rustig.

Tuinplastic

Plastic kan heel handig zijn in de tuin. In de vorm van emmers, gieters, bloempotjes. Of een eendje....

Het eendje kwam ooit eens voor ons huis langdrijven, toen na een enorme regenbui de straat blank stond. Zie ....
Sindsdien staat het eendje op een muurtje de tuin in te kijken. En is daarmee lid geworden van de familie der tuinplastics.


.

Voorsnoei

Sommige snelgroeiende heesters, zoals buddleja (vlinderstruik) of lavatera, hebben een ondiep wortelgestel. En in de herfst of winter, als er veel wind is en de grond zeer nat is, dan kunnen de struiken gaan wiebelen, losraken en afsterven. De kans daarop wordt kleiner als je de heesters in september, uiterlijk oktober voor 1/3 terug snoeit. En in het voorjaar (eind maart- begin april) kun je ze dan verder terugsnoeien.


FOTO 1: lavatera voor de snoei, ca 1.5 meter hoog.
FOTO 2: de laatste verleppende bloemen, half oktober

Met de buddleja doe ik dat al jaren: beetje terugsnoeien in najaar. Maar met de lavatera heb ik de 'voorsnoei' nog niet eerder toegepast. Nu dus wel, ik ben benieuwd. Ik heb overigens wel eens een lavatera 'doodgesnoeid'. Ik had hem in de zomer gekregen, hij was flink gegroeid, en in de winter heb ik hem fors teruggesnoeid. In het voorjaar kon ik toen de dode stronk uitgraven....

Bes, bes, bes, bes, bes en bes

Najaar is bessentijd.
Hieronder een collage van een selectiebessen in onze tuin.

Van links naar rechts: zuurbes (berberis), liguster en bonte hulst
daaronder: gewone hulst, onbekend, dwergmispel (cotoneaster)



Vijf van de zes afgebeelde bessen zijn blijkbaar niet zo smakelijk voor de vogels, ze blijven lang aan de struiken zitten. Er is er een (de onbekende, zwarte bes) die spreeuwen lekker vinden: als de bessen rijp zijn, meestal september, dan duiken in een keer tientallen spreeuwen in de heester en plukken alle besjes in een kwartiertje weg. Daarbij vallen er her en der een paar besjes op de grond, zie foto. Ik heb er ook een geproefd. Beeh, onwaarschijnlijk bitter, terwijl ze er lekker uit zien.

Een herinnering aan de spreeuwen hebben we nog aan de paarse klodders op de ruiten.

Hazeltunnel

De buren hadden vroeger een kronkelhazelaar in de voortuin. Of eigenlijk, de zijtuin, het gedeelte dat direct aan onze voortuin/zijtuin grenst. De kronkelhazelaar kronkelt door een vreemde mutatie, maar is verder een gewone hazelaar. Maakt ook hazelnoten.

Uit die noten groeien nieuwe hazelaars die meestal niet kronkelen, maar gewoon 'recht' zijn. De oorspronkelijke kronkelhazelaar is al een aantal jaren geleden verdwenen uit de buurtuin, maar enkele nakomelingen staan bij ons in de achtertuin. Ik heb ze als kleine struikjes aan weerszijden van een
dwarstuinpad geplant. Nu zijn het al forse heesters, 3 en 4 meter hoog, met een flinke stam. Ik snoei ze aan de kant van het tuinpad steeds wat bij. Om zo langzamerhand een groene tunnel van hazelaar te vormen. Op twee meter hoogte beginnen de takken elkaar te raken, het dak van de tunnel.

Foto's:
1. Door de hazeltunnel kijkend naar de pruimenboom aan het eind van het pad.
2. Gefilterd groen door het 'plafond' van de tunnel




Prachtig groen gefilterd licht. Ook nu nog, begin oktober. De meeste noten zijn er nu afgevallen en binnenkort kunnen we genieten van de mooie herfstkleuren.

Opvallend
De
vorm van de hazelnoten kan blijkbaar van struik tot struik verschillen. De ene heester maakt een beetje afgeplatte langwerpige hazelnoten. De andere bijna ronde knikkertjes, meer zoals de hazelnoten uit de winkel. Beide vormen noot smaken prima.

Zonnetjes

De helianthus 'lemon queen' is inmiddels een enorme grote bos geworden. Hangt een beetje naar voren over het gras, deels door de wind, deels door het extra gewicht van alle bloemhoofdjes die nat worden in de regen. Vandaag de grote bos een beetje opgebonden met een touw.
Tussen de wolken door vandaag, 4 oktober, ook flinke opklaringen. En dan staan de helianthussen nog steeds te stralen als zonnetjes. Zelfs al zijn de gele blaadjes al van veel bloemen af. Ook de groenige kelkblaadjes zijn prachtig.





Wel een risiso om de helianthus op te binden. De stengels van de helianthus zijn twee meter hoog, vingerdik en
lijken heel stevig, maar ze zijn vrij bros. Tijdens het opbinden zijn al een paar zijtakken afgebroken. Als een flinke windvlaag ze hard tegen het touw aan blaast, kunnen ze op deze hoogte gewoon afbreken. Ik spreek (schrijf) uit ervaring. Ik heb wel eens gewone zonnebloemen, van die reusachtige exemplaren met touw tegen een schutting aangebonden. De stengels waren zeker 3 cm in doorsnee. Ze werden gewoon door het touw en de wind doorgesneden op de hoogte van het touw. (OK, misschien had ik geen dun paktouw moeten nemen... En misschien ook wel niet het touw met een lusje om elke stengel binden...)

Familie van...

Diverse viburnums in de tuin. Niet de groenblijvende 'sneeuwballen'struik die zo'n enorm zware bloemengeur heeft. Wel de viburnum opulus (foto links, met beginnende herfstkleur). En een donkerrood familielid hiervan. De donkerrode is zo donker dat het moeilijk lukt een goede foto te maken.Deze foto is gemaakt met flits!
Twee jaar gelden een zaailing van beiden geplant. In ons 'vogelbosje'. En nu beginnen ze goed aan te slaan. Ze worden uiteindelijk een stuk groter dan ons dwergstruikje.



Ook een kleine versie: zie onderstaand stukje.

Viburnum opulus

Een paar jaar geleden hebben we een (nieuw) stukje voortuin heringericht. Ongeveer enige stukje in de tuin dat echt 'met voorbedachte rade' is ingeplant. Ook met enkele heesters. Een zuilvormige taxus. Maar ook een kleine versie van een gelderse roos, ofwel viburnum opulus, met -volgens zeggen- mooie herfstkleuren en in de winter bessen. De inheemse vorm wordt een meter of 3 hoog. Een beetje te groot voor onze voortuin. Maar ik las over een kleinere vorm: viburnum opulus 'compactum'. Dat klonk goed, dus die hebben we geplant. Struikje, bolvormig, 40 cm in doorsnee.
En nu een jaar of 5 later. Struikje ongeveer 50 cm in doorsnee. Geen bes gezien.



En wat lees ik nu op internet...
Viburnum opulus 'compactum' wordt ongeveer 2 meter hoog en heeft een helderrode bes. Viburnum opulus 'nanum' wordt slechts 60 cm hoog, blijft laag en groeit bossig. En bloeit zelden (!).

Zou ik destijds de verkeerde heester gekregen hebben...

Eikelnestje

Gras maaien, eind september.
Wat ligt daar in het gras?
Rechtonder bij de grasmaaier.

Paddestoeltjes?
Een paar slakken bij elkaar?



Nee, een 'nestje' van eikels.
Keurig verstopt tussen grassprieten en mos.
Waarschijnlijk door een vlaamse gaai.
Als voorraad voor de winter.

Zacht licht

Het licht is zacht.
De kleuren warm.
Op de drempel van de herfst.
Maar nog even nazomeren.

Strijklicht langs de pluimen van het gras.
Zilver.



De helianthus 'lemon queen' bloeit uitbundig met zijn zonnebloempjes.
Rechtsboven tussen de gele bloemen zie je de eerste herfstrode bladeren van de rode kornoelje, deze staat net buiten beeld achter de helianthus.

Praatplaatje: zomerdag september

In september 2008 hadden we een dag met 27 graden. 19 september 2009 komt in de buurt, met 24 graden (in Groningen) en stralend blauw. Een echte zomerse dag.
Toch zie je al wel dat de herfst dichterbij komt. De kleuren veranderen langzaam. Groen is niet meer knalgroen, maar krijgt een hint van geel of oranje. De herfstasters staan te stralen en de bessen van hulst en cotoneasters kleuren Sedum herbstfreude komt nu echt goed op kleur en de siergrassen, prachtig.
Het licht wordt zachter.



Wat is er zoals te zien?
Van midden onder een beetje naar links boven.
- zilvergrijs van santolina
- roze rood van sedum
- groen, maar als je dichtbij bent, oranje: rozenstruik met heel veel botteltjes
- roze malva, al maandenlang bloeiend
en meer naar rechts (en detail hieronder):
- een waterval van helianthus 'lemon queen'.
- rechtsonder: poes Sprot, die zeker weet dat hier ergens een poezenpaadje door de border moet zijn.


.

Darmera

Grootbladige planten hebben toch wel wat.
We hebben er niet zo veel in de tuin.
Maar nu ik deze Darmera aan de rand van de vijver zie...
Mooi.
Geeft rust, naast al die kleine blaadjes.
Darmera bloeit met een roze bloem in het voorjaar voordat het grote blad verschijnt.
De rest van de zomer staat het blad mooi te wezen.
En tegen de herfst, een kleurig schouwspel, voordat de blaadjes verdorren.
Winterrust, alles onder de grond.

.
Nadeel van hele grote bladeren, als het hagelt komen er gaten in.

Erigeron

Hoe droger en steniger, des te beter.
Dat vindt dit schattige composietje,
erigeron karvinskianus 'Profusion'.
Bloeit eindeloos lang.
Van gelig knopje, naar roze, naar wit, naar pluisjes, naar kaal.




Prima winterhard.

Zadenruil 2009

Ik doe dit jaar weer mee met een zadenruil, georganiseerd door een een Groei & Bloei lid. Dit zijn foto's van een groot deel van de planten waarvan ik de zaden heb geoogst die ik heb ingestuurd voor de zadenruil.

Lythrum Salicaria 'Robert'
Carex Buchanii
Telekia Speciosa
Borage

Potentilla nepalensis 'Miss Wilmott'
Rosea Acea
Phalaris canariensis
Chasmantium latifolium

Geum rivale
Malva moschata
Gillenia trifoliata
Dianthus deltoides

Cleome 'Violet Queen'
Hibiscus trionum
Centaurea jacea
Iris pseudacorus

Cephalaria gigantea
Cerinthe major purpurascens

.

Zijdezacht

Er zijn veel clematissen die een soort pluizebol maken van hun zaden. De gewone wilde bosrank, inheems in Nederland en veel voorkomend in Limburg, maar pluizebollen met een vrij open 'haardos'. De pluizebollen van de Clematis Bill MacKenzie zijn weelderig en voelen zijdezacht aan.


Alleen jammer dat er maar vier bloemen aan onze clematis kwamen, dus ook maar vier pruikjes. Ik denk dat de grond wat te droog/uitgeput is. De clematis staat onder een hulstboom en op een plek waar een aantal jaren terug veel coniferen stonden.

Grijsroze

September is begonnen. Heel langzaam komt de herfst in de tuin. Het licht wordt zaxhter. De bessen roder. Steeds meer herfstframbozen. Ook asters. En echte herfst.... dat is voor mij de steeds donkerder kleurende Sedum Herbstfreude.
Op deze foto nog heel licht roze. Maar de komende weken steeds donkerder rood wordend.



Grijs met roze en grijsgroen. Linksonder grijsbladige santolina, rechtsboven de sedum.

Parapluutjesmos

Parapluutjesmos.
Levermos.
Een hele oude plant.
Heeft geen wortels of vaten.
Vormt dichte matten.
Met parapluutjes.

.

Klokjesduizendknoop

Vorig najaar meegenomen van de najaarsplantenruil van de wildeplantenkring in het dorp. Een zachtroze persicaria met fluweelachtige bladeren. Bloeit lang!!!! Vanaf eind juli en nu eind augustus nog steeds in bloei. Naam is persicaria campanulata. In het Nederlands blijkt ie klokjesduizendknoop te worden.



Het blijkt vrij nauwe familie te zijn van de enorme woekeraar Japanse Duizendknoop. Maar niet zo invasief. In het Engels heet de persicaria campanulata 'lesser knotweed'. Klinkt inderdaad minder erg.

Crocosmia

Eerder deze zomer bloeide een knalrode crocosmia, waarschijnlijk de c. lucifer, langs ons tuinpad. Vanaf het terras zweefde wekenlang een knalrode plek boven het groen. Inmiddels is de plant uitgebloeid.

Maar ik heb een nieuwe! Kleiner, een centimeter of 50. Zelfde smalle zwaardvormige blad. En oranjegele bloemen. Die net in de bloei zijn geschoten. Misschien is het wel
crocosmia aurea. De foto's die ik gegoogled heb lijken er wel wat op.



Op de voorgrond de wollige vorm van een euphorbia, die er 's morgens een beetje blauwgroen uit ziet door de fijne dauwdruppeltjes. Links buxus, op de achtergrond beukenhaag.
NB. Daar las ik trouwens ook dat de bloemstengel na de bloei afgeknipt moet worden. Ik liet de crocosmia lucifer juist zaad maken. Maar misschien kost dat inderdaad wel wat te veel energie. Bij andere bollen, narcissen of tulpen haal ik ook altijd de uitgebloeide bloemen weg...

Citroen Koningin

Toen er nog wat minder plantjes in de tuin stonden heb ik in voormalige groentebedjes zonnebloemen gezaaid. De eenjarige variant. In een paar soorten. Geel en roodoranje meerbloemig. Ging behoorlijk goed. Maar de tuin werd voller en voller, en de volgende jaren ook nog wel eens gezaaid, direct in de volle grond of eerst in potjes. En meestal wonnen de slakken het van de groeiende kleine zonnebloemetjes.


Toen een vaste zonnebloem geplant, de helianthus 'Lemon Queen'. Een grote plant, 1.80 m hoog. Met laat in de zomer 7-8 cm grote citroengele bloemen. Als in de lente de plant weer boven de grond komt en begint te groeien is er soms nog wat slakkenschade te zien. Maar de groeikracht van deze zonnebloem is zo groot dat die daar door heen groeit. Na een jaar of drie is het nu een forse bos, een meter breed en bijna 2 meter hoog. En alsmaar nieuwe bloemen. Dit is een soort die hommels en bijen en zweefvliegen en vlinders lekker vinden.

Berkenfliedertjes

Augustus. Overal op het terras, in de tuin, maar ook in huis. Zelfs al zijn de ramen dicht. Door de kleinste kiertjes 'dringen' ze naar binnen. De berkenfliedertjes. En zo kom ik ze ook regelmatig tegen op tuinfoto's die in augustus zijn genomen. Zoals in het hart van deze geranium.


Of op een klaverblad. Klaver | Tuin | 't Groentje .

Mollenkruid

Vorig jaar gekregen van Willie, zaad van een of andere euphorbia, die ze 'bolletjes' euphorbia noemde. Begin 2009 gezaaid, verspeend in grotere potjes, en in juli in de volle grond gezet. Een wat vreemde symmetrische plant, blauwgroenige blad, in kruisvorm. De onderste bladeren kleuren wat oranje (vroege herfstkleur?).

Maar geen spoor van bolletje, of springende zaden. Een jaar later, weer in de tuin van Willie, laat ze me uitgetrokken 'onkruiden' zien. Vervelend soort euphorbia, vindt ze, met bolletjes, springende zaden, komt overal op.

Maar Willie's onkruid lijkt helemaal niet op onze plant...


Hoe kan dat?

De plant blijkt te zijn:
euphorbia lathyris, ofwel kruisbladige wolfsmelk, ofwel mollenkruid. Is meestal tweejarig: eerste jaar de kruisbladige vorm op de foto; tweede jaar (we zullen zien) anders gevormde bladeren, niet al te opvallende bloemen, bolvormige zaaddoosjes, die eind zomer met een knal open springen en zaad verspreiden.

Volgens diverse websites is de plant
niet in pot te kweken. Vanwege de penwortel houdt ie niet van verplanten. Nou, dat weten onze exemplaren blijkbaar niet, want verplanten ging prima.





Smeedijzeren hekwerk

De ontwerpers van smeedijzeren hekwerken hebben vast tuingeraniums in de tuin staan. De sierlijke bogen en punten van dit soort hekken, je ziet ze makkelijk terug in de zaaddoos van een geranium. Maak zo'n punt, niet een keer maar een heleboel keer. En smeed de verschillende punten aan elkaar. Prachtig hek.
Foto 1, het voorbeeld. Foto 2, het ('gefotoshopte') hekwerk

.

Fietskar

Op zoek naar planten die in de late zomer bloeien. Bijvoorbeeld herfstanemonen. Willie woont een eindje verderop in het dorp en voor haar is tuinieren een (beetje uit de hand gelopen) hobby. Ze heeft vaak een handkar bij de straat staan, met allerlei zelfgekweekte planten te koop. Dus in plaats van naar het tuincentrum gaan, vroeg ik Willie of ze herfstanemomen had. Ja hoor.



Met de fietskar achter de fiets naar Willie. Door de tuin gewandeld, besnuffeld door de honden, de 10 (echt waar 10!) nieuw geplante appelboompjes gezien, de net door Gerard in elkaar getimmerde pergola, en heel veel planten en bloemen.

En niet alleen met herfstanemonen thuisgekomen. Ook een knalpaarsrode phlox (vers uitgespit door Willie), een paar oranje crocosmia's, beginnen net te bloeien, een paar uitlopers van thermopsis (soort lupineachtige lichtgele bloemen in voorzomer), zaden van een euphorbia, een nog warm potje appelmoes, verser kan niet, een grote bos hortensiabloemen en nog een plantje waarvan ik de naam vergeten ben maar die blauw schijnt te bloeien...

Zaai de zaadjes

Help de bij, zaai de zaadjes.
Paar weken terug zaad aangevraagd.
Zie
Help de bijen de herfst door | Beestjes | 't Groentje.
Deze week binnengekomen.
Zaterdag een flink stuk grond vrijgemaakt.
Zaadjes gezaaid.
Snoeisel van bamboetakjes als afzetting gebruikt.
Zodat onze en alle buurpoezen niet meteen de vrije plek als kattebak gebruiken.

Volgens het pakje, zaaien half augustus en dan in najaar, als er weinig bijenvoer is, bloemen.
Malva, Dille, Korenbloem, Nigella, Borage, Mosterd, Koreander, Goudsbloem, Bladrammenas, Boekweit en Phacelia.

Zie ook: www.natuurenmileu.nl/bijen

Raadplaatje: knieen (8)

Weer eens een raadplaatje.
Niet alleen mensen hebben knieen.
Van welke
plant zijn dit de knieen?



Van de Stipa Gigantea.

Praatplaatje: juli

Lopend door de tuin, camera in de hand.
Klik, klik, klik.
Computer op schoot, foto's bekijkend.
Overzichtsfoto's zijn (bij ons in de tuin tenminste) vaak 'te vol' om echt mooi te zijn.
Zo druk.
Maar wel leuk om in verschillende seizoenen te kijken.
Of verschillende jaren.
En op zo'n foto kun je uitgebreid rondkijken.
Een soort mini-tuinwandeling.
Neem nu dit plaatje.



Foto is genomen eind juli 2009. Drie planten eruitgelicht.
1. Op verschillende plaatsen het strokleurige lage gras,
stipa tenuissima. Relatief kortlevend grasje, maar heel aaibaar. De toptijd is eind juni, als de aartjes net beginnen te bloeien. Prachtig met druppeltjes water erin.
2. Er tussendoor en ongeveer even hoog: forse pollen bloeiende
oregano. Een eindeloos feest voor hommels en bijen. Bloeit vele weken achter elkaar. Als ze helemaal uitgebloeid zijn, knip ik ze vrij kort af om weer wat te fatsoeneren. Soms nog een herbloei in de herfst, wel minder uitbundig.
3. Het knalrode:
crocosmia lucifer, twee jaar geleden gekregen van Jitske. Nu valt me pas op hoe lang ze bloeien, en dat is nog eens een opvallende kleur. Inmiddels zijn de laatste bloempjes van elke bloeiaar aan de beurt, dus binnenkort is het gedaan met dit vuurwerk.

Terrasjesweer


Vakantieperiode.
Campings, huisjes, hotelletjes.
Rondje rijden.
Boekje lezen.
Terrasje pikken.
Biertje.



Ook aan te bevelen in eigen tuin.
Met uitzicht op groen.


Drie-urenbloem

De Nederlandse naam van de hibiscus trionum is drie-urenbloem. Elke bloem bloeit maar een paar uur en dan ook maar op een dag. Het is een eenjarige plant die van oorsprong in zuid-europa voorkomt. Ik heb begin dit jaar zaad gekregen en gezaaid en moet zeggen, in dit geval was het het waard. Een fraaie zich ontrollende bloem, creme wit en een hart zo donkerrood dat het bijna zwart is. Na de bloei blijft ook nog een fraai opgeblazen doosvruchtje over.




En....groot voordeel: de slakken lusten ze niet!

Donderblad

Het begon bij een foto.
Op het stapelmuurtje in eigen tuin.

Een waar kunstwerk.




Het ging verder met meer informatie verzamelen.
Sempervivum, huislook, vetplantje dat vaak op een dakpan groeit.

Nieuw voor mij:
Blijkt ook Donderblad genoemd te worden. Wordt al eeuwenlang gekweekt in rotstuinen. Werd vroeger op de nok van een rieten dak geplant. Doordat de plant veel water opneemt in de bladeren zou de kans op brand bij blikseminslag worden verlaagd en zou het vuur minder vat krijgen op het riet.
Andere naam was Donarkruid. De rozerode bloemen zouden lijken op de rosse baard van Donar, de dondergod. En als genezend kruid: pluk een blaadje, haal het velletje eraf en smeer de groene moes op (brand)wondje of schrammetje op huid. Dit verhaal had ik wel eerder gehoord van AGAVE, maar niet van onze eigen huislook.

Zie ook
http://wilde-planten.nl/donderblad.htm .Onder aan de webpagina vind je links naar oude flora's waarin dit plantje al beshreven wordt. Hmmm, niet alle tekeningen zijn even natuurgetrouw.

Guichelheil

Prachtige naam voor een plant, Guichelheil. Het heeft iets Middeleeuws, vind ik. Kleine roodoranje bloempjes, maar er zijn ook blauwe. Ik kende de plant uit de wildeplanten gids.

Een van de plantjes die ik dit jaar zaaide heet
Anagallis Linifolia. En daar heb ik nu 4 plantjes van opgekweekt. De eerste in begonnen met bloeien, en de bloem is van een onwaarschijnlijk blauw. Met een roze hartje. En dan weer knalgele meeldraden. De kleuren zijn zo fel. Alsof een kind een pak nieuwe viltstiften heeft gekregen en met de meest felle kleuren de kleurplaat van deze bloem heeft in gekleurd.



Op zoek naar de beste standplaats voor dit plantje bleek de Nederlandse naam Guichelheil te zijn! De informatie varieert enigszins: eenjarig tot niet geheel winterharde vaste plant. Over de bloeitijd en ideale omstandigheden zijn de bronnen het eens: liefst kalkrijke grond (jammer dan..), rotstuin is perfect, bloeit van juni tot september, hoogte tot 30 cm. Bloemen 'gentiaanblauw'.

Rozenerwtgal

Beetje snoeien her en der. Ligusterheggen, uitgebloeide geraniums, een aangewaaide roos, die met wat lange uitlopers steeds verder over het tuinpad gaat hangen. Een van de afgeknipte rozentakjes blijkt een hele verzameling ronde gallen te hebben. Aan de onderkant van het blad.



Het duurt niet lang om uit te zoeken welke gal het is. De gladde
rozenerwtgal!
Hij is glad, hij zit op een roos. Hij is erwtjesgroot. Simpel.
Deze gal wordt veroorzaakt door een galwespje,
diplolepsis egleanteriae. Komt veel voor op rozen en zit meestal aan de onderkant van bladeren, soms aan de bovenkant. Doorsnede gal 3-5 mm, groenig of roodachtig.

Een andere rozengal, vorig jaar gevonden:
Rozengal | Tuin | 't Groentje
Toen zat er maar een (1) gal in de roos, nu een heleboel.

Potentilla 'Gibson's Scarlet'

Vorige week schreef ik over een potentilla. Zie Potentilla 'Schreeuwend Rood' | Tuin | 't Groentje . Een knalrode. De naam was voor mij onbekend.

Een van de lezers van dit weblog (bedankt Riet!) suggereerde dat het wel eens Potentilla Gibson's Scarlet kon zijn. En als ik zo her en der op internet foto's bekijk, dan kan dat best wel eens zo zijn.

Niet alleen is het een al langer bestaande cultivar, hij is ook nog eens breed verkrijgbaar. De omschrijvingen zijn wel wat verwarrend: soms is het blad beschreven als glanzend donkergroen, dan weer als frisgroen, dan weer als zilverachtig groen. En soms wordt de plant Potentilla 'Gibson's Scarlet', andere keren vind ik een langere naam Potentilla Atrosanguinea 'Gibson's Scarlet'.

En ik ben nog op zoek naar meneer of mevrouw Gibson, de naamgever van deze vrolijke bloeier of de persoon waar deze plant naar genoemd is. Is in ieder geval al een hele oude varieteit, misschien wel 19e eeuw.

Een aardig artikel over potentilla's:
http://tinyurl.com/na58oj .
NB. Je hebt potentilla's als vaste planten, zoals de Potentilla 'Gibson's Scarlet'. Maar er zijn ook (half)heestertjes die potentilla heten. Bekendste voorbeeld, de ganzerik met zijn gele bloempjes.

Verbascum

De tweejarige verbascum houdt van goed gedraineerde grond. Gewoon in de border overleeft ie bij ons de winter niet. Te nat. De viltige bladeren rotten dan weg en verpulveren als je ze vastpakt. Verplanten is ook geen succes. Maar een verbascum die zijn eigen plekje vindt is dat meestal wel.

Dit jaar staan er -reuze onhandig- twee exemplaren in de verhoogde bloembak tegen het huis. Midden voor het openslaande raam. Omdat de bloembak deels in de regenschaduw van de brede dakgoot ligt is het hier zeker niet nat 's winters. De rozetten zijn de winter goed doorgekomen en inmiddels hebben we twee enorme
verbasci (meervoud van verbascum?) in de bloembak. Tot twee meter hoog. En om en om gele bloemetjes. Niet van boven naar onder, of juist van onder naar boven, zoals andere toortsvormige bloemen. Maar willekeurig. Als je goed kijkt zie je aan het donkere verdroogde stampertje of de bloem al gebloeid heeft of nog moet gaan bloeien (geen stampertje). Zie foto 3 en 4.


.

Vingerhoed

De naam vingerhoedskruid lokt het uit. Ik denk dat elke tuinier de net afgevallen bloempjes wel eens op zijn vingertoppen heeft gezet: de vingerhoedjes. De zaaddoos en stamper blijven aan de plant zitten. Het afgevallen vingerhoedje is 'leeg'.

Maar als je -al dan niet per ongeluk- een bloem plukt die nog niet uitgebloeid is, dan blijkt er een vernuftig 'binnenwerk' in de bloem te zitten.

Foto 1: de meeldraden en stamper zitten nog vast in de bloem.
Foto 2: de hommel word gelokt door de stippen op de 'vloer' van de bloem en de lichte plek helemaal achterin met nectar.
Foto 3: tegen het 'plafond' van de bloem zitten meeldraden en stamper mooi naar elkaar toegebogen. Precies de plek waar de hommel met zijn harige rug langskomt, op weg naar de nectar in het hart van de bloem.


.
.

Op avontuur in de tuin

Vandaag waren Gijsje en Annechien op bezoek (hun ouders trouwens ook). Twee blonde dametjes, die het reuze interessant vonden om op eigen houtje de tuin te verkennen. Steeds kwamen ze even terug naar het terras om te vertellen wat ze nu weer gezien hadden. Een kikker bij de vijver. Een geheim paadje. Een nog veel geheimerder paadje. Een allergeheimst geheim paadje. Een rondje om het huis.
'
Jullie tuin is een oerwoudtuin', zei Gijsje.

En helemaal mooi was de vijver. Met zijn drieen zaten we op het houten bruggetje, met een lege jampot. In het water turen wat er te zien viel. En als er iets bewoog... het beestje voorzichtig met de jampot uit het water scheppen om van dichtbij te kunnen bekijken. Zoals die hele grote kever.

Annechien en Gijsje hebben net deze week schoolvakantie, en voor de vakantie kregen ze een mooi '
Keverboek' . Meteen werd het boek er bij gehaald om te kijken welke kever het was, in het jampotje met water. Keverboek open geslagen op het grasveld, neus bijna in het jampotje. Hoe ziet het schildje eruit? Welke kever heeft van die streepjes. En de kleur van de poten? Al heel snel was het helemaal duidelijk voor Annechien en Gijsje. Ze hadden een heuse geelgerande watertor gevonden. Een vrouwtjeskever, want er zaten groeven op de schildjes.



http://www.microcosmos.nl/nbeet1/dytiscus.htm
Kijk voor grote versies van de foto en meer informatie op bovenstaande website van G. Visser uit Almelo. V.l.n.r vrouwtje, mannetje, larve.

Deze tor is een vleeseter, een echte rover. Eet insecten en kikkervisjes in de vijver. Maar kan ook salamanders en zelfs vissen aanvallen (die laatste hebben we niet in de vijver). Echt een forse kever, zeker drie, bijna vier centimeter lang. En de achterste twee zwempoten zijn fors uitgegroeid tot een soort roeispanen. Hiermee kan de kever prima zwemmen. Nu nog eens opletten of we ook de larven, ook vervaarlijke rovers, kunnen vinden. Ondertussen de kever weer voorzichtig in het water laten glijden.

Potentilla 'Schreeuwend Rood'

Bij het sluiten van de tuinmarkt van de locale tuinclub in mei, kreeg ik van Mieke D. nog een plantje in de handen gedruk. Op het labeltje stond 'potentilla rood'. Plantje in de tuin gezet, lekker aan de groei, en nu sinds een week ook aan de bloei. De typische bloemvorm van een aardbeiachtige. Niet wit, niet rozerood, niet geel, zoals andere exemplaren in de tuin. Maar schreeuwend rood. Ik weet niet wat de wetenschappelijke naam is, dus voorlopig heet ie voor mij Potentilla 'Schreeuwend Rood' .



Beetje opletten welke andere bloemkleuren er in de buurt staan.

Rozenwand

Toen we een paar jaar geleden de serre lieten bouwen bleek de witgeschilderde achterkant van de houten schuur wel erg wit. Toen de zon 's middags naar het westen draaide,zagen we vanaf het terras een witblikkerende vlakte uit onze ooghoek. Al snel besloten we er een 'schapenhek' van tamme kastanje voor te zetten. En daar twee klimrozen tegen aan te zetten.



De eerste paar jaar moesten de rozentakjes met touwtjes naar het hek geleid worden (het hek begint pas op ongeveer 80 cm hoogte, boven een muurtje). Maar nu zijn ze echt goed aangeslagen en groeien en bloeien uitbundig.

Spierwit

De bloemen van het witte kaasjeskruid zijn pas echt wit, spierwit.
Sommige witte bloemen hebben een tintje geel of zijn meer roomwit of creme wit. Zo niet die van kaasjeskruid.
Witter dan wit.
Althans van een afstandje.

Want van dichtbij blijkt er roze in te zitten. In het hart. Niet alle bloemen bloeien tegelijk. Eerst een, dan twee en later een hele wolk. En als je dan in de hartjes kijkt zie je dat de bloemen een slimme truc hebben om niet zichzelf te (laten) bevruchten door de insecten. Ze (zorgen voor kruisbestuiving door eerst de meeldraden te laten opengaan. langskomende insecten nemen dit mee naar een volgende bloem. En pas later komt uit het midden een roze sterretje, de stamper.


.

Geurende gele tuinfakkels

Eind juni - begin juli.
De tijd voor de geurende gele tuinfakkels.
Huh?

Ik bedoel de
tweejarige teunisbloemen.
Ze openen hun bloemen -een paar elke dag- tegen de avond.
En staan 's nachts volop te geuren en te bloeien.

In deze tijd wordt het pas laat donker en als ik tegen 10 uur 's avonds een blik vanaf het terras de tuin in werp..... lijkt het alsof de tuin vol staat met bijna lichtgevend gele tuinfakkels.
Langs het tuinpad, op de oprit, her en der in de border.

Misschien moet ik er hier en daar een weghalen.
Nee , ik wacht nog even.
Zo'n groeikracht verdient een plekje in onze tuin.

.

Raadplaatje juli (7)

Bekijk deze bloem is van dichtbij.
Brede roze bloembladeren.
Er tussen in een rij smalle donkerroze bladeren, licht omhooggekruld.
Vanuit het hart een een sierlijke witte stamper met een flinke toef aan de top.
Omlijst door elegante zwierende balletschoentjes aan de meeldraden.
Het geheel in een setting van slank groen blad.

Wat is het?

.

Zomeropentuin 2009

In het weekend van (26 en) 27 en 28 juni hield de afdeling Haren/Eelde van Groei en Bloei haar traditionele open tuinen weekend. Leden en soms ook ex-leden stellen hun tuinen open voor bezoekers. Meestal doen wij een (1) dag mee, zodat we op de andere dag zelf tuinen kunnen kijken. Aan de kant van de weg een bordje; adressenlijst van 'te bezoeken tuinen' in de nieuwsbrief en op de website van de afdeling; persberichtjes naar de locale krantjes.



De bedoeling was dat we alleen
zaterdag onze tuin zouden openstellen. Door een misverstand verscheen in het Harener krantje een stukje tekst waar WEL de adressen werden genoemd, maar de (beperking van de) openingstijden was weggevallen.
Dus op vrijdagavond 19.00 verscheen de eerste bezoeker...

Na de geplande zaterdag, heb ik ook zondag maar het bordje bij de tuin gezet. Dit jaar zelf dus geen andere open tuin bezocht, maar wel extra bezoekers ontvangen op de zondag.
Het weer was er prima bij.

Nagelkruid

Het is net zomer (22 juni). Het knikkend nagelkruid knikt niet meer. Het eenvoudige bloemetje, met kopje bescheiden naar beneden, is uitgebloeid. En de zaadjes staan nu in een stekelig bolletje parmantig overeind. Nu zitten de afzonderlijke 'nageltjes' nog redelijk vast. Maar binnenkort hoef je er maar in de buurt te komen, met een broek of wollen sokken, of een vacht. En de weerhaakjes van de nageltjes haken zich in de stof en 'liften' mee naar een nieuw plekje.

Zie ook:
Knikkend Nagelkruid | Tuin | 't Groentje

.

Harlekijn

Anderhalve maand geleden wiegden de akeleien zachtjes in de wind. Veel rozeachtige tinten, maar dit jaar ook opvallend veel donkerpaarse. Op een plek een witte en op een andere plek een die zo donker was dat ie bijna zwart is. In de wat meer schaduwachtige hoekjes van de tuin is her en der nog een bloeiende akelei te zien maar op de meeste plekken zijn ze uitgebloeid. En dan komen de sierlijk gevormde zaaddozen te voorschijn. Net alsof het een muts van een harlekijn is. Alleen de belletjes ontbreken.



Elke zaaddoos is
net weer anders gevormd. Nog een paar weken wachten en de zaaddozen drogen in; ze beginnen te rammelen als de zaden rijpen en opdrogen. Dan splijten de zaaddozen van boven open (als een bos peultjes) en begint het grote zaaien. Zelf-zaaien eigenlijk. En zo hebben we volgend jaar, of het jaar daarop, weer verse akeleien.

Prachtig gras

Prachtig Gras is de titel van een boek van Michael King en Piet Ouddolf. Het gaat -niet verrassend- over siergrassen in de tuin. "Prachtig gras!" is ook de uitroep die ik regelmatig slaak als ik in onze tuin loop.

De twee mooiste grassen van het moment (19 juni) zijn stipa's. De kleine aaibare stipa tenuissima, zie
Wuivend gras | Tuin | 't Groentje. En de grote ranke stipa gigantea. De laatste bestaat uit een forse wintergroene pol met in het voorjaar een grote halve bol van uitschuifbare halmen. De Nederlandse naam is vedergras of reuzenvedergras. De stipa gigantea hoeft niet per se achteraan de border te staan, ook al is de bloeiende plant bijna 2 meter in het rond. De bloeiaren staat namelijk ver uit elkaar en de hele plant is daardoor transparant. Het is wel lastig om de hele plant mooi op de foto te krijgen. Daarom een klein stukje geprobeerd.



Tja, soms heb je gewoon supergeslaagde, haarscherpe foto's. De bloempjes: een wit pluizig sterretje met drie wapperende gele sliertjes aan een ragfijn draadje er onder aan bungelend.

In het Engels heet deze plant 'Golden Oats', gouden haver. Prachtig op een plaats waar bijvoorbeeld de late middagzon/avondzon langsstrijkt. Pas tegen maart/april haal ik de halmen van de bloei van het voorgaande jaar weg.

Stinknetel

De bosandoorn of stachys sylvatica wordt ook wel stinknetel genoemd. Als je hem in je tuin hebt staan dan weet je ook waarom. De bladeren zien er uit als die van een brandnetel, het verse blad wat lichter groen, en ze prikken niet. Wel ruwbehaard. Als de plant met donkerroodpaarsbruine lipbloemen begint te bloeien zie je meteen dat het geen brandnetel is. Bij kneuzing geven de bladeren een onaangename geur af. Vandaar stinknetel.



Maar voor de hommel maakt het niet uit. Ze bevliegen de bloemetjes in grote aantallen. Bosandoorn bloeit lang, van juni tot augustus. En verovert ook makkelijk flinke stukken in de tuin, halfschaduw, bosrand. Daar voelt ie zich thuis.

Tripmadam

Ik noemde ze eerst 'artisjokjes'. De kleine rozetjes van de sedum reflexum. Heet in het Nederlands Tripm